III OZ 428/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-11-06
NSAubezpieczenia społeczneŚredniansa
renta z tytułu niezdolności do pracyZUSbraki formalnePESELodrzucenie skargipostępowanie sądowoadministracyjnezażalenienieuzupełnienie braków

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi z powodu nieuzupełnienia numeru PESEL.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę W.N. na decyzję ZUS o odmowie przyznania renty z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, tj. numeru PESEL, mimo wezwania. Skarżący wniósł zażalenie, twierdząc, że był przekonany, iż otrzymał wyrok sądu, a nie wezwanie. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając bezwzględnie obowiązujący charakter przepisów dotyczących uzupełniania braków formalnych skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie W.N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę skarżącego na decyzję Prezesa ZUS o odmowie przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku. Powodem odrzucenia skargi było nieuzupełnienie braków formalnych, a konkretnie niepodanie numeru PESEL, mimo prawidłowego wezwania sądu do uzupełnienia tego braku w terminie 7 dni. Skarżący w zażaleniu argumentował, że był przekonany, iż otrzymał dokument będący wyrokiem sądu, a nie wezwanie do uzupełnienia braków. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że wymóg podania numeru PESEL w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, jest brakiem formalnym, który musi być uzupełniony zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Niezachowanie tego wymogu, mimo prawidłowego wezwania, skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd powołał się również na uchwałę NSA z dnia 3 lipca 2023 r. (sygn. akt II GPS 3/22), która potwierdza, że brak numeru PESEL jest brakiem formalnym podlegającym uzupełnieniu. Argumenty skarżącego dotyczące jego błędnego przekonania co do charakteru otrzymanego dokumentu zostały uznane za bez znaczenia dla kwestii proceduralnej nieuzupełnienia braku formalnego. Sąd wskazał, że kwestie związane z przyczynami uchybienia terminu mogą być przedmiotem odrębnego wniosku o przywrócenie terminu. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie, uznając zaskarżone postanowienie WSA za zgodne z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, brak numeru PESEL w skardze będącej pierwszym pismem w sprawie stanowi brak formalny, który podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., a jego nieuzupełnienie w terminie skutkuje odrzuceniem skargi.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy art. 46 § 2 pkt 1 lit. b oraz art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. mają charakter bezwzględnie obowiązujący. Niezależnie od tego, czy numer PESEL znajduje się w aktach administracyjnych, jego brak w skardze jest brakiem formalnym, który sąd ma obowiązek wezwać do uzupełnienia, a w przypadku bezskuteczności wezwania – odrzucić skargę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 46 § § 2 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymóg podania numeru PESEL w skardze będącej pierwszym pismem w sprawie.

p.p.s.a. art. 49 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek sądu wezwania do uzupełnienia lub poprawienia pisma w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o zażaleniu.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o zażaleniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezachowanie wymogu podania numeru PESEL w skardze jest brakiem formalnym podlegającym uzupełnieniu. Niezależnie od tego, czy numer PESEL znajduje się w aktach administracyjnych, jego brak w skardze skutkuje odrzuceniem skargi po bezskutecznym wezwaniu. Przepisy dotyczące uzupełniania braków formalnych mają charakter bezwzględnie obowiązujący.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego, że był przekonany o otrzymaniu wyroku, a nie wezwania, nie ma znaczenia dla oceny formalnej poprawności skargi.

Godne uwagi sformułowania

siedmiodniowy termin do uzupełnienia ww. braku formalnego skargi bezskutecznie upłynął Argumenty przedstawione w przedmiotowym zażaleniu są bez znaczenia dla niniejszej sprawy wpadkowej, w której przesądza się wyłącznie kwestię nieuzupełnienia braku formalnego skargi.

Skład orzekający

Teresa Zyglewska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności uzupełniania numeru PESEL w skardze jako braku formalnego i konsekwencji jego nieuzupełnienia."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie kwestii formalnych skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z brakami formalnymi skargi, co jest ważne dla prawników procesowych, ale mało interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OZ 428/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-11-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Teresa Zyglewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
650  Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
II SA/Wa 608/24 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2024-06-28
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art.46 par.2 pkt 1 lit.b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W.N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 608/24 o odrzuceniu skargi W.N. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 23 lutego 2024 r., nr 992700/620/362/2022-SWO w przedmiocie odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 28 czerwca 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 608/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji) odrzucił skargę W.N. (dalej: skarżący) na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 23 lutego 2024 r., nr 992700/620/362/2022-SWO w przedmiocie odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych skargi.
W uzasadnieniu wskazano, że w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, pismem Sądu z 13 maja 2024 r., wezwano skarżącego do nadesłania jego numeru PESEL - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Odbiór powyższego wezwania skarżący pokwitował osobiście w dniu 16 maja 2024 r., lecz dotychczas go nie wykonał. WSA wskazał, że siedmiodniowy termin do uzupełnienia ww. braku formalnego skargi bezskutecznie upłynął 23 maja 2024 r., skarżący bowiem nie uzupełnił w terminie braku formalnego skargi.
Z powyższym postanowieniem nie zgodził się skarżący i w zażaleniu wniósł o jego uchylenie wskazując, że w dniu 16 maja 2024 r. otrzymał plik dokumentów, które zaczynały się od odpowiedzi organu na skargę, pod którą były podpięte inne dokumenty i skarżący był przekonany, że jest to w całości jeden dokument, którego nie czytał, bo niestety był pewien, że ten dokument to jest wyrok Sądu, który wskazuje, że przegrał i Sąd oddalił jego skargę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Pismo procesowe strony powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można mu nadać prawidłowego biegu. Wymogi formalne składanych pism zostały uregulowane w art. 46 p.p.s.a. Zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., poza elementami wymienionymi w § 1 tego przepisu pismo strony powinno ponadto zawierać, w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie – numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. W sytuacji, gdy brak jest jednego z elementów pisma wymienionych w art. 46 p.p.s.a., obowiązkiem sądu, zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jest wezwanie strony do uzupełnienia lub poprawienia pisma w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym jest przepis art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych. Powyższe przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem w przypadku nieuzupełnienia przez stronę skarżącą braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, sąd zobowiązany jest do odrzucenia skargi.
W rozpoznawanej sprawie sam fakt nieuzupełnienia braku formalnego skargi w ustawowym terminie siedmiu dni, poprzez podanie numeru PESEL, jest bezsporny i nie jest przez skarżącego kwestionowany. Skoro zatem, pomimo prawidłowo doręczonego skarżącemu w dniu 16 maja 2024 r. wezwania Sądu do uzupełnienia braku formalnego skargi, wraz z pouczeniem o skutkach niewykonania tego wezwania we wskazanym terminie, nie zostało ono przez niego w tym terminie wykonane, to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo odrzucił skargę jako niedopuszczalną.
Ponadto należy wskazać, iż Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów w uchwale z 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22 stwierdził, że niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., bez względu na to, czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd.
Argumenty przedstawione w przedmiotowym zażaleniu są bez znaczenia dla niniejszej sprawy wpadkowej, w której przesądza się wyłącznie kwestię nieuzupełnienia braku formalnego skargi. Kwestie związane z przyczynami uchybienia terminu do wykonania ww. czynności będą zaś przedmiotem rozważań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w ramach rozpatrywania wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI