III OZ 196/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-04-25
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie administracyjnesądy administracyjneprzywrócenie terminuopłata kancelaryjnazażaleniestosunki wodneprawo wodnedoręczenia

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej, uznając brak winy za nieuiszczenie opłaty za nieuprawdopodobniony.

Skarżący K. S. i M. B. wnieśli zażalenie na postanowienie WSA w Gdańsku, które odmówiło im przywrócenia terminu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za wydruk skargi. Skarżący argumentowali, że nie ponoszą winy za uchybienie terminu, kwestionowali prawidłowość wezwania do opłaty oraz wskazywali na brak dostępu do Internetu jako przyczynę niemożności odebrania korespondencji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podzielając stanowisko WSA, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i nie stosuje się jej w przypadku niedbalstwa. Sąd podkreślił, że kwestia prawidłowości wezwania do opłaty była już rozstrzygnięta w innej sprawie przez NSA, a brak dostępu do Internetu nie stanowił przeszkody nie do przezwyciężenia.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie K. S. i M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 486/22. WSA odmówił skarżącym przywrócenia terminu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za wydruk skargi w sprawie dotyczącej przywrócenia stosunków wodnych na gruncie. Sąd I instancji uznał, że skarżący nie uprawdopodobnili braku swojej winy w uchybieniu terminu. Skarżący w zażaleniu podnosili, że nie ponoszą winy za uchybienie terminu, kwestionowali prawidłowość wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej oraz wskazywali na brak dostępu do Internetu jako przyczynę niemożności odebrania korespondencji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że przywrócenie terminu jest instytucją wyjątkową i nie stosuje się jej w przypadku nawet lekkiego niedbalstwa. NSA podzielił stanowisko WSA, że okoliczności sprawy nie uzasadniały przywrócenia terminu. Sąd zaznaczył, że kwestia prawidłowości wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej była już rozstrzygnięta przez NSA w innej sprawie (sygn. akt III OZ 769/22), gdzie przyjęto, że skarżący zostali prawidłowo wezwani. Ponadto, NSA uznał, że wskazany w zażaleniu brak dostępu do Internetu, w obecnych realiach, nie stanowił przeszkody nie do przezwyciężenia. Wobec powyższego, NSA uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, w obecnych realiach społeczno-gospodarczych powszechność dostępu do Internetu sprawia, że brak dostępu nie stanowi przeszkody nie do przezwyciężenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak dostępu do Internetu, mając na względzie obecne stosunki społeczno-gospodarcze i powszechność dostępu do sieci, nie mógł być uznany za przeszkodę, której nie można było przezwyciężyć w inny sposób.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 86 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o oddaleniu zażalenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 87 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wnioskodawca powinien uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.

p.p.s.a. art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu.

p.p.s.a. art. 171

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres powagi rzeczy osądzonej wskazują motywy.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postanowienie o oddaleniu zażalenia.

p.p.s.a. art. 1302

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Tekst jednolity ustawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. Kwestia prawidłowości wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej była już rozstrzygnięta w prawomocnym orzeczeniu. Brak dostępu do Internetu nie stanowi przeszkody nie do przezwyciężenia w obecnych realiach.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie ponoszą winy za uchybienie terminu. Kwestionowanie prawidłowości wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej. Niemożność odebrania korespondencji sądowej z uwagi na brak Internetu.

Godne uwagi sformułowania

instytucja procesowa przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa istota sądowej kontroli wyraża się w ocenie prawnej wskazywany w zażaleniu brak dostępu do Internetu, mając na względzie obecne stosunki społeczno-gospodarcze i powszechność dostępu do sieci Internetowej, nie mógł być uznany za przeszkodę, której nie można było przezwyciężyć w inny sposób.

Skład orzekający

Piotr Korzeniowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście braku winy i niedbalstwa, a także znaczenie prawomocnych orzeczeń oraz kwestii doręczeń i dostępu do Internetu."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji procesowej związanej z opłatą kancelaryjną i brakiem dostępu do Internetu, ale zawiera ogólne zasady dotyczące przywracania terminów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z przywróceniem terminu i opłatami sądowymi. Brak nietypowych faktów czy przełomowej wykładni prawa.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OZ 196/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-04-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Korzeniowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III OZ 769/22 - Postanowienie NSA z 2023-01-17
III OZ 771/22 - Postanowienie NSA z 2023-01-17
III OZ 768/22 - Postanowienie NSA z 2023-01-17
II SA/Gd 486/22 - Postanowienie WSA w Gdańsku z 2022-10-12
III OZ 770/22 - Postanowienie NSA z 2023-01-17
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. S. i M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 486/22 odmawiające skarżącym przywrócenia terminu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za wydruk skargi w sprawie ze skargi K. S. i M. B. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 27 maja 2022 r. nr GD.RPU.533.9.2020.PG w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 27 lutego 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił K.S. i M.B. przywrócenia terminu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za wydruk skargi na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 27 maja 2022 r. nr GD.RPU.533.9.2020.PG w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie. W ocenie Sądu I. Instancji skarżący nie uprawdopodobnili braku swojej winy w uchybieniu terminu. Pismami z 15 marca 2023 r. skarżący wywiedli zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 27 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 486/22. W złożonym środku odwoławczym wskazują, że nie ponoszą oni winy za uchybienie terminu, podejmują polemikę z prawidłowością wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej, a także wskazują na niemożność odebrania korespondencji sądowej z uwagi na brak Internetu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak stanowi art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Wnioskodawca powinien uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (por. art. 87 § 2 p.p.s.a.).
Naczelny Sąd Administracyjna podziela stanowisko WSA w Gdańsku, zgodnie z którym, instytucja procesowa przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy, w związku z czym, jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Trafnie stwierdził sąd pierwszej instancji, że okoliczności procesowe zaistniałe w rozpoznawanej sprawie nie uzasadniały przywrócenia terminu.
Okoliczności powołane w zażaleniu stanowią w swej istocie polemikę z zapadłymi w sprawie orzeczeniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku oraz orzeczeniami Naczelnego Sądu Administracyjnego, skupiając się w szczególności na braku skutecznego doręczenia wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej.
Wyrażona w art. 170 p.p.s.a. istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu sprowadza się do tego, że organy państwowe i sądy muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu oraz ogół skutków prawnych z niego wynikających. Wprawdzie powaga rzeczy osądzonej obejmuje sentencję orzeczenia, jednak biorąc pod uwagę, że istota sądowej kontroli wyraża się w ocenie prawnej, ta zaś wyrażona jest w uzasadnieniu, to na zakres powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 171 p.p.s.a. wskazują motywy. W sytuacji, gdy zachodzi związanie prawomocnym orzeczeniem sądu i ustaleniami faktycznymi, które legły u jego podstaw, niedopuszczalne jest w innej sprawie o innym przedmiocie dokonywanie ustaleń i ocen prawnych sprzecznych z prawomocnie osądzoną sprawą. Rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym orzeczeniu stwarza stan prawny taki, jaki z niego wynika. Sądy rozpoznające między tymi samymi stronami inny spór muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak przyjęto w prawomocnym, wcześniejszym wyroku (wyrok NSA z 26.01.2023 r., II OSK 126/20, LEX nr 350367).
W tym stanie rzeczy wskazać należy, że w zakresie prawidłowości wezwania w tej sprawie do uiszczenia opłaty kancelaryjnej wypowiedział się już Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 17 stycznia 2023 r., sygn. akt III OZ 769/22 przyjmując, że skarżący zostali prawidłowo wezwani do solidarnego uiszczenia opłaty kancelaryjnej za wydruki skargi w celu doręczenia jej w formie papierowej uczestnikowi postępowania, jak również prawidłowo pouczono ich o warunkach wnoszenia pism oraz doręczania pism przez Sąd za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Naczelny Sąd Administracyjny nie tylko jest związany tą oceną, ale też ją w pełni podziela.
W tym stanie rzeczy należy uznać, że w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka ustanowiona w art. 86 § 1 p.p.s.a., warunkująca przywrócenie uchybionego terminu, a zatem postanowienie sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Oceny tej nie podważyły okoliczności powołane w zażaleniu. Wskazywany w zażaleniu brak dostępu do Internetu, mając na względzie obecne stosunki społeczno-gospodarcze i powszechność dostępu do sieci Internetowej, nie mógł być uznany za przeszkodę, której nie można było przezwyciężyć w inny sposób.
W konsekwencji uznać należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a wniosek o przywrócenie terminu nie mógł zostać uwzględniony. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI