III OZ 496/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-18
NSAbudowlaneŚredniansa
pozwolenie wodnoprawnesprzeciwwpis sądowydoręczenieodrzucenie sprzeciwuprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiNSAWSAbudownictwo wodne

NSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu sprzeciwu z powodu błędnego uznania doręczenia wezwania do zapłaty wpisu sądowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił sprzeciw E.S. od decyzji dotyczącej pozwolenia wodnoprawnego, uznając go za nieskuteczny z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego. Sąd pierwszej instancji uznał, że wezwanie do zapłaty zostało skutecznie doręczone E.S., mimo że wpis został już opłacony przez jej pełnomocnika w imieniu drugiej skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji nieprawidłowo ustalił skuteczność doręczenia i nie zbadał prawidłowo kwestii uiszczenia wpisu sądowego.

Sprawa dotyczyła zażalenia E.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło jej sprzeciw od decyzji Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Sąd pierwszej instancji odrzucił sprzeciw, ponieważ uznał, że E.S. nie uiściła wymaganego wpisu sądowego w wyznaczonym terminie, mimo wezwania. Sąd uznał, że wezwanie do zapłaty zostało skutecznie doręczone E.S. w trybie art. 73 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, uznając je za nieprawidłowe. Sąd drugiej instancji wskazał, że sąd pierwszej instancji błędnie ustalił skuteczność doręczenia wezwania do zapłaty. Ponadto, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zakwalifikował uiszczony przez pełnomocnika wpis sądowy, nie ustalając, w czyim imieniu został on złożony. Pełnomocnik działał w imieniu obu skarżących, a wpis został opłacony. NSA stwierdził, że sąd pierwszej instancji powinien był najpierw wezwać pełnomocnika do wskazania, w czyim imieniu wpis został uiszczony, a dopiero w dalszej kolejności wezwać drugą skarżącą do zapłaty. Działanie sądu pierwszej instancji doprowadziło do ograniczenia prawa E.S. do sądu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uznanie doręczenia za skuteczne w takiej sytuacji jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo ustalił skuteczność doręczenia wezwania do zapłaty wpisu sądowego, nie badając prawidłowo kwestii uiszczenia wpisu przez pełnomocnika w imieniu jednej ze skarżących. Działanie to doprowadziło do ograniczenia prawa do sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 220 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca sprzeciw, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków fiskalnych sprzeciwu.

p.p.s.a. art. 64b § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 73

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Tryb uznania doręczenia za skuteczne w przypadku niepodjęcia korespondencji.

k.p.a. art. 138 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja o uchyleniu decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia.

p.p.s.a. art. 220 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.

p.p.s.a. art. 64a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga nie przysługuje od decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., ale strona może wnieść sprzeciw.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne ustalenie skuteczności doręczenia wezwania do uiszczenia opłaty od sprzeciwu. Zaniechanie analizy usunięcia braków skarg pismem z 6 czerwca 2023 r. Zaniechanie analizy treści notatek urzędowych z kontaktu telefonicznego pełnomocnika z pracownikiem biura obsługi interesantów sądu.

Godne uwagi sformułowania

Przewodniczący Wydziału nie może samodzielnie decydować w czyim imieniu w niniejszej sprawie został uiszczony wpis sądowy od sprzeciwu. Działanie przewodniczącego Wydziału doprowadziło do ograniczenia prawa E.S. do sądu, gdyż doszło do pozbawionego podstaw prawnych wyboru strony skarżącej.

Skład orzekający

Olga Żurawska - Matusiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń i uiszczania wpisów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, zwłaszcza w kontekście sprzeciwu od decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z opłatami sądowymi i doręczeniami w postępowaniu przed WSA.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe mogą być proceduralne błędy sądu pierwszej instancji i jak ważne jest prawidłowe ustalenie doręczeń i opłat, aby nie pozbawić strony prawa do sądu.

Błąd sądu pierwszej instancji pozbawił stronę prawa do sądu? NSA wyjaśnia.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OZ 496/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-10-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Olga Żurawska - Matusiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne
Odrzucenie sprzeciwu
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 1431/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-02-15
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 220 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak po rozpoznaniu w dniu 18 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie z dnia 16 sierpnia 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 1431/23 o odrzuceniu sprzeciwu E.S. od decyzji Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 30 marca 2023 r., nr 20/2023/KUZ w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 16 sierpnia 2023 r., IV SA/Wa 1431/23 odrzucił sprzeciw E.S. w sprawie ze sprzeciwu A.S. i E.S. od decyzji Prezesa Państwowego Gospodarstwo Wodnego Wody Polskie z 30 marca 2023 r.,
nr 20/2023/KUZ w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że A.S. i E.S. wniosły sprzeciw od decyzji Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 30 marca 2023 r. o uchyleniu decyzji Starosty [...] z 27 września 2016 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII z 17 maja 2023 r. wnoszące sprzeciw zostały wezwane do uiszczenia solidarnie wpisu od sprzeciwu w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Opłata w wysokości 100 zł została uiszczona 6 czerwca 2023 r.
Po wpłynięciu do Sądu akt administracyjnych sprawy i zweryfikowaniu kwestii solidarności wpisu (wnoszące sprzeciw są właścicielkami odrębnych działek), zarządzeniem z 23 czerwca 2023 r. Przewodniczący Wydziału VII wezwał E.S. do uiszczenia wpisu sądowego od sprzeciwu w wysokości 100 zł w terminie 7, pod rygorem odrzucenia skargi. Sąd poinformował jednocześnie, że uiszczony 6 czerwca 2023 r. wpis został zaliczony na poczet wymaganego wpisu od sprzeciwu A.S. oraz z uwagi na brak spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 214 § 2 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: "p.p.s.a."), Przewodniczący Wydziału VII uchylił zarządzenie z 17 maja 2023 r. o wezwaniu do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego. Powyższe wezwanie z 23 czerwca 2023 r., zostało zwrócone do Sądu z powodu niepodjęcia w terminie. Pismo uznano za skutecznie doręczone 14 lipca 2023 r. w trybie art. 73 p.p.s.a. Termin do uiszczenia wpisu upłynął 21 lipca 2023 r. W dokumentach księgowych dotyczących opłat sądowych do 3 sierpnia 2023 r. nie zidentyfikowano wpłaty E.S. do niniejszej sprawy. Wobec tego Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 220 § 3 w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a. odrzucił sprzeciw E.S.
E.S. nie zgadzając się z powyższym postanowieniem, wniosła zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła błędne ustalenie, że:
- w niniejszej sprawie doszło do skutecznego doręczenia pełnomocnikowi skarżącej wezwania z 23 czerwca 2023 r. do uiszczenia opłaty od sprzeciwu, gdy przeczy temu informacja z poczty załączona do zażalenia potwierdzająca, że z winy pracownika Poczty Polskiej korespondencja ta nie została wydana, mimo obowiązku jej dostarczenia, z przyczyn leżących wyłącznie po stronie pracownika poczty, a zatem nie jest zasadne uznanie prawidłowości doręczenia, ani tym bardziej jego skuteczności.
- zaniechania poddania analizie usunięcia braków skarg pismem z 6 czerwca 2023 r. w niniejszej sprawie.
- zaniechania poddania analizie treści notatek urzędowych z kontaktu telefonicznego pełnomocnika z pracownikiem biura obsługi interesantów sądu, co do zasygnalizowania wadliwości doręczenia korespondencji w opisanej sytuacji.
Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przyjęcia wniesionego sprzeciwu. Jednocześnie wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty od sprzeciwu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Na podstawie zaś § 3 tego artykułu skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Zgodnie z art. 220 § 3 w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a. sąd odrzuca sprzeciw, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków fiskalnych sprzeciwu. Stosownie bowiem do art. 64a p.p.s.a., od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Ponadto, na podstawie art. 64b § 1 p.p.s.a. do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
W niniejszej sprawie A.S. i E.S. zostały wezwane, na adres pełnomocnika, do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od sprzeciwu w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. Pełnomocnik skarżących 6 czerwca 2023 r. uiścił wymagany wpis sądowy. Po wpłynięciu do Sądu akt administracyjnych sprawy i zweryfikowaniu kwestii solidarności wpisu (wnoszące sprzeciw są właścicielkami odrębnych działek), Przewodniczący Wydziału VII zarządzeniem z 23 czerwca 2023 r. wezwał E.S. do uiszczenia wpisu sądowego od sprzeciwu w wysokości 100 zł w terminie 7, pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. Wezwanie z 27 czerwca 2023 r. uznano za skutecznie doręczone 14 lipca 2023 r. w trybie art. 73 p.p.s.a. Termin do uiszczenia wpisu upłynął 21 lipca 2023 r. W dokumentach księgowych dotyczących opłat sądowych do 3 sierpnia 2023 r. nie zidentyfikowano wpłaty E.S. do niniejszej sprawy. Wobec tego Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 220 § 3 w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a. odrzucił sprzeciw.
Takie działanie Sądu należy uznać za nieprawidłowe. Przewodniczący Wydziału nie może samodzielnie decydować w czyim imieniu w niniejszej sprawie został uiszczony wpis sądowy od sprzeciwu. Ze znajdującego się w aktach dowodu jego uiszczenia nie wynika, w czyim imieniu został on przez pełnomocnika skarżących uiszczony. Pełnomocnik ten działa w imieniu obu skarżących. Tak więc brak było podstaw do uznania, że został on uiszczony w imieniu E.S.
W pierwszej kolejności, po ustaleniu, że w sprawie brak jest przesłanek do wezwania skarżących solidarnie do uiszczenia wpisu sądowego od sprzeciwu, Przewodniczący Wydziału powinien wezwać pełnomocnika skarżących o wskazanie, w imieniu której z nich został uiszczony wpis sądowy od sprzeciwu, pod rygorem uznania, że wpis ten zostanie zakwalifikowany jako uiszczony przez pierwszą ze skarżących. Dopiero w dalszej kolejności Przewodniczący Wydziału powinien był wezwać drugą ze skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od sprzeciwu, w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia. Takie, jak w rozpoznawanej sprawie, działanie przewodniczącego Wydziału doprowadziło do ograniczenia prawa E.S. do sądu, gdyż doszło do pozbawionego podstaw prawnych wyboru strony skarżącej.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI