III OZ 581/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-14
NSAochrona środowiskaŚredniansa
odpadywstrzymanie wykonaniaochrona środowiskapostępowanie sądowoadministracyjnezażalenieszkodatrudne do odwrócenia skutki

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji nakazującej usunięcie odpadów, uznając brak uprawdopodobnienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Skarżący R.K. złożył zażalenie na postanowienie WSA w Bydgoszczy, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji nakazującej usunięcie odpadów. Skarżący argumentował, że wykonanie decyzji spowoduje niewspółmierne straty finansowe i trudne do odwrócenia skutki. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że NSA nie dokonuje ponownej oceny wniosku o wstrzymanie wykonania, a jedynie kontroluje postanowienie sądu I instancji. Sąd wskazał, że skarżący nie wykazał możliwości wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a jedynie powołał się na ogólne problemy finansowe.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie R.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 20 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Bd 76/23, o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia 25 października 2022 r., nr KO.411.1451.2022, w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów. WSA w Bydgoszczy odmówił wstrzymania wykonania decyzji, wskazując, że skarżący nie powołał żadnych okoliczności wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący w zażaleniu podniósł, że usunięcie odpadów spowodowałoby niewspółmierne straty finansowe, związane z koniecznością organizacji transportu, zabezpieczenia i ponownego rozładunku. Argumentował, że koszty te nie będą możliwe do odzyskania i mogą pogłębić problemy firmy, która odbudowuje swoją pozycję po pandemii. NSA oddalił zażalenie. Podkreślono, że zadaniem NSA jest kontrola postanowienia sądu I instancji, a nie ponowna ocena wniosku o wstrzymanie wykonania. Sąd zaznaczył, że warunkiem wstrzymania wykonania aktu jest wykazanie przez stronę skarżącą możliwości wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co wymaga konkretnych dowodów. Skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na poparcie swojego wniosku, a jego argumentacja miała charakter ogólny i powierzchowny. Sąd przypomniał, że przesłanek wstrzymania wykonania nie można utożsamiać z oceną legalności decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Sąd administracyjny drugiej instancji nie dokonuje ponownej oceny wniosku o wstrzymanie wykonania, a jedynie kontroluje postanowienie wydane przez Sąd I instancji.

Uzasadnienie

Przyjęcie odmiennego stanowiska mogłoby stanowić naruszenie zasady dwuinstancyjności i doprowadzić do sytuacji, w której zażalenie stałoby się pismem uzupełniającym wniosek o ochronę tymczasową.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki wstrzymania wykonania aktu nie można utożsamiać z oceną legalności wydanej decyzji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

NSA nie dokonuje ponownej oceny wniosku o wstrzymanie wykonania, a jedynie kontroluje postanowienie sądu I instancji. Skarżący nie wykazał możliwości wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Argumentacja skarżącego dotycząca strat finansowych była ogólna i niepoparta dowodami.

Godne uwagi sformułowania

zadaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest ponowna ocena wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, lecz kontrola postanowienia wydanego przez Sąd I. instancji Chodzi zatem nie o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie można utożsamiać z oceną legalności wydanej decyzji.

Skład orzekający

Piotr Korzeniowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych, w szczególności wymogu wykazania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków oraz zakresu kontroli sądu II instancji w postępowaniu zażaleniowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej usunięcie odpadów, ale zasady ogólne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych, co jest istotne dla praktyków. Nie zawiera jednak nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Kiedy można wstrzymać wykonanie decyzji? NSA wyjaśnia kluczowe wymogi.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OZ 581/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-11-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Korzeniowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Odpady
Sygn. powiązane
II SA/Bd 76/23 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2024-01-24
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 184 w zw. z art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 20 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Bd 76/23 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia 25 października 2022 r., nr KO.411.1451.2022 w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 20 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Bd 76/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy (dalej: "WSA w Bydgoszczy"), po rozpoznaniu wniosku R.K. (dalej: "Skarżący") odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku (dalej: "SKO") z 25 października 2022 r., nr KO.411.1451.2022 w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich magazynowania.
W uzasadnieniu orzeczenia WSA w Bydgoszczy wskazano, że Skarżący nie powołał żadnych okoliczności wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, bądź spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w efekcie wydanej decyzji w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów. Wobec braku przedstawienia jakiejkolwiek argumentacji co do zgłoszonego wniosku, Sąd I. instancji ocenił, że skarżący nie uprawdopodobnił zaistnienia okoliczności uprawniających do zastosowania wobec niego ochrony tymczasowej.
Pismem z 8 sierpnia 2023 r. Skarżący wywiódł zażalenie na postanowienie WSA w Bydgoszczy z 20 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Bd 76/23. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że usunięcie odpadów spowodowałoby niewspółmierne straty finansowe dla Skarżącego, związane z koniecznością organizacji transportu, właściwego zabezpieczenia odpadu i jego ponownego rozładunku na działce oddalonej o kilka minut drogi. Odpady te, rozmieszczone aktualnie na działce stanowią ogromny gabaryt, tworząc hałdę o wymiarach: długość 50 metrów, szerokość 40 metrów, wysokość 5 metrów.
W ocenie Skarżącego, wykonanie decyzji skutkować będzie niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody w postaci konieczności pokrycia kosztów i zorganizowania nakładów finansowych na transport odpadów, które nie stanowią poważnego zagrożenia dla otoczenia i ludzi mieszkających w jego pobliżu. Kwota ta stanowić może wkład w dalszy rozwój przedsiębiorstwa, przyczyniając się do rozkwitu gospodarczego regionu oraz kraju. Przeznaczona na przetransportowanie odpadu na inną działkę - nie będzie możliwa do odzyskania, a może jedynie pogłębić problemy firmy, która dopiero odbudowuje swoją pozycję na rynku po pandemii.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Na wstępie podkreślenia wymaga, że zadaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest ponowna ocena wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, lecz kontrola postanowienia wydanego przez Sąd I. instancji. Przyjęcie odmiennego stanowiska mogłoby stanowić uzasadniony zarzut naruszenia konstytucyjnej zasady dwuinstancyjności postępowania sądowadministracyjnego oraz doprowadzić do niedopuszczalnej sytuacji, w której zażalenie ze środka zaskarżenia stałoby się pismem uzupełniającym kompletny z punktu widzenia wymogów formalnych wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej (por. postanowienia NSA z dnia: 23 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OZ 375/09, 29 listopada 2011 r., sygn. akt II OZ 1240/11; 3 marca 2016 r., sygn. akt I FZ 33/16 oraz J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 212-213).
Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę skarżącą we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi zatem nie o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu.
Pojęcie "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" wymagają uzasadnienia w dokładnie i wszechstronnie przedstawionych okolicznościach, zobrazowanych przez zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy. Taka konkretyzacja jest obowiązkiem wnioskodawcy (por. m.in. postanowienia NSA: z 29 kwietnia 2021 r., I GSK 335/21, z 4 lipca 2012 r., II FZ 456/12; z 26 lutego 2015 r., II FZ 2137/14; z 14 kwietnia 2015 r., II FZ 207/15; z 22 lipca 2015 r., II FZ 497/15). Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi go poprzeć stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Samo powołanie określonych twierdzeń na okoliczności związane z sytuacją materialną czy majątkową skarżącego nie jest wystarczające do uznania, że wniosek spełnia przesłanki zawarte w hipotezie art. 61 § 3 p.p.s.a. (post. NSA: z 3.7.2014 r., sygn. akt II OZ 661/14, z 6.2.2009 r., sygn. akt II FZ 39/09, z 18.3.2010 r., sygn. akt II FSK 502/09 - CBOSA).
Przenosząc wyżej poczynione rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należało, że Skarżący nie przedstawił w jaki sposób wykonanie zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji wykraczać będzie poza normalne następstwa wykonania decyzji nakazującej usunięcie odpadów. W treści wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Skarżący nie zawarł argumentacji odnoszącej się np. do sytuacji finansowej. Poprzestał jedynie na odwołaniu się do podejmowanych prób zakwestionowania statusu odpadów, które według skarżącego mogłyby rzutować na zasadność zaskarżonej decyzji. Odnotować należy, że przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie można utożsamiać z oceną legalności wydanej decyzji. Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd (zob. postanowienie NSA z 18.03.2014 r., II OZ 250/14, LEX nr 1447295). Oznacza to, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd nie może dokonać merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji, tzw. przedsądu.
Zauważyć ponadto należy, że nawet powołując się w zażaleniu na zastój gospodarczy i problemy ekonomiczne Skarżący nie przedstawił swojej sytuacji finansowej. Wśród załączników skargi oraz zażalenia nie znajdują się dokumenty, które przedstawiałby jego sytuację majątkową, a sama argumentacja przedstawiona w zażaleniu ma ogólny i powierzchowny charakter.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI