III OZ 526/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które wstrzymało wykonanie zarządzenia pokontrolnego z dnia 28 listopada 2024 r. w sprawie gospodarowania odpadami. Sąd I instancji wstrzymał wykonanie, uznając, że jego realizacja mogłaby spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody dla środowiska i trudne do odwrócenia skutki. NSA uchylił jednak to postanowienie. Sąd kasacyjny uznał, że stanowisko WSA było nieprawidłowe, a spółka nie uprawdopodobniła wystarczająco przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Podkreślono, że zarządzenie pokontrolne nie nakłada obowiązków podlegających egzekucji administracyjnej, a jedynie stwierdza nieprawidłowości i może nakazywać wystąpienie do innych organów lub określenie działań zapobiegawczych. Uzasadnienie wniosku spółki zostało uznane za lakoniczne i gołosłowne. NSA zwrócił uwagę, że Sąd I instancji sam sformułował argumentację, odwołując się do art. 31a ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, który nie został podniesiony przez spółkę. Ostatecznie, ze względu na oddalenie skargi spółki przez WSA wyrokiem z 30 maja 2025 r. i wniesienie skargi kasacyjnej, kwestia wstrzymania wykonania nie będzie już przedmiotem oceny Sądu I instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja charakteru prawnego zarządzeń pokontrolnych oraz przesłanek wstrzymania ich wykonania przez sądy administracyjne.
Dotyczy specyfiki zarządzeń pokontrolnych Inspekcji Ochrony Środowiska i stosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. w takich przypadkach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zarządzenie pokontrolne wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska podlega zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zarządzenie pokontrolne ma charakter władczy i podlega kognicji sądów administracyjnych, mimo braku ustawowej możliwości zaskarżenia do organu wyższego stopnia.
Uzasadnienie
Zarządzenie pokontrolne, choć nie jest decyzją administracyjną, stanowi prawną formę działania organu stwierdzającą obowiązek adresata i podlega kontroli sądów administracyjnych.
Jakie przesłanki muszą być spełnione, aby sąd administracyjny wstrzymał wykonanie zarządzenia pokontrolnego na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Strona musi uprawdopodobnić istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Uzasadnienie
Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania musi być konkretne i odnosić się do zdarzeń świadczących o uzasadnieniu wniosku, a nie opierać się na ogólnikowych stwierdzeniach. Zarządzenie pokontrolne samo w sobie nie nakłada obowiązków podlegających egzekucji.
Czy zarządzenie pokontrolne nakłada obowiązki podlegające egzekucji administracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarządzenie pokontrolne nie stanowi sankcji administracyjnej ani nie nakłada dodatkowych obowiązków podlegających egzekucji, a jedynie przypomina o obowiązkach wynikających z przepisów prawa.
Uzasadnienie
Zarządzenie pokontrolne ma na celu stwierdzenie nieprawidłowości i może nakazywać usunięcie naruszeń, wystąpienie do innych organów lub określenie działań zapobiegawczych, ale nie nakłada bezpośrednich, egzekwowalnych obowiązków.
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
p.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania NSA w przedmiocie zażalenia.
p.p.s.a. art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania NSA w przedmiocie zażalenia.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 61 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
u.i.o.ś. art. 12 § 1
Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska
Podstawa wydawania zarządzeń pokontrolnych przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska.
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych, w tym kontrolę aktów i czynności.
p.p.s.a. art. 31a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przewiduje sankcję za niewykonanie obowiązku powiadomienia organu o zakresie wykonania zarządzenia pokontrolnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzucenie naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. przez WSA. • Niewystarczające uprawdopodobnienie przez spółkę przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. • Zarządzenie pokontrolne nie nakłada obowiązków podlegających egzekucji administracyjnej. • Lakoniczne i gołosłowne uzasadnienie wniosku spółki.
Godne uwagi sformułowania
zarządzenie pokontrolne nie stanowi więc sankcji administracyjnej, ponieważ nie nakłada dodatkowych obowiązków, lecz stanowi tylko "przypomnienie" o obowiązkach, które wynikają z przepisów prawa ochrony środowiska • nieprawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji, że spółka uprawdopodobniła przesłanki wskazane w cytowanym przepisie • uzasadnienie wniosku w tej sprawie jest lakoniczne (podobnie zresztą jak uzasadnienie zaskarżonego postanowienia) i sprowadza się w istocie do stwierdzenia, że wykonanie obowiązków nałożonych zarządzeniem pokontrolnym doprowadzi do zniszczenia naturalnie stworzonego ekosystemu.
Skład orzekający
Jerzy Stelmasiak
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja charakteru prawnego zarządzeń pokontrolnych oraz przesłanek wstrzymania ich wykonania przez sądy administracyjne."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki zarządzeń pokontrolnych Inspekcji Ochrony Środowiska i stosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. w takich przypadkach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska i interpretacji przepisów proceduralnych przez sądy administracyjne, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i ochrony środowiska.
“Czy zarządzenie pokontrolne można wstrzymać? NSA wyjaśnia kluczowe przesłanki.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.