Orzeczenie · 2025-12-19

III OSK 746/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-19
NSAAdministracyjneWysokansa
dostęp do informacji publicznejwniosekbezczynność organuprojekt organizacji ruchuustawa o dostępie do informacji publicznejk.p.a.NSAWSAkwalifikacja wniosku

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J. M. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na bezczynność Wójta Gminy P. w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący domagał się przesłania elektronicznej wersji projektów organizacji ruchu dla dróg gminnych. WSA uznał, że wniosek nie odwoływał się wprost do ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.) i mógł być potraktowany jako złożony w trybie k.p.a., a organ nie miał obowiązku rozpoznania go wyłącznie w trybie u.d.i.p. NSA uchylił wyrok WSA, uznając skargę kasacyjną za zasadną. Sąd kasacyjny podkreślił, że przepisy u.d.i.p. nie określają wymogów formalnych wniosku, a organ ma obowiązek prawidłowo zakwalifikować wniosek i rozpoznać go we właściwym trybie. Zdaniem NSA, nawet pobieżna analiza wniosku z 11 lipca 2024 r. pozwalała uznać, że skarżący wnioskował o udzielenie informacji publicznej, a brak wskazania ustawy lub słowa 'informacja' nie zwalniał organu z obowiązku rozpoznania wniosku w trybie u.d.i.p. NSA zwrócił uwagę, że wniosek był jasny i nie wymagał sprecyzowania, a jego treść sugerowała dostęp do informacji publicznej. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że wnioski o udostępnienie informacji publicznej nie muszą formalnie odwoływać się do ustawy o dostępie do informacji publicznej, a organ ma obowiązek prawidłowej kwalifikacji żądania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o projekty organizacji ruchu, ale zasady interpretacji wniosków o informację publiczną mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniosek o przesłanie elektronicznej wersji projektów organizacji ruchu dla dróg gminnych, nie zawierający bezpośredniego odwołania do ustawy o dostępie do informacji publicznej ani słowa 'informacja', powinien być rozpatrzony w trybie tej ustawy, czy też może być zakwalifikowany jako wniosek złożony w innym trybie (np. k.p.a.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek taki powinien być rozpatrzony w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, nawet jeśli nie zawiera formalnego wskazania tej ustawy lub słowa 'informacja', o ile z jego treści jasno wynika, czego wnioskodawca żąda.

Uzasadnienie

NSA uznał, że przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie nakładają wymogów formalnych na wniosek, a organ ma obowiązek prawidłowo zakwalifikować żądanie. Treść wniosku o projekty organizacji ruchu była jasna i pozwalała na uznanie go za wniosek o informację publiczną, a odformalizowany charakter postępowania w tym zakresie upoważniał do stosowania wykładni językowej i logicznej.

Czy sąd administracyjny pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i zastosował prawo materialne, oddalając skargę na bezczynność organu w sytuacji, gdy organ nie rozpoznał wniosku w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji błędnie ustalił stan faktyczny i zastosował prawo, oddalając skargę na bezczynność, ponieważ organ powinien był rozpoznać wniosek w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Uzasadnienie

NSA stwierdził naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. przez błędne ustalenie stanu faktycznego przez WSA, który uznał, że wniosek skarżącego mógł być złożony w trybie k.p.a. lub innych przepisów, zamiast w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok został uchylony i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.

Przepisy (17)

Główne

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 13 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.i.p. art. 16 § 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

k.p.a. art. 63 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 241

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 8 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 61 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 61 § 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.o.ś. art. 9 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o projekty organizacji ruchu, mimo braku formalnego wskazania ustawy o dostępie do informacji publicznej, powinien być rozpatrzony w trybie tej ustawy ze względu na jego treść i jasność. • Organ ma obowiązek prawidłowo zakwalifikować wniosek i rozpoznać go we właściwym trybie, a odformalizowany charakter postępowania w sprawach o dostęp do informacji publicznej pozwala na stosowanie wykładni językowej i logicznej. • Sąd pierwszej instancji błędnie ustalił stan faktyczny, uznając, że wniosek mógł być złożony w trybie k.p.a. lub innych przepisów, zamiast w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Odrzucone argumenty

Wniosek skarżącego nie spełniał wymogów formalnych do zakwalifikowania go jako wniosku o dostęp do informacji publicznej, a mógł być potraktowany jako złożony w innym trybie (np. k.p.a.). • Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego i procesowego, oddalając skargę na bezczynność. • Zarzuty naruszenia art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 241 k.p.a., art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, art. 8 ust. 2 Konstytucji RP, art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a. są niezasadne.

Godne uwagi sformułowania

To na organie ciąży obowiązek prawidłowego zakwalifikowania wniosku i rozpoznania go we właściwym trybie. • Okoliczność, że wniosek nie zawiera odesłania do ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie może stanowić usprawiedliwienia dla jego nierozpoznania lub niedochowania przez organ terminów przewidzianych przez ustawę o dostępie do informacji publicznej. • Uproszczony, odformalizowany i przyspieszony tryb pozyskiwania informacji o sprawach publicznych na podstawie u.d.i.p. upoważniał adresata wniosku przy jego kwalifikowaniu do stosowania przede wszystkim wykładni językowej i logicznej a z niej wynika, że wniosek dotyczył informacji o sprawach publicznych.

Skład orzekający

Tamara Dziełakowska

przewodniczący

Zbigniew Ślusarczyk

sprawozdawca

Mariusz Kotulski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że wnioski o udostępnienie informacji publicznej nie muszą formalnie odwoływać się do ustawy o dostępie do informacji publicznej, a organ ma obowiązek prawidłowej kwalifikacji żądania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o projekty organizacji ruchu, ale zasady interpretacji wniosków o informację publiczną mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji wniosków o dostęp do informacji publicznej i pokazuje, jak ważne jest prawidłowe zakwalifikowanie żądania przez organ administracji.

Czy brak słowa 'informacja' w Twoim wniosku oznacza, że organ może go zignorować? NSA odpowiada.

Dane finansowe

WPS: 800 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst