Orzeczenie · 2024-04-04

III OSK 789/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-04-04
NSAinneWysokansa
prawo wodneopłaty za usługi wodneskarga kasacyjnaNSAWSAprzedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjnezbiorowe zaopatrzenie w wodęwoda przeznaczona do spożycia przez ludzistawki opłatprawo administracyjne

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki W. sp. z o.o. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w przedmiocie opłaty za usługi wodne. Spółka zarzucała błędną wykładnię przepisów Prawa wodnego, argumentując, że pobiera wodę wyłącznie na cele zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia, co powinno skutkować zastosowaniem niższej stawki opłaty zmiennej. Kwestionowała również zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej do ustalania tych opłat. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że przepisy Prawa wodnego i rozporządzenia wykonawczego prawidłowo rozróżniają cele poboru wody, w tym cel zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, jako wyjątek od ogólnych zasad poboru wody. NSA podkreślił, że stawki opłat są zróżnicowane ze względu na cel poboru, a nie odbiorcę końcowego, co jest zgodne z zasadą zwrotu kosztów usług wodnych i zasadą "zanieczyszczający płaci". Sąd uznał również, że przepisy Ordynacji podatkowej, w tym art. 21 § 3, mają zastosowanie do opłat za usługi wodne w sposób odpowiedni, zgodnie z art. 300 Prawa wodnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących rozróżnienia celów poboru wody i stawek opłat zmiennych, a także zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej do opłat za usługi wodne.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego i jego działalności w zakresie poboru i dostarczania wody.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne pobierające wodę na cele związane z ujmowaniem, uzdatnianiem i dostarczaniem wody, w tym dla podmiotów gospodarczych, może kwalifikować cały pobór jako realizację zadania własnego gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, uprawniającego do niższej stawki opłaty zmiennej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, cel poboru wody należy rozróżniać w zależności od jego faktycznego przeznaczenia. Tylko pobór wody bezpośrednio na cele zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi kwalifikuje się do niższej stawki opłaty zmiennej. Pobór wody na inne cele, nawet jeśli realizowany przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, podlega innym, wyższym stawkom.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że przepisy Prawa wodnego i rozporządzenia wykonawczego rozróżniają cele poboru wody. Cel zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi jest wyjątkiem i należy go interpretować ściśle. Różne cele poboru uzasadniają zróżnicowanie stawek opłat zmiennych, co jest zgodne z zasadą zwrotu kosztów i "zanieczyszczający płaci".

Czy art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej ma zastosowanie do ustalania opłat za usługi wodne, jeśli organ ustala je w drodze informacji, a nie decyzji wymiarowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej ma zastosowanie do opłat za usługi wodne w sposób odpowiedni, zgodnie z art. 300 Prawa wodnego, nawet jeśli organ początkowo ustalił opłatę w informacji, a następnie dokonał jej zmiany w decyzji administracyjnej.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że art. 300 Prawa wodnego nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów działu III Ordynacji podatkowej do opłat za usługi wodne. Choć tryb ustalania opłaty zmiennej różni się od trybu ustalania zobowiązania podatkowego, art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej może być stosowany z modyfikacjami. Organ ma prawo dokonać zmiany ustalonej opłaty, jeśli wyniki kontroli wskazują na jej nieprawidłowe określenie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną spółki W. sp. z o.o.

Przepisy (16)

Główne

P.w. art. 274 § pkt 2 lit. za

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Określa stawkę opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub powierzchniowych do celów poboru, uzdatniania i dostarczania wody.

P.w. art. 274 § pkt 4

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Określa stawkę opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub powierzchniowych do celów realizacji zadań własnych gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi.

P.w. art. 272 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Definiuje sposób ustalania wysokości opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub powierzchniowych.

P.w. art. 272 § ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Definiuje sposób ustalania wysokości opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub powierzchniowych do celów realizacji zadań własnych gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi.

o.p. art. 21 § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy wydawania decyzji wymiarowej przez organ podatkowy.

P.w. art. 300 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej do opłat za usługi wodne.

P.w. art. 403 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Cel poboru wody jest ustalany w pozwoleniu wodnoprawnym.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawach jednostkowych stawek opłat za usługi wodne art. § 5 § pkt 27

Określa stawkę opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub powierzchniowych do celów poboru, uzdatniania i dostarczania wody.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawach jednostkowych stawek opłat za usługi wodne art. § 5 § pkt 40

Określa stawkę opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub powierzchniowych do celów realizacji zadań własnych gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi.

Pomocnicze

u.z.z.w. art. 2 § pkt 2

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Definicja zbiorowego zaopatrzenia w wodę.

u.z.z.w. art. 2 § pkt 4

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Definicja przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego.

u.z.z.w. art. 2 § pkt 18

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Definicja wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 274 pkt 2 lit. za i pkt 4 Prawa wodnego przez WSA, polegająca na przyjęciu, że przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne pobiera wodę na cele inne niż zbiorowe zaopatrzenie ludności w wodę przeznaczoną do spożycia. • Błędna wykładnia art. 274 pkt 2-4 w zw. z art. 403 ust. 1 i art. 35 ust. 1 Prawa wodnego, dotycząca znaczenia pojęcia "cel i zakres korzystania z wód" dla ustalenia wysokości opłaty zmiennej. • Błędna wykładnia przepisów o samorządzie gminnym i gospodarce komunalnej, prowadząca do przyjęcia, że spółka komunalna może realizować inne zadania niż zaspokojenie zbiorowych potrzeb ludności w zakresie zaopatrzenia w wodę. • Nierozstrzygnięcie na korzyść spółki wątpliwości co do treści norm prawnych (art. 7a § 1 k.p.a.). • Niewłaściwe zastosowanie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej do opłat za usługi wodne.

Godne uwagi sformułowania

stawki opłat są zróżnicowane ze względu na cel poboru, a nie odbiorcę końcowego • cel poboru wody należy rozróżniać w zależności od jego faktycznego przeznaczenia • zbiorowe zaopatrzenie ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi jest wyjątkiem i należy je interpretować w sposób ścisły

Skład orzekający

Teresa Zyglewska

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Kwiecińska

sędzia

Beata Jezielska

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących rozróżnienia celów poboru wody i stawek opłat zmiennych, a także zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej do opłat za usługi wodne."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego i jego działalności w zakresie poboru i dostarczania wody.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii finansowej dla przedsiębiorstw wodociągowych i interpretacji przepisów Prawa wodnego, co jest istotne dla branży. Rozstrzygnięcie NSA potwierdza ugruntowaną linię orzeczniczą.

NSA: Różne cele poboru wody to różne opłaty. Spółka wodociągowa przegrywa spór o stawki.

Sektor

woda i ścieki

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst