III OZ 355/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie na postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną z urzędu z powodu braku wymaganego oświadczenia.
Sprawa dotyczy zażalenia wniesionego przez adwokata na postanowienie referendarza sądowego WSA, które odmówiło przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną z urzędu. Powodem odmowy był brak w wniosku oświadczenia o nieopłaceniu pomocy prawnej. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie, uznając je za niedopuszczalne, ponieważ od postanowień referendarza w tej materii przysługuje sprzeciw do WSA, a nie zażalenie do NSA.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie adwokata A. D. na postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2025 r. (sygn. akt II SA/Wa 1279/24). Postanowienie to dotyczyło odmowy przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu skarżącej G. G. w sprawie ze skargi na uchwałę Zarządu Dzielnicy Praga-Południe m.st. Warszawy. Sąd pierwszej instancji odmówił przyznania wynagrodzenia, wskazując na brak w wniosku adwokata oświadczenia, że opłata nie została zapłacona w całości ani w części, co stanowiło podstawę materialnoprawną odmowy. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że zażalenie jest niedopuszczalne. Zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, w tym wydawanie postanowień o przyznaniu wynagrodzenia, wykonuje referendarz sądowy. Od takich postanowień przysługuje stronom lub pełnomocnikom sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego, a nie zażalenie do NSA. Sąd podkreślił, że mimo oznaczenia pisma jako 'zażalenie' i skierowania go do NSA, jego charakter jako środka zaskarżenia powinien być oceniany przez pryzmat przepisów prawa. W związku z tym, na podstawie art. 180 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego, a nie zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Uzasadnienie
Przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 258 § 2 pkt 8 w zw. z art. 259 § 1 p.p.s.a.) jednoznacznie wskazują, że od postanowień referendarza w przedmiocie wynagrodzenia za pomoc prawną przysługuje sprzeciw do WSA, a nie zażalenie do NSA.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 180
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 258 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 258 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 258 § 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 259
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 260 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu art. 3 § § 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zażalenie jest niedopuszczalne, ponieważ od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną przysługuje sprzeciw do WSA, a nie zażalenie do NSA.
Godne uwagi sformułowania
od zarządzeń i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw nie nazwa środka odwoławczego, lecz jego treść rozstrzyga o jego dopuszczalności i zasadności
Skład orzekający
Zbigniew Ślusarczyk
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Właściwość środka zaskarżenia od postanowień referendarza sądowego w sprawach dotyczących pomocy prawnej."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań przed sądami administracyjnymi i postanowień referendarzy sądowych w zakresie pomocy prawnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy specyficznej kwestii środka zaskarżenia, co czyni ją interesującą głównie dla prawników procesowych.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OZ 355/25 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-09-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-06-05 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6219 Inne o symbolu podstawowym 621 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Odrzucenie zażalenia Sygn. powiązane II SA/Wa 1279/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-02-20 Skarżony organ Zarząd Dzielnicy Treść wyniku Odrzucono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art.180 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 9 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia adwokata A. D. na postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2025 r., sygn. akt II SA/Wa 1279/24 w sprawie ze skargi G. G. na uchwałę Zarządu Dzielnicy Praga-Południe m.st. Warszawy z dnia 5 czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej postanawia: odrzucić zażalenie. Uzasadnienie Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z 3 kwietnia 2025 r., sygn. akt II SA/Wa 1279/24 w sprawie ze skargi G. G. na uchwałę Zarządu Dzielnicy Praga-Południe m.st. Warszawy z 5 czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w zw. z art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 763 ze zm., dalej jako "rozporządzenie") odmówił adwokatowi A. D. przyznania ze środków budżetowych WSA w Warszawie wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej w ramach przyznania skarżącej prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej nie zawierał oświadczenia, iż opłata nie została zapłacona w całości ani w części. Brak tego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne, co przesądza o bezzasadności wniosku o przyznanie wynagrodzenia z tytułu świadczonej pomocy prawnej. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł adwokat A. D.. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Stosownie do treści art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a. czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. Do czynności tych należą w szczególności: "(...) 8) wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków". Z kolei z art. 259 p.p.s.a. wynika, że od zarządzeń i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Biorąc pod uwagę, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane przez starszego referendarza sądowego, oraz że jest jednym z postanowień wymienionych w art. 259 § 1 p.p.s.a., nie przysługiwało od niego zażalenie. Postanowienie to mogło zostać zaskarżone wyłącznie w drodze sprzeciwu, który podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny działający jako sąd II instancji (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Jednocześnie z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że jeśli zamiarem pełnomocnika było wniesienie zażalenia, o czym świadczy wyraźne oznaczenie tego środka zaskarżenia i zaadresowanie go do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - czyli w trybie przewidzianym dla zażaleń, to pismo to podlega rozpoznaniu w tym trybie. Zarówno sprzeciw, jak i zażalenie są środkami zaskarżenia o charakterze mniej sformalizowanym, niż skarga do sądu administracyjnego lub skarga kasacyjna. Nie oznacza to jednak, że ustawa nie stawia tym pismom sądowym jakichkolwiek wymogów formalnych, a jedynym elementem odróżniającym te środki jest ich nazwa. Można postawić tezę, że nie nazwa środka odwoławczego, lecz jego treść rozstrzyga o jego dopuszczalności i zasadności. Niemniej zatytułowanie pisma "zażalenie" oraz zaadresowanie jego do Naczelnego Sądu Administracyjnego świadczy o zamiarze kwalifikacji pisma jako zażalenie (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 14 stycznia 2014 r., II FZ 1450/13, z 22 października 2015 r., I OZ 1311/15, z 20 października 2016 r., I GZ 569/16). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI