Orzeczenie · 2026-02-06

III OSK 795/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-02-06
NSAinneWysokansa
finansowanie naukiprojekt badawczyNarodowe Centrum Naukistatus stronypostępowanie administracyjneskarżący kasacyjnyWSANSAuzasadnienie wyrokuakta sprawy

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Krakowie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. WSA wcześniej stwierdził nieważność decyzji Komisji Odwoławczej Narodowego Centrum Nauki (NCN), uznając, że została ona skierowana do osoby niebędącej stroną w postępowaniu o przyznanie środków na projekt badawczy. NSA uznał jednak, że uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe, wewnętrznie sprzeczne i nielogiczne, co uniemożliwiło kontrolę instancyjną. Sąd kasacyjny wskazał na naruszenie przepisów procesowych, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (wadliwe uzasadnienie) i art. 133 § 1 p.p.s.a. (brak oparcia na aktach sprawy). NSA podkreślił, że WSA przedwcześnie skupił się na kwestii statusu strony, pomijając kluczowe okoliczności faktyczne, takie jak oświadczenie skarżącej o byciu zarówno kierownikiem projektu, jak i wnioskodawcą, oraz nieprawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące podmiotów uprawnionych do składania wniosków i odwołań. Sąd kasacyjny nakazał WSA ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i sporządzenie wyczerpującego uzasadnienia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących statusu strony w postępowaniach o finansowanie projektów badawczych, wymogów formalnych uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego oraz zasady orzekania na podstawie akt sprawy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowań przed Narodowym Centrum Nauki i interpretacji przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Zagadnienia prawne (3)

Czy kierownik projektu badawczego, będący jednocześnie osobą fizyczną składającą wniosek o finansowanie, posiada przymiot strony w postępowaniu administracyjnym przed Narodowym Centrum Nauki?

Odpowiedź sądu

NSA nie rozstrzygnął ostatecznie tej kwestii, ale wskazał, że WSA przedwcześnie stwierdził nieważność decyzji, nie wyjaśniając wystarczająco stanu faktycznego i prawnego, w tym oświadczenia skarżącej o byciu zarówno kierownikiem, jak i wnioskodawcą.

Uzasadnienie

WSA skupił się na formalnej analizie statusu strony, pomijając oświadczenie skarżącej o podwójnej roli (kierownik i wnioskodawca) oraz nieprawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące wnioskodawców i stron postępowania. NSA uznał, że konieczne jest ponowne zbadanie tej kwestii z uwzględnieniem wszystkich okoliczności.

Czy uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego jest wystarczająco jasne, logiczne i kompletne, aby umożliwić kontrolę instancyjną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe, wewnętrznie sprzeczne i nielogiczne, co stanowiło naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że uzasadnienie WSA nie pozwalało na poznanie motywów sądu, zawierało sprzeczne informacje dotyczące stanu faktycznego (kto był wnioskodawcą) i nie odzwierciedlało pełnej analizy akt sprawy, co uniemożliwiło kontrolę instancyjną.

Czy sąd administracyjny orzekając opiera się wyłącznie na aktach sprawy i prawidłowo ocenia zgromadzony materiał?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, WSA nie oparł się w pełni na aktach sprawy i nie dokonał wystarczającej analizy zgromadzonego materiału, co stanowiło naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA zarzucił WSA, że skupił się na historycznych regulacjach i orzecznictwie, pomijając kluczowe dowody z akt sprawy, takie jak oświadczenie skarżącej i treść wniosku, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA został uchylony w całości i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (16)

Główne

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Naruszenie tej zasady może nastąpić przez oparcie orzeczenia na własnych ustaleniach sądu nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach.

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowisk stron, podstawę prawną i jej wyjaśnienie. Wadliwość uzasadnienia uniemożliwiająca kontrolę instancyjną stanowi podstawę kasacyjną.

u.NCN art. 27 § 1

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Nauki

Określa podmioty, które mogą brać udział w konkursie na realizację projektu badawczego. Wskazuje, że wnioskodawcą może być osoba fizyczna.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

u.NCN art. 33 § 4

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Nauki

Wyłącza stosowanie art. 28 k.p.a. (strona w postępowaniu administracyjnym) w postępowaniach konkursowych NCN.

u.NCN art. 34 § 1

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Nauki

Reguluje zawieranie umowy o realizację i finansowanie projektu badawczego między dyrektorem NCN, podmiotem realizującym i kierownikiem projektu.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, w tym skierowanie jej do osoby niebędącej stroną (pkt 4) lub rażące naruszenie prawa (pkt 2).

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący stwierdzenia niedopuszczalności odwołania.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący umorzenia postępowania odwoławczego.

p.p.s.a. art. 203 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

u.z.f.n. art. 10

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki

Określa krąg podmiotów uprawnionych do występowania z wnioskami o przyznanie środków finansowych na naukę.

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o zasadach finansowania nauki oraz niektórych innych ustaw

Zmiana wprowadzająca wyłączenie stosowania art. 28 k.p.a. w art. 33 ust. 4 ustawy o NCN.

Dz.U. art. 2024 poz. 935

Dziennik Ustaw

Nieokreślony akt prawny, prawdopodobnie nowelizacja lub akt wykonawczy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uzasadnienie wyroku WSA jest wewnętrznie sprzeczne, nielogiczne i nie pozwala na kontrolę instancyjną (naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.). • WSA nie oparł się w pełni na aktach sprawy i nie dokonał wystarczającej analizy materiału dowodowego (naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a.). • WSA przedwcześnie stwierdził nieważność decyzji, nie wyjaśniając wystarczająco kwestii statusu strony i wnioskodawcy.

Godne uwagi sformułowania

uzasadnienie wyroku zostało sporządzone z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż Sąd pierwszej instancji pomimo pozornej obszerności uzasadnienia wyroku nie zawarł w nim stosownej, wyczerpującej argumentacji • Sąd pierwszej instancji skupił się przedwcześnie i wyłącznie na formalnoprawnej ocenie, o czym świadczą wielostronicowe rozważania o rysie historycznym ustawy o NCN • WSA całkowicie pominął zagadnienie, że skarżąca będąca kierownikiem projektu jest zarazem wnioskodawcą jako osoba fizyczna, na co pozwala art. 27 ust. 1 pkt 8 ustawy o NCN.

Skład orzekający

Wojciech Jakimowicz

przewodniczący

Sławomir Wojciechowski

sprawozdawca

Arkadiusz Windak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących statusu strony w postępowaniach o finansowanie projektów badawczych, wymogów formalnych uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego oraz zasady orzekania na podstawie akt sprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań przed Narodowym Centrum Nauki i interpretacji przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii proceduralnej w postępowaniach o granty naukowe – kto jest stroną i jak sąd powinien oceniać takie sprawy. Wady uzasadnienia wyroku WSA są pouczające dla prawników.

Kto jest stroną w walce o grant naukowy? NSA wskazuje na błędy WSA w ocenie statusu wnioskodawcy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst