III OZ 384/25

III OZ 384/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-07-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Sławomir Wojciechowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Wymierzenie grzywny
Sygn. powiązane
III SO/Kr 5/25 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2025-04-07
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 54 § 1 i 2, art. 55 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 kwietnia 2025 r., sygn. akt III SO/Kr 5/25 w sprawie z wniosku K.J. o wymierzenie grzywny Komendantowi Powiatowemu Policji w [...] za nieudzielenie odpowiedzi na skargę postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
K.J. (dalej jako: "skarżący") w piśmie z dnia 1 stycznia 2025 r. złożonym drogą elektroniczną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawarł wniosek "z podstawy art. 55 par. 1 kodeks postepowania administracyjnego o wymierzenie skarżonemu organowi administracyjnemu Policji grzywny za niedopełnienie ustawowego obowiązku czynności materialno-technicznej udzielenia odpowiedzi na wniesioną skargę i podniesione w niej zarzuty i okoliczności prawne, jak i faktyczne po przeprowadzeniu przed przekazaniem skargi i sprawy do rozpoznania sądowoadministracyjnego samokontroli, a w tym odniesienia się do zarzutów, okoliczności prawnych, faktycznych, wykazania ich niezasadności, ze wskazaniem ich uznania za niezasadne w całości, czy wyłącznie w części uniemożliwiającej organowi jej uwzględnienie w trybie samokontroli (...) Odpowiedź na skargę jest pismem procesowym w rozumienie art. 45 p.p.s.a., a zatem ze swej istoty powinna ona wyrażać stanowisko organu wobec zarzutów i wniosków skargi."
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2025 r., sygn. akt III SO/Kr 5/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, wniosku K.J. o wymierzenie grzywny Komendantowi Powiatowemu Policji w [...] za nieudzielenie odpowiedzi na skargę: oddalił wniosek.
Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył skarżący zaskarżając je w całości i wnosząc o uchylnie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie celem ponownego rozpoznania przez bezstronny sąd pierwszej instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 54 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a."), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi, przy czym organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Przepis ten statuuje bezwzględny obowiązek przekazania sądowi dokumentów niezbędnych do przeprowadzenia kontroli sądowej. Organ ten musi więc przekazać skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na tę skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.
Przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. stanowi zaś, że w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy. Zatem wyłącznymi przesłankami uprawniającymi sąd administracyjny do wymierzenia grzywny organowi jest: 1) wniosek o wymierzenie grzywny oraz 2) stwierdzenie niezastosowania się do obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. bez względu na przyczyny nieprzekazania skargi sądowi w ustawowym terminie. Przyczyny nieprzekazania skargi w terminie mogą mieć ewentualnie wpływ na wysokość wymierzonej grzywny.
Sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, bada jedynie terminowość przekazania skargi. Oznacza to, że w każdym przypadku przekroczenia terminu do przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, Sąd uprawniony jest do wymierzenia grzywny, której wysokość określa w sposób dyskrecjonalny. Grzywna wymierzana na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. ma m.in. funkcję dyscyplinującą, a znajduje swoją podstawę faktyczną w samym fakcie nieprzekazania w terminie skargi do sądu administracyjnego przez podmiot, do którego wpłynęła i przeciwko któremu jest skierowana.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowo Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek o wymierzenie grzywny organowi. Jak wynika z akt sprawy skarga z dnia 20 października 2024 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami postępowania została przesłana do sądu w dniu 25 października 2024 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o nieuwzględnienie kolejnej skargi skarżącego na bezczynność organu złożonej w trybie art. 149 p.p.s.a. Komendant zaznaczył, że od początku 2018 r. skarżący zainicjował tylko w samej Komendzie Powiatowej Policji w [...] ponad 1300 spraw domagając się ich załatwienia w trybie administracyjnym. W piśmie z dnia 21 listopada 2024 r. pod nazwą "Uzupełnienie odpowiedzi na skargę" organ administracyjny poinformował, że w treści odpowiedzi na skargę omyłkowo nie zamieszczono informacji w przedmiocie technicznego rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 10 grudnia 2017 r. (w przedmiocie którego skarżący zarzucił bezczynność organowi). Jednocześnie organ zaznaczył, że wskutek omyłki pisarskiej błędnie wskazał datę "1 lipca 2005 roku" jako daty wniosku stanowiącego przedmiot skargi, w miejsce prawidłowej "10 grudnia 2017 roku".
A zatem obowiązek przekazania skargi wraz z aktami sprawy, organ wykonał w terminie określonym w art. 54 § 2 p.p.s.a. Samo uchybienie terminu w przekazaniu sądowi "uzupełnionej odpowiedzi na skargę" ma charakter znikomy – i w tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko zaprezentowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zaskarżonym postanowieniu.
Skoro zatem wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie obowiązków procesowych określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie, zaś w niniejszej sprawie organ obowiązki te wypełnił w tym terminie, to w konsekwencji brak było podstaw do wymierzenia wnioskowanej przez skarżącego grzywny.
Wyjaśnić przy tym należy, że uprawnienie organu do skorzystania z instytucji samokontroli, o której mowa w art. 54 § 3 p.p.s.a. jest uprawnieniem całkowicie zależnym od inicjatywy procesowej organu, z którego organ nie ma obowiązku skorzystać.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu zażalenia.