Orzeczenie · 2024-10-15

III OW 40/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-10-15
NSAochrona środowiskaWysokansa
odpadyochrona środowiskaspór o właściwośćNSApostępowanie administracyjnezagrożenieusunięcie odpadówPrezydent MiastaMarszałek Województwa

Sprawa dotyczyła rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa Śląskiego a Prezydentem Miasta S. w przedmiocie wskazania organu właściwego do wydania decyzji nakazującej usunięcie odpadów z terenu nieruchomości, na której prowadzono działalność gospodarczą związaną z odpadami, a które stanowiły zagrożenie dla życia, zdrowia ludzi lub środowiska. Spór wywołało wystąpienie Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o wszczęcie postępowania administracyjnego w związku z pożarem odpadów. Marszałek Województwa Śląskiego argumentował, że ilości magazynowanych odpadów przekraczają 3000 Mg rocznie, co czyni go właściwym organem zgodnie z ustawą o odpadach. Prezydent Miasta S. natomiast wskazywał na inne przepisy i wcześniejsze orzeczenia NSA, które jego zdaniem wskazywały na jego właściwość. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy art. 26 i 26a ustawy o odpadach oraz uwzględniając wcześniejsze postanowienie NSA z dnia 25 czerwca 2024 r. (sygn. akt III OW 27/24) dotyczące wygaśnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów, uznał, że w okolicznościach sprawy, gdzie obowiązek usunięcia odpadów powstał w związku z wydaniem decyzji (lub jej brakiem w obrocie prawnym), właściwym organem jest Prezydent Miasta S. na podstawie art. 26a ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów ustawy o odpadach dotyczących właściwości organów w sprawach usuwania odpadów zagrażających środowisku, zwłaszcza w kontekście powiązań z innymi decyzjami administracyjnymi i wcześniejszymi orzeczeniami NSA.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności sporu o właściwość, ale stanowi ważny głos w interpretacji przepisów dotyczących odpowiedzialności za usuwanie odpadów.

Zagadnienia prawne (2)

Kto jest organem właściwym do wydania decyzji nakazującej posiadaczowi odpadów niezwłoczne usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania ze względu na zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska, w sytuacji gdy obowiązek usunięcia odpadów nie powstał w związku z wydaniem decyzji o cofnięciu, stwierdzeniu nieważności, uchyleniu lub wygaśnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Prezydent Miasta jest organem właściwym do wydania decyzji nakazującej posiadaczowi odpadów niezwłoczne usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania ze względu na zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska, na podstawie art. 26a ust. 2 pkt 3 ustawy o odpadach, w pozostałych przypadkach.

Uzasadnienie

NSA oparł się na art. 26a ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach, wskazując, że w okolicznościach sprawy, gdzie istnieje powiązanie z decyzjami dotyczącymi gospodarki odpadami (nawet jeśli ich status prawny jest niejasny lub wygasły), organem właściwym jest organ, który wydałby decyzję stwierdzającą wygaśnięcie zezwolenia, czyli Prezydent Miasta S. Wskazano również na wcześniejsze postanowienie NSA III OW 27/24.

Jak interpretować art. 26a ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach w kontekście sporu o właściwość, gdy istnieje wcześniejsze postanowienie NSA dotyczące wygaśnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Właściwym organem jest organ, który byłby właściwy do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie zezwolenia na zbieranie odpadów, nawet jeśli sama decyzja o wygaśnięciu nie została jeszcze wydana lub jej status prawny jest kwestionowany.

Uzasadnienie

NSA uznał, że skoro postanowieniem NSA z dnia 25 czerwca 2024 r., sygn. akt III OW 27/24, wskazano, że organem właściwym do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie zezwolenia na zbieranie odpadów jest Prezydent Miasta S., to w konsekwencji Prezydent Miasta S. jest również właściwy do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie usunięcia odpadów na podstawie art. 26a ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Wskazano Prezydenta Miasta S. jako organ właściwy do rozpoznania sprawy usunięcia odpadów.

Przepisy (8)

Główne

P.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego oraz między tymi organami a organami administracji rządowej.

P.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Spory o właściwość rozstrzyga Naczelny Sąd Administracyjny poprzez wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy.

u.o. art. 26

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania. Wójt, burmistrz lub prezydent miasta nakazuje usunięcie odpadów w drodze decyzji, z wyjątkiem sytuacji gdy obowiązek wynika z wydania decyzji o cofnięciu, stwierdzeniu nieważności, uchyleniu lub wygaśnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami.

u.o. art. 26a

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

W przypadku konieczności niezwłocznego usunięcia odpadów ze względu na zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska, właściwy organ podejmuje działania polegające na usunięciu odpadów. Właściwość organu zależy od okoliczności powstania obowiązku usunięcia odpadów (art. 26a ust. 2).

Pomocnicze

u.o. art. 41 § ust. 3 pkt 1 lit d

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Określa właściwość Marszałka Województwa w sprawach dotyczących odpadów, gdy łączna masa magazynowanych odpadów przekracza 3000 Mg.

u.u.i.o.ś. art. 16 § ust. 3 pkt 2

Ustawa o Inspekcji Ochrony Środowiska

Podstawa prawna wystąpienia Inspektora Ochrony Środowiska do Prezydenta Miasta.

Ustawa o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw art. 14

Przepis dotyczący wygaśnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów.

Dz.U. 2023 poz 1634 art. 15 § § 1 pkt 4

Prawdopodobnie odnosi się do P.p.s.a. i rozstrzygania sporów o właściwość przez NSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

NSA oparł się na art. 26a ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach, wskazując Prezydenta Miasta S. jako organ właściwy, biorąc pod uwagę wcześniejsze postanowienie NSA III OW 27/24 dotyczące wygaśnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Marszałka Województwa Śląskiego oparta na ilości magazynowanych odpadów przekraczających 3000 Mg rocznie, która nie została uznana za decydującą w kontekście przepisów o natychmiastowym usuwaniu odpadów zagrażających środowisku. • Argumentacja Prezydenta Miasta S. wskazująca na właściwość Marszałka Województwa, która również nie została uwzględniona.

Godne uwagi sformułowania

wskazać Prezydenta Miasta S. jako organ właściwy w sprawie. • w związku z zaistniałym zdarzeniem pożaru porzuconych odpadów • organem właściwym w sprawach dotyczących odpadów jest w tym przypadku Marszałek Województwa • organem właściwym do wszczęcia postępowania administracyjnego zmierzającego do wydania decyzji nakazującej posiadaczowi odpadów niezwłoczne usunięcie odpadów [...] jest również Prezydent Miasta S., na podstawie art. 26a ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach.

Skład orzekający

Przemysław Szustakiewicz

przewodniczący

Małgorzata Masternak - Kubiak

sprawozdawca

Kazimierz Bandarzewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o odpadach dotyczących właściwości organów w sprawach usuwania odpadów zagrażających środowisku, zwłaszcza w kontekście powiązań z innymi decyzjami administracyjnymi i wcześniejszymi orzeczeniami NSA."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności sporu o właściwość, ale stanowi ważny głos w interpretacji przepisów dotyczących odpowiedzialności za usuwanie odpadów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy palącego problemu odpadów i zagrożenia dla środowiska, a także pokazuje złożoność prawną w ustalaniu właściwości organów administracji. Jest to przykład, jak sądy rozstrzygają spory kompetencyjne.

Kto posprząta niebezpieczne odpady? NSA rozstrzyga spór między Marszałkiem a Prezydentem!

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst