Orzeczenie · 2026-02-24

III OZ 24/26

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-02-24
NSAAdministracyjneWysokansa
grzywnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymidostęp do informacji publicznejbezczynność organuterminy procesowezażalenieNSA

Sprawa dotyczyła zażalenia J.F. na postanowienie WSA w Łodzi, które oddaliło jego wniosek o wymierzenie grzywny Przewodniczącemu Samorządu Studentów za nieprzekazanie skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący złożył skargę na bezczynność, a organ miał 15 dni na przekazanie jej wraz z aktami i odpowiedzią na skargę. Organ przekazał dokumenty z niewielkim opóźnieniem. WSA uznał, że grzywna jest fakultatywna i opóźnienie było nieznaczne, dlatego oddalił wniosek. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie. NSA podkreślił, że niezastosowanie się do obowiązku przekazania skargi w terminie, określonym w art. 54 § 2 p.p.s.a. i art. 21 pkt 1 u.d.i.p., jest wystarczającą przesłanką do wymierzenia grzywny, niezależnie od przyczyn opóźnienia. Grzywna ma charakter dyscyplinujący, represyjny i prewencyjny, a jej celem jest również ochrona prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. NSA uznał, że opóźnienie organu było zawinione i nie wykazał on obiektywnych przeszkód w terminowym wykonaniu obowiązku. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie, wymierzył organowi grzywnę w wysokości 100 zł oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wymierzenia grzywny organowi za niedopełnienie obowiązków procesowych, w szczególności za opóźnienie w przekazaniu skargi sądowi administracyjnemu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji opóźnienia w przekazaniu skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym, choć zasady dotyczące funkcji grzywny mogą mieć szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy niezastosowanie się przez organ do obowiązku przekazania skargi sądowi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie, uzasadnia wymierzenie grzywny na wniosek skarżącego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, niezastosowanie się do obowiązku przekazania skargi sądowi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie jest wystarczającą przesłanką do wymierzenia grzywny na wniosek skarżącego, niezależnie od przyczyn opóźnienia.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że grzywna ma charakter dyscyplinujący i represyjny, a jej celem jest zapewnienie prawa do rozpatrzenia sprawy bez zwłoki. Niewypełnienie obowiązku przekazania skargi w terminie, nawet z niewielkim opóźnieniem, stanowi podstawę do jej wymierzenia. Okoliczności sprawy nie pozwalają przyjąć, aby opóźnienie było spowodowane nadzwyczajnymi okolicznościami, a organ nie wykazał obiektywnych przeszkód w terminowym wykonaniu obowiązku.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo oddalił wniosek o wymierzenie grzywny, uznając opóźnienie organu w przekazaniu skargi za nieznaczne i fakultatywność grzywny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo oddalił wniosek o wymierzenie grzywny, ponieważ opóźnienie w przekazaniu skargi stanowiło podstawę do jej wymierzenia, a grzywna ma charakter dyscyplinujący i prewencyjny.

Uzasadnienie

NSA uznał, że sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował przesłanki wymierzenia grzywny, skupiając się na fakultatywności i nieznaczności opóźnienia, zamiast na samym fakcie niewypełnienia obowiązku w terminie. Grzywna ma służyć dyscyplinowaniu organów i zapobieganiu naruszeniom prawa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie WSA i wymierzono Przewodniczącemu Samorządu Studentów grzywnę w wysokości 100 zł.

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 54 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 55 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.i.p. art. 21 § pkt 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 154 § § 6

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 64 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 232 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezastosowanie się do obowiązku przekazania skargi sądowi w terminie jest wystarczającą przesłanką do wymierzenia grzywny. • Grzywna ma charakter dyscyplinujący, represyjny i prewencyjny, a jej celem jest ochrona prawa do rozpatrzenia sprawy bez zwłoki. • Organ nie wykazał obiektywnych przeszkód uniemożliwiających terminowe wykonanie obowiązku.

Odrzucone argumenty

Opóźnienie w przekazaniu skargi było nieznaczne. • Grzywna jest fakultatywna i sąd pierwszej instancji miał prawo jej nie wymierzyć.

Godne uwagi sformułowania

Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a, jest pełnienie funkcji dyscyplinującej, represyjnej, a także prewencyjnej, zaś wyłączną materialnoprawną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. • To, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie sądowi skargi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. • Celem grzywny jest zatem nie tylko doprowadzenie do tego, aby organ przekazał sądowi administracyjnemu skargę, wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, ale grzywna ma także być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP.

Skład orzekający

Mirosław Wincenciak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymierzenia grzywny organowi za niedopełnienie obowiązków procesowych, w szczególności za opóźnienie w przekazaniu skargi sądowi administracyjnemu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opóźnienia w przekazaniu skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym, choć zasady dotyczące funkcji grzywny mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, że organy nie mogą lekceważyć terminów procesowych, nawet jeśli opóźnienie jest niewielkie, a sąd administracyjny ma narzędzia do dyscyplinowania ich działań.

Grzywna za opóźnienie: Sąd nie toleruje lekceważenia terminów przez organy!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst