III OZ 714/22

Naczelny Sąd Administracyjny2022-12-01
NSAAdministracyjneŚredniansa
koszty sądowezażalenieNSAWSAprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymipełnomocnictwozwrot kosztówsamorząd gminnyregulamin utrzymania czystości

NSA oddalił zażalenie Wojewody Mazowieckiego na postanowienie WSA odrzucające wniosek o uzupełnienie wyroku w przedmiocie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Wojewoda Mazowiecki złożył zażalenie na postanowienie WSA, które oddaliło jego wniosek o uzupełnienie wyroku w zakresie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Wojewoda argumentował, że jego skarga została uwzględniona, a wyrok nie zawierał rozstrzygnięcia o kosztach, mimo ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że Wojewoda osobiście podpisał skargę, a profesjonalny pełnomocnik nie podjął żadnych merytorycznych czynności przed wydaniem wyroku, co czyniło wniosek o zwrot kosztów zastępstwa procesowego bezzasadnym.

Sprawa dotyczyła zażalenia Wojewody Mazowieckiego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które oddaliło wniosek o uzupełnienie wyroku w przedmiocie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Wojewoda zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów proceduralnych, argumentując, że jego skarga została uwzględniona, a wyrok nie zawierał rozstrzygnięcia o kosztach, mimo ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Podkreślał, że pełnomocnictwo było załączone do skargi i że pełnomocnik podejmował czynności procesowe. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd wskazał, że skarga została podpisana osobiście przez Wojewodę, co czyniło wezwanie do uzupełnienia pełnomocnictwa bezcelowym. NSA uznał również, że profesjonalny pełnomocnik nie podjął żadnych merytorycznych czynności przed wydaniem wyroku, a jego późniejsze pisma miały charakter informacyjny lub dotyczyły uzupełnienia braków formalnych. W związku z tym, NSA stwierdził, że sąd pierwszej instancji nie był zobowiązany do zasądzenia zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, ponieważ Wojewoda nie był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika w sposób skuteczny przed wydaniem wyroku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie powinien zostać uwzględniony, jeśli profesjonalny pełnomocnik nie podjął merytorycznych czynności przed wydaniem wyroku, a strona była reprezentowana osobiście.

Uzasadnienie

NSA uznał, że skoro Wojewoda osobiście podpisał skargę, a profesjonalny pełnomocnik nie podjął żadnych merytorycznych czynności przed wydaniem wyroku, to nie było podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W razie uwzględnienia skargi przysługuje skarżącemu od organu zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie oraz wydatki.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 47 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wezwie stronę do uzupełnienia braków formalnych skargi.

p.p.s.a. art. 57 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do skargi należy dołączyć odpisy, w tym odpisy pełnomocnictwa.

p.p.s.a. art. 49 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do pisma procesowego należy dołączyć pełnomocnictwo.

p.p.s.a. art. 37 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo.

u.s.g. art. 100

Ustawa o samorządzie gminnym

Wojewoda jest zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumenty Wojewody dotyczące naruszenia art. 200, 205 § 2, 47 § 1, 57 § 1, 49 § 1, 37 § 1 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie lub niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Godne uwagi sformułowania

Uchybienie to natomiast pozostaje bez znaczenia dla merytorycznej poprawności zapadłego rozstrzygnięcia Sąd I instancji nie był uprawniony do zasądzenia zwrotu takich kosztów.

Skład orzekający

Teresa Zyglewska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w sytuacji, gdy strona była reprezentowana osobiście, a profesjonalny pełnomocnik podjął czynności po wydaniu wyroku lub nie podjął merytorycznych działań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku merytorycznych działań profesjonalnego pełnomocnika przed wydaniem wyroku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z kosztami postępowania i reprezentacją przez pełnomocnika, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera przełomowych zagadnień prawnych ani nietypowych faktów.

Kiedy profesjonalny pełnomocnik nie gwarantuje zwrotu kosztów? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OZ 714/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-12-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Teresa Zyglewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 817/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-06-14
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 200, art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wojewody Mazowieckiego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 września 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 817/22 oddalające wniosek o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 czerwca 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 817/22 w sprawie ze skargi Wojewody Mazowieckiego na uchwałę Rady Miasta Otwocka z dnia 21 kwietnia 2021 r., Nr XLVI/450/21 w przedmiocie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Otwocka postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 14 września 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 817/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 czerwca 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 817/22 w sprawie ze skargi Wojewody Mazowieckiego na uchwałę Rady Miasta Otwocka z dnia 21 kwietnia 2021 r., Nr XLVI/450/21 w przedmiocie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Otwocka.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że na postawie art. 100 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2021 r., poz. 1372) Wojewoda był z mocy ustawy zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, stąd wniosek o zwrot kosztów postępowania w zakresie wpisu od skargi należy uznać za bezprzedmiotowy. Sąd uznał również, że nie zaszły przesłanki do zasądzenia na rzecz Wojewody zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, bowiem po pierwsze skarga nie została sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika, a po drugie nie dołączono do niej pełnomocnictwa dla profesjonalnego pełnomocnik, co potwierdzone zostało przez Prezydenta Miasta Otwocka, który w piśmie z 24 maja 2022 r. wskazał, że do skargi wniesionej przez Wojewodę Mazowieckiego "nie dołączono odpisu pełnomocnictwa, mimo informacji w skardze".
Sąd I instancji wskazał również, że w piśmie z 1 czerwca 2022 r. profesjonalny pełnomocnik ujawnił się po stronie skarżącej składając pismo informacyjne w sprawie, niemniej nie dołączył do niego pełnomocnictwa do występowania w imieniu Wojewody Mazowieckiego przed sądami administracyjnymi. Wyjaśnił także, że pismo to nie dotyczyło meritum sprawy, lecz odnosiło się wyłącznie do zawiadomienia Sądu pod jakimi sygnaturami zostały zarejestrowane sprawy ze skargi Wojewody. Tym samym Sąd stwierdził, że do czasu rozstrzygnięcia sprawy przed Sądem I instancji profesjonalny pełnomocnik nie podjął żadnej innej czynności w sprawie. W rezultacie Sąd przyjął, że jedyna merytoryczna aktywność pełnomocnika Wojewody przejawiła się już po wydaniu wyroku i polegała na sporządzeniu wniosku o uzupełnienie wyroku Sądu w przedmiocie zwrotu kosztów, gdzie dopiero po wezwaniu Sądu do uzupełnienia braków formalnych ww. wniosku pełnomocnik dołączył pełnomocnictwo procesowe od Wojewody Mazowieckiego.
Na powyższe rozstrzygnięcie Wojewoda złożył zażalenie zarzucając Sądowi I instancji naruszenie:
1. art. 209 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie oraz art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 210 § 1 p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i oddalenie wniosku o uzupełnienie wyroku w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, pomimo że skarga została uwzględniona i strona żądała w skardze zasądzenia zwrotu kosztów postępowania, a wyrok Sądu I instancji nie zawiera żadnego rozstrzygnięcia w tym zakresie,
2. art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz art. 47 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a., art. 46 § 3 p.p.s.a. i art. 49 § 1 p.p.s.a. oraz art. 37 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 49 § 1 p.p.s.a. poprzez ich niezastosowanie, co polegało na nieuwzględnieniu wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego zgłoszonego w skardze, chociaż w sprawie został ustanowiony pełnomocnik w osobie radcy prawnego, na potwierdzenie czego odpis pełnomocnictwa został wymieniony w skardze jako jej załącznik i był załączony do skargi (Miasto Otwock nie przekazało załączników wraz ze skargą), a ponadto w toku sprawy składane było pismo przez tak ustanowionego pełnomocnika oraz na zaniechaniu Sądu I instancji wezwania skarżącego lub pełnomocnika do:
a) uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie do Sądu odpisów załączników skargi (do akt sądowych i dla doręczenia stronie przeciwnej), w tym odpisu pełnomocnictwa - w myśl art. 47 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a., skoro Sąd I instancji ustalił brak odpisu pełnomocnictwa (załącznika skargi), mimo informacji w skardze;
b) uzupełnienia braków formalnych pisma z dnia 1 czerwca 2022 r. złożonego w toku postępowania przez pełnomocnika poprzez doręczenie odpisu pełnomocnictwa - w myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 37 § 1 p.p.s.a., skoro Sąd I instancji ustalił, iż w piśmie z dnia 1 czerwca 2022 r. ujawnił się profesjonalny pełnomocnik po stronie skarżącej,
a w związku z którym to uchybieniem Sądu I instancji, z ostrożności procesowej, na wypadek uwzględnienia wniosku o uchylenie zaskarżonego postanowienia, jednocześnie z zażaleniem zostaje złożony wniosek o przywrócenie terminu do złożenia załączników wymienionych w skardze, a także do złożenia odpisu pełnomocnictwa do pisma z dnia 1 czerwca 2022 r. (wzmianka o tym wniosku jedynie informacyjnie).
W oparciu o przytoczone zarzuty Wojewoda wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie na rzecz Wojewody Mazowieckiego od Miasta Otwock zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł, ewentualnie, w przypadku nieuwzględnienia wniosku z pkt 1 powyżej, wnoszę o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że z akt niniejszej sprawy wynika, że skarga złożona przez Wojewodę została podpisana przez uprawnioną osobą – Wojewodę Mazowieckiego osobiście. W tych okolicznościach stwierdzić należy, że pomimo zawarcia w spisie załączników adnotacji o załączniku w postaci pełnomocnictwa wzywanie Wojewody do nadesłania brakującego załącznika było bezcelowe. W konsekwencji zatem nie sposób uznać, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia art. 47 § 1 w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a.
Odnosząc się zaś do kwestii naruszenia art. 49 § 1 p.p.s.a. wskazać należy, iż istotnie Sąd I instancji po wpływie pisma z 1 czerwca 2022 r., w którym pełnomocnik udzielił odpowiedzi na wezwanie Sądu, powinien był wezwać autora pisma do nadesłania pełnomocnictwa nie tyle do reprezentacji strony przed sądem, co do podpisania pisma udzielającego odpowiedzi na skierowane do Wojewody wezwanie. Uchybienie to natomiast pozostaje bez znaczenia dla merytorycznej poprawności zapadłego rozstrzygnięcia, bowiem jak zasadnie wskazał Sąd I instancji pismo to nie dotyczyło meritum sprawy, lecz odnosiło się wyłącznie do zawiadomienia Sądu pod jakimi sygnaturami zostały zarejestrowane sprawy ze skargi Wojewody.
Niezrozumiały natomiast jest zarzut naruszenia art. 37 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu - Pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Sąd może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony. Powołany art. 37 § 1 p.p.s.a. nie stanowi zatem o obowiązkach Sądu, bowiem wprost odnosi się do profesjonalnych pełnomocników.
Stosownie natomiast do art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zgodnie zaś z treścią art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Mając na uwadze wyżej przytoczone okoliczności zauważyć należy, iż Sąd I instancji nie naruszył również tych przepisów, bowiem przed wydaniem wyroku w niniejszej sprawie pełnomocnik nie dokonał, że żadnych odnoszących się do jej meritum czynności. W konsekwencji nie sposób zatem zgodzić się z twierdzeniami autora zażalenia, iż Sąd niesłusznie odmówił uzupełnienia wyroku w zakresie dotyczącym zasądzenia zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Skoro bowiem Wojewoda nie był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, to Sąd I instancji nie był uprawniony do zasądzenia zwrotu takich kosztów.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI