VI GCO 462/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Legnicy oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, uznając brak podstaw do kwestionowania jego bezstronności i niezawisłości pomimo kontrowersji wokół sposobu powoływania sędziów.
Pozwany złożył wniosek o wyłączenie sędziego P. K. od rozpoznania sprawy, argumentując wątpliwości co do jego bezstronności i niezależności ze względu na sposób powołania przez Krajową Radę Sądownictwa. Sąd Okręgowy w Legnicy oddalił wniosek, wskazując, że samo wadliwe powołanie sędziego nie jest wystarczające do jego wyłączenia, a wnioskodawca nie przedstawił konkretnych dowodów na brak bezstronności sędziego P. K. Analiza jego kariery zawodowej i okoliczności powołania nie wykazała podstaw do kwestionowania jego niezawisłości.
Pozwany Ł. N. złożył wniosek o wyłączenie sędziego P. K. od rozpoznania sprawy o sygn. akt VI GC 259/23, powołując się na art. 49 k.p.c. Głównym argumentem wnioskodawcy były wątpliwości co do bezstronności i niezależności sądu, wynikające z faktu, że sędzia został powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład i sposób wyłonienia budziły zastrzeżenia konstytucyjne. Pozwany podnosił, że niewłaściwie obsadzony sąd prowadzi do nieważności postępowania. Sędzia P. K. złożył oświadczenie, pozostawiając ocenę wniosku sądowi. Sąd Okręgowy w Legnicy, rozpoznając wniosek, odwołał się do utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego i orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które potwierdzają wadliwość składu KRS po nowelizacji z 2017 r. Podkreślono jednak, że brak jest podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sąd z udziałem sędziego powołanego w nowej procedurze jest nienależycie obsadzony. Sąd wskazał, że dla wyłączenia sędziego konieczne jest ustalenie in concreto, że nie gwarantuje on minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości. Analiza drogi zawodowej sędziego P. K., jego aplikacji, egzaminów, dotychczasowego orzekania w różnych wydziałach i sądach, a także pozytywnych ocen i opinii, nie wykazała żadnych okoliczności mogących budzić wątpliwości co do jego bezstronności. Sąd zaznaczył, że sędzia P. K. został powołany na urząd sędziego sądu okręgowego po tym, jak przez 10 lat orzekał w sprawach cywilnych, a jego kandydatura była wyrazem chęci rozwoju zawodowego. Brak było również informacji o powiązaniach sędziego z władzą inną niż sądownicza, członkostwie w partiach politycznych czy stowarzyszeniach. W związku z tym, że wnioskodawca nie przedstawił żadnych konkretnych okoliczności podważających bezstronność sędziego P. K., a analiza jego kariery i powołania nie dała podstaw do kwestionowania jego niezawisłości, wniosek o wyłączenie sędziego został oddalony.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sam fakt wadliwego powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa nie jest wystarczającą podstawą do jego wyłączenia od rozpoznania sprawy. Konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności wskazujących na brak bezstronności lub niezawisłości sędziego w danej sprawie.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że choć skład KRS po nowelizacji z 2017 r. budzi wątpliwości, nie można a priori przyjmować, że każdy sędzia powołany w tej procedurze jest nienależycie obsadzony. Dla wyłączenia sędziego konieczne jest ustalenie in concreto, że nie gwarantuje on minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości, co musi być poparte konkretnymi dowodami, a nie tylko ogólnymi zarzutami systemowymi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić wniosek
Strona wygrywająca
Sąd
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. | spółka | powód |
| Ł. N. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 49
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa wniosku o wyłączenie sędziego. Sąd uznał, że same zarzuty systemowe nie są wystarczające do wyłączenia sędziego na tej podstawie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 48
Kodeks postępowania cywilnego
u.p.u.s. art. 42a § § 3
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Przepis dotyczący tzw. testu niezawisłości, który przewiduje możliwość badania spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego z uwzględnieniem okoliczności jego powołania. Sąd wskazał, że wniosek nie został złożony w terminie przewidzianym dla tego trybu.
k.p.c. art. 379 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis określający nieważność postępowania, gdy skład sądu był sprzeczny z przepisami prawa lub brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy.
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
pkt 2 - przepis dotyczący nieważności postępowania w sprawach karnych, analogiczny do art. 379 pkt 4 k.p.c.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak konkretnych dowodów na brak bezstronności sędziego P. K. Analiza kariery zawodowej i okoliczności powołania sędziego P. K. nie daje podstaw do kwestionowania jego bezstronności i niezawisłości. Wadliwość składu KRS nie oznacza automatycznie nieważności postępowania lub konieczności wyłączenia sędziego.
Odrzucone argumenty
Sędzia powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, wyłonionej po skróceniu kadencji legalnie działającej Rady, budzi wątpliwości co do bezstronności i niezależności. Niewłaściwie obsadzony sąd powoduje nieważność postępowania.
Godne uwagi sformułowania
nie budzi wątpliwości wadliwość składu Krajowej Rady Sądownictwa po nowelizacji ustawy o KRS z 2017 r. nie jest organem tożsamym z organem konstytucyjnym, którego skład i sposób wyłaniania reguluje Konstytucja RP brak [jest] podstaw do przyjęcia a priori, że każdy i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony nie wystarczy wskazać na instytucjonalną nieprawidłowość powoływania sędziów Konieczne jest natomiast ustalenie in concreto, że sędzia nie gwarantuje chociażby minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości.
Skład orzekający
Dorota Wojtyło
przewodniczący
P. K.
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego w kontekście wadliwości procedury powoływania sędziów przez KRS."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i argumentacji wnioskodawcy. Interpretacja przepisów k.p.c. i k.p.k. w kontekście wadliwości KRS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezależności sądownictwa w Polsce, odwołując się do głośnych kontrowersji wokół Krajowej Rady Sądownictwa i sposobu powoływania sędziów.
“Czy sędzia powołany przez "nową" KRS może być bezstronny? Sąd Okręgowy w Legnicy odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VI GCo 462/23 POSTANOWIENIE Dnia 6 lutego 2024 roku Sąd Okręgowy w Legnicy VI Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: sędzia Dorota Wojtyło po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2024 roku w Legnicy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. przeciwko Ł. N. o zapłatę w przedmiocie wniosku pozwanego o wyłączenie sędziego P. K. od rozpoznania sprawy o sygn. akt VI GC 259/23 postanawia: oddalić wniosek. "Niniejsze pismo nie wymaga podpisu na podstawie §100a ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2019 r. – Regulamin urzędowania sądów powszechnych jako właściwie zatwierdzone w sądowym systemie teleinformatycznym.” z up. Kierownika Sekretariatu Sekretarz sądowy K. S. Sygn. akt VI GCo 462/23 Uzasadnienie postanowienia z dnia 6 lutego 2024 r. Pozwany Ł. N. pismem z dnia 10 listopada 2023 r. złożył wniosek o wyłączenie sędziego P. K. od orzekania w jego sprawie na podstawie art. 49 k.p.c. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że zachodzą wątpliwości co do bezstronności i niezależności Sądu, w składzie którego zasiada Sędzia powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, wyłonionej po uprzednim skróceniu, w sposób niezgodny z Konstytucją , kadencji legalnie działającej Rady. Wnioskodawca podnosił, że niewłaściwie obsadzony Sąd powoduje nieważność postępowania, a każdy Sąd ma obowiązek podejmowania czynności zapobiegających takiej nieważności, w tym instytucja wyłączenia sędziego spełnia funkcję wzmacniającą zagwarantowanie bezstronności sędziego orzekającego w danej sprawie. Sędzia P. K. złożył oświadczenie w trybie art. 52§2 k.p.c. , w którym podniósł, że wskazane we wniosku podstawy jego wyłączenia dotyczą okoliczności o charakterze systemowym i pozostawił ich ocenę Sądowi rozpoznającemu wniosek. Opisany wniosek pozwanego został złożony w sprawie o sygn. akt VI GC 259/23 z powództwa (...) Sp. z o.o. w W. przeciwko pozwanemu Ł. N. o zapłatę (...) zł . Pozew wpłynął do tut. Sądu 11 lipca 2023 r. i Sędzia P. K. został wylosowany w Systemie Losowego Przydziału Spraw do jego rozpoznania, o czym pozwany został zawiadomiony 18 września 2023 r. Sąd zważył co następuje: W obecnym stanie prawnym kwestia oceny bezstronności sędziego przy rozpoznawaniu sprawy cywilnej w konkretnym postępowaniu może być badana według dwóch reżimów postępowania : - na podstawie art. 48 k.p.c. i art. 49 k.p.c. - na podstawie art. 42a§3 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2001 Nr 98 poz. 1070 , tj. Dz.U. z 2023 r. poz. 217) – tzw. test niezawisłości. W tym drugim przypadku, w ustawie Prawo o ustroju sądów powszechnych przewidziano, że dopuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, na wniosek uprawnionego, o którym mowa w § 6, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy. Wniosek składa się w terminie 7 dni od dnia zawiadomienia uprawnionego do złożenia wniosku o składzie rozpoznającym sprawę. Po upływie terminu, o którym mowa w zdaniu pierwszym, prawo do wniesienia wniosku wygasa. Uwzględniając wniosek sąd wyłącza sędziego od rozpoznania sprawy. Wyłączenie sędziego od udziału w danej sprawie nie może stanowić podstawy do wyłączenia tego sędziego w innych prowadzonych przez niego sprawach. Przewidziany zatem został tygodniowy termin zawity na złożenie wniosku o tzw. test niezawisłości, liczony od zawiadomienia uprawnionego do złożenia wniosku o składzie rozpoznającym sprawę. W tym przypadku termin ten został znacząco przekroczony, a dodatkowo wnioskodawca wskazał jako podstawę żądania wyłączenia art. 49 k.p.c. Wobec tego wniosek ten zostanie rozpoznany zgodnie z jasno wyartykułowaną intencją jego autora tj. w oparciu o przepisy zawarte w kodeksie postępowania cywilnego , które mogą być podstawą wyłączenia sędziego. Na wstępie należy podkreślić, że w świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego i orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie budzi wątpliwości wadliwość składu Krajowej Rady Sądownictwa po nowelizacji ustawy o KRS z 2017 r. Pogłębioną argumentację w tym zakresie przedstawił Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., sygn. akt l KZP 2/22, stwierdzając m.in., że: „Krajowa Rada Sądownictwa ukształtowana w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018" r., póz. 3) nie jest organem tożsamym z organem konstytucyjnym, którego skład i sposób wyłaniania reguluje Konstytucja RP , w szczególności w art. 187 ust. 1.". Z powyższego wynika m.in. fakt, że sędzia powołany przy udziale Krajowej Rady Sądownictwa w obecnym kształcie nie korzysta już z funkcjonującego dotychczas in gremio oraz a priori domniemania niezawisłości i bezstronności. Jednocześnie w uchwale tej Sąd Najwyższy podkreślił, że „brak [jest] podstaw do przyjęcia a priori, że każdy i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. ". Oceny te mają zastosowanie do innych postępowań prowadzonych w sądach powszechnych, gdyż odnoszą się do rozwiązań ustrojowych. W postępowaniu cywilnym odpowiednikiem przepisu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. jest przepis art. 379 pkt 4 k.p.c. , który przewiduje nieważność postępowania, jeżeli skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy. W świetle przedstawionego stanowiska, które Sąd Okręgowy w tym składzie podziela, dla udowodnienia, że skład sądu orzekającego jest sprzeczny z przepisami prawa lub w rozpoznaniu sprawy bierze udział sędzia wyłączony z mocy ustawy nie wystarczy wskazać na instytucjonalną nieprawidłowość powoływania sędziów na podstawie procedury konkursowej z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa w składzie ustanowionym ustawą z 2017 r. Konieczne jest natomiast ustalenie in concreto, że sędzia nie gwarantuje chociażby minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości. To zaś należy uzasadnić odwołując się do testu, którego elementy zostały opisane w cytowanej uchwale oraz uchwale składu połączonych I. : Cywilnej, Karnej i (...) Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. sygn. akt (...) - 4110-1/20. Wnioskujący o wyłączenie sędziego P. K. nie zawarł w swym wniosku żadnych konkretów odnoszących się do osoby tego sędziego, mogących wywoływać wątpliwości co do jego bezstronności. Odnosząc się zatem po krótce do okoliczności jakie zgodnie z cytowanymi wyżej uchwałami Sądu Najwyższego brać należy pod uwagę przy ocenie, czy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w procedurze konkursowej z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa w składzie ustanowionym ustawą z 2017 r. nie spełnia minimalnego standardu bezstronności, w wypadku sędziego P. K. , na podstawie uzasadnienia uchwały Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 21 marca 2019 r. w przedmiocie przedstawienia wniosku o powołanie P. K. na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego w Legnicy (publikowana na stronie internetowej KRS : krspl.home.pl), wskazać trzeba co następuje: P. K. odbył aplikację sędziowską etatową i zdał egzamin sędziowski z wynikiem bardzo dobrym. Zatrudniony był m.in. jako asystent sędziego w Sądzie Okręgowym w Legnicy. W dniu 17 maja 2007 r. powierzono mu obowiązki asesora sądowego w Sądzie Rejonowym w Złotoryi, gdzie rozpoznawał sprawy cywilne - w Wydziale Grodzkim i w Wydziale Cywilnym oraz sprawy z zakresu prawa pracy - w Wydziale Pracy. W dniu 16.07.2009r. powołany został na urząd Sędziego Sądu Rejonowego w Złotoryi, gdzie orzekał w wydziałach rodzinnym i nieletnich oraz karnym, a od 2010 r. nieprzerwanie w wydziale cywilnym. W dniu 11 lipca 2019 r. odebrał od Prezydenta RP nominację na urząd Sędziego Sądu Okręgowego w Legnicy. Tak więc sędzia P. K. , po powołaniu go z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa, której ówczesny skład nie budził żadnych zastrzeżeń natury konstytucyjnej, przez 10 lat orzekał w sprawach z niemal wszystkich dziedzin prawa, w tym przez ostatnie 9 lat przed nominacją do Sądu Okręgowego w sprawach cywilnych rozpoznawanych przez Sąd Rejonowy w Złotoryi. Tym samym przytoczone okoliczności wskazują, że zgłoszenie przez sędziego P. K. swojej kandydatury na wolne stanowisko sędziowskie w Sądzie Okręgowym w Legnicy wyrażało jego chęć dalszego rozwoju zawodowego. W postępowaniu konkursowym sędzia otrzymał pozytywną ocenę jego pracy przez sędziego wizytatora oraz pozytywną opinię kolegium Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu. Brak jest jakichkolwiek okoliczności wskazujących na powiązania sędziego P. K. z władzą inną niż sądownicza. Sędzia nie należał do żadnych stowarzyszeń, ani nigdy nie był członkiem żadnej partii ( według oświadczenia sędziego z 25.02.2020 r.). Wskazane jest nadto, aby wspomnieć w tym miejscu, że sędzia P. K. od 25 lipca 2018 r. jest zastępcą rzecznika dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym we Wrocławiu (fakt powszechnie znany i znany sądowi z urzędu), jednakże brak informacji, aby w trakcie sprawowania tej funkcji podejmował jakiekolwiek czynności przeciwko sędziom, mające na celu ich dyscyplinarne karanie za treść wydawanych w toku postępowań orzeczeń czy też za publiczną obronę konstytucyjnych zasad państwa prawa i praworządności, z czego zasłynęli niektórzy z powołanych na te funkcje zastępców rzecznika dyscyplinarnego przy innych sądach (por. artykuł na wyborcza.pl. z 15.09.2020 r. pt.: „Nie posłuchali nominata Z. . Rzecznicy nie chcą ścigać sędziów za list do (...) ). W ciągu przeszło czterech lat orzekania sędziego w Sądzie Okręgowym w Legnicy, nie ujawniły się też ani nie były podnoszone wątpliwości co do bezstronności i niezawisłości sędziego, które miałyby mieć związek z udziałem w powołaniu go na stanowisko sędziego z udziałem KRS w kształcie niezgodnym z Konstytucją RP (rozpoznawany wniosek jest pierwszym tego typu wnioskiem złożonym co do tego sędziego). Skoro zatem sam wnioskodawca nie wskazał żadnych okoliczności mogących in concreto wywoływać wątpliwości co do bezstronności sędziego P. K. w rozpoznawaniu sprawy o sygn. akt VI GC 259/23, jak i analiza drogi zawodowej sędziego oraz okoliczności powołania go na urząd Sędziego Sądu Okręgowego w Legnicy, jak i późniejsze, nie dają podstaw do kwestionowania jego bezstronności i niezawisłości, orzeczono jak w postanowieniu. "Niniejsze pismo nie wymaga podpisu na podstawie §100a ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2019 r. – Regulamin urzędowania sądów powszechnych jako właściwie zatwierdzone w sądowym systemie teleinformatycznym.” z up. Kierownika Sekretariatu Sekretarz sądowy K. S. INFORMACJA ADMINISTRATORA DANYCH OSOBOWYCH Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE (...) z dnia 27 kwietnia 2016 roku w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólnego rozporządzenia o ochronie danych) informuję: 1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Sąd Okręgowy w Legnicy, reprezentowany przez Prezesa Sądu (telefon kontaktowy (...) ), e-mail: prezes@ (...) .so.gov.pl. 2. W Sądzie Okręgowym w Legnicy wyznaczony został Inspektor ochrony danych, tel. (...) , e-mail: iod@ (...) .so.gov.pl. 3. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu sprawowania wymiaru sprawiedliwości. 4. Dane mogą być przekazywane na podstawie i w granicach przepisów prawa: organom państwowym, organom ochrony prawnej lub organom samorządu terytorialnego w związku z prowadzonym postępowaniem. Nie będą przekazywane do państwa trzeciego lub organizacji międzynarodowej. 5. Dane osobowe nie będą podlegały zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji, w tym profilowaniu. 6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane i przetwarzane przez cały okres trwania postępowania sądowego, a po jego zakończeniu przez okres przewidziany dla archiwizowania danej kategorii spraw, do czasu ich zniszczenia. 7. Sąd Okręgowy w Legnicy informuje o prawie: do żądania od administratora dostępu do danych osobowych dotyczących osoby której, dane dotyczą, do ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania, do przenoszenia danych, do wniesienia skargi do organu nadzorczego.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI