III OSK 753/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-05-09
NSAAdministracyjneWysokansa
ochrona danych osobowychRODOprzetwarzanie danychzapytania kredytoweBIKUODOwstrzymanie wykonania decyzjiprawo do sąduskarga kasacyjna

NSA wstrzymał wykonanie decyzji GIODO nakazującej usunięcie danych osobowych zapytania kredytowego, uznając, że ich usunięcie mogłoby być nieodwracalne i naruszać prawo do sądu.

Biuro Informacji Kredytowej S.A. wniosło o wstrzymanie wykonania decyzji Prezesa UODO nakazującej usunięcie danych osobowych M. H. w zakresie zapytań kredytowych niezakończonych udzieleniem kredytu. BIK argumentował, że wykonanie nakazu usunięcia danych byłoby nieodwracalne i uniemożliwiłoby dalsze przetwarzanie informacji, naruszając prawo do sądu. NSA, powołując się na art. 61 § 3 P.p.s.a. i wcześniejsze postanowienie WSA, uznał wniosek za zasadny, wstrzymując wykonanie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej usunięcia danych.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek Biura Informacji Kredytowej S.A. (BIK) o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO) w części dotyczącej nakazu usunięcia danych osobowych M. H. w zakresie zapytań kredytowych niezakończonych udzieleniem kredytu. BIK argumentował, że wykonanie tego nakazu byłoby nieodwracalne i mogłoby naruszyć prawo do sądu, ponieważ dane te stanowiły element orzeczenia i ich usunięcie lub anonimizacja jest działaniem trwałym. NSA, odwołując się do art. 61 § 3 P.p.s.a. i uchwały składu siedmiu sędziów I GPS 1/07, uznał, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest dopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd zauważył, że WSA wcześniej wstrzymał wykonanie analogicznego punktu decyzji dotyczącego Banku, i podzielił stanowisko, że usunięcie danych osobowych jest nieodwracalne, a ich przywrócenie po ewentualnym uwzględnieniu skargi byłoby niemożliwe. W związku z tym NSA postanowił wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji w części.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wstrzymanie wykonania decyzji jest dopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co może obejmować naruszenie prawa do sądu.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz uchwałę składu siedmiu sędziów I GPS 1/07, zgodnie z którą wstrzymanie wykonania aktu jest dopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym, jeśli wykonanie może prowadzić do trudnych do odwrócenia skutków. W tym przypadku usunięcie danych osobowych jest nieodwracalne i może uniemożliwić skuteczne dochodzenie praw.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (2)

Główne

P.p.s.a. art. 61 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu także w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykonanie nakazu usunięcia danych osobowych byłoby nieodwracalne i mogłoby naruszyć prawo do sądu. Usunięcie danych osobowych jest działaniem trwałym, a ich przywrócenie po ewentualnym uwzględnieniu skargi byłoby niemożliwe.

Godne uwagi sformułowania

niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dane te zostaną już nieodwracalnie utracone zaprzestanie przetwarzania danych osobowych wiąże się z ich trwałym usunięciem lub anonimizacją

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych w postępowaniu kasacyjnym, zwłaszcza gdy dotyczą nieodwracalnych skutków związanych z danymi osobowymi i prawem do sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w NSA, ale ogólne zasady dotyczące nieodwracalności skutków i prawa do sądu mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony danych osobowych i prawa do sądu w kontekście postępowań administracyjnych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.

Czy usunięcie danych osobowych może uniemożliwić dochodzenie praw przed sądem? NSA rozstrzyga.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 753/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-05-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Sygn. powiązane
II SA/Wa 1463/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-12-20
Skarżony organ
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji w części
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Biura Informacji Kredytowej S.A. z siedzibą w Warszawie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w części, tj. w zakresie punktu 2 w sprawie ze skarg kasacyjnych [...] Bank [...] S.A. z siedzibą we W. i Biura Informacji Kredytowej S.A. z siedzibą w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 1463/22 w sprawie ze skargi [...] Bank [...] S.A. z siedzibą we W. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia 20 czerwca 2022 r. nr [...] oraz ze skargi Biura Informacji Kredytowej S.A. z siedzibą w Warszawie na pkt 2 decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia 20 czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji w części, tj. w zakresie punktu 2 nakazującego Biuru Informacji Kredytowej S.A. z siedzibą w Warszawie usunięcie danych osobowych M. H., w zakresie zapytań kredytowych z dnia 7 marca 2020 r., 12 maja 2020 r., 11 czerwca 2020 r., niezakończonych udzieleniem kredytu.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 grudnia 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 1463/22, oddalił skargę [...] Bank [...] S.A. z siedzibą we W. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia 20 czerwca 2022 r., nr [...] oraz skargę Biura Informacji Kredytowej S.A. z siedzibą w Warszawie na pkt 2 ww. decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, w przedmiocie przetwarzania danych osobowych.
Skargi kasacyjne od tego wyroku wnieśli [...] Bank [...] S.A. z siedzibą we W. i Biuro Informacji Kredytowej S.A. z siedzibą w Warszawie. W skardze kasacyjnej drugiego z wymienionych podmiotów, wniesiono m.in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w części, tj. w zakresie nakazu zawartego w pkt. 2), tj. w zakresie nakazu usunięcia danych osobowych M. H., zam. w G. przy ul. [...], w zakresie zapytań kredytowych z dnia 7 marca 2020 r., 12 maja 2020 r. oraz 11 czerwca 2020 r. niezakończonych udzieleniem kredytu, przekazanych przez [...] Bank [...] S.A. z siedzibą we W.
Uzasadniając wniosek wskazano, że wykonanie przez skarżącego nakazu wskazanego w pkt. 2 ww. decyzji będzie prowadzić do wyłączenia możliwości dalszego przetwarzania informacji w postaci danych osobowych uczestnika w zakresie zapytań kredytowych z dnia 7 marca 2020 r., 12 maja 2020 r. oraz 11 czerwca 2020 r., w tym m.in. dla potrzeb niniejszego postępowania. Wnioskujący za oczywisty błąd organu uznał brak określenia w ww. nakazie celu zakazu przetwarzania (np. dla celu stosowania metod wewnętrznych oraz innych metod i modeli, o których mowa w części trzeciej rozporządzenia nr [...]) oraz np. sposobu przetwarzania (jak np. ograniczenie przetwarzania wyłącznie do przechowywania danych przez skarżącego). Zdaniem wnioskodawcy, przyjmując nawet, błędne jego zdaniem, założenia wskazane przez organ w zaskarżonej decyzji, wskazany powyżej błąd w treści tak sformułowanego nakazu winien być poprawiony w ramach postępowania odwoławczego, którego rezultatem było wydanie zaskarżonej decyzji. Wykonanie zaskarżonej decyzji skutkowałoby znaczną szkodą oraz skutkami niemożliwymi do odwrócenia w postaci braku możliwości zaskarżenia i prowadzenia niniejszego postępowania. Informacja "w zakresie zapytań kredytowych z: 7 marca 2020 r., 12 maja 2020 r. oraz 11 czerwca 2020 r., niezakończone udzieleniem kredytu, przekazanych przez [...] Bank [...] S.A. z siedzibą we W. stanowi bowiem element orzeczenia zaskarżonej decyzji.
Zdaniem wnioskodawcy, wykonanie nakazu poprzez całkowite zaprzestanie przetwarzania danych w zakresie zapytań kredytowych z dnia 7 marca 2020 r., 12 maja 2020 r. oraz 11 czerwca 2020 r., zgodnie z nakazem zawartym w pkt. 2) zaskarżonej decyzji oznacza, że wystąpią w tym zakresie skutki niemożliwe do odwrócenia w postaci braku możliwości skorzystania przez stronę z jej konstytucyjnego prawa do sądu. Operacja usunięcia danych lub anonimizacji danych jest bowiem w swojej istocie działaniem nieodwracalnym, a zaprzestanie przetwarzania danych osobowych wiąże się z ich trwałym usunięciem lub anonimizacją.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 259) - dalej: "P.p.s.a.", po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07 (ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 77) przyjął, że na podstawie tego przepisu dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu także w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę.
Zaskarżoną decyzją Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych:
- w punkcie 1 nakazał Bankowi, usunięcie danych osobowych M. H., zam. w G., przy u. [...], w zakresie zapytań kredytowych z dnia 7 marca 2020 r., 12 maja 2020 r., 11 czerwca 2020 r., niezakończonych udzieleniem kredytu;
- w punkcie 2 nakazał Biuru Informacji Kredytowej S.A. z siedzibą w Warszawie, przy ul. [...], usunięcie danych osobowych skarżącego, w zakresie zapytań kredytowych z dnia 7 marca 2020 r., 12 maja 2020 r., 11 czerwca
2020 r., niezakończonych udzieleniem kredytu;
- w punkcie 3 udzielił Bankowi upomnienia za przetwarzanie danych osobowych skarżącego w zakresie zapytania kredytowego z dnia 6 grudnia 2019 r. bez podstawy prawnej w okresie od 6 grudnia 2019 r. do 7 grudnia 2020 r.
Jak wynika z akt sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 5 października 2022 r. wstrzymał wykonanie, na wniosek [...] Bank [...] S.A. z siedzibą we W., punktu 1 ww. decyzji. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny nie widzi podstawy do odmiennego orzeczenia co do wniosku Biura Informacji Kredytowej S.A. z siedzibą w Warszawie o wstrzymanie wykonania punktu 2 tej decyzji, tym bardziej, że punkty te mają tożsame brzmienie. Tym samym podzielić wypada stanowisko Sądu Wojewódzkiego wyrażone w ww. postanowieniu, zgodnie z którym w przypadku realizacji nakazu wynikającego z zaskarżonej decyzji i usunięcia danych osobowych uczestnika postępowania, a następnie ewentualnego uwzględnienia skargi, przywrócenie poprzedniego stanu nie będzie możliwe, ponieważ dane te zostaną już nieodwracalnie utracone.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI