III OZ 332/25

III OZ 332/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-06-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 2205/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-03-05
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 2205/24 w sprawie ze skargi D. S. na orzeczenie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej ds. studentów Uniwersytetu [...] w W. z dnia 11 czerwca 2024 r. znak OKD-S 1/24 w przedmiocie wymierzenia kary postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 16 października 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 2205/24, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - dalej "p.p.s.a."), oddalił wniosek D. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zaskarżonym orzeczeniem utrzymano w mocy orzeczenie wymierzające skarżącemu karę nagany. Oddalając wniosek Sąd uznał, że skarżący nie wykazał zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia. Skarżący nie wskazał żadnych merytorycznych argumentów, których istnienie pozwalałoby na uznanie, że wykonanie zaskarżonego orzeczenia rzeczywiście narazi skarżącego na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Brak odpowiedniego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie legło u podstaw odmowy zastosowania wobec skarżącego ochrony tymczasowej.
Niezależnie od powyższego, zdaniem Sądu zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu. Przedmiotem skargi jest orzeczenie wymierzające kary nagany. Zaskarżoną decyzję należy zaliczyć do tego rodzaju orzeczeń, których nie można wykonać, gdyż nie nakłada ona na skarżącego żadnych obowiązków o charakterze prawnomaterialnym. Niemożliwe jest w związku z tym zaistnienie przesłanek warunkujących udzielenie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Zażalenie wniósł skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie go Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia i wydanie orzeczenia zgodnie z wnioskiem o wstrzymanie zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego. Ponadto wniósł o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego.
W uzasadnieniu zażalenia podkreślił, że brak uzasadnienia wniosku jest przeoczeniem wynikającym z nakładu pracy koniecznego do sformułowania skargi. W razie stwierdzenia braku formalnego wniosku sąd winien był wezwać skarżącego do uzupełnienia braków pisma. Ponadto, zdaniem skarżącego, orzeczenie dyscyplinarne podlega wykonaniu, o czym świadczy choćby treść rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu postępowania wyjaśniającego i dyscyplinarnego w sprawach studentów, a także sposobu wykonywania kar dyscyplinarnych i ich zatarcia.
W odpowiedzi na zażalenie organ wniósł o oddalenie zażalenia. W uzasadnieniu wskazał, że w jego ocenie zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Co prawda organ nie podziela stanowiska Sądu I instancji, jakoby orzeczenie kary łącznej nagany wobec skarżącego należało do kategorii orzeczeń niewykonalnych, ponieważ kara ta nie nakłada na skarżącego obowiązków o charakterze materialnoprawnym. Niemniej, w świetle wcześniej przedstawionych argumentów dotyczących braku uzasadnienia wniosku zawartego w skardze, zdaniem organu zaskarżone postanowienie należy uznać za zgodne z prawem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlega oddaleniu jako niezawierające usprawiedliwionych podstaw.
W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odnosząc się do zarzutów skarżącego należy wyjaśnić, że zarówno w orzecznictwie, jak i w literaturze prezentowane są dwa stanowiska dotyczące pojęcia "wykonalności" aktu. Według pierwszego poglądu, wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Według poglądu przeciwnego, w zakres pojęcia "wykonalność" wchodzi także moc wiążąca (obowiązująca) aktu administracyjnego. Wówczas wstrzymanie wykonania decyzji powoduje zawieszenie wynikających zeń skutków. Zdaniem NSA w składzie orzekającym brak możliwości wykonania aktu w drodze egzekucji nie przesądza samoistnie o wyłączeniu ochrony tymczasowej w związku ze złożoną skargą do sądu administracyjnego (zob. postanowienie NSA z 20 grudnia 2018 r. sygn. akt II OZ 1239/18).
Odnosząc te rozważania do okoliczności sprawy, przedmiotem skargi jest orzeczenie o wymierzeniu kary dyscyplinarnej nagany. W ocenie NSA w składzie orzekającym nieprawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji, iż akt ten nie podlega wykonaniu. Przyjmując szerokie pojęcie "wykonalności" aktu lub czynności należy uznać, iż wykonalność ta może być związana także z wywołaniem przez zaskarżony akt skutków prawnych. Taka wykładnia art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika z celu tej instytucji prawnej, związanej z zapewnieniem ochrony prawnej skarżącemu na czas trwania postępowania sądowego. Negatywne skutki prawne dla strony mogą wynikać z wejścia orzeczenia dyscyplinarnego do obrotu prawnego i uwzględnienia faktu popełnienia deliktu dyscyplinarnego w ramach innych postępowań prowadzonych na podstawie ustawy.
Powyższe rozważania nie zmieniają ustalenia, iż skarżący zaniechał uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Jak to trafnie wskazał Sąd I instancji, skarżący nie wskazał żadnych merytorycznych argumentów, których istnienie pozwalałoby na uznanie, że wykonanie zaskarżonego orzeczenia rzeczywiście narazi skarżącego na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki. W orzecznictwie wskazuje się, że argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonywujący wskazać na konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane (postanowienie NSA z 8 listopada 2022 r., II OSK 2321/22). Wbrew argumentacji zażalenia, powyższe uchybienie nie stanowiło braku formalnego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia, a wyłącznie przesądzało o jego merytorycznej bezzasadności. Tym samym nietrafnie wywodzi żalący, iż Sąd I instancji winien był wezwać stronę do usunięcia braku wniosku.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.