III OZ 705/25

III OZ 705/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-03-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-12-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Teresa Zyglewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Sygn. powiązane
II SA/Gl 1181/25 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2025-10-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Podjęto zawieszone postępowanie i oddalono zażalenie
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 października 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 1181/25 o odrzuceniu skargi M.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 26 czerwca 2025 r., nr SKO.OŚ/41.9/411/2025/7582/AK w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia postanawia: 1. podjąć postępowanie zawieszone przed Naczelnym Sądem Administracyjnym; 2. oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 27 października 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 1181/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: Sąd I instancji, WSA) odrzucił skargę M.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 26 czerwca 2025 r. w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia (pkt 1) oraz zwrócił skarżącemu kwotę 1 654 złote uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi (pkt 2).
W uzasadnieniu wskazano, że pismem z 6 sierpnia 2025 r. M.F. reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, złożył do Sądu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, opisaną w rubrum nn. postanowienia.
Na mocy zarządzenia z 12 września 2025 r. wezwano fachowego pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie pełnomocnictwa procesowego, umocowującego do działania imieniem skarżącego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach lub przed sądami administracyjnymi. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 23 września 2025 r. Brak formalny skargi nie został uzupełniony, co obligowało Sąd do odrzucenia skargi.
Zażalenie na wskazane rozstrzygnięcie WSA złożył skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika i wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucił mu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 58 § 1 pkt 3, art. 37 § 1 oraz art. 67 § 5 p.p.s.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe ich zastosowanie, tj. poprzez przyjęcie, że skarga winna zostać uzupełniona o odpis pełnomocnictwa, mimo tego, ze działający w sprawie pełnomocnik złożył uprzednio do akt sprawy pełnomocnictwo obejmujące swoim zakresem także umocowanie do reprezentowania strony przed sądami administracyjnymi oraz poprzez przyjęcie, ze pismo z 16 września 2025 r. oraz zaskarżone postanowienie, zostały prawidłowo doręczone.
Pismem z 28 listopada 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o oddalenie zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 27 stycznia 2026 r., sygn. akt III OZ 705/25 zawiesił postępowanie sądowe do czasu podjęcia przez skład siedmiu sędziów NSA rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. akt III OPS 2/25.
W dniu 2 lutego 2026 r., Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt III OPS 2/25 podjął następującą uchwałę: "Podpisanie skargi przez osobę, która nie przedstawiła dokumentu pełnomocnictwa stanowi brak formalny skargi podlegający usunięciu, na podstawie art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 i w związku z art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), przez jej wezwanie do dołączenia dokumentu pełnomocnictwa; nieusunięcie braku formalnego skargi stanowi podstawę do jej odrzucenia zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 49 § 1 i w związku z art. 46 § 3 powołanej ustawy".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 128 § 1 pkt 4 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny podjął z urzędu zawieszone postępowanie sądowe w związku z tym, że ustała przyczyna zawieszenia postępowania sądowego – została podjęta uchwała w sprawie III OPS 2/25. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 128 § 1 pkt 4 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 postanowienia.
Odnosząc się do wniesionego zażalenia, uznać należy, że nie ma ono usprawiedliwionych podstaw.
Naczelny Sąd Administracyjny w podjętej uchwale III OPS 2/25 wskazał, że: "Stosownie do treści art. 46 § 3 P.p.s.a., warunkiem formalnym pisma procesowego wniesionego przez pełnomocnika jest dołączenie do niego pełnomocnictwa, jeżeli wcześniej nie zostało złożone. Przy czym, zgodnie z art. 37 § 1 P.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej, a do takiej kategorii czynności należy zaliczyć wniesienie skargi, dołączyć do akt sprawy sądowoadministracyjnej pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa. (...) W razie niedołączenia pełnomocnictwa przewodniczący, na podstawie art. 49 § 1 P.p.s.a wzywa stronę do uzupełnienia braku formalnego skargi. Adresatem tego wezwania czyni nie bezpośrednio stronę, lecz osobę, która podpisała skargę jako pełnomocnik. (...) Skoro strona działa przez pełnomocnika, to działania lub zaniechania pełnomocnika wywołują bezpośredni skutek dla mocodawcy. Jakkolwiek wezwanie do usunięcia braku formalnego jest adresowane do pełnomocnika, to z prawnego punktu widzenia, wezwana do usunięcia braku jest strona i strona ponosi konsekwencje braku reakcji pełnomocnika na wezwanie do usunięcia braku. Sąd, wzywając stronę do usunięcia braku formalnego, nieusuniętego przez pełnomocnika, musiałby zignorować fakt nieusunięcia tego braku przez pełnomocnika, co skutkowałoby niezastosowaniem rygoru wskazanego w art. 46 § 3 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Tymczasem Sąd nie ma kompetencji do uznania, że nieuzupełniony istotny brak formalny skargi, jakim jest brak dokumentu pełnomocnictwa upoważniającego sporządzającego skargę pełnomocnika do jej wniesienia, może stać się innego rodzaju brakiem formalnym (brakiem podpisu strony pod skargą), który w dalszym ciągu podlegałby uzupełnieniu. Należy zatem uznać termin wyznaczony do usunięcia braku formalnego za niezachowany, jeżeli pełnomocnik w tym terminie w ogóle nie podjął czynności uzupełniającej lub wprawdzie ją podjął, ale w taki sposób, że brak nie został w całości uzupełniony. (...) Ukształtowana w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi procedura uzupełniania braków formalnych skargi inicjującej postępowanie sądowoadministracyjne spełnia standardy konstytucyjne. Zapewnia stronie prawo do sądu realizowane przez wniesienie skargi oraz prawo do ustanowienia reprezentującego ją pełnomocnika. Gwarantuje stronom, zarówno reprezentowanym przez pełnomocnika jak i występującym samodzielnie, na równych zasadach, prawo do uzupełniania braków formalnych skargi, w tym także braku polegającego na niedołączeniu do akt dokumentu pełnomocnictwa. Z kolei sąd, na podstawie art. 49 § 1 P.p.s.a. ma obowiązek zweryfikować, czy skarga spełnia wymogi formalne, a jeśli nie spełnia, przewodniczący winien uruchomić procedurę uzupełniania tych braków. W przypadku strony reprezentowanej przez pełnomocnika, także braku w postaci przedłożenia do akt dokumentu pełnomocnictwa. (...) W każdym przypadku, zaniechanie wykonania przez pełnomocnika wezwania Sądu do uzupełnienia braku formalnego skargi przez dołączenie do akt pełnomocnictwa, będzie rodziło ten sam skutek w stosunku do strony." Konkludując NSA podkreślił, że: "Dlatego w sytuacji, gdy pełnomocnik, który wniósł skargę, na wezwanie Sądu nie dołączył do akt sprawy sądowoadministracyjnej dokumentu pełnomocnictwa, skarga powinna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a w związku z art. 49 § 1 w zw. z art. 46 § 3 P.p.s.a.".
W rozpoznawanej sprawie skarga do sądu administracyjnego została wniesiona i podpisana przez pełnomocnika. Do skargi tej nie zostało dołączone pełnomocnictwo upoważniające do działania w imieniu strony. Stąd prawidłowo przewodniczący, na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a., wezwał pełnomocnika, który podpisał skargę, do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie pełnomocnictwa. Wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi zostało doręczone pełnomocnikowi 23 września 2025 r. (vide k. 19 akt sądowych). Termin do wykonania wezwania upłynął zatem w dniu 30 września 2025 r. Skoro w zakreślonym terminie pełnomocnik skarżącego nie nadesłał stosownego pełnomocnictwa upoważniającego do działania w imieniu skarżącego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach lub przed sądami administracyjnymi, to – w świetle podjętej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego – Sąd I instancji prawidłowo odrzucił skargę.
Z tych też względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 2 sentencji postanowienia.