III OW 28/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-06-17
NSAochrona środowiskaŚredniansa
odpadyprzetwarzanie odpadówzezwoleniespór kompetencyjnywłaściwość organuochrona środowiskaNSAmarszałek województwastarosta

NSA rozstrzygnął spór kompetencyjny, wskazując Marszałka Województwa jako organ właściwy do wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji o znacznym oddziaływaniu na środowisko.

Sprawa dotyczyła sporu o właściwość między Marszałkiem Województwa a Starostą w przedmiocie wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Wnioskodawca złożył wniosek do Starosty, który następnie przekazał sprawę Marszałkowi, uznając, że instalacja o zdolności przetwarzania 33 Mg/dobę kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. NSA, analizując przepisy ustawy o odpadach i rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć znacząco oddziałujących na środowisko, uznał, że instalacja o wskazanej przepustowości jest zawsze znacząco oddziałująca na środowisko, a tym samym właściwym organem jest Marszałek Województwa.

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął negatywny spór o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa a Starostą, dotyczący wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji do przetwarzania tworzyw sztucznych. Spór wyniknął z faktu, że Starosta, po przeprowadzeniu części postępowania, uznał, iż instalacja, która może przyjmować odpady w ilości 33 Mg/dobę, kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, co zgodnie z przepisami ustawy o odpadach i rozporządzenia w tej sprawie, czyni właściwym organem Marszałka Województwa. Sąd administracyjny, opierając się na art. 41 ust. 3 ustawy o odpadach oraz § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, potwierdził, że instalacje przetwarzające odpady w ilości nie mniejszej niż 10 ton na dobę są zawsze znacząco oddziałujące na środowisko. W związku z tym, NSA wskazał Marszałka Województwa jako organ właściwy do rozpoznania wniosku Spółki, uznając tym samym argumentację Starosty za zasadną w kontekście właściwości rzeczowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Organem właściwym jest Marszałek Województwa.

Uzasadnienie

Instalacje przetwarzające odpady w ilości nie mniejszej niż 10 ton na dobę są zawsze znacząco oddziałujące na środowisko, co zgodnie z art. 41 ust. 3 lit. a ustawy o odpadach i § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia, czyni właściwym organem Marszałka Województwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o. art. 41 § ust. 3

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 2 § ust. 1 pkt 47

k.p.a. art. 22 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

u.o. art. 3 § ust. 1 pkt 21

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Argumenty

Skuteczne argumenty

Instalacja o zdolności przetwarzania 33 Mg/dobę jest przedsięwzięciem zawsze znacząco oddziałującym na środowisko. Właściwość organu w sprawach zezwoleń na przetwarzanie odpadów zależy od skali działalności i jej wpływu na środowisko.

Godne uwagi sformułowania

spór negatywny przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko instalacje do przetwarzania odpadów [...] mogące przyjmować odpady w ilości nie mniejszej niż 10 t na dobę

Skład orzekający

Artur Kuś

przewodniczący

Sławomir Wojciechowski

sprawozdawca

Kazimierz Bandarzewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości organu w sprawach zezwoleń na przetwarzanie odpadów, gdy instalacja ma znaczną przepustowość."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów ustawy o odpadach i rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć znacząco oddziałujących na środowisko.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w kontekście ochrony środowiska, które ma bezpośrednie przełożenie na praktykę administracyjną i biznesową.

Kto decyduje o pozwoleniach na przetwarzanie odpadów? NSA rozstrzyga spór kompetencyjny.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OW 28/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-06-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Artur Kuś /przewodniczący/
Kazimierz Bandarzewski
Sławomir Wojciechowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 4, art. 15 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Artur Kuś Sędziowie: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski (spr.) sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Marszałka Województwa [...] o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] a Starostą [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji do przetwarzaniach tworzyw sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w [...], gmina [...], powiat [...] postanawia: wskazać Marszałka Województwa [...] jako organ właściwy w sprawie.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 11 kwietnia 2025 r. (data prezentaty NSA) Marszałek Województwa [...], działając na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. oraz art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 41 ust. 3 ustawy z dniach 14 grudnia 2012 r. o odpadach, wniósł o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] (dalej także jako: "Marszałek") a Starostą [...] (dalej także jako: "Starosta"), poprzez wskazanie Starosty [...] jako organu właściwego do wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji do przetwarzaniach tworzyw sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki [...].
Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:
Wnioskiem z dnia 6 lutego 2024 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą [...] (dalej także jako: "Wnioskodawca", "Spółka"), wystąpił do Starosty o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji przetwarzania tworzysz sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki [...].
Starosta wezwał stronę do złożenia stosownych wyjaśnień, po uzupełnieniu których pismem z dnia 10 lipca 2024 r., znak: [...], zawiadomił Wnioskodawcę o wszczęciu postępowania. Następnie w toku prowadzonego postępowania Starosta uzyskał pozytywną opinię Burmistrza [...], postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska pozytywnie opiniujące miejsce przeznaczone do zbierania odpadów oraz instalacje do przetwarzania odpadów pod względem spełnienia wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska, a także postanowienie Komendanta Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej stwierdzające spełnienie wymagań określonych w przepisach dotyczących ochrony przeciwpożarowej. Działając na podstawie art. 48a ust. 1 i ust. 7 ustawy o odpadach Starosta postanowieniem z dnia 31 grudnia 2024 r. ustanowił wysokość i formę zabezpieczenia roszczeń. Po wniesieniu przez Wnioskodawcę ww. zabezpieczenia, Starosta pismem z dnia 21 stycznia 2025 r. zawiadomił Wnioskodawcę o zakończeniu postępowania administracyjnego.
Następnie Starosta przy piśmie z dnia 25 lutego 2025 r., znak: [...], przekazał zgodnie z właściwością Marszałkowi wniosek Wnioskodawcy o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji przetwarzania tworzysz sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów. Starosta w ww. piśmie wskazał, że maksymalna łączna masa wszystkich rodzajów odpadów przewidzianych do przetworzenia, które mogą być magazynowane w tym samym czasie wynosi 33 Mg/dobę, co oznacza, w jego ocenie, zdolność instalacji do przyjmowania odpadów w ilości większej niż 10 Mg na dobę. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. poz. 1839) do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje do przetwarzania w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach odpadów inne niż wymienione w pkt 41 i 46, w tym składowiska odpadów inne niż wymienione w pkt 41, mogące przyjmować odpady w ilości nie mniejszej niż 10 ton na dobę lub o całkowitej pojemności nie mniejszej niż 25 000 ton, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii.
W odpowiedzi na wniosek Starosta wniósł o uznanie Marszałka za organ właściwy w przedmiotowej sprawie, wskazując że w zakresie przetwarzania odpadów w procesie R13, tj. "Magazynowanie odpadów poprzedzające którykolwiek z procesów wymienionych w pozycji R1 – R12", mamy do czynienia z instalacją do przetwarzania odpadów, mogącą przyjmować odpady w ilości nie mniejszej niż 10 Mg (ton) na dobę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie wystąpił tzw. spór negatywny, albowiem zarówno Marszałek, jak i Starosta, uważają, że nie są właściwi do rozpoznania wniosku Spółki w przedmiocie wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji do przetwarzaniach tworzyw sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów.
Właściwość organu do wydania decyzji zezwalającej na prowadzenie zbierania odpadów i prowadzenie przetwarzania odpadów wynika z art. 41 ust. 3 (Dz.U. z 2023 r. poz. 1587 ze zm.; dalej: "u.o."). Przepis ten enumeratywnie wymienia przypadki (rodzaje i skalę działalności w zakresie gospodarki odpadami), w których właściwym organem jest marszałek województwa, natomiast w pozostałych sprawach właściwy jest starosta. Zgodnie z art. 41 ust. 3 lit. a u.o., marszałek województwa jest organem właściwym dla przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Rodzaje przedsięwzięć zaliczane do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko wymienia § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. poz. 1839 ze zm.; dalej: "rozporządzenie").
W świetle § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia, instalacje do przetwarzania w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, odpadów inne niż wymienione w pkt 41 i 46, w tym składowiska odpadów inne niż wymienione w pkt 41, mogące przyjmować odpady w ilości nie mniejszej niż 10 t na dobę lub o całkowitej pojemności nie mniejszej niż 25.000 t, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2389 ze zm.) zaliczane są do przedsięwzięć zawsze znacząco oddziałujących na środowisko.
W ramach prowadzonej działalności Spółka w instalacji do przetwarzania odpadów tworzyw sztucznych będzie prowadzić przetwarzanie odpadów stosując dwa rodzaje procesów odzysku, tj.:
- R13 "Magazynowanie odpadów poprzedzające którykolwiek z procesów wymienionych w pozycji R1 – R12";
- R3 "Recykling lub odzysk substancji organicznych, które nie są stosowane jako rozpuszczalniki".
Wnioskodawca wskazuje, że maksymalna łączna masa wszystkich rodzajów odpadów przewidzianych do przetworzenia, które mogą być magazynowane w tym samym czasie wynosi 33 Mg (ton), a także największa łączna masa odpadów przewidzianych do przetworzenia, które mogłyby być magazynowane w tym samym czasie wynosi 33 Mg (ton). Zakład ma zatem możliwość magazynowania odpadów w ramach odzysku metodą R13 w ilości 33 Mg (ton).
Wniosek złożony w przedmiotowej sprawie dotyczy instalacji mogącej przyjmować odpady w ilości 33 Mg/dobę (tony/dobę), a więc zaliczanej do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Nadto jak stanowi przepis § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia, rozstrzygająca jest ilość odpadów, jakie instalacja może przyjąć w ciągu doby.
Zgodnie zaś z art. 41 ust. 3 lit. a u.o., organem właściwym w takiej sprawie jest marszałek.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 p.p.s.a. oraz art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI