III OSK 7462/21

Naczelny Sąd Administracyjny2024-03-08
NSAAdministracyjneWysokansa
dostęp do informacji publicznejustawa o dostępie do informacji publicznejpolski związek sportowyzadania publicznesportstadiony lekkoatletyczneNSAbezczynność organuinformacja przetworzona

NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że Polski Związek Lekkiej Atletyki jako podmiot wykonujący zadania publiczne jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej dotyczącej uzgodnień projektów stadionów i powiązanych faktur.

Skarga kasacyjna została wniesiona przez Polski Związek Lekkiej Atletyki (P) od wyroku WSA w Warszawie, który zobowiązał P. do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej projektów stadionów lekkoatletycznych i faktur z nimi związanych. P. twierdził, że nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania takich informacji, ponieważ jest organizacją prywatnoprawną. NSA uznał jednak, że P., jako polski związek sportowy wykonujący zadania publiczne, podlega ustawie o dostępie do informacji publicznej. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez Polski Związek Lekkiej Atletyki (P) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. WSA zobowiązał P. do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej uzgodnionych projektów stadionów lekkoatletycznych, informacji o wystawionych fakturach oraz danych członka komisji uzgadniającej i jego wynagrodzenia. P. argumentował, że jako stowarzyszenie prywatnoprawne nie jest zobowiązany do udostępniania takich informacji. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy ustawy o sporcie, uznał, że polskie związki sportowe, wykonując zadania publiczne (takie jak organizacja współzawodnictwa sportowego, ustalanie reguł sportowych, reprezentowanie sportu na arenie międzynarodowej) i otrzymując dotacje państwowe, są podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Sąd podkreślił, że przekazanie zadań władzy publicznej innym podmiotom nie odbiera tym zadaniom ich publicznego charakteru. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej, a P. jest zobowiązany do ich udostępnienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, polski związek sportowy, wykonując zadania publiczne i otrzymując środki publiczne, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej.

Uzasadnienie

Polskie związki sportowe wykonują zadania publiczne w dziedzinie sportu, które są przypisane państwu. Przekazanie tych zadań innym podmiotom nie zmienia ich publicznego charakteru. Związki te, działając na podstawie ustawy o sporcie i prawa o stowarzyszeniach, są osobami prawnymi wykonującymi zadania publiczne, co kwalifikuje je jako podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji, polegające na błędnym przyjęciu, że żądane informacje stanowią informację publiczną.

u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 2 lit. c, d, f

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji, polegające na błędnym przyjęciu, że P. jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej w zakresie uzgodnienia projektów stadionów i powiązanych faktur.

u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 5 lit. d

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji, polegające na błędnym przyjęciu, że P. jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej w zakresie uzgodnienia projektów stadionów i powiązanych faktur.

u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji, polegające na błędnym przyjęciu, że P. jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej w zakresie uzgodnienia projektów stadionów i powiązanych faktur.

u.d.i.p. art. 4 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji, polegające na błędnym przyjęciu, że P. jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej w postaci uzgodnienia projektów stadionów i powiązanych faktur.

u.s. art. 7 § ust. 1

Ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie

Podstawa do utworzenia polskiego związku sportowego.

u.s. art. 13 § ust. 1

Ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie

Wyłączne prawa polskiego związku sportowego.

u.s. art. 16 § ust. 1

Ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie

Nadzór ministra nad działalnością polskich związków sportowych.

p.o.s. art. 2 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach

Definicja stowarzyszenia.

p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku.

p.p.s.a. art. 149 § § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 17 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji, polegające na błędnym przyjęciu, że P. pozostawał w bezczynności.

u.d.i.p. art. 16 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji, polegające na błędnym przyjęciu, że P. pozostawał w bezczynności.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa kasacyjna - naruszenie prawa materialnego.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa kasacyjna - naruszenie przepisów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Polski Związek Lekkiej Atletyki jest podmiotem wykonującym zadania publiczne i zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Informacje dotyczące uzgodnień projektów stadionów, faktur i wynagrodzeń członków komisji stanowią informację publiczną. Błędne uznanie przez P., że żądane informacje nie są informacją publiczną, stanowi bezczynność organu.

Odrzucone argumenty

Polski Związek Lekkiej Atletyki jako stowarzyszenie prywatnoprawne nie jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej. Żądane informacje nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy.

Godne uwagi sformułowania

Przekazanie bowiem zadań organów władzy publicznej innym podmiotom, w tym przypadku związkom sportowym, nie odbiera tym zadaniom pierwotnego charakteru zadań władzy publicznej. Bezczynność w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej nie polega bowiem wyłącznie na całkowitym milczeniu podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. Zachodzi również wtedy, gdy ten podmiot nieprawidłowo informuje wnioskodawcę, że żądana informacja nie jest informacją publiczną lub że nie jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia.

Skład orzekający

Mariusz Kotulski

sprawozdawca

Olga Żurawska - Matusiak

przewodniczący

Wojciech Jakimowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie statusu polskich związków sportowych jako podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej oraz zakresu informacji publicznej dotyczącej ich działalności."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji polskich związków sportowych, ale może być analogicznie stosowane do innych organizacji wykonujących zadania publiczne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście organizacji sportowych, które często są postrzegane jako prywatne, a jednak wykonują zadania o charakterze publicznym.

Czy Polski Związek Lekkiej Atletyki musi ujawnić dane o budowie stadionów? NSA rozstrzyga!

Sektor

sport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 7462/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-03-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Mariusz Kotulski /sprawozdawca/
Olga Żurawska - Matusiak /przewodniczący/
Wojciech Jakimowicz
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
II SAB/Wa 406/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-08-31
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 2176
art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c, d, f, art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d, art. 6 ust. 1 pkt 4, art. 4 ust. 1, art. 17 ust. 1, art. 16 ust. 1
Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska - Matusiak Sędziowie: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Magdalena Zając po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2021 r. sygn. akt II SAB/Wa 406/21 w sprawie ze skargi C. I. na bezczynność P. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] czerwca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2021 r. sygn. akt II SAB/Wa 406/21, po rozpoznaniu sprawy ze skargi C. I. na bezczynność P. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] czerwca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej, zobowiązał P. do rozpatrzenia wniosku skarżącego C. I. z [...] czerwca 2019 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 1), stwierdził, że bezczynność P. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2), a także zasądził od P. na rzecz skarżącego C. I. kwotę 200 złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 3).
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
C. I. (dalej: "skarżący", "wnioskodawca") wnioskiem z [...] czerwca 2019 r. zwrócił się do P. o udostępnienie, na podstawie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429 z późn. zm., zwana dalej: "u.d.i.p.") uzgodnionych przez Komisję Obiektów i Urządzeń [...] projektów (opisów technicznych) stadionów lekkoatletycznych oraz informacji o wystawionych z tego tytułu fakturach (danych podmiotu na rzecz którego wystawiono fakturę, jej wartość), imieniu i nazwisku członka Komisji Obiektów i Urządzeń [...], który dokonał uzgodnienia określonego obiektu sportowego i jego wynagrodzeniu za dokonanie uzgodnienia.
P. w piśmie z 17 czerwca 2019 r. poinformował wnioskodawcę, że żądane informacje (dokumenty) nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu art. 61 ust. 1 Konstytucji RP i art. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Spośród informacji dotyczących podmiotów inne niż władze publiczne, charakter informacji publicznej należy przypisać jedynie tym, które odnoszą się do publicznej sfery ich działalności, a więc wykonywania zadań władzy publicznej lub dysponowania majątkiem publicznym. P. podał, że jest stowarzyszeniem (polskim związkiem sportowym), prywatnoprawną organizacją działającą na podstawie ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2018 r. poz. 1263 ze zm.) oraz ustawy z dnia 7 kwietnia 1990 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz.U. z 2019 r. poz. 713), a dokumenty (informacje) objęte wnioskami skarżącego, nie dotyczą publicznoprawnej sfery jego działalności, ani gospodarowania przez [...] mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Pismem z dnia z 7 stycznia 2020 r. C. I. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
P. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie.
Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że P. jest podmiotem publicznoprawnym, wykonującym zadania publiczne w dziedzinie sportu. Świadczy o tym treść art. 13 ust. 1- 4 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1468), według którego polski związek sportowy ma wyłączne prawo m. in. do organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski w danym sporcie, ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych w organizowanym współzawodnictwie sportowym. Stosownie do tych przepisów, statut P. nakłada na ten Związek zadania w zakresie upowszechniania, popularyzacji i podnoszenia poziomu lekkiej atletyki w RP (§ 8), szczegółowo określone w § 9 i następne tego Statutu.
Zdaniem Sądu I instancji publicznoprawny status i zadania P. mieszczą się w sferze zadań organów władzy publicznej, jako że art. 68 ust. 5 Konstytucji RP nakłada na władze publiczne obowiązek popierania rozwoju kultury fizycznej, zwłaszcza wśród dzieci i młodzieży. W konsekwencji istnieją odpowiednie organy administracji rządowej i samorządowej, zajmujące się sprawami sportu. Szczegółowe zadania w tej dziedzinie życia społecznego wykonują m. in. polskie związki sportowe. Nie można więc powiedzieć, że te organizacje działają niejako poza państwem (władzą państwową), wyłącznie we własnym interesie i na własny "prywatny" rachunek. Wykonują zadania zlecone im przez władzę państwową drogą ustawy, generalnie przypisane państwu (art. 68 ust. 5 Konstytucji RP). Zdaniem Sądu informacje o działalności tych podmiotów kwalifikują się zatem jako informacje publiczne w rozumieniu art. 61 ust. 1 Konstytucji RP. Przekazanie bowiem zadań organów władzy publicznej innym podmiotom, w tym przypadku związkom sportowym, nie odbiera tym zadaniom pierwotnego charakteru zadań władzy publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że informacje, których domaga się skarżący, dotyczą działalności związku wykonującego zadania w zakresie realizacji obiektów sportowych, zagadnień unormowanych przez Związek w akcie prawnym w sprawie procedury wydawania świadectw dla obiektów lekkoatletycznych, czyli zadania o charakterze publicznym i z tego względu kwalifikują się jako informacja publiczna.
Sąd I instancji podkreślił, że wbrew zapatrywaniu P., nie są to dokumenty wewnętrzne, a więc takie, które służą realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nie przesądzają o kierunkach i prawidłowości działania organu w danej sprawie i nie przesądzają o sposobie jej załatwienia. Dokumenty objęte wnioskiem skarżącego dotyczą wymagań przewidzianych prawem w zakresie realizacji inwestycji sportowej i tym samym dają możliwość zbadania zgodności treści świadectwa z rzeczywistym stanem rzeczy – zrealizowaną inwestycją sportową. Dotyczą zatem bezpośrednio sprawy publicznej będącej przedmiotem działania związku sportowego, do którego należy potwierdzenie, za pomocą świadectwa, prawidłowości realizacji celu publicznego jakim jest budowa obiektu sportowego i pozwalają na zachowanie transparentności przewidzianych prawem działań prowadzących do wydania świadectwa. Nie można im zatem odmówić znaczenia informacji o sprawach publicznych.
W ocenie Sądu szczegółowe informacje o charakterze handlowym, dotyczące umów zawieranych pomiędzy związkiem a konkretnymi inwestorami w sprawie wydania świadectwa, czyli np. informacje o wynagrodzeniu pobieranym przez związek od konkretnego inwestora za sporządzenie uzgodnienia mogą ewentualnie podlegać ochronie na podstawie art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Do rozważenia pozostaje również, czy informacje żądane przez skarżącego nie stanowią informacji publicznej przetworzonej, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Tym samym zdaniem WSA w Warszawie uzasadniony jest zarzut bezczynności P. w rozpoznaniu wniosku skarżącego z [...] czerwca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej. Bezczynność w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej nie polega bowiem wyłącznie na całkowitym milczeniu podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. Zachodzi również wtedy, gdy ten podmiot nieprawidłowo informuje wnioskodawcę, że żądana informacja nie jest informacją publiczną lub że nie jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia.
W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), zobowiązał P. do rozpatrzenia wniosku skarżącego z [...] czerwca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Sąd miał na uwadze, że w odpowiedzi na skargę [...] wyjaśnił, że "informacje związane z budową stadionów lekkoatletycznych nie leżą w gestii [...] i [...] nie dysponuje stosowanymi informacjami, co już wskazywała w swej odpowiedzi z dnia 17 czerwca 2019 roku" oraz że informacjami, których domaga się skarżący, powinien dysponować odpowiedni minister lub podmiot realizujący inwestycję. Nie wiadomo jednak, o jakie informacje chodzi, ponieważ [...] odwołał się do odpowiedzi na wniosek (z 17 czerwca 2019 r.), z której wynika, że nie dysponuje informacjami, które stadiony lekkoatletyczne dofinansowane ze środków Ministerstwa Sportu i Turystyki wybudowane (zmodernizowane) zostały z nawierzchnią syntetyczną bieżni, inna niż ta, która została uzgodniona przez Komisję Obiektów i Urządzeń [...] oraz informacjami, czy kiedykolwiek miała miejsce sytuacja, że z powodu zmiany rodzaju nawierzchni lub zastosowania innej nawierzchni niż uzgodniona, Ministerstwo Sportu i Turystyki odebrało (nie przyznało lub zmniejszyło) przyznane wcześniej dla obiektu dofinansowanie, nie zaś informacjami objętymi przedmiotowym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej.
Sąd I instancji stwierdził, że bezczynność Związku nie jest rażąca (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W ocenie Sądu, zwłoka Związku w rozpoznaniu wniosku nie jest efektem zaniechań, które można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, ale wynika z nieprawidłowej interpretacji przepisów prawa.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Prezes P., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
1) art. 1 ust. 1 u.d.i.p. przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że uzgodnienia przez Komisję Obiektów i Urządzeń [...] projektów (opisów technicznych) stadionów lekkoatletycznych oraz informacji o wystawionych z tego tytułu fakturach (danych podmiotu na rzecz którego wystawiono fakturę, jej wartość), imieniu i nazwiska członka Komisji Obiektów i Urządzeń [...], który dokonał uzgodnienia określonego obiektu sportowego i jego wynagrodzenia za dokonanie uzgodnienia, stanowią informację publiczną;
2) art. 6 ust. 1 pkt. 2 lit. c, d, i f oraz art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p. oraz art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że P. jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej w zakresie uzgodnienia przez Komisję Obiektów i Urządzeń [...] projektów (opisów technicznych) stadionów lekkoatletycznych oraz informacji o wystawionych z tego tytułu fakturach (danych podmiotu na rzecz którego wystawiono fakturę, jej wartość), imieniu i nazwiska członka Komisji Obiektów i Urządzeń [...], który dokonał uzgodnienia określonego obiektu sportowego i jego wynagrodzenia za dokonanie uzgodnienia;
3) art. 4 ust. 1 u.d.i.p. przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że zobowiązany jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w postaci uzgodnienia przez Komisję Obiektów i Urządzeń [...] projektów (opisów technicznych) stadionów lekkoatletycznych oraz informacji o wystawionych z tego tytułu fakturach (danych podmiotu na rzecz którego wystawiono fakturę, jej wartość), imieniu i nazwiska członka Komisji Obiektów i Urządzeń [...], który dokonał uzgodnienia określonego obiektu sportowego i jego wynagrodzenia za dokonanie uzgodnienia;
4) art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że pomimo udzielenia przez zobowiązanego odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia [...] czerwca 2019 roku, zobowiązany pozostawał w bezczynności wobec tego wniosku.
Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego w części wyroku i oddalenie w całości skargi skarżącego, względnie o uchylenie zaskarżonego w części wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Jednocześnie organ wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych, a także rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.
Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art.174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji, gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego.
Wniesiona skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 ze zm.): "[o]bowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów".
Argumentacja zawarta w skardze kasacyjnej odwoływała się do sposobu działania [...] jako autonomicznej, prywatnoprawnej organizacji społecznej o charakterze stowarzyszania. To z kolei wymagało od Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego niniejszą sprawę dokonania analizy przepisów ustawy z 25 czerwca 2010 r. o sporcie (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1133 ze zm.) jako podstawowego aktu normatywnego regulującego sposób działanie Polskiego Związku Lekkiej Atletyki jako polskiego związku sportowego (§ 1 Statutu PZLA).
I tak, zgodnie z art. 7 ustawy z 25 czerwca 2010 r. o sporcie: "W celu organizowania i prowadzenia współzawodnictwa w danym sporcie może być utworzony polski związek sportowy" (ust. 1). "Utworzenie polskiego związku sportowego przez związek sportowy wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw kultury fizycznej" (ust. 2). "W sprawach nieuregulowanych w ustawie do polskiego związku sportowego stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach" (ust. 3). Polski związek sportowy jest osobą prawną działającą w formie prawnej stowarzyszenia lub związku stowarzyszeń (art. 6 ust. 2, art. 12 ust. 2). Osobie tej ustawodawca przyznaje szczególne uprawnienia, w tym prawa o charakterze wyłącznym (art. 13-15 ustawy). Tym samym, polski związek sportowy należy uznać za szczególny rodzaj organizacji społecznej (tj. trwałego zrzeszenia osób fizycznych lub osób prawnych, które są związane wspólnym celem i stałą więzią organizacyjną, niewchodzącego w skład aparatu państwowego i niebędącego jednocześnie spółką prywatną), działającej w formie prawnej stowarzyszenia (związku stowarzyszeń), tj. dobrowolnego, samorządnego i trwałego zrzeszenia o celach niezarobkowych, które samodzielnie określa swoje cele, programy działania i struktury organizacyjne oraz uchwala akty wewnętrzne dotyczące jego działalności (art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach, tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 2261). Potwierdza to bezpośrednie odesłanie do przepisów prawa o stowarzyszeniach we wszystkich sprawach dotyczących tych organizacji społecznych, które nie są uregulowane w komentowanej ustawie. Przepisy ustawy o sporcie nie ograniczają przy tym znacząco sfery samorządności (samodzielności, autonomii) polskich związków sportowych w porównaniu ze "zwykłymi" stowarzyszeniami. W konsekwencji tworzenie polskich związków sportowych stanowi przejaw konstytucyjnej wolności zrzeszania się (art. 12 i 58 Konstytucji RP; wolność zrzeszania znajduje oparcie także w licznych aktach prawa międzynarodowego i wspólnotowego), która jest realizowana zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym i może podlegać wyłącznie takim ograniczeniom, które są przewidziane przez przepisy rangi ustawowej, niezbędnym do zapewnienia interesów bezpieczeństwa państwowego lub porządku publicznego oraz ochrony zdrowia lub moralności publicznej albo ochrony praw i wolności innych osób (art. 1 ust. 1 i 2 Prawa o stowarzyszeniach). Jako organizacje społeczne, do których stosuje się przepisy o stowarzyszeniach, polskie związki sportowe mają prawo wypowiadania się w sprawach publicznych, w szczególności związanych z przedmiotem i celami ich działalności (art. 1 ust. 3 Prawa o stowarzyszeniach). Polskie związki sportowe, jako organizacje społeczne, należą również do szerszej kategorii, jaką stanowią organizacje pozarządowe (non-governmental organisations). Autonomię i specyfikę pozarządowych organizacji sportowych uznaje także Unia Europejska (zob. J. Foks, "Biała księga sportu" Komisji Europejskiej, Sport Wyczynowy 2008, nr 1-3, s. 103) - tak Badura Marcin, Basiński Hubert, Kałużny Grzegorz i Wojcieszak Marcin. Ustawa o sporcie. Komentarz, art. 7. LEX 2011.
Zauważyć jednak należy, że w myśl art. 13 ust. 1 ustawy z 25 czerwca 2010 r. o sporcie: "Polski związek sportowy ma wyłączne prawo do: (1) organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski w danym sporcie; (2) ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez związek z wyjątkiem reguł dyscyplinarnych dotyczących dopingu w sporcie; (3) powołania kadry narodowej oraz przygotowania jej do igrzysk olimpijskich, igrzysk paraolimpijskich, igrzysk głuchych, mistrzostw świata lub mistrzostw Europy; (4) reprezentowania tego sportu w międzynarodowych organizacjach sportowych". Zgodnie z art. 16 ust. 1 ww. ustawy, nadzór nad działalnością polskich związków sportowych sprawuje minister właściwy do spraw kultury fizycznej, m. in. przez kontrolę polskiego związku sportowego (ust. 3 pkt 2), której zakresem objęta jest działalność polskiego związku sportowego pod względem zgodności z przepisami prawa oraz postanowieniami statutu, który zatwierdza w drodze decyzji minister właściwy do spraw kultury fizycznej (ust. 4). Stosownie natomiast do treści art. 29 ust. 1 ustawy o sporcie, minister właściwy do spraw kultury fizycznej może dofinansowywać uprawianie lub organizowanie sportu oraz jego promocję. Tenże minister, w myśl art. 29 ust. 7 ww. ustawy, w zakresie dofinansowania zadań związanych z przygotowaniem kadry narodowej do udziału w igrzyskach olimpijskich, igrzyskach paraolimpijskich, igrzyskach głuchych, mistrzostwach świata lub mistrzostwach Europy, może zlecać polskim związkom sportowym, Polskiemu Komitetowi Olimpijskiemu i Polskiemu Komitetowi Paraolimpijskiemu realizację zadań publicznych z pominięciem otwartego konkursu ofert, o którym mowa w art. 11 ust. 2 ustawy z 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1118 ze zm.). Przepisy art. 47 i art. 151 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1870 ze zm.) stosuje się odpowiednio. Ponadto Polskie Związki Sportowe stosownie do art. 45b ustawy o sporcie ustanawiają regulaminy dyscyplinarne, prowadzą postępowania dyscyplinarne i wydają decyzje dyscyplinarne.
Analiza powyższych przepisów wskazuje, że polski związek sportowy, jakim jest P., jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Stanowisko to wynika przede wszystkim z celu Związku, którym jest realizacja zadań publicznych w zakresie kultury fizycznej i sportu, a w szczególności organizacja współzawodnictwa sportowego, popularyzacja i rozwój sportu w Polsce. W tym też celu, na realizowanie powierzonych mu zadań publicznych, [...] otrzymuje dotacje od Skarbu Państwu. Tym samym, [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, gdyż jest inną osobą wykonującą zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy. Zakwalifikowanie [...] do podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej może dodatkowo wzmocnić ustalenie, że [...] korzysta z majątku publicznego.
Analogiczne stanowisko do powyższego wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 20 września 2022 r., sygn. akt III OSK 1877/21, a także w wyroku z 11 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 158/20 w odniesieniu do Polskiego Związku Motorowodnego i Narciarstwa Wodnego, którego status prawny – podobnie jak Polskiego Związku Piłki Nożnej (por. wyrok NSA z 29 listopada 2019 r. sygn. akt I OSK 1392/18 i z 26 września 2019 r. sygn. akt I OSK 830/18) – czyni go podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.
Za nieskuteczną natomiast należało uznać argumentację skargi kasacyjnej nawiązującą do statusu Polskiego Związku Łowieckiego. Związek ten nie jest polskim związkiem sportowym jak strona skarżąca, a jego sytuacja prawna jest odmienna chociażby z przyczyn powyżej wskazanych, znajdujących swojego źródło w ustawie o sporcie.
Mając powyższe na uwadze, należało podzielić stanowisko, że informacje, których udostępnienia domagał się w niniejszej sprawy wnioskodawca dotyczące sposobu działania [...] poprzez udostępnienie uzgodnionych przez Komisję Obiektów i Urządzeń [...] projektów (opisów technicznych) stadionów lekkoatletycznych oraz informacji o wystawionych z tego tytułu fakturach (danych podmiotu na rzecz którego wystawiono fakturę, jej wartość), imieniu i nazwisku członka Komisji Obiektów i Urządzeń [...], który dokonał uzgodnienia określonego obiektu sportowego i jego wynagrodzeniu za dokonanie uzgodnienia są informacjami publicznymi. Z tego też względu jako niezasadne należało ocenić zarzuty naruszenia art. 1 ust. 1 i art. 4 ust. 1 u.d.i.p. (zarzut 1 i 3).
Nie można również podzielić zarzutu naruszenia art. 6 ust. 1 pkt. 2 lit. c, d i f, art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d oraz art. 6 ust, 1 pkt 4 u.d.i.p. (zarzut 2) przez ich "błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że Polski Związek Lekkiej Atletyki jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej w zakresie uzgodnienia przez Komisję Obiektów i Urządzeń [...] projektów (opisów technicznych) stadionów lekkoatletycznych oraz informacji o wystawionych z tego tytułu fakturach (danych podmiotu na rzecz którego wystawiono fakturę, jej wartość), imieniu i nazwiska członka Komisji Obiektów i Urządzeń [...], który dokonał uzgodnienia określonego obiektu sportowego i jego wynagrodzenia za dokonanie uzgodnienia". Już z samej treści zarzutu (a znajduje to także odzwierciedlenie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej) wynika, że jego istotą nie jest wykładnia wskazanych przepisów lub ich zastosowanie, ani nawet to czy żądana we wniosku z [...] września 2001 r. informacja jest informacją publiczną, lecz zakwestionowanie uznania, że [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia takiej informacji. W świetle wyżej podniesionych uwag zarzut ten jest bezzasadny.
Wreszcie nie można podzielić zarzutu naruszenia art. 17 w zw. z art. 16 u.d.i.p. (zarzut 4). Po pierwsze, w niniejszej sprawie nie została wydana decyzja administracyjna, do której odwołują się ww. przepisy, a po drugie nie można uznać – w świetle powyższych ustaleń – że pismo [...] z 17 czerwca 2019 r., w którym błędnie uznano, że wszystkie żądane przez skarżącego informacje nie stanowią informacji publicznej stanowiło o realizacji wniosku z [...] czerwca 2019 r. Podkreślić natomiast trzeba, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie nie podjął żadnych czynności, ale również wtedy, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale nie podjął tych działań, które były wymagane w danym stanie sprawy np. nie zakończył postępowania wydaniem decyzji lub nie skierował do wnioskodawcy pisma zawierającego wnioskowaną informację, jak to miało miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI