III OZ 532/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-10-28
NSAochrona środowiskaŚredniansa
odpadykara pieniężnawstrzymanie wykonaniaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiochrona środowiskazażaleniesąd administracyjnydecyzja administracyjna

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji o nałożeniu kary pieniężnej za przemieszczanie odpadów, wskazując na brak uprawdopodobnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz na ustawowe zawieszenie wykonania kary do czasu uprawomocnienia.

Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł za przemieszczanie odpadów bez zgłoszenia, argumentując trudną sytuacją finansową. WSA odmówił wstrzymania, uznając brak uprawdopodobnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. NSA oddalił zażalenie, potwierdzając, że skarżący nie wykazał ryzyka znacznej szkody ani trudnych do odwrócenia skutków, a ponadto wykonanie kary jest ustawowo zawieszone do czasu uprawomocnienia się decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie M.O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł. Kara została nałożona za przemieszczanie odpadu bez wymaganego zgłoszenia. W uzasadnieniu postanowienia WSA wskazał, że skarżący nie uprawdopodobnił przesłanek z art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), które uzasadniałyby wstrzymanie wykonania decyzji. Sąd I instancji podkreślił, że skarżący jedynie lakonicznie opisał swoją trudną sytuację finansową, nie przedstawiając konkretnych dowodów na to, że zapłata kary naraziłaby go na znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Ponadto, WSA zwrócił uwagę na fakt, że zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, wykonanie nałożonej kary pieniężnej jest z mocy prawa zawieszone do czasu uprawomocnienia się decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko Sądu I instancji. Stwierdził, że skarżący nie sprostał wymogowi uprawdopodobnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., a jego uzasadnienie wniosku było zbyt ogólnikowe. NSA podkreślił, że ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie wnioskującej. Jednocześnie NSA potwierdził, że kluczową kwestią jest ustawowe zawieszenie wykonania kary pieniężnej do czasu uprawomocnienia się decyzji, co czyniło wniosek o wstrzymanie wykonania w tym konkretnym przypadku zbędnym. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobniła przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., a w szczególności nie wykazała ryzyka wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Uzasadnienie

Strona ma obowiązek aktywnie wykazać przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a., a lakoniczne oświadczenia o trudnej sytuacji finansowej nie są wystarczające. Nawet jeśli kara pieniężna jest przedmiotem zaskarżenia, jej wykonanie jest ustawowo zawieszone do czasu uprawomocnienia się decyzji, co zmniejsza potrzebę ochrony tymczasowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności następuje na wniosek skarżącego, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

u.m.p.o. art. 35 § ust. 1

Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów

Wykonanie kary pieniężnej nałożonej przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska ulega zawieszeniu do czasu uprawomocnienia się decyzji.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.m.p.o. art. 32 § ust. 1

Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak uprawdopodobnienia przez skarżącego przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. (ryzyko znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków). Lakoniczne i gołosłowne uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania przez skarżącego. Ustawowe zawieszenie wykonania kary pieniężnej do czasu uprawomocnienia się decyzji (art. 35 ust. 1 u.m.p.o.).

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. przez WSA (niezasadny).

Godne uwagi sformułowania

skarżący nie uprawdopodobnił przesłanek wskazanych w cytowanym przepisie Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. złożony przez skarżącego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zawiera w istocie jedynie lakoniczne uzasadnienie, które sprowadza się do stwierdzenia, że skarżący jest w trudnej sytuacji materialnej. obowiązek uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia okoliczności uzasadniających wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie oznacza, że strona może popaść na gołosłownych, lakonicznych oświadczeniach. Zasadnicze znaczenie ma bowiem okoliczność prawna, że do czasu uprawomocnienia się decyzji nakładającej administracyjną karę pieniężną, skarżący nie jest zobowiązany do jej uiszczenia, ponieważ wynika to bezpośrednio z art. 35 ust. 1 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów.

Skład orzekający

Jerzy Stelmasiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej i znaczenie ustawowego zawieszenia wykonania kary pieniężnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kary pieniężnej za przemieszczanie odpadów, ale ogólne zasady dotyczące wstrzymania wykonania mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje standardowe procedury sądowe dotyczące wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych, z naciskiem na obowiązek uprawdopodobnienia przesłanek przez stronę. Kluczowe jest przypomnienie o ustawowym zawieszeniu wykonania kary pieniężnej.

Czy trudna sytuacja finansowa wystarczy, by wstrzymać wykonanie kary? NSA wyjaśnia, dlaczego nie zawsze.

Dane finansowe

WPS: 10 000 PLN

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OZ 532/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-10-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-09-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 2351/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-02-11
Skarżony organ
Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art.61 §3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 28 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 grudnia 2024 r. sygn. akt IV SA/Wa 2351/24 o odmowie wstrzymania wykonania decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z 28 czerwca 2024 r., nr [...] w sprawie ze skargi M.O. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z 28 czerwca 2024 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 12 grudnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił M.O. (dalej: skarżący) wstrzymania wykonania decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z 28 czerwca 2024 r. w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżący wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z 28 czerwca 2024 r. utrzymującą w mocy decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z 5 kwietnia 2024 r. orzekającą o wymierzeniu skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł za przemieszczanie odpadu bez wymaganego zgłoszenia. W skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że zapłata wymierzonej administracyjnej kary pieniężnej narazi skarżącego na brak możliwości zaspokojenia potrzeb własnych i rodziny. Wskazano, że sytuacja finansowa skarżącego jest bardzo zła i skarżący posiada liczne zobowiązania finansowe, a z uwagi na straty zamknął prowadzoną działalność gospodarczą.
W ocenie Sądu I instancji, tak sformułowany wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie zasługiwał na uwzględnienie. Skarżący nie uprawdopodobnił przesłanek, od których uzależnione jest udzielenie tego rodzaju ochrony tymczasowej. Ponadto Sąd I instancji podkreślił, że przedmiotem skargi jest decyzja dotycząca świadczenia pieniężnego, a zatem świadczenia, które w przypadku uwzględnienia skargi może podlegać zwrotowi. Sąd I instancji wskazał także, że administracyjna kara pieniężna została nałożona na skarżącego na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz.U. 2024 r., poz. 746). Zgodnie z art. 35 ust. 1 tej ustawy, wykonanie kary pieniężnej nałożonej przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska ulega zawieszeniu do czasu uprawomocnienia się decyzji. Decyzja prawomocna to taka, która nie została poddana kontroli sądowoadministracyjnej albo kontrola taka została przeprowadzona i zakończyła się prawomocnym orzeczeniem sądu administracyjnego odrzucającym lub oddalającym wniesioną skargę. Tym samym wykonanie zaskarżonej decyzji wydanej w tej sprawie uległo zawieszeniu z uwagi na wniesienie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego do czasu wydania prawomocnego wyroku oddalającego złożoną skargę.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący zarzucając naruszenie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji, że skarżący nie uprawdopodobnił przesłanek wskazanych w cytowanym przepisie. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Natomiast złożony przez skarżącego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zawiera w istocie jedynie lakoniczne uzasadnienie, które sprowadza się do stwierdzenia, że skarżący jest w trudnej sytuacji materialnej. Wbrew twierdzeniom zażalenia, brak jest podstawy do samodzielnego poszukiwania przez Sąd I instancji informacji mających potwierdzić takie oświadczenie skarżącego. W szczególności Sąd I instancji nie był zobowiązany do sprawdzania danych w powszechnie dostępnych rejestrach, takich jak Centralna Ewidencja Informacji o Działalności Gospodarczej. Po pierwsze, jak już wyżej wskazano, obowiązki w tym zakresie spoczywają na skarżącym. Po drugie, ewentualne wykreślenie prowadzonej przez skarżącego działalności z ewidencji przedsiębiorców oznacza jedynie, że skarżący nie prowadzi już takiej działalności, ale nie może być podstawą wniosku, że zakończenie działalności nastąpiło na skutek poniesionych strat. Obowiązek uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia okoliczności uzasadniających wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie oznacza, że strona może poprzestać na gołosłownych, lakonicznych oświadczeniach. W przypadku wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nakładającej obowiązek, który wywołuje konieczność poniesienia nakładów finansowych, strona jest zobowiązana przedstawić przede wszystkim swoją sytuację finansową w relacji do wysokości tych nakładów oraz uprawdopodobnić, że konieczność wydatkowania danej kwoty spowoduje wyrządzenie znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący nie uprawdopodobnił przesłanek udzielenia mu ochrony tymczasowej we wniosku złożonym do Sądu I instancji, jak i w zażaleniu. Brak uprawdopodobnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. uniemożliwiał uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji organu, o czym prawidłowo orzekł Sąd I instancji.
Powyższe rozważania mają jednak w tej sprawie drugorzędne znaczenie. Zasadnicze znaczenie ma bowiem okoliczność prawna, że do czasu uprawomocnienia się decyzji nakładającej administracyjną karę pieniężną, skarżący nie jest zobowiązany do jej uiszczenia, ponieważ wynika to bezpośrednio z art. 35 ust. 1 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Na tę okoliczność również prawidłowo zwrócił uwagę Sąd I instancji.
Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI