III OSK 970/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o wyjaśnienie wątpliwości co do treści wyroku z dnia 1 lipca 2025 r. (sygn. akt III OSK 970/23). Wniosek dotyczył interpretacji art. 45 ust. 5 ustawy o Straży Granicznej, a konkretnie momentu rozpoczęcia biegu 6-miesięcznego terminu, po którym następuje zwolnienie funkcjonariusza ze służby w przypadku niewyrażenia zgody na przeniesienie na niższe stanowisko. Sąd oddalił wniosek, wskazując, że zgodnie z art. 158 P.p.s.a., wykładnia wyroku jest możliwa tylko wtedy, gdy jego treść jest niejasna. W tym przypadku, uzasadnienie wyroku NSA z dnia 1 lipca 2025 r. nie zawierało rozważań na temat początku biegu 6-miesięcznego terminu, a jedynie podkreślało gwarancyjny charakter przepisu i brak uzasadnienia organów do odstąpienia od jego zastosowania. Sąd podkreślił, że wykładnia nie może służyć uzupełnianiu treści orzeczenia ani uzyskiwaniu wyjaśnień co do dalszego prowadzenia postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wykładni wyroków sądów administracyjnych (art. 158 P.p.s.a.) oraz stosowania przepisów o zwolnieniu funkcjonariuszy Straży Granicznej po odmowie przeniesienia na niższe stanowisko (art. 45 ust. 5 ustawy o SG).
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (wniosek o wykładnię) i konkretnych przepisów ustawy o Straży Granicznej. Nie stanowi przełomu w wykładni prawa, lecz precyzuje zasady stosowania art. 158 P.p.s.a.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o wykładnię wyroku NSA jest uzasadniony, gdy sąd w swoim uzasadnieniu nie poruszał kwestii objętej wnioskiem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o wykładnię wyroku jest nieuzasadniony, gdy treść wyroku i jego uzasadnienie nie budzą wątpliwości co do rozstrzygnięcia, a wniosek dotyczy kwestii, która nie była przedmiotem rozważań sądu.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że wykładnia wyroku jest możliwa tylko w przypadku niejasności jego treści. W niniejszej sprawie uzasadnienie wyroku NSA nie zawierało rozważań na temat początku biegu 6-miesięcznego terminu zwolnienia funkcjonariusza, co było przedmiotem wniosku Ministra. Sąd podkreślił, że wykładnia nie może służyć uzupełnianiu orzeczenia.
Jaki jest gwarancyjny charakter art. 45 ust. 5 ustawy o Straży Granicznej i kiedy można od niego odstąpić?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepis art. 45 ust. 5 ustawy o Straży Granicznej ma charakter gwarancyjny, stanowiąc zabezpieczenie funkcjonariusza na okres 6 miesięcy. Odstąpienie od jego zastosowania powinno następować w szczególnie uzasadnionych przypadkach, a organy muszą wskazać przyczyny takiego odstąpienia.
Uzasadnienie
NSA w wyroku z dnia 1 lipca 2025 r. wskazał, że przepis ten stanowi zabezpieczenie funkcjonariusza, a organy nie podały przyczyn odstąpienia od jego zastosowania wobec skarżącego, co było podstawą uchylenia decyzji.
Przepisy (5)
Główne
P.p.s.a. art. 158
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści. Postanowienie w tym przedmiocie sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym. Potrzeba dokonania wykładni zachodzi wówczas, gdy treść wyroku jest sformułowana w sposób niejasny, który może budzić wątpliwości co do samego rozstrzygnięcia, zakresu powagi rzeczy osądzonej, czy też sposobu jego wykonania. Wykładnia nie może prowadzić do uzupełnienia poprzedniego rozstrzygnięcia.
ustawa o SG art. 45 § ust. 5
Ustawa z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej
Przepis ma charakter gwarancyjny, stanowi zabezpieczenie funkcjonariusza na okres 6 miesięcy. Odstąpienie od jego zastosowania powinno następować w szczególnie uzasadnionych przypadkach.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o SG art. 42 § ust. 2 pkt 5
Ustawa z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej
ustawa o SG art. 45 § ust. 2 pkt 6
Ustawa z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej
Powołany przez organ jako uzasadnienie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, w kontekście którego NSA ocenił brak uzasadnienia zastosowania rygoru.
Argumenty
Godne uwagi sformułowania
Potrzeba dokonania wykładni, której podlega zarówno sentencja wyroku, jak i uzasadnienie zachodzi wówczas, gdy treść wyroku jest sformułowana w sposób niejasny, który może budzić wątpliwości co do samego rozstrzygnięcia, zakresu powagi rzeczy osądzonej, czy też sposobu jego wykonania. • Przepis ten ma charakter gwarancyjny, ponieważ stanowi swego rodzaju zabezpieczenie funkcjonariusza na okres pół roku, któremu po okresie przeniesienia do dyspozycji organ nie może zaproponować stanowiska równorzędnego z dotychczas zajmowanym. • Gwarancyjny charakter tego przepisu polega na tym, że odstąpienie od jego zastosowania powinno następować w szczególnie uzasadnionych przypadkach. • Wnioskiem z dnia 22 lipca 2025 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, na podstawie art. 158 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o wyjaśnienie wątpliwości co do treści uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2025 r., dotyczących art. 45 ust. 5 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2025 r., poz. 914, dalej: "ustawa o SG"), zgodnie z którym, zwolnienie funkcjonariusza przeniesionego do dyspozycji, w przypadku określonym w art. 42 ust. 2 pkt 5, w razie niewyrażenia przez funkcjonariusza zgody na przeniesienie na niższe stanowisko służbowe następuje po upływie 6 miesięcy, tzn. […]
Skład orzekający
Artur Kuś
przewodniczący
Przemysław Szustakiewicz
sprawozdawca
Kazimierz Bandarzewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wykładni wyroków sądów administracyjnych (art. 158 P.p.s.a.) oraz stosowania przepisów o zwolnieniu funkcjonariuszy Straży Granicznej po odmowie przeniesienia na niższe stanowisko (art. 45 ust. 5 ustawy o SG)."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (wniosek o wykładnię) i konkretnych przepisów ustawy o Straży Granicznej. Nie stanowi przełomu w wykładni prawa, lecz precyzuje zasady stosowania art. 158 P.p.s.a.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalizujących się w prawie administracyjnym, ponieważ dotyczy precyzyjnych zasad wykładni orzeczeń sądowych i stosowania specyficznych przepisów dotyczących służby funkcjonariuszy.
“Kiedy sąd wyjaśnia swoje wyroki? NSA stawia granice wykładni orzeczeń.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.