III OZ 159/21

III OZ 159/21 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2021-03-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-02-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
II SA/Wr 510/20 - Postanowienie WSA we Wrocławiu z 2020-12-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 58 PAR 11 PKT 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. S. i T. S. – działających w ramach spółki cywilnej [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 31 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Wr 510/20 o odrzuceniu skargi K. S. i T. S. – działających w ramach spółki cywilnej [...] z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 31 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Wr 510/20, po rozpoznaniu skargi [...] z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach – w punkcie I sentencji odrzucił skargę; w punkcie II zwrócił stronie skarżącej kwotę 200 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego.
Jak wskazał Sąd pierwszej instancji K. S. i T. S., działający w ramach spółki cywilnej [...] z siedzibą w [...], wnieśli skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Postanowieniem z dnia 2 września 2020 r., sygn. akt II SA/Wr 362/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę jako wniesioną po terminie wyjaśniając, że kwestionowana skargą decyzja dnia [...] maja 2020 r. nr [...], została doręczona stronie skarżącej w dniu 25 maja 2020 r., co potwierdza data wskazana na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął więc z dniem 24 czerwca 2020 r. Tymczasem skargę nadano w placówce operatora wyznaczonego w dniu 25 czerwca 2020 r., a więc po upływie ustawowego terminu.
Strona skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, że osoba, która odebrała przesyłkę nie była upoważniona do odbioru przesyłek w jej imieniu. Był to bowiem pracownik innej firmy, który przekazał przesyłkę stronie skarżącej dopiero w dniu 26 maja 2020 r. Tym samym – zdaniem strony skarżącej - za dzień doręczenia należy przyjąć właśnie ten dzień.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 października 2020 r., sygn. akt II OZ 912/20, po rozpatrzeniu zażalenia strony skarżącej, uchylił postanowienie odrzucające skargę i przekazał sprawę Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Sąd kasacyjny wskazał na przedwczesność odrzucenia skargi z uwagi na fakt, że zwrotne potwierdzenie odbioru nie wskazywało jednoznacznie kto dokładnie odebrał przesyłkę i czy była to osoba upoważniona.
Rozpoznając sprawę ponownie Sąd pierwszej instancji wezwał organ administracji do wystąpienia z reklamacją usługi doręczenia zaskarżonej decyzji przez operatora pocztowego, celem ustalenia osoby, której przesyłka została doręczona i trybu, w jakim dokonano doręczenia (k. 62). Przeprowadzone postępowanie reklamacyjne wykazało, że korespondencja o nr [...] oraz nr [...] odebrana została przez E. U., jako osobę uprawnioną do odbioru korespondencji. Nadto Sąd meriti wskazał, że jakkolwiek analiza akt administracyjnych wskazuje, że w imieniu strony skarżącej przesyłki odbierały różne osoby, to wśród nich była też m.in. E. U. Wobec powyższego Sąd Wojewódzki nie znalazł podstaw do uznania, że doręczenie jest nieprawidłowe, ani tym bardziej, że jest nieskuteczne. W ocenie Sądu pierwszej instancji doręczenie było skuteczne, co potwierdza fakt wniesienia przez stronę skarżącą skargi na doręczoną jej decyzję dnia [...] maja 2020 r. nr [...]. W odniesieniu zaś do kwestionowanego przez stronę skarżącą upoważnienia osoby, która odebrała przesyłkę w siedzibie strony skarżącej, to Sąd meriti uznał, że doręczający nie musi znać zakresu obowiązków i uprawnień osób znajdujących się w firmie, do której przesyłka jest adresowana, skoro zobowiązują się one do jej odbioru i przekazania adresatowi, składając własnoręczny podpis. Nadto w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że organ doręczający nie ma obowiązku sprawdzania, czy kwitujący odbiór przesyłki pracownik posiada formalne uprawnienia do odbioru pism (zob. np. orzeczenie NSA z dnia 9 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1684/14, LEX nr 1986640, czy z dnia 7 lipca 2011 r., sygn. akt I OZ 474/11, LEX nr 1082916).
Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli K. S. i T. S., działający w ramach spółki cywilnej [...] z siedzibą w [...]. Zaskarżając postanowienie Sądu pierwszej instancji w całości zarzucili naruszenie art. 58 § 1 pkt 2 w związku z art. 53 § 1 P.p.s.a. a także naruszenie art. 39, art. 42 i art. 45 K.p.a., poprzez odrzucenie skargi wniesionej przez skarżących na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...] maja 2020 r. Powodem odrzucenia było błędne uznanie, że skarga nie została wniesiona w terminie 30 dni od dnia doręczenia stronie skarżącej rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, w sytuacji gdy skarżący otrzymali zaskarżoną decyzję faktycznie w dniu 26 maja 2020 r.
W świetle powyższych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu zażalenia skarżący podtrzymali swoje stanowisko co do tego, że zaskarżona decyzja nie została im prawidłowo doręczona. Faktem bezspornym jest odbiór skargi przez E. U., co potwierdza treść uzasadnienia skarżonego postanowienia. Kluczowe w sprawie jest to, że E. U. nie jest osobą w jakikolwiek sposób upoważnioną do odbioru przesyłek skarżących. Kobieta, która odebrała przesyłkę, nie jest ani pracownikiem skarżących, ani członkiem ich rodzin, nie posiada żadnego pełnomocnictwa ani nie wydano jej w sprawie odbioru przesyłek upoważnienia. Skarżący otrzymali bowiem zaskarżoną decyzję dopiero w dniu 26 maja 2020 r. z informacją, że została ona odebrana przez pracownika innej firmy. Z informacji otrzymanych od osoby, która finalnie przekazała korespondencję wynikało, że decyzję odebrano w dniu 26 maja 2020 r. i taką datę skarżący przyjęli jako datę doręczenia decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z analizy akt sprawy, zarówno skierowany do skarżących odpis zaskarżonej decyzji, jak i dokument zatytułowany: "Informacja o prawach stron postepowania odwoławczego" z dnia [...] marca 2020 r. (k. 7 akt adm.), zostały odebrane przez tę samą osobę, a mianowicie E. U. Ostatni z wymienionych dokumentów został przez tę osobę odebrany w dniu 18 marca 2020 r. i w odniesieniu do tej okoliczności skarżący nie wnosili żadnych zastrzeżeń, że była to osoba nieuprawniona do odbioru ich korespondencji.
W tym miejscu wskazać należy, że powinnością każdej jednostki organizacyjnej, a w szczególności prowadzącej działalność gospodarczą, winno być zapewnienie takiej organizacji odbioru pism, aby przebieg korespondencji odbywał się w sposób niezakłócony i wyłącznie przez osoby uprawnione. Organ oceniający skuteczność doręczenia pisma może oprzeć się na domniemaniu, że osoba odbierająca pismo skierowane do spółki jest uprawniona do wykonania tej czynności, a nieuwzględnienie takiego domniemania pozostawałoby w sprzeczności z realiami obrotu gospodarczego. Wobec tego nie można zasadnie oczekiwać od organu, aby prowadził czynności wyjaśniające w celu ustalenia, czy osoba odbierająca pismo jest do tego uprawniona (por. postanowienie NSA z dnia 10 maja 1995 r., sygn. akt V SA 1692/94, LEX nr 1689085).
Jeżeli więc dana osoba przebywała w miejscu siedziby Spółki i nie oświadczyła doręczającemu, iż przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, nie można twierdzić, że listonosz doręczył przesyłkę do rąk osoby nieuprawnionej. Jak już bowiem wskazano, doręczający nie musi znać zakresu obowiązków i uprawnień osób znajdujących się w firmie, do której przesyłka jest adresowana, skoro zobowiązują się one do jej odbioru, składając własnoręczny podpis. Należy zgodzić się z poglądami judykatury, że uprawnienie do odbioru korespondencji nie musi być oparte na zasadzie udzielonego w tym zakresie pełnomocnictwa (por. wyrok NSA z dnia 12 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1704/06, LEX nr 470988). Jak zatem wskazano, organ doręczający nie ma obowiązku sprawdzania "za każdym razem", czy kwitująca odbiór przesyłki osoba posiada formalne uprawnienia do odbioru pism. Tym samym pisma skierowane do skarżących działających w ramach spółki cywilnej były zatem skutecznie doręczone (per facta concludentia). Skoro skarżący działający w ramach spółki cywilnej przyjęli powyższą praktykę działania – co wynika z okoliczności odbioru przez E. U. pisma z dnia [...] marca 2020 r. – to również konsekwencje takiej organizacji obiegu korespondencji obciążają ich osobiście.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.