III OW 11/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-04-09
NSAochrona środowiskaŚredniansa
pozwolenie zintegrowaneochrona środowiskaspór kompetencyjnychow drobiuDJPMarszałek WojewództwaStarostainstalacjaoddziaływanie na środowisko

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Marszałka Województwa jako organ właściwy do wydania pozwolenia zintegrowanego na instalację do chowu brojlerów, uznając ją za przedsięwzięcie zawsze znacząco oddziałujące na środowisko.

Spór kompetencyjny dotyczył ustalenia właściwego organu do wydania pozwolenia zintegrowanego na instalację do chowu brojlerów. Marszałek Województwa W. i Starosta S. spierali się o to, czy instalacja o maksymalnej obsadzie 54 000 sztuk drobiu (216 DJP) kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Naczelny Sąd Administracyjny, opierając się na przepisach Prawa ochrony środowiska i rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wskazał Marszałka Województwa jako organ właściwy.

Sprawa dotyczyła sporu kompetencyjnego pomiędzy Marszałkiem Województwa W. a Starostą S. w przedmiocie ustalenia organu właściwego do wydania pozwolenia zintegrowanego na zmianę instalacji do chowu brojlerów kurzych. Marszałek Województwa złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu, wskazując Starostę jako organ właściwy. Problem wynikał z kwalifikacji instalacji – Starosta uznał ją za przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, co determinowałoby właściwość Marszałka, i przekazał sprawę. Marszałek natomiast uważał, że instalacja kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, co oznaczałoby właściwość Starosty. Kluczowe było ustalenie maksymalnej obsady zwierząt w instalacji. Po analizie danych, w tym wniosku inwestora i wyjaśnień Starosty, NSA stwierdził, że instalacja może pomieścić 54 000 sztuk drobiu (216 DJP), co zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 lit. b) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. kwalifikuje ją jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z tym, na mocy art. 378 ust. 2a pkt 2 Prawa ochrony środowiska, NSA wskazał Marszałka Województwa W. jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Marszałek Województwa jest organem właściwym do rozpoznania sprawy.

Uzasadnienie

Instalacja do chowu brojlerów, która może pomieścić 54 000 sztuk drobiu (216 DJP), kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, co zgodnie z art. 378 ust. 2a pkt 2 Prawa ochrony środowiska, czyni Marszałka Województwa organem właściwym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej.

p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy.

p.o.ś. art. 378 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Organem ochrony środowiska właściwym m in. w sprawach, o których mowa w art. 183 jest starosta.

p.o.ś. art. 378 § ust. 2a pkt 2

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Marszałek województwa jest właściwy w sprawach przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, realizowanego na terenach innych niż wymienione w pkt 1.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. § 2 § ust. 1 pkt 51 lit. b)

Do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt innych niż wymienione w lit. a (norki) w liczbie nie mniejszej niż 210 DJP, przy czym za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę zwierząt.

Pomocnicze

p.o.ś. art. 181 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Organ ochrony środowiska może udzielić pozwolenia zintegrowanego.

p.o.ś. art. 183

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Organ ten wydaje pozwolenie w drodze decyzji.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. § 3 § ust. 1 pkt 104 lit. b)

Dotyczy przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Instalacja do chowu brojlerów, z maksymalną obsadą 54 000 sztuk (216 DJP), kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Przy ustalaniu DJP należy brać pod uwagę maksymalną możliwą obsadę zwierząt, a nie deklarowaną przez inwestora lub średnią.

Godne uwagi sformułowania

przy obliczaniu DJP dla danej inwestycji nie jest istotna obsada deklarowana przez inwestora, gdyż należy uwzględniać maksymalną możliwą obsadę inwentarza, którą winien ustalić organ nie ma zatem znaczenia deklarowanie przez inwestora jakie zwierzęta zamierza on hodować np. w cyklach produkcyjnych obejmujących zwierzęta o różnych DJP, lecz konieczne jest obliczenie, w oparciu o wielkość budowanego obiektu, ile maksymalnie zwierząt może on pomieścić

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący

Piotr Korzeniowski

sprawozdawca

Kazimierz Bandarzewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości organu w sprawach pozwoleń zintegrowanych dla instalacji inwentarskich, zwłaszcza w kontekście kwalifikacji jako przedsięwzięcia znacząco oddziałującego na środowisko i sposobu obliczania DJP."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów dotyczących przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i sposobu obliczania DJP dla instalacji chowu zwierząt.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla organów administracji i inwestorów w zakresie ochrony środowiska, choć nie jest przełomowa.

Kto decyduje o pozwoleniu na fermę drobiu? NSA rozstrzyga spór kompetencyjny.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OW 11/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-04-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-02-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Kazimierz Bandarzewski
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący/
Piotr Korzeniowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 15 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2024 poz 54
art. 378 ust. 1
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Sędziowie Sędzia NSA Piotr Korzeniowski (spr.), Sędzia WSA (del.) Kazimierz Bandarzewski, po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Marszałka Województwa W. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa W. Starostą S. przez wskazanie organu właściwego w sprawie pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do chowu brojlerów kurzych postanawia: wskazać Marszałka Województwa W. jako organ właściwy w sprawie.
Uzasadnienie
W piśmie z 2 lutego 2024 r. Marszałek Województwa W. (dalej: "Marszałek") złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Starostą S. (dalej: "Starosta") przez wskazanie Starosty jako organu właściwego do rozpoznania sprawy zmiany pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do chowu brojlerów kurzych.
W uzasadnieniu wniosku Marszałek wskazał, że pismem z 19.10.2023 r. złożono do Starosty wniosek o zmianę decyzji Starosty z 16.04.2008 r., znak: OS 7637/2/2008 ze zm., udzielającej wnioskodawcy pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do chowu brojlerów kurzych.
Marszałek wskazał, że na terenie fermy eksploatowana jest instalacja do chowu drobiu o parametrze instalacji równej 52 000 stanowisk (208 DJP). Zdaniem Marszałka, instalacja ta kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 104 lit. b) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839 ze zm.; dalej "rozporządzenie"). Starosta zakwalifikował jednak przedmiotową instalację jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 51 lit. b) ww. rozporządzenia, co determinowałoby właściwość Marszałka, i na tej podstawie, pismem z dnia 10.11.2023 r., znak: OS.6222,16.2023 przekazał wniosek Marszałkowi.
Pismem z 21.11.2023 r. Marszałek zwrócił się do prowadzącego instalację o wskazanie maksymalnej możliwej liczby stanowisk dla zwierząt wyznaczonej na podstawie powierzchni hodowlanej budynków inwentarskich oraz powierzchni przypadającej na stanowisko wyznaczonej zgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. z 2010 r. Nr 56, poz. 344 ze zm.). W odpowiedzi z 6.12.2023 r. prowadzący instalację wskazał, iż powierzchnia chowu kurnika K1 wynosi 1 510 m2, natomiast powierzchnia chowu kurnika K2 wynosi 1420 m2. W związku, z czym uwzględniając maksymalne zagęszczenie na poziomie 39 kg/m2 i wagę końcową drobiu na poziomie 2,2 kg należy stwierdzić, że ww. instalacja do chowu drobiu posiada 52 000 stanowiska dla drobiu (208 DJP). W ocenie Marszałka kwalifikuje to ww. instalację jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 104 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
W odpowiedzi na wniosek Starosta wniósł o wskazanie Marszałka jako organu właściwego w sprawie. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że z przeprowadzonej analizy pozwolenia zintegrowanego wynikało, że podmiot umieszcza w kurnikach w poszczególnych cyklach więcej sztuk zwierząt (do 53 640 - 214,6 DJP) niż określonych stanowisk w pozwoleniu zintegrowanym (52.000 - 208 DJP). Skoro w kurnikach może przebywać więcej niż 52 000 kurcząt, wskazuje to fakt jeszcze większej liczby jaj wylęgowych, o których mowa w przedmiotowym wniosku.
Starosta nadmienił, że wnioskodawca we wniosku wskazał, że nie ma wpływu na jakość jaj wylęgowych i w przypadku wyklucia się w wylęgami większej ilości drobiu niż 52 000 hodowla była zobowiązana przyjąć większą liczbę piskląt, co również świadczy o tym, że w obiektach można umieścić większą liczbę ptaków niż 52 000 szt.
Podkreślone przez Starostę zostało, że składając przedmiotowy wniosek o zmianę pozwolenia zintegrowanego wnioskodawca ponownie wskazał, że istnieje możliwość umieszczenia w kurnikach 54 000 szt. zwierząt (216 DJP). Z wniosku wynikało, że wnioskodawcy dostarcza się od 50 000 do 54 000 szt. jaj wylęgowych, a średnio wychodzi 52 000 szt. - zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 ppkt b) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę zwierząt, tj. maksymalną liczbę stanowisk, a nie średnią.
W ocenie Starosty, z ustaleń poczynionych przez organ w czasie analizy pozwolenia zintegrowanego, wyjaśnień złożonych przez kontrolowanego oraz przedłożonego wniosku o zmianę pozwolenia zintegrowanego, jak również zastosowaniu ww. przelicznika 0,004 wyraźnie wynika, że w obiektach inwentarskich wnioskodawcy istnieje możliwość umieszczenia 54 000 szt. drobiu, co stanowi 216 DJP, a więc więcej niż 52 000 szt. drobiu, czyli 208 DJP, przez co kwalifikuje przedsięwzięcie jako mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko.
Naczelny Sąd Administracyjny zaważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 181 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (aktualny t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 54; dalej: "p.o.ś.") organ ochrony środowiska może udzielić pozwolenia zintegrowanego. Organ ten wydaje pozwolenie w drodze decyzji (art. 183 p.o.ś.). Stosownie zaś do art. 378 ust. 1 p.o.ś. organem ochrony środowiska właściwym m in. w sprawach, o których mowa w art. 183 jest starosta. Zgodnie z art. 378 ust. 2a pkt 2 marszałek województwa jest właściwy w sprawach przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, realizowanego na terenach innych niż wymienione w pkt 1. To czy dane przedsięwzięcie jest przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco czy potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określa rozporządzenie Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2019 r., poz. 1839).
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę podziela ocenę, że przy obliczaniu DJP dla danej inwestycji nie jest istotna obsada deklarowana przez inwestora, gdyż należy uwzględniać maksymalną możliwą obsadę inwentarza, którą winien ustalić organ. Nie ma zatem znaczenia deklarowanie przez inwestora jakie zwierzęta zamierza on hodować np. w cyklach produkcyjnych obejmujących zwierzęta o różnych DJP, lecz konieczne jest obliczenie, w oparciu o wielkość budowanego obiektu, ile maksymalnie zwierząt może on pomieścić (wyrok NSA z 4.07.2017 r., sygn. akt II OSK 95/17 LEX nr 2340934).
Stosownie do § 2 ust. 1 pkt 51 lit. b) rozporządzenia do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt innych niż wymienione w lit. a (norki) w liczbie nie mniejszej niż 210 DJP, przy czym za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę zwierząt. W niniejszej sprawie starosta ustalił, że w obiektach inwentarskich wnioskodawcy istnieje możliwość umieszczenia 54 000 szt. drobiu, co stanowi 216 DJP.
Z powyższego wynika, że przedmiotowa instalacja stanowi przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, co z kolei oznacza, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 378 ust. 2a pkt 2 p.o.ś., który przewiduje właściwość Marszałka.
Z tych względów i na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Marszałka Województwa W. jako organ właściwy w sprawie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI