III OW 92/21

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-27
NSAAdministracyjneŚredniansa
odpadyspór o właściwośćegzekucja administracyjnaochrona środowiskapostępowanie administracyjneNSAorgan samorządu terytorialnegowykładnia orzeczenia

NSA odmówił dokonania wykładni swojego wcześniejszego postanowienia w sprawie sporu o właściwość dotyczącego egzekwowania obowiązku usunięcia odpadów, uznając wniosek za próbę przedłużenia sporu lub uzyskania nowego uzasadnienia.

Starosta Zgierski wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość w sprawie egzekwowania obowiązku usunięcia odpadów, wskazując Marszałka Województwa Łódzkiego jako organ właściwy. NSA w postanowieniu z 12 kwietnia 2023 r. faktycznie wskazał Marszałka jako organ właściwy. Następnie Starosta Zgierski złożył wniosek o dokonanie wykładni tego postanowienia, domagając się wyjaśnienia, który organ i na jakiej podstawie powinien podjąć działania. NSA odmówił dokonania wykładni, uznając, że wniosek nie dotyczy wątpliwości co do treści postanowienia, lecz zmierza do uzyskania nowego uzasadnienia lub przedłużenia sporu o właściwość.

Sprawa dotyczy wniosku Starosty Zgierskiego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość w przedmiocie egzekwowania obowiązku usunięcia odpadów z terenu nieruchomości. Starosta Zgierski wskazywał Marszałka Województwa Łódzkiego jako organ właściwy do podjęcia działań. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 kwietnia 2023 r. (sygn. akt III OW 92/21) wskazał Marszałka Województwa Łódzkiego jako organ właściwy do podjęcia działań polegających na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi, powołując się na odpowiednie przepisy ustawy o odpadach. Następnie Starosta Zgierski złożył pismo z dnia 28 września 2023 r. z wnioskiem o dokonanie wykładni postanowienia NSA z 12 kwietnia 2022 r., powołując się na art. 158 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Wniosek ten miał na celu wyjaśnienie, który organ i w oparciu o jakie przepisy prawa powinien podjąć działania w celu "uprzątnięcia" przedmiotowych odpadów. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając wniosek, stwierdził, że zgodnie z art. 158 p.p.s.a. sąd rozstrzyga wątpliwości co do treści wydanego przez siebie orzeczenia. Sąd podkreślił, że wykładnia nie może służyć uzupełnieniu uzasadnienia ani modyfikacji motywów rozstrzygnięcia. W ocenie NSA, wniosek Starosty Zgierskiego nie dotyczył wątpliwości co do treści postanowienia, lecz zmierzał do uzyskania nowego, szerszego uzasadnienia lub niejako "przekonania" Marszałka Województwa do rozstrzygnięcia. Sąd uznał, że takie żądanie wykracza poza zakres instytucji wykładni orzeczenia i stanowi próbę kontynuacji sporu o właściwość. W związku z tym, NSA odmówił dokonania wykładni postanowienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek taki nie może zostać uwzględniony na podstawie art. 158 p.p.s.a., ponieważ instytucja wykładni orzeczenia służy jedynie rozstrzyganiu wątpliwości co do treści orzeczenia, a nie uzupełnianiu uzasadnienia czy modyfikacji motywów.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że wykładnia orzeczenia ma na celu wyjaśnienie jego treści, gdy jest ona niejasna. Niedopuszczalne jest wykorzystywanie tej instytucji do uzyskania nowego uzasadnienia lub poszerzenia rozstrzygnięcia. Wniosek Starosty Zgierskiego, zmierzający do uzyskania dodatkowych argumentów dla Marszałka Województwa, wykracza poza zakres art. 158 p.p.s.a. i stanowi próbę kontynuacji sporu o właściwość.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 158

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, który wydał wyrok (lub postanowienie), rozstrzyga wątpliwości co do jego treści. Instytucja ta nie służy uzupełnianiu uzasadnienia ani modyfikacji motywów.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 166

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis art. 158 stosuje się odpowiednio do postanowień.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 5 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa szkodowa art. 101 § 1

Ustawa z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie

ustawa o odpadach art. 41 § 3 pkt 1 lit. d

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

ustawa o odpadach art. 47 § 8

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

ustawa o odpadach art. 47 § 5

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

ustawa o odpadach art. 26a § 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

ustawa o odpadach art. 26a § 2 pkt 2

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

u.p.e.a.

Ustawa z dnia 7 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wykładnię orzeczenia nie może służyć uzupełnieniu uzasadnienia ani modyfikacji motywów rozstrzygnięcia. Instytucja wykładni orzeczenia jest przeznaczona do usuwania wątpliwości co do treści orzeczenia, a nie do "przekonywania" stron lub organów. Wniosek Starosty Zgierskiego stanowi próbę kontynuacji sporu o właściwość, co wykracza poza zakres art. 158 p.p.s.a.

Godne uwagi sformułowania

Wykładnia wyroku (postanowienia) nie może bowiem prowadzić do uzupełnienia podjętego rozstrzygnięcia przez poszerzenie go o inne elementy, jak również nie może prowadzić do formułowania przez sąd dodatkowych motywów rozstrzygnięcia lub modyfikacji motywów poprzednio wskazanych. Wniosek o dokonanie wykładni wniesiony przez Starostę Zgierskiego jest zatem wyłącznie nową formą lub kontynuacją sporu o właściwość między organami i to pomimo jednoznacznego wskazania Marszałka Województwa Łódzkiego jako organu właściwego w sprawie.

Skład orzekający

Teresa Zyglewska

przewodniczący

Jerzy Stelmasiak

sprawozdawca

Olga Żurawska - Matusiak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wykładni orzeczeń sądowych (art. 158 p.p.s.a.) oraz zasady rozstrzygania sporów o właściwość w sprawach dotyczących odpadów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wykładnię postanowienia NSA w sprawie sporu o właściwość, gdzie celem nie jest wyjaśnienie wątpliwości co do treści, lecz uzyskanie dodatkowego uzasadnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury administracyjnej i wykładni orzeczeń, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności ze względu na brak nietypowych faktów czy emocjonalnego wymiaru.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OW 92/21 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-03-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Teresa Zyglewska /przewodniczący/
Jerzy Stelmasiak /sprawozdawca/
Olga Żurawska - Matusiak
Symbol z opisem
6135 Odpady
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Marszałek Województwa
Treść wyniku
Odmówiono dokonania wykładni postanowienia Sądu
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 158
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Zyglewska, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.), Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak, po rozpoznaniu w dniu 27 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty Zgierskiego o dokonanie wykładni postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 kwietnia 2022 r. sygn. akt III OW 92/21 w sprawie z wniosku Starosty Zgierskiego z 26 marca 2021 r. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Starostą Zgierskim a Marszałkiem Województwa Łódzkiego przez wskazanie organu właściwego w sprawie wyegzekwowania wykonania przez posiadacza odpadów, obowiązku usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich magazynowania oraz usunięcia negatywnych skutków w środowisku lub szkód w środowisku postanawia: odmówić dokonania wykładni postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 kwietnia 2022 r. sygn. akt III OW 92/21.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 26 marca 2021 r. Starosta Zgierski wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość przez wskazanie Marszałka Województwa Łódzkiego jako organu właściwego w sprawie wyegzekwowania wykonania przez posiadacza odpadów, obowiązku usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich magazynowania oraz usunięcia negatywnych skutków w środowisku lub szkód w środowisku, z terenu nieruchomości położonej w Zgierzu przy ul. [...] (działka nr ew. [...] - obręb [...]), zgromadzonych przez spółkę A. sp. z o.o. z siedzibą w L. (dalej: spółka). Starosta Zgierski powołał się na art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. d w związku z art. 47 ust. 8 oraz w związku z ust. 3 i ust. 5 ustawy o odpadach (Dz. U. z 2020 r. poz. 797 ze zm. – dalej: ustawa o odpadach) oraz art. 5 § 1 pkt 2 ustawy z 7 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm. – dalej: u.p.e.a.), jak i ustawę z 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (Dz.U. z 2020 r., poz. 2187 ze zm. – dalej: ustawa szkodowa).
W odpowiedzi na wniosek, Marszałek Województwa Łódzkiego wniósł o wskazanie Starosty Zgierskiego jako organu właściwego w sprawie.
Postanowieniem z 12 kwietnia 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Marszałka Województwa Łódzkiego jako organ właściwy w sprawie, wyjaśniając, że wynika to z obecnego brzmienia art. 47 ust. 5 w związku z art. 47 ust. 8 oraz w związku z art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. d) ustawy o odpadach. Organ ten jest właściwy do podjęcia działań polegających na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi, na podstawie art. 26a ust. 1 w związku z art. 26a ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach.
Pismem z 28 września 2023 r. Starosty Zgierski wniósł o dokonanie wykładni postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanego w tej sprawie. Jako podstawę wniosku powołał art. 158 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Wniosek o dokonanie wykładni dotyczy wyjaśnienia, który organ i w oparciu o jakie przepisy prawa powinien podjąć działania w celu "uprzątnięcia" przedmiotowych odpadów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 158 zdanie pierwsze p.p.s.a., sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga wątpliwości, co do jego treści. Zgodnie z art. 166 p.p.s.a. przepis ten stosuje się odpowiednio do postanowień. Konieczność dokonania wykładni wyroku (postanowienia) zachodzi wówczas, gdy jego treść jest sformułowana w sposób niejasny, mogący budzić wątpliwości, co do samego rozstrzygnięcia, zakresu powagi rzeczy osądzonej, a także sposobu wykonania wyroku (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2006, str. 345 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lipca 2022 r. sygn. akt III OW 188/21). Niedopuszczalne jest natomiast w ramach tej instytucji domaganie się przez stronę wyjaśnienia przez sąd powodów zajętego w sprawie stanowiska, które stanowiło podstawę rozstrzygnięcia przez dodatkowe rozwinięcie argumentacji uzasadnienia orzeczenia, skoro postępowanie w sprawie zostało już zakończone. Wykładnia wyroku (postanowienia) nie może bowiem prowadzić do uzupełnienia podjętego rozstrzygnięcia przez poszerzenie go o inne elementy, jak również nie może prowadzić do formułowania przez sąd dodatkowych motywów rozstrzygnięcia lub modyfikacji motywów poprzednio wskazanych.
W tej sprawie nie ulega wątpliwości, że Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Marszałka Województwa Łódzkiego jako organ właściwy w sprawie. Jak wynika z treści wniosku o dokonanie wykładni postanowienia z 12 kwietnia 2022 r., rozstrzygnięcie to nie budzi również wątpliwości Starosty Zgierskiego. Natomiast odmiennie rozstrzygnięcie interpretuje Marszałek Województwa Łódzkiego. Wynika to z tego, że w uzasadnieniu postanowienia z 12 kwietnia 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że " odrębną kwestią jest możliwość wszczęcia przez Marszałka Województwa Łódzkiego postępowania w trybie art. 26a ust. 1 ustawy o odpadach lub egzekucji administracyjnej w tej sprawie, uwzględniając, że jak wynika z odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, na skutek pożaru przedmiotowych odpadów, zostały one uznane za odpady z wypadku, co uzasadnia podjęcie stosownych czynności przez Starostę Zgierskiego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o odpadach". Jednak także w tym zakresie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości i nie jest sprzeczne z rozstrzygnięciem sprawy, stanowiąc jedynie odpowiedź na stanowisko Marszałka Województwa Łódzkiego zaprezentowane w odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość i odnoszące się do kwestii nie będącej przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej.
Wniosek Starosty Zgierskiego zmierza więc do uzyskania nowego, szerszego uzasadnienia postanowienia z 12 kwietnia 2022 r. Chodzi zatem o uzupełnienie uzasadnienia tego postanowienia o dodatkowe argumenty, które mają potwierdzić stanowisko Starosty Zgierskiego (w istocie wykraczające poza zakres sprawy sądowoadministracyjnej rozstrzygniętej postanowieniem z 12 kwietnia 2022 r.) i niejako "przekonać" Marszałka Województwa Łódzkiego do rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu objętym wnioskiem o dokonanie wykładni. Wypełnienie tego rodzaju żądania wykracza poza dokonanie wykładni postanowienia na podstawie art. 158 p.p.s.a. w kontekście wątpliwości co do jego treści (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2011 r. sygn. akt II OSK 698/10). Wniosek o dokonanie wykładni wniesiony przez Starostę Zgierskiego jest zatem wyłącznie nową formą lub kontynuacją sporu o właściwość między organami i to pomimo jednoznacznego wskazania Marszałka Województwa Łódzkiego jako organu właściwego w sprawie. Tego rodzaju wniosek nie może zostać rozstrzygnięty na podstawie art. 158 p.p.s.a.
Z tych względów i na podstawie art. 158 w związku z art. 166 i art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI