III OSK 733/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że członkowie zarządu powiatu nie mogą być jednocześnie członkami komisji konkursowej na dyrektora szkoły, gdyż narusza to zasadę kontroli i niezależności konkursu.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Zarządu Powiatu W. od wyroku WSA we Wrocławiu, który stwierdził nieważność uchwały zatwierdzającej konkurs na dyrektora szkoły. WSA uznał, że wadliwy skład komisji konkursowej, w której zasiadali członkowie zarządu powiatu (organu prowadzącego szkołę), stanowił istotne naruszenie prawa. NSA rozpoznał zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego i procesowego, uznając je za niezasadne.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Zarządu Powiatu W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który stwierdził nieważność uchwały zatwierdzającej konkurs na stanowisko dyrektora Zespołu Szkół. Sąd pierwszej instancji uznał, że powołanie członków zarządu powiatu do składu komisji konkursowej stanowiło istotne naruszenie Prawa oświatowego, ponieważ naruszało to zasadę niezależności i kontroli organu prowadzącego nad komisją. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, odniósł się do zarzutów naruszenia prawa materialnego i procesowego. Sąd podkreślił, że przepis art. 63 ust. 14 pkt 1 lit. a Prawa oświatowego wymaga powołania przedstawicieli organu prowadzącego, a nie samych członków tego organu. Dopuszczenie członków zarządu do komisji prowadziłoby do sytuacji, w której organ kontrolujący byłby jednocześnie kontrolowany, co zaprzecza idei sprawiedliwego i niezależnego konkursu. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, członkowie zarządu powiatu nie mogą być powołani do składu komisji konkursowej jako przedstawiciele organu prowadzącego szkołę.
Uzasadnienie
Powołanie członków zarządu do komisji konkursowej narusza zasadę niezależności i kontroli organu prowadzącego nad pracami komisji, ponieważ organ kontrolujący byłby jednocześnie kontrolowany. Przepis wymaga powołania przedstawicieli organu, a nie jego członków.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
Prawo oświatowe art. 63 § ust. 14 lit. a
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
W skład komisji konkursowej wchodzą przedstawiciele organu prowadzącego szkołę, a nie sami członkowie tego organu.
u.s.p. art. 79 § ust. 1
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
W przypadku istotnego naruszenia prawa uchwała organu powiatu jest nieważna.
P.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uwzględnienie skargi na akt organu jednostki samorządu terytorialnego powoduje stwierdzenie jego nieważności albo stwierdzenie, że został wydany z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jego nieważności.
Pomocnicze
rozporządzenie w sprawie regulaminu konkursu art. 8 § ust. 2 pkt 4
Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej
Organ prowadzący unieważnia konkurs i zarządza jego powtórzenie, jeżeli stwierdzi inne niż wymienione w ust. 2 pkt 1-3 nieprawidłowości, które mogły mieć wpływ na wynik konkursu.
u.s.p. art. 79 § ust. 4
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
W przypadku nieistotnego naruszenia prawa uchwała nie podlega unieważnieniu.
P.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwy skład komisji konkursowej, polegający na udziale członków zarządu powiatu, stanowi istotne naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności uchwały zatwierdzającej konkurs.
Odrzucone argumenty
Członkowie zarządu powiatu mogą być powołani do składu komisji konkursowej jako przedstawiciele organu prowadzącego szkołę. Naruszenie przepisów postępowania miało charakter nieistotny. WSA dokonał niewłaściwej kontroli legalności uchwały.
Godne uwagi sformułowania
organ ten powołuje swoich przedstawicieli do tej komisji piastun organu nie jest jego przedstawicielem działaliby w roli podwójnej – z jednej strony jako członkowie komisji konkursowej, a z drugiej jako członkowie organu uprawnionego do kontroli prac tej komisji dopuszczenie do takiej sytuacji zniweczyłoby sens sprawowania kontroli zarządu powiatu nad komisją konkursową
Skład orzekający
Olga Żurawska - Matusiak
przewodniczący
Kazimierz Bandarzewski
sprawozdawca
Rafał Stasikowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących składu komisji konkursowych na stanowiska dyrektorów szkół, zasady kontroli organu prowadzącego nad komisją, oraz kryteriów stwierdzania nieważności uchwał samorządowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji powołania członków zarządu powiatu do komisji konkursowej w szkole prowadzonej przez ten powiat. Może wymagać analizy w kontekście innych przepisów lub specyfiki danego organu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu procedur konkursowych w oświacie i zasad prawidłowego funkcjonowania organów samorządowych, co jest istotne dla prawników i samorządowców.
“Członkowie zarządu powiatu nie mogą zasiadać w komisji konkursowej na dyrektora szkoły – NSA wyjaśnia zasady!”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 733/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-05-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-03-21 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Kazimierz Bandarzewski /sprawozdawca/ Olga Żurawska - Matusiak /przewodniczący/ Rafał Stasikowski Symbol z opisem 6145 Sprawy dyrektorów szkół 6392 Skargi na uchwały rady powiatu w przedmiocie ... (art. 87 i 88 ustawy o samorządzie powiatowym) Hasła tematyczne Oświata Sygn. powiązane IV SA/Wr 466/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2021-11-26 III OSK 377/22 - Wyrok NSA z 2023-05-18 II SAB/Wa 449/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-10-25 Skarżony organ Starosta Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 910 art. 63 ust. 14 lit. a Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - tj Dz.U. 2017 poz 1587 § 8 ust. 2 pkt 4 Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej Dz.U. 2020 poz 920 art. 79 ust. 1, art. 79 ust. 4 Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym - t.j. Dz.U. 2019 poz 2325 art. 3 § 1, art. 147 § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie: Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Paulina Gromulska po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zarządu Powiatu W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 26 listopada 2021 r. sygn. akt IV SA/Wr 466/21 w sprawie ze skargi B. G. na uchwałę Zarządu Powiatu W. z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia konkursu na stanowisko dyrektora Zespołu Szkół [...] w W. oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 26 listopada 2021 r. sygn. akt IV SA/Wr 466/21, po rozpoznaniu sprawy ze skargi B. G. (dalej skarżąca) na uchwałę Zarządu Powiatu W. (dalej Zarząd Powiatu) z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia konkursu na stanowisko dyrektora Zespołu Szkół [...] w W (dalej ZSZ w W.), stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał w pierwszej kolejności, że w niniejszej sprawie przedmiot sporu dotyczy oceny, czy organ prowadzący szkołę może zatwierdzić konkurs na stanowisko dyrektora szkoły w sytuacji gdy w skład powołanej przez organ prowadzący szkołę komisji konkursowej w celu przeprowadzenia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły znaleźli się jako przedstawiciele organu prowadzącego szkołę członkowie tego organu kolegialnego, jakim jest zarząd powiatu. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że zasadnym okazał się zarzut strony dotyczący wystąpienia nieprawidłowości, które mogły mieć wpływ na wynik konkursu na stanowisko dyrektora ZSZ w W., a to z uwagi na wadliwość składu komisji konkursowej. Oceniając przebieg postępowania Sąd stwierdził, że słusznie organ zarzucił w odpowiedzi na skargę, iż strona wskazuje jako nieprawidłowość uczestnictwo trzech członków Zarządu Powiatu w posiedzeniu komisji, co nie ma odzwierciedlenia w stanie faktycznym, gdyż w obradach uczestniczyło jedynie dwóch etatowych członków Zarządu: Starosta J. D. oraz Wicestarosta J. I., jednakże okoliczność, że w pracach komisji konkursowej czynnie wzięło udział tylko dwoje z pięciorga członków Zarządu Powiatu nie ma znaczenia dla stwierdzenia niezgodności składu komisji z art. 63 ust. 14 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 910 z późn. zm.). W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że w sposób szczególny uwidoczniła się wadliwość składu komisji, jeżeli chodzi o przedstawicieli organu prowadzącego szkołę, gdyż pięcioosobowy Zarząd Powiatu wskazał spośród siebie trzech swych członków do komisji konkursowej, w tym Starostę i Wicestarostę, z których to dwaj ostatni czynnie uczestniczyli w pracach komisji konkursowej, której przewodniczył sam Starosta. Z protokołu z posiedzenia komisji konkursowej, które odbyło się w dniu [...] kwietnia 2021 r. niezbicie wynika, że po dokonaniu merytorycznej oceny obu kandydatek doszło do dwukrotnego głosowania, gdyż w pierwszym głosowaniu kandydatki uzyskały po 5 głosów, i dopiero w drugim głosowaniu skarżąca otrzymała 4 głosy, zaś druga kandydatka uzyskała 6 głosów poparcia. W tej sytuacji nie jest wykluczone, że decydujący głos o wyłonieniu kandydata na stanowisko dyrektora ZSZ w W. mógł mieć jeden z członków Zarządu Powiatu, który następnie, w ramach kolegialnego organu wykonawczego powiatu, zatwierdził przeprowadzony konkurs. Zdaniem Sądu pierwszej instancji nie ma zatem wątpliwości, iż powołanie w niniejszej sprawie do komisji konkursowej członków organu prowadzącego szkołę doprowadziło do zaprzeczenia idei konkursu na stanowisko dyrektora szkoły. Stwierdzona w sprawie wadliwość w zakresie powołania komisji konkursowej stanowi podstawę do wyeliminowania wszystkich aktów i czynności stanowiących konsekwencję niezgodnego z prawem i tym samym nieważnego aktu powołania komisji. Jednym z takich aktów była zaskarżona uchwała Zarządu Powiatu z dnia [...] kwietnia 2021 r. w sprawie zatwierdzenia konkursu na stanowisko dyrektora ZSZ w W., który został przeprowadzony przez wadliwie powołaną komisję konkursową. W ocenie Sądu pierwszej instancji stwierdzenie, że zaskarżona uchwała Zarządu Powiatu została podjęta z naruszeniem prawa wymagało oceny charakteru tego naruszenia, gdyż stosownie do przepisów art. 79 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 920) zwanej dalej u.s.p. w przypadku istotnego naruszenia mamy do czynienia z nieważnością uchwały, zaś w przypadku nieistotnego naruszenia w grę wchodzi stwierdzenie, że została ona wydana z naruszeniem prawa. Uchwały nie można unieważnić po upływie 1 roku od dnia jej podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi jej przedłożenia organowi nadzoru lub jest ona aktem prawa miejscowego, zaś jeżeli nie można stwierdzić nieważności z uwagi na upływ owego terminu, sąd administracyjny orzeka o niezgodności uchwały z prawem (art. 82 ust. 1 u.s.p.). W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu naruszenie 63 ust. 14 pkt 1 lit. a Prawa oświatowego w zw. z § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1587 z późn. zm.) zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie regulaminu konkursu zaskarżoną uchwałą Zarządu Powiatu należy uznać za istotne. Konstatować bowiem należy, iż skoro wadliwe jest powołanie do składu komisji konkursowej jako przedstawicieli organu prowadzącego szkołę członków tego organu to w konsekwencji oznacza to, że skład całej komisji jest nieprawidłowy. Zgodnie przecież z art. 63 ust. 14 pkt 1 lit. a Prawa oświatowego w skład komisji wchodzą też przedstawiciele organu prowadzącego szkołę, zaś powołanie członków tego organu do składu oznacza, że przedstawicieli organu nie powołano w wymaganej liczbie. Komisja w składzie niepełnym nie mogła zatem działać skutecznie, tym bardziej że nie miała przewodniczącego, gdyż na tę funkcję został powołany Starosta Powiatu. Podnieść również należy, iż stosownie do art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a. uwzględnienie skargi na akt organu jednostki samorządu terytorialnego powoduje stwierdzenie jego nieważności, albo stwierdzenie, iż został wydany z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jego nieważności. W sprawie nie ma zastosowania art. 82 ust. 1 u.s.p., gdyż Zarząd Powiatu nie miał obowiązku przedłożenia z urzędu organowi nadzoru wydanej uchwały, nie jest ona również aktem prawa miejscowego, ani też od jej podjęcia do dnia wyrokowania nie upłynął 1 rok. Podsumowując stwierdzić należy, że powołanie członków organu prowadzącego szkołę do składu komisji konkursowej przesądza o tym, że zaskarżona uchwała Zarządu Powiatu została wydana z istotnym naruszeniem art. 63 ust. 14 pkt 1 lit. a Prawa oświatowego w zw. z § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu, a zatem skarga zasługiwała na uwzględnienie. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Zarząd Powiatu W., zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie tj.: a) art. 63 ust. 14 lit. a Prawa oświatowego poprzez przyjęcie, że poszczególni członkowie Zarządu Powiatu nie mogą zostać powołani do komisji konkursowej jako przedstawiciele organu prowadzącego szkołę oraz że skład komisji konkursowej był niezgodny z przepisami ustawy; b) § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu poprzez przyjęcie, że powołanie w skład komisji konkursowej poszczególnych członków Zarządu Powiatu stanowi nieprawidłowość, która mogła mieć wpływ na wynik konkursu; c) art. 79 ust. 1 oraz ust. 4 u.s.p. poprzez zastosowanie tego przepisu i przyjęcie, że ewentualne naruszenie przepisów miało charakter istotny; 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 § 1 i art. 147 § 1 P.p.s.a. polegające na tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyniku niewłaściwej kontroli legalności uchwały Zarządu Powiatu zastosował środek określony w art. 147 § 1 P.p.s.a. i stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały pomimo braku podstaw do stwierdzenia nieważności. W oparciu o powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie skarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 P.p.s.a. Żadna z powyższych przesłanek w tej sprawie nie zaistniała. Rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1). Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną. Skarga kasacyjna jest niezasadna. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie podniosła zarzut zarówno naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. W pierwszej kolejności zostanie rozpoznany zarzut naruszenia przepisów postępowania, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy, możliwe jest zbadanie zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego. Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania obejmujących art. 3 § 1 P.p.s.a. i art. 147 § 1 P.p.s.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy polegający na niewłaściwej kontroli legalności zaskarżonej uchwały i stwierdzenia jej nieważności mimo braku ku temu podstaw. Art. 3 § 1 P.p.s.a. jest przepisem ogólnym o charakterze kompetencyjnym stanowiącym, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Norma ta określa zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, tj. zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne. Art. 3 P.p.s.a. wskazuje cele działania sądów administracyjnych oraz zakres ich kognicji i żadna z jednostek redakcyjnych wskazanego przepisu nie odnosi się, przynajmniej wprost, do obowiązku sądu administracyjnego w zakresie sposobu procedowania przed tym sądem (por. wyrok NSA z 4 września 2008 r. sygn. akt I OSK 266/08). Naruszenie art. 3 § 1 P.p.s.a. ma miejsce w sytuacji, gdy sąd rozpoznający skargę uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie, a okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej, jak to ma miejsce w realiach niniejszej sprawy, nie oznacza naruszenia tego przepisu (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 635/16; wyrok NSA z 5 kwietnia 2012 r. sygn. akt I OSK 1636/11). Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego poprzez dokonanie błędnej wykładni art. 63 ust. 14 pkt 1 lit. a Prawa oświatowego polegającej na przyjęciu, że do składu komisji konkursowej powołanej w celu wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora szkoły prowadzonej przez powiat nie mogą zostać powołani jako przedstawiciele organu prowadzącego szkołę członkowie zarządu powiatu. Trafnie w tej sprawie stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, że w skład komisji konkursowej nie może wejść członek zarządu powiatu (organu prowadzącego tę szkołę). Art. 63 ust. 14 pkt 1 lit. a Prawa oświatowego jednoznacznie wskazuje na rozłączność składu komisji konkursowej oraz składu organu prowadzącego poprzez posłużenie się pojęciem "przedstawiciela organu prowadzącego". Zgodnie z art. 63 ust. 14 pkt 1 lit. a Prawa oświatowego organ prowadzący szkołę, którym w tej sprawie jest Zarząd Powiatu W., wyznacza trzech swoich przedstawicieli. Przedstawiciel organu prowadzącego szkołę to osoba działająca w imieniu i na rzecz tego organu, tj. organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 63 ust. 3 Prawa oświatowego kandydata na stanowisko dyrektora szkoły wyłania się w drodze konkursu. Art. 63 ust. 14 ww. ustawy wymienia skład komisji, a w tym osoby, które mogą być powołane przez organ prowadzący szkołę. W punkcie pierwszym litera a ww. przepisu ustawodawca zobowiązał organ prowadzący szkołę do powołania do składu komisji konkursowej trzech przedstawicieli tego organu. Zarząd Powiatu W. w skład komisji konkursowej do przeprowadzenia postępowania w celu wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora ZSZ w W. powołał jako swoich przedstawicieli trzech członków tego Zarządu, z których dwóch brało udział w pracach samej komisji. Kwestia dopuszczalności powołania do składu komisji konkursowej członków zarządu powiatu w przypadku, gdy ten sam zarząd powiatu jest organem prowadzącym szkołę była już przedmiotem oceny sądów administracyjnych. Mimo braku w tym zakresie pełnej jednolitości poglądów orzeczniczych, przeważa stanowisko niedopuszczające do skutecznego wyznaczenia przez zarząd powiatu swoich członków do tak powoływanych komisji konkursowych (por. wyrok NSA z 26 maja 2015 r. sygn. akt I OSK 369/15; prawomocny wyrok WSA w Lublinie z 19 stycznia 2021 r. sygn. akt III SA/Lu 346/20, wyrok NSA z 23 kwietnia 2024 r. sygn. akt III OSK 3879/21). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 2013 r. sygn. akt I OSK 324/13 wyjaśnił, że pod pojęciem organ administracji publicznej należy rozumieć element (jednostkę) struktury organizacyjnej podmiotu realizującego zadania z zakresu administracji publicznej, posiadający swój substrat osobowy w postaci osoby lub osób piastujących funkcję takiego organu, którego działania i zaniechania przypisywane są danemu podmiotowi (np. jednostce samorządu terytorialnego), jako dokonywane w jego imieniu i na jego rzecz. Nie budzi wątpliwości, że z takiego rozumienia organu administracji wynika, że piastun organu nie jest jego przedstawicielem. Przedstawicielem danego organu będzie osoba, która zostanie upoważniona przez piastuna organu do załatwiania (prowadzenia) określonego rodzaju spraw w jego imieniu i na jego rzecz. Zarząd powiatu jako organ prowadzący szkołę nie może powołać członków tego zarządu do składu komisji, ponieważ organ ten powołuje swoich przedstawicieli do tej komisji. Osoby wchodzące w skład zarządu powiatu wykonujący pewne funkcje pojedynczo występują jako członkowie zarządu powiatu. Zarząd powiatu ogłasza konkurs na stanowisko dyrektora szkoły i powołuje skład komisji konkursowej, a następnie kontroluje przeprowadzony konkurs mając możliwość jego unieważnienia w przypadku stwierdzenia, że komisja konkursowa naruszyła zasady lub tryb procedowania określone w § 8 ust. 2 pkt 1-4 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu. Tym samym w zakresie powoływania dyrektora szkoły zarząd powiatu jest organem prowadzącym szkołę na szczeblu powiatu i z racji tej funkcji podejmuje przede wszystkim czynności organizacyjne (powołuje komisję konkursową), kontrolne (kontroluje jej pracę w zakresie oceny przebiegu samego konkursu) oraz osobowe (powołuje wybranego kandydata na stanowisko dyrektora szkoły). Jeżeli członek zarządu zasiadałby w komisji konkursowej to sam zarząd powiatu kontrolując działania takiej komisji w istocie kontrolowałby członków tego zarządu. Członkowie takiego zarządu działaliby w roli podwójnej – z jednej strony jako członkowie komisji konkursowej, a z drugiej jako członkowie organu uprawnionego do kontroli prac tej komisji (tj. zarządu powiatu). Dopuszczenie do takiej sytuacji zniweczyłoby sens sprawowania kontroli zarządu powiatu nad komisją konkursową. O ile członkowie komisji konkursowej wybierają merytorycznie najlepszego kandydata w oparciu m.in. o zadawane kandydatom pytania lub przedstawiane przez kandydatów wizje funkcjonowania i rozwoju danej szkoły, o tyle przesłanki oceny działalności komisji konkursowej określone zostały w powołanym § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu. Przesłanki te nie pozwalają na kontrolę najistotniejszej części prac komisji konkursowej, jaką jest merytoryczna ocena każdego z kandydatów oraz tajne głosowanie nad kandydatami (§ 5 ust. 2 i § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia). Tym samym w przypadku, gdyby członkowie zarządu powiatu mogli zasiadać w składzie takiej komisji, to wówczas kontrolując na podstawie § 8 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu prace tejże komisji mogliby kierować się także zakresem akceptacji stanowiska wyrażanego przez nich w czasie prac samej komisji. Nie ma także istotniejszego znaczenia, czy w składzie komisji konkursowej bierze udział większość członków zarządu powiatu, czy też mniejsza liczba tych członków. Jeżeli z 5-osobowego składu zarządu dwóch jego członków faktycznie pełni czynności w komisji konkursowej, to w sytuacji posiedzenia takiego zarządu, którego przedmiotem obrad będzie kontrola prac komisji konkursowej może być obecnych trzech jego członków (kworum niezbędne do podejmowania uchwał – art. 13 ust. 1 u.s.p.) wśród których będą dwaj członkowie biorący udział w pracach takiej komisji – i wówczas członkowie zarządu biorący udział w pracach takiej komisji mając większość głosów zdecydują o wyniku kontroli. W tej zaś sprawie zostało wskazanych 3 członków Zarządu Powiatu W. do pracy w komisji konkursowej. Prawo oświatowe nie przewiduje żadnego limitu udziału członków kolegialnego organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego w pracach komisji konkursowej powołanej celem wyłonienia kandydata na dyrektora szkoły, tym samym nie można takiego limitu wprowadzać. W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela wcześniejszego stanowiska zajętego w orzecznictwie sądowym, zgodnie z którym niedopuszczalny jest udział członków zarządu powiatu w komisji konkursowej tylko wtedy, gdy większość członków takiego organu została oddelegowana przez organ wykonawczy do jej składu (por. prawomocny wyrok WSA w Warszawie z 28 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 1824/18; wyrok NSA z 25 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 560/14; wyrok NSA z 25 listopada 2014 r. sygn. akt I OSK 2135/14; wyrok NSA z 26 maja 2015 r. sygn. akt I OSK 369/15). Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie § 4 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu. Zgodnie z tym przepisem organ prowadzący daną szkołę unieważnia konkurs i zarządza jego powtórzenie jeżeli stwierdził inne niż wymienione w ust. 2 pkt 1-3 tego przepisu nieprawidłowości, które mogły mieć wpływ na wynik konkursu. Wadliwy skład komisji konkursowej stanowi inną wadliwość niż wynikającą z § 8 ust. 2 pkt 1-3 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu, która miała wpływ na wynik konkursu. Nie jest także zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 79 ust. 1 u.s.p. poprzez wadliwe jego zastosowanie i przyjęcie, że wadliwy skład komisji konkursowej stanowi istotą wadę, a nie nieistotną wadę w rozumieniu art. 79 ust. 4 u.s.p. Skoro wadliwy skład komisji konkursowej uzasadniał unieważnienie konkursu i zarządzenie jego powtórzenia, to nie można takiej wady uznać za nieistotną. Tym samym trafnie Sąd pierwszej instancji nie uznał, aby w tej sprawie zaistniała nieistotna wada. Tym samym skoro wykazane przez Sąd pierwszej instancji w tej sprawie naruszenie prawa miało charakter istotny, to zasadnym było stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. Nie jest więc zasadny także zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu powołanego art. 147 § 1 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI