III OZ 450/22

III OZ 450/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-07-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Mirosław Wincenciak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 1197/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-02-01
III OSK 1590/22 - Wyrok NSA z 2025-03-18
Skarżony organ
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku
Umorzono postępowanie zażaleniowe
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 61 § 3 i § 6 pkt 1, art. 152 § 1, art. 161 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Wincenciak po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Fundacji A. z siedzibą w [...] oraz B. z siedzibą w [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2021 r. sygn. akt IV SA/Wa 1197/21 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skarg Gminy G., R., Stowarzyszenia E. z siedzibą w [...], G. z siedzibą w [...], Fundacji F. z siedzibą w [...], B. z siedzibą w [...] oraz Fundacji A. z siedzibą w [...] na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 14 kwietnia 2021 r. nr DOOŚ-WDŚ/ZOO.420.17.2020.AB.1 w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia postanawia umorzyć postępowanie zażaleniowe.
Uzasadnienie
Gmina G., R., Stowarzyszenia E. z siedzibą w [...], G. z siedzibą w [...], Fundacji F. z siedzibą w [...], B. z siedzibą w [...] oraz Fundacji A. z siedzibą w [...] przedmiotem skargi w niniejszej sprawie uczyniły postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 14 kwietnia 2021 r. nr DOOŚ-WDŚ/ZOO.420.17.2020.AB.1 w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia. B. z siedzibą w [...] oraz Fundacja A. z siedzibą w [...] wniosły jednocześnie o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 30 listopada 2021 r. sygn. akt IV SA/Wa 1197/21 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, że wniosek o wstrzymanie wykonania aktu powinien posiadać uzasadnienie odrębne od uzasadnienia samej skargi, jako oddzielne od niej żądanie skierowane do sądu administracyjnego. Zasadność wniosku tego rodzaju ocenia się na podstawie przedstawionej w nim argumentacji, dlatego musi ona wykazać konkretne zależności między wykonaniem aktu a wystąpieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Istnienia wskazanych przesłanek nie można bowiem domniemywać. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że wnioski o wstrzymanie zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia uzasadniono, jednak nie zasługiwały one na uwzględnienie. Podniesiona w nich argumentacja jest zbyt ogólna, a ponadto odnosi się do ewentualnej wadliwości decyzji środowiskowej. Zaskarżone postanowienie nie może wywołać skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej w skrócie "p.p.s.a."). Zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania aktu nie może poprzedzać oceny zasadności skargi, ponieważ takie działanie sądu administracyjnego oznaczałoby niedopuszczalną ocenę legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia przed wydaniem orzeczenia co do istoty sprawy. Kontrola legalności zaskarżonego aktu w zakresie jego zgodności z przepisami prawa odbędzie się na etapie merytorycznego rozpoznawania sprawy przez Sąd. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności innego rozstrzygnięcia z prawem, a zwłaszcza orzeczenie Sądu w tym zakresie, niweczyłoby sądową kontrolę legalności zaskarżonego orzeczenia.
Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia Fundacji A. z siedzibą w [...] oraz B. z siedzibą w [...] do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym skarżące zarzuciły naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz wniosły o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonanie zaskarżonego postanowienia, jak również o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu zażalenia przedstawiły argumentację mającą wykazać zasadność podniesionego w nim zarzutu. W ocenie skarżących, uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji było wystarczające i powinno skutkować zastosowaniem w sprawie art. 61 § 3 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postępowanie zażaleniowe w niniejszej sprawie podlega umorzeniu.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Stosownie natomiast do treści art. 61 § 6 pkt 1 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę. W świetle art. 152 § 1 p.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. W tej sytuacji, a więc po wydaniu przez sąd pierwszej instancji wyroku uwzględniającego skargę, zaskarżony akt nie wywołuje skutków prawnych (nie podlega wykonaniu), a tym samym kwestia dotycząca rozstrzygnięcia w przedmiocie wstrzymania jego wykonania staje się bezprzedmiotowa. Uwzględnienie skargi powoduje bowiem, że zainicjowane wnioskiem o wstrzymanie wykonania postępowanie traci rację bytu. W konsekwencji bezprzedmiotowe jest również toczące się postępowanie zażaleniowe, gdyż – jak już wskazano – zaskarżony akt do chwili rozpoznania skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny nie wywołuje skutków prawnych i nie podlega wykonaniu.
Przechodząc od powyższych rozważań na grunt niniejszej sprawy, podkreślić należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 lutego 2022 r. sygn. akt IV SA/Wa 1197/21 uwzględnił skargi Gminy G., R., Stowarzyszenia E. z siedzibą w [...], G. z siedzibą w [...], Fundacji F. z siedzibą w [...], B. z siedzibą w [...] oraz Fundacji A. z siedzibą w [...] na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 14 kwietnia 2021 r. nr DOOŚ-WDŚ/ZOO.420.17.2020.AB.1 w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia – uchylając zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Od w/w wyroku zostały wniesione skargi kasacyjne, a zatem aktualnie wyrok jest nieprawomocny. W konsekwencji, na podstawie art. 152 § 1 p.p.s.a., zaskarżone postanowienie – do dnia uprawomocnienia się wyroku Sądu pierwszej instancji – nie może zostać wykonane, a zatem postępowanie z wniosku Fundacji A. z siedzibą w [...] oraz B. z siedzibą w [...] o wstrzymanie wykonania tego postanowienia jest na mocy wyroku z dnia 1 lutego 2022 r. bezprzedmiotowe. Z tego powodu postępowanie zażaleniowe w tym zakresie podlegało umorzeniu w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 193 i art. 197 § 2 p.p.s.a.