Orzeczenie · 2023-05-10

III OZ 215/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-05-10
NSAAdministracyjneWysokansa
dostęp do informacji publicznejbezczynność organugrzywnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiNSAWSAnieprzekazanie skargiskarżącyorgan gminy

Sprawa dotyczyła zażalenia B. K. na postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 29 marca 2023 r., którym wymierzono Wójtowi Gminy Z. grzywnę w kwocie 600 zł za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Skarga dotyczyła bezczynności organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wójt Gminy Z. nie przekazał skargi do sądu mimo upływu ustawowego terminu, a nawet po tym, jak WSA wymierzył mu wcześniej grzywnę w kwocie 300 zł za to samo przewinienie. Strona sama musiała przesłać odpis skargi do sądu. Sąd pierwszej instancji uznał ponowny wniosek o grzywnę za uzasadniony, wymierzając 600 zł, jednak skarżący uznał tę kwotę za nieadekwatną. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że grzywna w tej wysokości nie spełnia swojej funkcji dyscyplinującej, represyjnej i prewencyjnej, biorąc pod uwagę uporczywe uchylanie się organu od obowiązku i długi czas zwłoki. NSA nakazał sądowi pierwszej instancji ponowne rozważenie wysokości grzywny, uwzględniając wszystkie okoliczności sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja fakultatywności wymierzania grzywny za nieprzekazanie skargi, znaczenie funkcji grzywny (dyscyplinującej, represyjnej, prewencyjnej) oraz konieczność adekwatnego ustalania jej wysokości w przypadku uporczywego naruszania obowiązków przez organy administracji.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nieprzekazania skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ale zasady dotyczące funkcji i wysokości grzywny mogą mieć szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy grzywna wymierzona organowi na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. za nieprzekazanie skargi do sądu jest obligatoryjna, czy fakultatywna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Grzywna na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter fakultatywny, co oznacza, że sąd może, ale nie musi jej orzec, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że sformułowanie 'sąd (...) może orzec' wprowadza fakultatywną możliwość wymierzenia grzywny, a nie obowiązek. Decyzja zależy od oceny wszystkich okoliczności sprawy, w tym przyczyn niewypełnienia obowiązku, czasu zwłoki i czy organ wypełnił obowiązek przed rozpatrzeniem wniosku.

Czy ponowne wymierzenie grzywny organowi za nieprzekazanie skargi jest dopuszczalne, jeśli poprzednia grzywna nie osiągnęła celu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ponowne wymierzenie grzywny jest dopuszczalne, jeśli poprzednio wymierzona grzywna nie osiągnęła celu dyscyplinującego i organ nadal nie dochowuje ciążących na nim obowiązków.

Uzasadnienie

Sąd uznał ponowny wniosek o wymierzenie grzywny za uzasadniony, ponieważ organ nadal uchylał się od przekazania skargi, mimo wcześniejszego ukarania. Grzywna ma charakter mieszany (dyscyplinująco-restrykcyjny i prewencyjny), a jej celem jest zmuszenie organu do działania i zapobieganie przyszłym naruszeniom.

Jaka powinna być wysokość grzywny wymierzanej organowi za uporczywe nieprzekazywanie skargi do sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wysokość grzywny powinna być adekwatna do stopnia przewinienia organu i spełniać funkcje dyscyplinującą, represyjną i prewencyjną, zmuszając organ do wywiązania się z obowiązków i zapobiegając przyszłym zaniechaniom.

Uzasadnienie

NSA uznał grzywnę 600 zł wymierzoną przez WSA za niewystarczającą, biorąc pod uwagę wyjątkową uporczywość organu, długi czas zwłoki (ponad 14 miesięcy) i fakt, że organ nie podał przyczyn nieprzekazania skargi. Grzywna musi być na tyle wysoka, aby zdyscyplinować organ i ukarać go za blokowanie prawa do sądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o wymierzeniu grzywny Wójtowi Gminy Z. w kwocie 600 zł, uznając ją za nieadekwatną do przewinienia organu.

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 54 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 55 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.i.p. art. 21 § pkt 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 55 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 154 § § 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 64 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Grzywna wymierzona przez WSA jest nieadekwatna do stopnia przewinienia organu i nie spełnia swoich funkcji dyscyplinującej, represyjnej i prewencyjnej. • Organ w sposób wyjątkowo uporczywy uchyla się od wykonania obowiązku przekazania skargi, mimo wcześniejszego ukarania. • Długi czas zwłoki w przekazaniu skargi (ponad 14 miesięcy) uzasadnia potrzebę wymierzenia wyższej grzywny.

Odrzucone argumenty

Argument Wójta Gminy, że skarżący instrumentalnie wykorzystuje przepisy prawa do 'brudnej gry politycznej', został odrzucony jako nieistotny dla oceny obowiązku przekazania skargi.

Godne uwagi sformułowania

grzywna ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny i prewencyjny • organ w sposób wyjątkowo uporczywy uchyla się od wykonania ciążącego na nim ustawowego obowiązku • nie jest on świadom swoich ustawowych obowiązków • blokowanie stronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki

Skład orzekający

Rafał Stasikowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja fakultatywności wymierzania grzywny za nieprzekazanie skargi, znaczenie funkcji grzywny (dyscyplinującej, represyjnej, prewencyjnej) oraz konieczność adekwatnego ustalania jej wysokości w przypadku uporczywego naruszania obowiązków przez organy administracji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nieprzekazania skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ale zasady dotyczące funkcji i wysokości grzywny mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak organy administracji mogą lekceważyć obowiązki procesowe, a sąd musi interweniować, aby zapewnić obywatelom prawo do sądu. Pokazuje też, że nawet 'rutynowe' procedury mogą prowadzić do ciekawych rozstrzygnięć dotyczących dyscyplinowania urzędników.

Urzędnik zignorował sąd i dostał grzywnę. Ale czy wystarczającą?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst