Orzeczenie · 2026-02-04

III OSK 821/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-02-04
NSAAdministracyjneWysokansa
służba wojskowazdolność do służbykomisja lekarskaorzeczenieskarga kasacyjnaNSAzdrowiepostępowanie administracyjne

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej T.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL) o trwałej niezdolności skarżącego do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. (brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego) oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. (nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego). Zarzucono również naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej poprzez błędne przyporządkowanie schorzeń do kategorii zdolności do służby. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że kontrola sądu administracyjnego nad orzeczeniami wojskowych komisji lekarskich ma charakter ograniczony i sprowadza się do oceny prawidłowości postępowania, a nie do merytorycznej weryfikacji medycznych ustaleń. NSA stwierdził, że materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący, a skarżący nie wykazał, aby uchybienia procesowe miały istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd zwrócił uwagę, że skarżący nie zakwestionował w pełni wszystkich podstaw orzeczenia o niezdolności do służby, w szczególności wady słuchu, która sama w sobie stanowiła podstawę do uznania go za niezdolnego do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Wniosek o przesłuchanie skarżącego na rozprawie został oddalony ze względu na brak podstaw w procedurze sądowoadministracyjnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie ograniczonego zakresu kontroli sądów administracyjnych nad orzeczeniami wojskowych komisji lekarskich w sprawach zdolności do służby wojskowej oraz interpretacja przepisów dotyczących kwalifikacji zdrowotnych żołnierzy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi i zakresu kontroli sądów administracyjnych w tym zakresie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd administracyjny jest uprawniony do merytorycznej oceny medycznych ustaleń wojskowej komisji lekarskiej dotyczących zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie jest uprawniony do kwestionowania dokonanych przez komisję rozpoznania oraz stwierdzonych schorzeń prowadzących do ustalenia kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej. Kontrola sądu administracyjnego sprowadza się do oceny prawidłowości postępowania.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny ocenia jedynie, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z wymogami, a także czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby wojskowej. Nie jest uprawniony do weryfikacji medycznych ustaleń lekarzy orzekających.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez organ administracji miało istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadniający uchylenie orzeczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący kasacyjny nie wykazał, że zarzucane uchybienia przepisom postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Dla skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania konieczne jest wykazanie, który przepis został naruszony, w jaki sposób oraz jaki był wpływ zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. W tej sprawie skarżący nie wykazał związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem a wynikiem sprawy.

Czy obustronne przytępienie słuchu bez zaburzeń równowagi ciała stanowi samoistną podstawę do uznania żołnierza za niezdolnego do pełnienia zawodowej służby wojskowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, schorzenie to jest przyporządkowane do kategorii 'N' (niezdolny do pełnienia zawodowej służby wojskowej) w załączniku do rozporządzenia.

Uzasadnienie

Przepis § 21 pkt 5 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 3 czerwca 2015 r. przewiduje dla schorzenia 'Obustronne przytępienie słuchu bez zaburzeń równowagi ciała' tylko jedną kategorię zdolności - 'N' (niezdolny do zawodowej służby wojskowej).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną T.B. od wyroku WSA w Warszawie. Skarga w części dotyczącej ustalenia zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej została oddalona, a w pozostałym zakresie odrzucona.

Przepisy (21)

Główne

Dz.U. 2024 poz 935 art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. z 2021 r., poz. 1131 art. 5 § ust. 1, 6 i 7

Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

Dz.U. z 2015 r., poz. 761 ze zm. § § 4, §11, § 16 pkt 1 i 2 i § 19 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. z 2022 r., poz. 329 art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach § § 43 pkt 13

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach § § 21 pkt 5

Dz.U. z 2022 r., poz. 329 art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. z 2022 r., poz. 329 art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. z 2022 r., poz. 329 art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Dz.U. 2023 poz 1136 art. 136

Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu

Dz.U. 2023 poz 1136 art. 136 b

Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu

Dz. U. z 2012 r., poz. 1013 ze zm. § § 5 pkt 1 i § 7 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. z 2022 r., poz. 329 art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. z 2022 r., poz. 329 art. 107 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. z 2022 r., poz. 329 art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. z 2022 r., poz. 329 art. 84 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych art. 5 § ust. 6a

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach § § 20 ust. 4

Dz.U. z 2022 r., poz. 329 art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 1997 nr 78 poz 483 art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obustronne przytępienie słuchu bez zaburzeń równowagi ciała stanowi samoistną podstawę do uznania żołnierza za niezdolnego do pełnienia zawodowej służby wojskowej. • Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny medycznych ustaleń wojskowej komisji lekarskiej. • Skarżący nie wykazał, że naruszenia przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy orzeczenie to zostało wydane w okolicznościach braku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz błędnej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a., poprzez nieuchylenie zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy zostało ono wydane bez przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w celu oceny stanu zdrowia skarżącego. • Naruszenie § 43 pkt 13 i § 21 pkt 5 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 3 czerwca 2015 r., poprzez przyporządkowanie schorzenia skarżącego do kategorii zdrowia N - niezdolny do pełnienia zawodowej służby wojskowej.

Godne uwagi sformułowania

Kontrola przez sąd administracyjny orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o zdolności do zawodowej służby wojskowej, które obejmują zagadnienia wymagające wiedzy medycznej, sprowadza się do oceny prawidłowości postępowania w zakresie ustalenia stanu zdrowia orzekanego, a w szczególności prawidłowego zastosowania przepisów procesowych i materialnych. • Sąd administracyjny nie posiada uprawnień do weryfikacji medycznych ustaleń lekarzy orzekających w komisji lekarskiej i nie może dokonywać zmiany w tym zakresie, a tym samym zmiany kategorii zdolności do służby wojskowej. • W przypadku schorzenia zakwalifikowanego do § 21 pkt 5 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia, przewidziana została tylko jedna kategoria zdolności 'N' – niezdolny do zawodowej służby wojskowej. • Procedura sądowoadministracyjna przewiduje ograniczone postępowanie dowodowe, które obejmuje możliwość przeprowadzenia dowodu z dokumentu i to tylko wówczas gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Dopuszczalność wniosków dowodowych osobowych w tej procedurze nie została przewidziana.

Skład orzekający

Rafał Stasikowski

przewodniczący

Olga Żurawska - Matusiak

sprawozdawca

Maciej Kobak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie ograniczonego zakresu kontroli sądów administracyjnych nad orzeczeniami wojskowych komisji lekarskich w sprawach zdolności do służby wojskowej oraz interpretacja przepisów dotyczących kwalifikacji zdrowotnych żołnierzy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi i zakresu kontroli sądów administracyjnych w tym zakresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i wojskowych ze względu na szczegółowe omówienie zakresu kontroli sądów administracyjnych nad orzeczeniami komisji lekarskich oraz interpretację przepisów dotyczących zdolności do służby wojskowej.

Sąd administracyjny nie oceni medycznych podstaw niezdolności do służby wojskowej – NSA wyjaśnia granice kontroli.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst