Orzeczenie · 2023-09-19

III OW 79/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-09-19
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór o właściwośćporozumienie międzygminneodpady komunalneNSAjurysdykcjasąd administracyjnysąd powszechnysamorząd terytorialny

Gmina Miasta Toruń złożyła wniosek do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Miastem Bydgoszcz. Spór dotyczył realizacji porozumienia międzygminnego z 2009 r. w sprawie budowy, utrzymania i eksploatacji instalacji do odzysku i unieszkodliwiania odpadów komunalnych. Gmina Toruń zarzuciła Miastu Bydgoszcz zaprzestanie przyjmowania odpadów od 1 stycznia 2023 r., kwestionując wejście w życie porozumienia. Miasto Bydgoszcz argumentowało, że porozumienie nie weszło w życie z powodu braku publikacji w dzienniku urzędowym. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając wniosek na posiedzeniu niejawnym, postanowił odrzucić wniosek Gminy Miasta Toruń. Sąd uzasadnił, że spory o właściwość i spory kompetencyjne, którymi zajmuje się NSA, dotyczą indywidualnych spraw administracyjnych rozstrzyganych decyzją lub postanowieniem. W niniejszej sprawie spór dotyczył realizacji porozumienia międzygminnego, a nie konkretnej sprawy administracyjnej. Ponadto, sąd wskazał, że § 8 pkt 2 porozumienia międzygminnego przewiduje rozstrzyganie sporów powstałych na tle jego realizacji przez właściwy rzeczowo sąd powszechny. W związku z tym, NSA stwierdził brak swojej jurysdykcji do rozpatrzenia wniosku i odrzucił go, zwracając jednocześnie Gminie Miasta Toruń uiszczony wpis.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie zakresu jurysdykcji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących porozumień międzygminnych i sporów z nimi związanych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji sporu o właściwość międzygminną, gdzie strony same określiły właściwość sądu powszechnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygania sporów wynikających z realizacji porozumień międzygminnych, gdy spór nie dotyczy indywidualnej sprawy administracyjnej rozstrzyganej decyzją?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, NSA nie jest właściwy do rozstrzygania sporów wynikających z realizacji porozumień międzygminnych, jeśli spór nie dotyczy indywidualnej sprawy administracyjnej rozstrzyganej decyzją, a strony same przewidziały właściwość sądu powszechnego.

Uzasadnienie

Spory o właściwość i kompetencyjne rozstrzygane przez NSA dotyczą indywidualnych spraw administracyjnych. Spory wynikające z porozumień międzygminnych, zwłaszcza gdy strony przewidziały właściwość sądu powszechnego, nie podlegają kognicji NSA.

Czy brak publikacji porozumienia międzygminnego w dzienniku urzędowym powoduje jego nieważność lub brak wejścia w życie?

Odpowiedź sądu

Kwestia ta nie została rozstrzygnięta przez NSA, gdyż odrzucił on wniosek z powodu braku jurysdykcji, jednakże argumentacja Miasta Bydgoszcz wskazuje na potencjalne problemy z wejściem w życie porozumienia bez publikacji.

Uzasadnienie

Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii, skupiając się na braku swojej jurysdykcji. Argumentacja Miasta Bydgoszcz o braku publikacji jako podstawie do kwestionowania wejścia w życie porozumienia została przedstawiona, ale nie była przedmiotem merytorycznego badania przez NSA.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Odrzucono wniosek Gminy Miasta Toruń o rozstrzygnięcie sporu o właściwość.

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej.

p.p.s.a. art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca wniosek lub skargę, jeżeli ustawa nie pozwala na przyjęcie wniosku lub skargi.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 64 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 74 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Gminy mogą zawierać porozumienia międzygminne w sprawie powierzenia jednej z nich określonych przez nie zadań publicznych. Gmina wykonująca zadania publiczne objęte porozumieniem przejmuje prawa i obowiązki pozostałych gmin, związane z powierzonymi jej zadaniami, a gminy te mają obowiązek udziału w kosztach realizacji powierzonego zadania.

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 12

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach dotyczących zawierania porozumień międzygminnych.

k.p.a. art. 1 § pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa, co jest sprawą załatwianą w postępowaniu administracyjnym (w drodze decyzji administracyjnej).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spór wynikający z porozumienia międzygminnego, nie dotyczący indywidualnej sprawy administracyjnej rozstrzyganej decyzją, nie podlega kognicji NSA. • Porozumienie międzygminne przewiduje rozstrzyganie sporów przez sąd powszechny.

Odrzucone argumenty

Argument Gminy Miasta Toruń o istnieniu sporu o właściwość międzygminną.

Godne uwagi sformułowania

spory o właściwość i spory kompetencyjne [...] dotyczą indywidualnych spraw administracyjnych rozstrzyganych przez organy administracji w drodze decyzji lub postanowień • Spór taki natomiast nie będzie miał miejsca, gdy nie toczy się jeszcze postępowanie administracyjne lub gdy toczące się uprzednio postępowanie zostało zakończone • spór powstały w związku z wykonywaniem porozumienia administracyjnego lub jego wejścia w życie, który dotyczy sprawy załatwianej w innej prawnej formie działania niż decyzja administracyjna, nie jest ani sporem kompetencyjnym, ani sporem o właściwość i nie podlega kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Skład orzekający

Jerzy Stelmasiak

przewodniczący sprawozdawca

Mariusz Kotulski

członek

Piotr Korzeniowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu jurysdykcji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących porozumień międzygminnych i sporów z nimi związanych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu o właściwość międzygminną, gdzie strony same określiły właściwość sądu powszechnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność jurysdykcji sądów administracyjnych i potencjalne pułapki proceduralne przy sporach międzygminnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy NSA nie rozstrzygnie sporu między gminami? Kluczowa lekcja o jurysdykcji.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst