III OZ 107/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-03-14
NSAAdministracyjneŚredniansa
sprzeciwdecyzjaświadczenia rzeczoweobronapostępowanie sądowoadministracyjnebraki formalnereprezentacja spółkiKRSzażalenieNSA

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA w Poznaniu o odrzuceniu sprzeciwu spółki, uznając je za przedwczesne z powodu nieprawidłowego ustalenia braku formalnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił sprzeciw spółki od decyzji Wojewody Wielkopolskiego z powodu nieterminowego uzupełnienia braku formalnego, jakim było niezałączenie dokumentu potwierdzającego umocowanie do reprezentacji. Spółka złożyła zażalenie, argumentując, że dokument ten został dołączony do oryginału sprzeciwu, który mógł nie trafić do Sądu w całości. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne, uchylając postanowienie WSA i wskazując na potrzebę wyjaśnienia kwestii kompletności akt sprawy.

Sprawa dotyczy zażalenia spółki [...] Sp. z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, które odrzuciło sprzeciw spółki od decyzji Wojewody Wielkopolskiego w przedmiocie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony. Sąd pierwszej instancji odrzucił sprzeciw z powodu nieterminowego uzupełnienia braku formalnego, polegającego na niezałączeniu dokumentu potwierdzającego umocowanie Prezesa Zarządu do reprezentacji spółki. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia tego braku w terminie 7 dni, jednak spółka uczyniła to po terminie. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, uznając je za przedwczesne. Sąd drugiej instancji wskazał, że WSA nie dokonał pełnej analizy akt sprawy, pomijając stanowisko spółki o dołączeniu dokumentu do oryginału sprzeciwu, który mógł nie zostać prawidłowo przekazany przez organ. NSA podkreślił, że na egzemplarzu sprzeciwu znajdującym się w aktach brakowało adnotacji potwierdzających sposób jego złożenia i załączniki, co sugerowało, że do Sądu trafił jedynie odpis. Wobec powyższego, NSA uznał, że przedwczesne było wzywanie spółki do uzupełnienia braków i odrzucanie sprzeciwu bez wyjaśnienia tych kwestii.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odrzucenie sprzeciwu było przedwczesne, ponieważ sąd pierwszej instancji nie dokonał pełnej analizy akt sprawy i nie wyjaśnił wątpliwości co do kompletności przekazanego przez organ sprzeciwu wraz z załącznikami.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA powinien był zbadać, czy oryginał sprzeciwu z załącznikami trafił do akt, zanim wezwał do uzupełnienia braków. Brak odpowiednich adnotacji na egzemplarzu sprzeciwu w aktach i pieczątka 'odpis' sugerowały, że do Sądu mogła trafić niekompletna dokumentacja, co uniemożliwiało prawidłową ocenę sytuacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt.3 - Sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 28 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Osoby uprawnione do działania w imieniu osób prawnych powinny wykazać to prawo stosownym dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu.

p.p.s.a. art. 29

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 64 b § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

p.p.s.a. art. 64 b § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określono warunki formalne sprzeciwu.

p.p.s.a. art. 64 c § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Organ przekazuje sprzeciw do sądu wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy w terminie czternastu dni od dnia jego otrzymania.

p.p.s.a. art. 46 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt.4 - każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika.

p.p.s.a. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Termin do uzupełnienia braków formalnych wynosi 7 dni.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Na postanowienie sądu pierwszej instancji przysługuje zażalenie.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd drugiej instancji uchyla lub zmienia zaskarżone postanowienie na podstawie art. 185 § 1.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji nie dokonał pełnej analizy akt sprawy. WSA pominął stanowisko skarżącej o dołączeniu dokumentu do oryginału sprzeciwu. Egzemplarz sprzeciwu w aktach sądowych nie zawierał istotnych adnotacji, a pieczątka 'odpis' sugerowała, że do Sądu trafił niekompletny dokument.

Godne uwagi sformułowania

W ocenie NSA w realiach niniejszej sprawy odrzucenie sprzeciwu było jednak co najmniej przedwczesne. Pominął zaś stanowisko skarżącej o braku podstaw do wyzwania jej o dołączenie wymaganych odpisów z KRS, z uwagi na fakt dokonania przez nią tej czynności już na etapie składania sprzeciwu. Tymczasem na złożonym do WSA w Poznaniu egzemplarzu brak jest tych danych. Widnieje za to pieczątka "ODPIS", co może sugerować, że oryginał sprzeciwu wraz z załączonymi przez skarżącą wypisami KRS pozostał w organie, ten zaś przekazał do Sądu pierwszej instancji dołączony do oryginału odpis sprzeciwu.

Skład orzekający

Olga Żurawska - Matusiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ważność prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i kompletności akt sprawy przed odrzuceniem pisma procesowego z powodu braków formalnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z przekazywaniem akt przez organ do sądu i analizą kompletności sprzeciwu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie akt przez sąd i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do wadliwych rozstrzygnięć, co jest istotne dla praktyków prawa.

NSA uchyla odrzucenie sprzeciwu: Czy sąd zbyt pochopnie ocenił kompletność akt?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OZ 107/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-03-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-02-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Olga Żurawska - Matusiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6249 Inne o symbolu podstawowym 624
Hasła tematyczne
Odrzucenie sprzeciwu
Sygn. powiązane
II SA/Po 664/23 - Postanowienie WSA w Poznaniu z 2024-01-22
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art.28 par.1 w zw. z art.29, art.64 b par.1 i 2, art.64 c par.4, art.46 par.1 pkt.4 , art.49 par.1, art.58 par.1 pkt.3, art.185 par.1 w zw.z art. 197 par.2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] Sp. z o.o z siedzibą w R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 stycznia 2024 r., sygn. akt II SA/Po 664/23 w sprawie ze sprzeciwu [...] Sp. z o.o z siedzibą w R. od decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] września 2023 r., nr [...] w przedmiocie przeznaczenia do wykonywania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony postanawia uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z 22 stycznia 2024 r., II SA/Po 664/23 odrzucił sprzeciw [...] Sp. z o.o. z siedzibą w R. (dalej: "skarżąca" lub "spółka") od decyzji Wojewody Wielkopolskiego z [...] września 2023 r., nr [...] w przedmiocie przeznaczenia do wykonywania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony, z uwagi na nieterminowe uzupełnienie braku formalnego.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wskazał, że do złożonego sprzeciwu skarżąca nie dołączyła dokumentu, z którego wynikałoby, iż podpisany pod nim Prezes Zarządu [...] jest umocowany do jednoosobowej reprezentacji spółki. Wobec powyższego Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z 23 października 2023 r. wezwał skarżącą do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, braków formalnych skargi, poprzez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej, tj. wyciągu z KRS-u, pod rygorem odrzucenia sprzeciwu.
Wezwanie doręczono 30 października 2023 r. na adres spółki (k.12) Termin na uzupełnienie braku formalnego upływał zatem 6 listopada 2023 r.
Pismem z 24 listopada 2023 r. adwokat G. G., powołując się na pełnomocnictwo w aktach administracyjnych, przedłożył wydruk z KRS i potwierdzenie uiszczenia wpisu. Przy piśmie z 19 grudnia 2023 r. adwokat G. G. przesłał udzielone mu przez skarżącą pełnomocnictwo. Jednocześnie oświadczył, że wydruk z informacji KRS był załączony do sprzeciwu z 29 września 2023 r.
W ocenie WSA w Poznaniu w rozpoznawanej sprawie skarżący nie odpowiedział na wezwanie Sądu w zakreślonym przez Sąd terminie. Nie można bowiem traktować jako uzupełnienia braku formalnego nadesłania wydruku KRS przez pełnomocnika dopiero 28 listopada 2023 r.
Dlatego też WSA w Poznaniu odrzucił sprzeciw spółki w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64b § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a.")
Skarżąca na powyższe postanowienie złożyła zażalenie, podnosząc zarzut błędu w ustaleniach faktycznych sprowadzającego się do niezasadnego przyjęcia, że spółka bezpośrednio do sprzeciwu z 29 września 2023 r. nie dołączyła dokumentu potwierdzającego uprawnienie osoby wnoszącej sprzeciw do reprezentacji skarżącej, tj. wydruku z aktualnej informacji w KRS.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przy piśmie z 28 lutego 2024 r. przekazał do Naczelnego Sądu Administracyjnego pismo skarżącej z 19 lutego 2024 r., w którym spółka wskazała, że po zapoznaniu się z aktami sprawy sądowej, stwierdziła, iż znajduje się w nich jedynie odpis sprzeciwu (k. 2). Dlatego domagała się od Sądu pierwszej instancji zobowiązania Wojewody Wielkopolskiego do nadesłania złożonego przez spółkę oryginału sprzeciwu z 29 września 2023 r. wraz z załączonym do niego załącznikiem w postaci wydruku z informacji aktualnej z rejestru KRS, w miejsce znajdującego się w aktach sądowych odpisu sprzeciwu przeznaczonego dla Wojewody Wielkopolskiego. W ocenie skarżącej brak wpływu do Sądu pierwszej instancji oryginału sprzeciwu wraz z jego załącznikami, stanowi istotną przeszkodę do wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego, a tym bardziej przyjęcia przez WSA w Poznaniu, jak np. w postanowieniu z 22 stycznia 2024 r., że sprzeciw mógł być dotknięty jakimikolwiek brakami.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 64 b § 1 p.p.s.a. do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W myśl art. 64 c § 2 p.p.s.a., sprzeciw do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego decyzja jest przedmiotem sprzeciwu od decyzji, zaś organ, przekazuje go do sądu wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy w terminie czternastu dni od dnia jego otrzymania (art. 64 c § 4 p.p.s.a).
Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Zgodnie natomiast z art. 49 § 1 p.p.s.a. termin do uzupełnienia braków formalnych wynosi 7 dni, zaś warunki formalne sprzeciwu nieuzupełnienie, których w zakreślonym terminie skutkuje jej odrzuceniem, zostały określone w art. 64 b § 2 p.p.s.a. Tym samym sprzeciw powinien zawierać elementy wymienione w ww. przepisie, a nadto czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym przewidzianym w art. 46 p.p.s.a. Po myśli art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika.
Przypomnieć należy, że zgodnie z treścią art. 28 § 1 w zw. z art. 29 p.p.s.a., osoby uprawnione do działania w imieniu osób prawnych powinny wykazać to prawo stosownym dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Dokumentem tym w przypadku spółki prawa handlowego jest co do zasady odpis z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego czyli dokument, o przedstawienie którego została wezwana skarżąca spółka.
Z akt niniejszej sprawy wynika, że termin do usunięcia dostrzeżonego przez WSA w Poznaniu braku formalnego jakim było nadesłanie wypisu z KRS, upłynął 6 listopada 2023 r., uzupełniony zaś został 24 listopada 2023 r. (data nadania), a zatem po terminie, co czyniłoby zasadnym odrzucenie sprzeciwu przez WSA w Poznaniu.
W ocenie NSA w realiach niniejszej sprawy odrzucenie sprzeciwu było jednak co najmniej przedwczesne.
Jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia, Sąd pierwszej instancji analizując sprawę skupił się jedynie na rozważaniach związanych z nieterminowym uzupełnieniem braków formalnych sprzeciwu. Pominął zaś stanowisko skarżącej o braku podstaw do wyzwania jej o dołączenie wymaganych odpisów z KRS, z uwagi na fakt dokonania przez nią tej czynności już na etapie składania sprzeciwu.
Zdaniem NSA, gdyby Sąd pierwszej instancji dokonał stosownej analizy akt sądowych sprawy dostrzegłby, że nadesłany przez organ egzemplarz sprzeciwu z 29 września 2023 r., zawiera prezentatę kancelarii głównej Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu, na której widnieje jedynie data wpływu pisma do organu "06.10.2023". Brak jest natomiast adnotacji dotyczących wymienionych na ostatniej stronie załącznikach (wydrukach z KRS i odpisie sprzeciwu), czy też sposobie złożenia przez spółkę sprzeciwu, osobiście czy za pośrednictwem urzędu pocztowego (koperta). Tego typu dane znajdują się zwyczajowo na egzemplarzu skargi (sprzeciwu) kierowanej do sądu administracyjnego, co pozwala Sądowi na m. in. ocenę poprawności wniesienia środka zaskarżenia. Tymczasem na złożonym do WSA w Poznaniu egzemplarzu brak jest tych danych. Widnieje za to pieczątka "ODPIS", co może sugerować, że oryginał sprzeciwu wraz z załączonymi przez skarżącą wypisami KRS pozostał w organie, ten zaś przekazał do Sądu pierwszej instancji dołączony do oryginału odpis sprzeciwu (załącznik nr 2 wskazany w sprzeciwie). Potwierdzenie tego faktu można odczytać również z odpowiedzi na sprzeciw, w której organ jako załącznik do niej nr 1 wymienił: "Sprzeciw spółki [...] sp. o.o. z dnia 29 września 2023 r. (odpis)", do którego wypisy z KRS nie były dołączane.
Wobec powyższych ustaleń zgodzić się należy ze skarżącą, że Sąd pierwszej instancji nie dokonał pełnej oceny sprawy. Nie zobowiązał bowiem organu, do wyjaśnienia kwestii przesłanego przez niego do WSA w Poznaniu egzemplarza sprzeciwu oraz ustosunkowania się do twierdzeń skarżącej o dołączeniu do oryginał sprzeciwu wydruków z KRS. Bez oceny tego aspektu sprawy, przedwczesnym było wzywanie Spółki do nadesłania wydruków informacji aktualnej z rejestru KRS, a w konsekwencji odrzucanie sprzeciwu.
Mając zatem na uwadze powyższe, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI