III OSK 816/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną syndyka masy upadłości spółki od kary pieniężnej za niezgodne z zezwoleniem gospodarowanie odpadami.
Spółka została ukarana karą pieniężną za gospodarowanie odpadami niezgodnie z zezwoleniem, w tym przekazanie odpadów podmiotowi nieposiadającemu uprawnień oraz magazynowanie ich w sposób nieselektywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny utrzymał karę w mocy. Syndyk masy upadłości wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że naruszenia warunków zezwolenia miały miejsce, a kara została wymierzona prawidłowo.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej syndyka masy upadłości spółki A. sp. z o.o. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ) o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej. Kara została nałożona za gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem, w tym za przekazanie odpadu podmiotowi nieposiadającemu wpisu do BDO oraz za nieselektywne magazynowanie odpadów. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że spółka naruszyła warunki zezwolenia, a kara 10.000 zł była uzasadniona i proporcjonalna. Syndyk w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 194 ust. 5 i 199 u.o., art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.) oraz przepisów postępowania (art. 7, 10 § 1, 77 § 1, 80, 81a § 1, 107 § 1 pkt 6, 107 § 3 k.p.a.). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że spółka rzeczywiście naruszyła warunki zezwolenia, przekazując odpady nieuprawnionemu podmiotowi i magazynując je w sposób nieselektywny. Sąd uznał, że waga naruszenia nie była znikoma, a przesłanki do odstąpienia od kary nie zachodziły. Zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych również nie znalazły potwierdzenia, gdyż stan faktyczny został prawidłowo ustalony, a strona miała zapewniony czynny udział w postępowaniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, gospodarowanie odpadami niezgodnie z warunkami zezwolenia, w tym przekazanie ich nieuprawnionemu podmiotowi i nieselektywne magazynowanie, stanowi podstawę do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.
Uzasadnienie
Spółka naruszyła warunki zezwolenia na zbieranie odpadów, przekazując je podmiotowi bez wymaganych uprawnień oraz magazynując je w sposób nieselektywny. Te naruszenia spełniają przesłanki z art. 194 ust. 5 ustawy o odpadach, uzasadniając nałożenie kary.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (21)
Główne
u.o. art. 194 § ust. 5
Ustawa o odpadach
Administracyjną karę pieniężną wymierza się za gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem.
u.o. art. 194 § ust. 7
Ustawa o odpadach
Wysokość kary ustala się, uwzględniając ilość i właściwości odpadów, okoliczności naruszenia przepisów ustawy oraz przesłanki określone w art. 199.
Dz.U. 2019 poz 701 art. 194 § ust. 5 i art. 199
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 701 ze zm.
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Pomocnicze
u.o. art. 199
Ustawa o odpadach
Przy ustalaniu wysokości kary uwzględnia się rodzaj naruszenia, jego wpływ na życie i zdrowie ludzi oraz środowisko, okres trwania naruszenia i rozmiary prowadzonej działalności oraz skutki i wielkość zagrożenia.
k.p.a. art. 10 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
k.p.a. art. 81a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Wątpliwości nierozstrzygnięte na korzyść strony nie mogą być podstawą do niekorzystnego dla strony rozstrzygnięcia.
k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie podstawy prawnej decyzji.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odstępuje od nałożenia kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę kasacyjną, jeśli nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Dz.U. 2022 poz 2000 art. 10 § 1, art. 81 a § 1 i art. 189 f § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
t.j.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.
Kodeks postępowania administracyjnego
t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie warunków zezwolenia na zbieranie odpadów poprzez przekazanie ich podmiotowi nieposiadającemu uprawnień. Naruszenie warunków zezwolenia poprzez nieselektywne magazynowanie odpadów. Waga naruszenia nie jest znikoma, a strona nie zaprzestała naruszania prawa, co uniemożliwia odstąpienie od kary na podstawie art. 189f k.p.a.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym braku czynnego udziału strony i wadliwego ustalenia stanu faktycznego. Zarzut naruszenia art. 199 u.o. w zakresie ustalania wysokości kary. Zarzut naruszenia art. 189f k.p.a. w zakresie możliwości odstąpienia od kary.
Godne uwagi sformułowania
gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem przekazanie odpadu podmiotowi nieposiadającemu wpisu do BDO nieselektywne magazynowanie odpadów waga naruszenia prawa jest znikoma strona zaprzestała naruszania prawa nie można uznać, że czyn, którego się dopuściła, miał charakter czynu znikomego
Skład orzekający
Teresa Zyglewska
przewodniczący
Mirosław Wincenciak
sprawozdawca
Maciej Kobak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad wymierzania kar za naruszenie warunków zezwoleń na gospodarowanie odpadami oraz interpretacja przesłanek odstąpienia od nałożenia kary."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych naruszeń warunków zezwolenia w zakresie gospodarki odpadami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska i odpowiedzialności przedsiębiorców za prawidłowe gospodarowanie odpadami, co jest istotne dla branży i organów kontrolnych.
“Kara za odpady: Kiedy sąd nie odpuszcza nawet przy upadłości firmy?”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 816/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-04-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-04-17 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Maciej Kobak Mirosław Wincenciak /sprawozdawca/ Teresa Zyglewska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6135 Odpady Hasła tematyczne Odpady Sygn. powiązane IV SA/Wa 1768/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-12-15 Skarżony organ Inspektor Ochrony Środowiska Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 701 art. 194 ust. 5 i art. 199 Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j. Dz.U. 2022 poz 2000 art. 10 § 1, art. 81 a § 1 i art. 189 f § 1 pkt 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędziowie: sędzia NSA Mirosław Wincenciak (spr.) sędzia del. WSA Maciej Kobak Protokolant: asystent sędziego Marita Sikora po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D.G. - Syndyka masy upadłości A. sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2022 r. sygn. akt IV SA/Wa 1768/22 w sprawie ze skargi D.G. - Syndyka masy upadłości A. sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 15 czerwca 2022 r. nr DKO-420/854/2019/aa w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 grudnia 2022 r. sygn. akt IV SA/Wa 1768/22 oddalił skargę Syndyka masy upadłości A. Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 15 czerwca 2022 r. nr DKO-420/854/2019/aa w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. U podstaw rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji legły następujące ustalenia oraz ocena prawna. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (dalej w skrócie: "MWIOŚ" lub "organ pierwszej instancji") decyzją z dnia 30 lipca 2019 r. znak: WI.7062. 1.40.2018.DR wymierzył A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] administracyjną karę pieniężną w wysokości 10.000 zł za gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem na zbieranie odpadów niebezpiecznych oraz innych niż niebezpieczne, udzielonego Spółce decyzją Starosty [...] z dnia 13 lutego 2015 r. znak: OS.I.6233.88.2014.AM. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że podczas kontroli działalności prowadzonej przez Spółkę w zakresie odzysku odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne, skupu i sprzedaży złomu, surowców wtórnych, zbierania i przetwarzania odpadów od wytwórców z terenu całej Polski, która odbyła się w dniach od 5 do 16 listopada 2018 r., udokumentowanej protokołem kontroli z dnia 16 listopada 2018 r. nr WIOS-KRAK 471/2018 (sygn. protokołu WI.7023.1.216. 2018.DR), stwierdzono, że Spółka zleciła przekazanie odpadu o kodzie 15 02 02 firmie [...] z siedzibą w [...], która nie posiada wpisu do BDO w zakresie gospodarowania odpadami, tj. zbierania, przetwarzania i transportowania odpadów, co potwierdza karta przekazania odpadu nr 31/10/2018 z dnia 31 października 2018 r. W związku z powyższym, Spółka naruszyła pkt 6h w/w decyzji z dnia 13 lutego 2015 r., udzielającej zezwolenia na zbieranie odpadów, w którym zaznaczono, że odpady należy przekazywać wyłącznie podmiotom posiadającym aktualne decyzje administracyjne w zakresie gospodarki odpadami. Ponadto podczas oględzin miejsca magazynowania odpadów o kodzie: 15 01 02, 15 01 06, 15 02 02* i 15 02 03 ustalono ich nieselektywne zbieranie na terenie hali magazynowej (brak wyraźnej granicy pomiędzy poszczególnymi rodzajami odpadów), co stanowi naruszenie pkt 1 decyzji z dnia 13 lutego 2015 r. w zakresie miejsca i sposobu ich magazynowania. W konsekwencji, na podstawie art. 194 ust. 5 oraz ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 701 ze zm., dalej w skrócie: "u.o."), MWIOŚ orzekł o wymierzeniu w/w administracyjnej kary pieniężnej. Po rozpoznaniu odwołania strony od decyzji MWIOŚ z dnia 30 lipca 2019 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska (dalej w skrócie: "GIOŚ" lub "organ odwoławczy") decyzją z dnia 15 czerwca 2022 r. nr DKO-420/854/2019/aa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Argumentując swoje rozstrzygnięcie wskazał, że zastosował przepis art. 194 ust. 7 u.o. w aktualnym na dzień wydania decyzji brzmieniu. Stwierdził, że Spółka gospodarowała odpadami w sposób niezgodny z posiadaną decyzją udzielającą zezwolenia na zbieranie odpadów. Podkreślił, że protokół kontroli nr WIOS-KRAK 471/2018, wraz z załącznikami, w tym protokołem oględzin z dnia 5 listopada 2018 r. oraz wykonaną dokumentacją fotograficzną obrazującą sposób magazynowania odpadów z grupy 15 na hali magazynowej, karta przekazania odpadów oraz wyjaśnienia strony są potwierdzeniem ustaleń organu pierwszej instancji. Powyższa decyzja GIOŚ z dnia 15 czerwca 2022 r. stała się przedmiotem skargi Syndyka masy upadłości A. Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w [...], w której zarzucił naruszenie art. 194 ust. 5 u.o. oraz przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81a § 1, art. 107 § 1 pkt 6, art. 107 § 3 k.p.a. i art. 189f § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej w skrócie: "k.p.a."). W odpowiedzi na skargę GIOŚ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W motywach powołanego na wstępie wyroku wskazał, że według art. 41 ust. 1 u.o. prowadzenie zbierania odpadów i prowadzenie przetwarzania odpadów wymaga uzyskania zezwolenia. Stosownie do treści art. 194 ust. 5 u.o., administracyjną karę pieniężną wymierza się za gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem, o którym mowa w art. 41. Kara wynosi nie mniej niż 1.000 zł i nie może przekroczyć 1.000.000 zł. Zgodnie z art. 194 ust. 7 u.o., wysokość kary, o której mowa w ust. 5, ustala się, uwzględniając ilość i właściwości odpadów, okoliczności naruszenia przepisów ustawy oraz przesłanki określone w art. 199. Z kolei art. 199 u.o. stanowi, że przy ustalaniu wysokości administracyjnej kary pieniężnej wojewódzki inspektor ochrony środowiska uwzględnia rodzaj naruszenia i jego wpływ na życie i zdrowie ludzi oraz środowisko, okres trwania naruszenia i rozmiary prowadzonej działalności oraz bierze pod uwagę skutki tych naruszeń i wielkość zagrożenia. Zgodnie z pkt 6 lit. h decyzji Starosty [...] z dnia 13 lutego 2015 r., odpady należało przekazywać wyłącznie podmiotom posiadającym aktualne decyzje administracyjne w zakresie gospodarki odpadami. Według poczynionych ustaleń, [...], prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...], nie posiadał wymaganych prawem decyzji, zatem nie był uprawniony do gospodarowania przedmiotowymi odpadami. Podczas oględzin miejsca magazynowania odpadów w dniu 5 listopada 2018 r. ustalono, że odpady o kodzie z grupy 15 zostały zgromadzone luzem oraz w workach na pryzmie, która wypełnia powierzchnię hali od podłoża do sufitu oraz rozciąga się od jednej ściany bocznej do ściany przeciwległej. Odpady o kodach: 15 01 02, 15 01 06, 15 02 02* i 15 02 03 widoczne były na zewnątrz pryzmy, natomiast trudno było określić jakiego rodzaju odpady znajdowały się w środku. Były one także zbierane w sposób nieselektywny, z uwagi na brak wyraźnej granicy pomiędzy poszczególnymi rodzajami odpadów. Ponadto opis odpadów w miejscu magazynowania nie był widoczny. Dodatkowo, zgodnie z pkt 3, 4 i 6 lit. a zezwolenia, odpady należało magazynować w sposób selektywny, zaś w pkt 6 lit. k między innymi zakazano mieszania odpadów różnych rodzajów oraz mieszania odpadów niebezpiecznych z odpadami innymi niż niebezpieczne. Powyższe potwierdza, że Spółka naruszyła warunki decyzji Starosty [...] z dnia 13 lutego 2015 r. w zakresie pkt: 1, 3, 4, 6 lit. a, 6 lit. k i 6 lit. h. W ocenie Sądu pierwszej instancji, w świetle akt sprawy, administracyjna kara pieniężna w wysokości 10.000 zł nie może być uznana za nadmierną. Z uwagi na naruszenie warunków posiadanego zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów, nawet w przypadku braku stwierdzonego wpływu na życie i zdrowie ludzi oraz na środowisko nie było możliwe odstąpienie od wymierzenia przedmiotowej kary pieniężnej. Kara w wysokości 10.000 zł pozostaje w racjonalnej proporcji do skali naruszenia warunków zezwolenia, a ponadto spełnia funkcję prewencyjną. Strona jako profesjonalny podmiot prowadzący od wielu lat działalność na rynku gospodarki odpadami, w szczególności powinna przestrzegać obowiązujących przepisów prawa, a także warunków ustalonych w posiadanym zezwoleniu. W niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, że Spółka nie przestrzegała przepisów u.o. i w związku z tym należy podzielić stanowisko organów, że nie można uznać, aby czyn, którego się dopuściła, miał charakter czynu znikomego. W ocenie WSA w Warszawie, ustalony stan faktyczny sprawy nie dawał podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f k.p.a. Stąd też podniesione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego nie mogły odnieść oczekiwanego przez skarżącego skutku. Sąd pierwszej instancji nie podzielił również zarzutów naruszenia wskazanych przepisów k.p.a., bowiem zaskarżona decyzja została wydana z poszanowaniem przepisów postępowania. Organy zgromadziły wymagany przepisami prawa materiał dowodowy, dokonały jego wszechstronnej oceny, a zawarta w uzasadnieniu decyzji argumentacja jest logiczna i przekonująca. W związku z tym nie zaistniały podstawy do zastosowania art. 81a k.p.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiódł Syndyk masy upadłości A. Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w [...]. Zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej w skrócie: "p.p.s.a.") zarzucił: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, które miało wpływ na wynik sprawy, polegające na naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi w sytuacji, w której decyzja GIOŚ i poprzedzająca ją decyzja MWIOŚ zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, w szczególności: - art. 194 ust. 5 u.o., poprzez błędne przyjęcie, że Spółka w sposób niewłaściwy dokonała zagospodarowania odpadów oraz przekazała odpady osobie nieuprawnionej, przez co miała dopuścić się uchybienia obowiązkom wynikającym z przepisów prawa oraz z posiadanego zezwolenia, przez co istniały podstawy do nałożenia na Spółkę kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł; - art. 199 u.o., poprzez błędne przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie i ustalonym stanie faktycznym nałożona na Spółkę sankcja w postaci administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł została wymierzona zgodnie z dyrektywami ustalania wysokości administracyjnej kary pieniężnej; - art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej oraz poprzestania na pouczeniu, przez co zaskarżona decyzja utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji, nakładającą na Spółkę administracyjną karę pieniężną w wysokości 10.000 zł; 2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi w sytuacji, w której decyzja GIOŚ i poprzedzająca ją decyzja MWIOŚ zostały wydane z naruszeniem: - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niepodjęcie przez organ odwoławczy wszelkich niezbędnych czynności mających na celu ustalenie istotnych elementów stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, które mają wpływ na kwestię odpowiedzialności administracyjnoprawnej Spółki oraz na nałożenie na nią sankcji w postaci administracyjnej kary pieniężnej; - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w toku postępowania administracyjnego oraz uznanie, że Spółka magazynowała odpady w sposób nieselektywny, dokonała nieprawidłowego oznaczenia odpadów oraz gromadziła odpady wbrew przepisom prawa oraz zezwoleniu, co skutkowało koniecznością nałożenia sankcji w postaci administracyjnej kary pieniężnej; - art. 81a § 1 k.p.a., poprzez brak zastosowania wskazanej reguły prawnej oraz brak rozstrzygnięcia na korzyść skarżącego niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, w sytuacji, gdy przedmiotowe postępowanie dotyczy nałożenia obowiązku przez zastosowanie sankcji w postaci administracyjnej kary pieniężnej; - art. 107 § 1 pkt 6 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak zawarcia w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób szczegółowy faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz poprzez brak dostatecznego wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji; - art. 10 § 1 k.p.a., poprzez brak zapewnienia skarżącemu, tj. Syndykowi masy upadłości, czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w szczególności poprzez brak zapewnienia Syndykowi czynnego udziału w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przed organem pierwszej instancji. Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku, a także poprzedzających go decyzji GIOŚ i MWIOŚ oraz umorzenie postępowania administracyjnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Ponadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawił argumentację mającą wykazać zasadność podniesionych w niej zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Podstawę materialnoprawną wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł stanowił art. 194 ust. 5 i ust. 7 u.o. Zgodnie z art. 194 ust. 5 u.o., administracyjną karę pieniężną wymierza się za gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem, o którym mowa w art. 41. Kara wynosi nie mniej niż 1.000 zł i nie może przekroczyć 1.000.000 zł. Wedle zaś 194 ust. 7 u.o., wysokość kary oblicza się, uwzględniając w szczególności ilość i właściwości odpadów, możliwość wystąpienia zagrożeń dla ludzi lub środowiska oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy. Z kolei art. 199 u.o. stanowi, że przy ustalaniu wysokości administracyjnej kary pieniężnej wojewódzki inspektor ochrony środowiska uwzględnia rodzaj naruszenia i jego wpływ na życie i zdrowie ludzi oraz środowisko, okres trwania naruszenia i rozmiary prowadzonej działalności oraz bierze pod uwagę skutki tych naruszeń i wielkość zagrożenia. Decyzja o wymierzeniu przedmiotowej kary, o ile nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od jej wymierzenia, ma charakter obligatoryjny. Natomiast wysokość wymierzonej kary jest uzależniona od poczynionych ustaleń w zakresie skali i charakteru naruszenia. Musi się ona zawierać w granicach zakreślonych przez ustawodawcę w tym przepisie, przy uwzględnieniu występujących w danym wypadku okoliczności nieprawidłowego gospodarowania odpadami. W niniejszej sprawie stwierdzono, że zgodnie z pkt 6 lit. h decyzji Starosty [...] z dnia 13 lutego 2015 r. odpady należało przekazywać wyłącznie podmiotom posiadającym aktualne decyzje administracyjne w zakresie gospodarki odpadami. W sprawie ustalono, że [...], prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...], nie posiadał zezwolenia na gospodarowanie odpadami o kodzie 15 01 02 w dniu ich przekazania przez Spółkę (karta przekazania odpadu nr 31/10/2018 z dnia 31 października 2018 r.). Ponadto, podczas oględzin miejsca magazynowania w dniu 5 listopada 2018 r. ustalono, że odpady o kodzie z grupy 15 zostały zgromadzone luzem oraz w workach na pryzmie, która wypełnia powierzchnię hali od podłoża do sufitu oraz rozciąga się od jednej ściany bocznej do ściany przeciwległej. Odpady o kodach: 15 01 02, 15 01 06, 15 02 02* i 15 02 03 widoczne były na zewnątrz pryzmy, natomiast trudno było określić jakiego rodzaju odpady znajdowały się w środku. Dodatkowo były one zbierane w sposób nieselektywny, z uwagi na brak wyraźnej granicy pomiędzy poszczególnymi rodzajami odpadów. Opis odpadów w miejscu magazynowania nie był widoczny. W konsekwencji zasadnie przyjęto, że magazynowanie odpadów o kodzie 15 01 02 w sposób nieselektywny, wraz z innymi odpadami z podgrupy 15, stanowi naruszenie pkt 1 decyzji udzielającej zezwolenie na zbieranie odpadów, czyli określenia rodzaju odpadów dopuszczonych do zbierania (kod odpadu, rodzaj odpadu, miejsce i sposób magazynowania). Zgodnie z decyzją 13 lutego 2015 r. Spółka była zobowiązana do magazynowania odpadów w następujący sposób: – odpady o kodach 15 01 02 (opakowania z tworzyw sztucznych) i 15 01 06 (zmieszane odpady opakowaniowe) – w hali magazynowej, opisane kodem odpadu w widocznym miejscu, w kontenerach, workach typu big-bag, pojemnikach lub luzem, w wydzielonym miejscu na hali, a także w zbiornikach z tworzyw sztucznych typu MAUSER o pojemności 1 m³, beczkach metalowych lub z tworzyw sztucznych, kontenerach; – odpady o kodach 15 02 03 (sorbenty; materiały filtracyjne; tkaniny do wycierania np.: szmaty, ścierki, ubrania ochronne inne niż wymienione w 15 02 02) – w hali magazynowej, opisane kodem odpadu w widocznym miejscu, w kontenerach, workach typu big-bag, pojemnikach lub luzem, w wydzielonym miejscu na hali, a także w zbiornikach z tworzyw sztucznych typu MAUSER o pojemności 1 m³, beczkach metalowych lub z tworzyw sztucznych; – odpady o kodzie 15 02 02* (sorbenty; materiały filtracyjne w tym filtry olejowe nieujęte w innych grupach, tkaniny do wycierania np.: szmaty, ścierki, ubrania ochronne zanieczyszczone substancjami niebezpiecznymi, np. PCB) – w hali magazynowej, opisane kodem odpadu w widocznym miejscu, w odpornych na działanie substancji zawartych w odpadach: zbiornikach z tworzyw sztucznych typu MAUSER o pojemności 1 m³, beczkach metalowych lub z tworzyw sztucznych o pojemności 0,2 m³, kanistrach metalowych lub z tworzyw sztucznych o pojemności 20 l. i 30 l., workach typu big-bag, zamykanych kontenerach stalowych. Ponadto, zgodnie z pkt 3, 4 i 6 lit. a zezwolenia, odpady należało magazynować w sposób selektywny, zaś w pkt 6 lit. k zezwolenia między innymi zakazano mieszania odpadów różnych rodzajów oraz mieszania odpadów niebezpiecznych z odpadami innymi niż niebezpieczne. Niewątpliwie więc rację mają organy, twierdząc, że Spółka naruszyła warunki decyzji Starosty [...] z dnia 13 lutego 2015 r. w zakresie pkt 1, 3, 4, 6 lit. a, 6 lit. k i 6 lit. h, a zatem spełnione zostały przesłanki zastosowania administracyjnej kary pieniężnej na podstawie art. 194 ust. 5 u.o. W konsekwencji zarzut naruszenia tego przepisu jest niezasadny. Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut podnoszący naruszenie art. 199 u.o. Zgodnie z tym przepisem, przy ustalaniu wysokości administracyjnej kary pieniężnej wojewódzki inspektor ochrony środowiska uwzględnia rodzaj naruszenia i jego wpływ na życie i zdrowie ludzi oraz środowisko, okres trwania naruszenia i rozmiary prowadzonej działalności oraz bierze pod uwagę skutki tych naruszeń i wielkość zagrożenia. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał, że w decyzjach obu instancji organy uzasadniły przesłanki, jakimi kierowały się przy ustalaniu wysokości wymierzonej Spółce administracyjnej kary pieniężnej. Organy wzięły pod uwagę rodzaj naruszeń, tj. zbieranie odpadów w sposób nieselektywny oraz przekazanie odpadów podmiotowi nieposiadającemu prawem wymaganego zezwolenia. Kwestie te zostały szczegółowo omówione w zaskarżonej decyzji. Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Według art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. należy ocenić zachowanie i postawę podmiotu naruszającego prawo, który odstępując od zachowania niezgodnego z prawem manifestuje tym samym zmianę swojej dotychczasowej postawy, co siłą rzeczy, gdy chodzi o możliwość przeprowadzenia takiej oceny oraz podjęcia takiego samego zachowania, może odnosić się do sytuacji utrzymywania stanu naruszenia prawa w czasie. W rozpoznawanej sprawie działanie Spółki było działaniem polegającym m.in. na przekazaniu odpadów podmiotowi nieuprawnionemu. Naruszenie prawa już wystąpiło. W związku z tym, w odniesieniu do owego naruszenia prawa, nie jest możliwe zamanifestowanie zmiany stosunku podmiotu naruszającego prawo wobec tego naruszenia, poprzez zmianę postawy i zaprzestanie naruszenia prawa. Niezależnie od tego trafnie wskazuje organ odwoławczy, że w realiach sprawy nie można uznać, iż waga naruszenia prawa jest znikoma, skoro dotyczy ono dwóch kategorii działań: zbieranie odpadów, w tym niebezpiecznych, w sposób nieselektywny oraz przekazanie odpadów podmiotowi nieuprawnionemu. Na uwzględnienie nie zasługiwały ponadto zarzuty naruszenia prawa procesowego. Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi istotę postępowania wyjaśniającego. Niewyjaśnienie lub niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy może prowadzić do wydania wadliwej decyzji. Zakres i przedmiot postępowania wyjaśniającego determinują przepisy prawa materialnego, bowiem to normy prawa materialnego przesądzają o przedmiocie sprawy i okolicznościach prawnie istotnych. W postępowaniu wyjaśniającym należy również uwzględnić specyfikę danej sprawy – inność i odrębność okoliczności, które stanowią o stanie faktycznym. Zatem to przedmiot sprawy determinuje zakres postępowania wyjaśniającego. W niniejszej sprawie wszystkie istotne okoliczności z punktu widzenia przedmiotu postępowania zostały wyjaśnione i uzasadnione. Nie można także uznać, że w sprawie doszło do naruszenia art. 81a § 1 k.p.a. Zastosowanie tego przepisu (tj. zasady uwzględnienia wątpliwości na korzyść strony skarżącej) jest dopuszczalne w sytuacji, w której po zebraniu wszelkiego dostępnego materiału dowodowego stan faktyczny sprawy będzie niejednoznaczny i budzący wątpliwości. Przesłanka niedających się usunąć wątpliwości występuje, gdy nie ma dowodów i nie ma możliwości ich uzyskania. Zasada ta oznacza, że wątpliwości faktyczne rozstrzygnąć należy na korzyść strony tylko wtedy, gdy przez reguły oceny dowodów wskazane w art. 80-81 k.p.a. organ nie jest w stanie ustalić jednoznacznie stanu faktycznego. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały wątpliwości, których nie dało się usunąć w toku postępowania dowodowego, a zatem nie było podstaw do stosowania owego przepisu. Odnosząc się do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., wskazać należy, że dla skuteczności zarzutu pozbawienia strony możliwości czynnego udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym, koniecznym jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw, i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. To do strony stawiającej zarzut należy więc wykazanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Strona powinna wykazać, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej. Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. ocenić należy zatem z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Skarżący kasacyjnie nie wykazał natomiast, że owo uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI