III OW 6/26

III OW 6/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-02-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Sławomir Wojciechowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Inne
Skarżony organ
Minister Środowiska
Treść wyniku
Odrzucono wniosek
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
ART.15 §2 , ART.58 §1 PKT 3, ART.64 §3, ART.220 §3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wójtem Gminy [...] a Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w [...] w przedmiocie załatwienia wniosku B.P. z dnia 24 września 2025 r. o wznowienie postępowania uzgodnieniowego prowadzonego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], zakończonego postanowieniem z dnia 27 stycznia 2021 r., nr [...], a toczącego się w ramach postępowania prowadzonego przez Wójta Gminy [...] w sprawie niezwłocznego usunięcia odpadów postanawia: odrzucić wniosek.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 17 listopada 2025 r. Wójt Gminy [...] (dalej także jako: "Wójt Gminy") zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku o rozstrzygnięcie, na podstawie art. 22 § 2 k.p.a., sporu kompetencyjnego pomiędzy Wójtem Gminy a Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w [...] (dalej także jako: "RDOŚ") w przedmiocie załatwienia wniosku B.P. z dnia 24 września 2025 r. o wznowienie postępowania uzgodnieniowego prowadzonego przez RDOŚ, zakończonego postanowieniem z dnia 27 stycznia 2021 r., nr [...], a toczącego się w ramach postępowania prowadzonego przez Wójta Gminy w sprawie niezwłocznego usunięcia odpadów.
Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2025 r., sygn. akt II SO/Bk 11/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku: w punkcie pierwszym – stwierdził swą niewłaściwość do rozpoznania sprawy; w punkcie drugim – sprawę przekazał do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.
Zarządzeniem z dnia 16 stycznia 2026 r. wezwano Wójta Gminy do usunięcia braków formalnych wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, poprzez nadesłanie numeru NIP lub REGON Urzędu Gminy [...] oraz uiszczenia wpisu w kwocie 100 (sto) złotych od ww. wniosku – w terminie 7 dni – pod rygorem odrzucenia wniosku (art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 p.p.s.a.).
Przedmiotowe wezwanie wysłano i zarówno doręczono Wójtowi Gminy w dniu 22 stycznia 2026 r. (k. 35 – 36), tym samym termin na usunięcie braków formalnych wniosku upływał wraz z dniem 29 stycznia 2026 r.
Dnia 26 stycznia 2026 r. (data stempla pocztowego) Wójt Gminy złożył wniosek o umorzenie postępowania z powodu śmierci strony wskazując, że B.P. zmarł w dniu 13 grudnia 2025 r., tym samym wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na śmierć strony, co powoduje brak możliwości dalszego prowadzenia postępowania, które stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Z notatki urzędowej z dnia 4 lutego 2026 r. wynika, że nie wpłynęła ww. opłata od wniosku oraz nie zarejestrowano w Systemie nowych przesyłek listowych nadanych przez Wójta Gminy z uzupełnieniem braków formalnych wniosku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a."), sąd odrzuca skargę w przypadku nieuzupełnienia jej braków formalnych w wyznaczonym terminie. Stosownie zaś do treści art. 64 § 3 p.p.s.a., do wniosku inicjującego postępowanie przed sądem, stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Takim wnioskiem jest wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość (sporu kompetencyjnego).
Stosownie do treści art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Nieuiszczenie należnej opłaty od pisma obliguje sąd do skierowania do podmiotu składającego podanie wezwania do wpłacenia opłaty sądowej w wyznaczonym terminie. Brak należnej opłaty wyliczanej i pobieranej na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r., poz. 535), skutkuje obarczeniem danego pisma procesowego brakiem tego rodzaju, że skarga lub wniosek inicjujące postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym, podlegają odrzuceniu z mocy art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Przepis art. 64 § 2 p.p.s.a. przewiduje natomiast, że wniosek powinien czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać określenie żądania, jego podstawy i uzasadnienie oraz oznaczenie stron i organów, a także spełniać inne wymagania określone w przepisach szczególnych. Według art. 46 § 2 pkt 1 lit. c p.p.s.a., pismo strony, które jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku – numer identyfikacyjny REGON albo numer w innym właściwym rejestrze lub ewidencji, albo numer identyfikacji podatkowej strony wnoszącej pismo, niebędącej osobą fizyczną, która nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest ona obowiązana do jego posiadania.
W rozpoznawanej sprawie Wójt Gminy złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a RDOŚ. W związku z tym, że omawiany wniosek obarczony był brakiem fiskalnym i formalnym, tj. nie został opłacony oraz nie wskazano numeru NIP lub REGONU, Naczelny Sąd Administracyjny wezwał Wójta Gminy do uzupełnienia powyższych braków. Wezwania Sądu zostały doręczone w dniu 22 stycznia 2026 r., zatem siedmiodniowy termin do wykonania wezwania upływał wraz z dniem 29 stycznia 2026 r.
Jak wynika z akt niniejszej sprawy, w zakreślonym terminie Wójt Gminy nie uzupełnił braku formalnego wniosku ani nie uiścił wpisu od złożonego wniosku o rozstrzygnięcie sporu, w związku z czym należało uznać, że wniosek podlega odrzuceniu nawet wobec złożonego wniosku o umorzenie postępowania z powodu śmierci strony postępowania, tj. B.P. Merytoryczna ocena wniosku o umorzenie postępowania z powodu śmierci strony jest bowiem dopuszczalna dopiero wówczas, gdy skarga (wniosek) nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu oraz został uiszczony wpis sądowy od skargi (wniosku). Umorzyć postępowanie można wtedy, gdy zostało one skutecznie, zaś warunkiem wszczęcia jest uzupełnienie braków formalnych skargi (wniosku).
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a., art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 15 § 2 p.p.s.a. i art. 64 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a., uznał, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego podlega odrzuceniu.