III OSK 709/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuW niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek M. J. o wyłączenie sędziego delegowanego WSA Pawła Mierzejewskiego od rozpoznania skargi kasacyjnej. Skarżący argumentował, że delegowanie sędziego do sądu wyższej instancji przez organy inne niż Prezydent RP narusza Konstytucję RP, która przyznaje Prezydentowi wyłączne prawo nominacji sędziów. Zdaniem skarżącego, taka delegacja stanowi zmianę obszaru właściwości sędziego bez zgody Prezydenta, co prowadzi do naruszenia prawa do właściwego sądu. NSA oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, podkreślając, że zgodnie z Prawem o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyłączenie sędziego następuje tylko wtedy, gdy istnieją okoliczności budzące uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Sąd uznał, że ustrojowe podstawy delegowania sędziów nie są taką okolicznością i nie wpływają na bezstronność sędziego. Ponadto, NSA oddalił wniosek o zawieszenie postępowania, wskazując, że NSA jest władny samodzielnie rozpoznać wniosek o wyłączenie sędziego, a ponadto Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w podobnej sprawie. Sąd nie podjął również uchwały w zakresie wniosku skarżącego, uznając to za nieistotne dla rozstrzygnięcia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego w kontekście delegowania sędziów do sądów wyższej instancji oraz odmowy zawieszenia postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie sędziego w NSA, opartego na zarzutach ustrojowych dotyczących delegowania.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ustrojowe podstawy delegowania sędziów wojewódzkiego sądu administracyjnego do orzekania w Naczelnym Sądzie Administracyjnym mogą stanowić przesłankę do wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ustrojowe podstawy delegowania sędziów nie stanowią przesłanki do wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy, gdyż nie budzą uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności.
Uzasadnienie
NSA uznał, że wyłączenie sędziego następuje tylko w przypadkach przewidzianych ustawą, gdy istnieją okoliczności budzące uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Ustroje podstawy delegowania sędziów nie spełniają tego kryterium i nie wpływają na bezstronność sędziego.
Czy wniosek o wyłączenie sędziego powinien być uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobniła istnienia konkretnych okoliczności wskazujących na brak bezstronności sędziego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie wskazała i nie uprawdopodobniła przyczyn wyłączenia przewidzianych ustawą.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 20 § 1 p.p.s.a., strona składająca wniosek o wyłączenie sędziego jest obowiązana wskazać i uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. W analizowanej sprawie skarżący nie przedstawił takich okoliczności, ograniczając się do zarzutów ustrojowych.
Czy Naczelny Sąd Administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie skargi kasacyjnej do czasu rozpoznania innej sprawy, w której podnoszone są wątpliwości konstytucyjne dotyczące delegowania sędziów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, NSA nie jest zobowiązany do zawieszenia postępowania, a w tym konkretnym przypadku zawieszenie byłoby niezasadne, zwłaszcza że Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w podobnej sprawie.
Uzasadnienie
NSA może zawiesić postępowanie, jeśli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania, ale nie jest to obligatoryjne. W ocenie NSA, zawieszenie byłoby niezasadne, ponieważ NSA jest władny rozpoznać wniosek o wyłączenie sędziego samodzielnie, a ponadto Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w sprawie dotyczącej wątpliwości konstytucyjnych.
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 19
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wyłączenie sędziego na wniosek strony następuje wówczas, gdy zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie.
p.p.s.a. art. 18 § § 1-3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustanawia instytucję wyłączenia sędziego jako gwarancję zasady obiektywizmu i bezstronności.
p.p.s.a. art. 20 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Strona składająca wniosek o wyłączenie sędziego obowiązana jest wskazać i jednocześnie uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 22 § § 1 i 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania.
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 77 § § 1 pkt 1
Dotyczy delegowania sędziów do pełnienia obowiązków w sądzie wyższej instancji.
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 13 § pkt 1
Przepis, którego zgodność z Konstytucją była kwestionowana w skardze konstytucyjnej.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustrojowe podstawy delegowania sędziów nie stanowią przesłanki do ich wyłączenia od rozpoznania sprawy. • Strona składająca wniosek o wyłączenie sędziego jest obowiązana wskazać i uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia przewidziane ustawą. • Naczelny Sąd Administracyjny jest władny samodzielnie rozpoznać wniosek o wyłączenie sędziego, co czyni zawieszenie postępowania niezasadnym.
Odrzucone argumenty
Delegowanie sędziego do sądu wyższej instancji przez organy inne niż Prezydent RP narusza Konstytucję RP i prowadzi do nieważności postępowania. • Zmiana obszaru właściwości sędziego przez organy inne niż Prezydent RP wymaga jego zgody i jest sprzeczna z Konstytucją. • Należy zawiesić postępowanie do czasu rozpoznania skargi konstytucyjnej dotyczącej delegowania sędziów.
Godne uwagi sformułowania
ustrojowe podstawy delegowania sędziów wojewódzkiego sądu administracyjnego do orzekania w Naczelnym Sądzie Administracyjnym • nie zasługuje na uwzględnienie • okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego • nie mogą stanowić, wbrew twierdzeniom skarżącego, ustrojowe podstawy delegowania sędziów
Skład orzekający
Tamara Dziełakowska
przewodniczący
Wojciech Jakimowicz
sprawozdawca
Olga Żurawska - Matusiak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego w kontekście delegowania sędziów do sądów wyższej instancji oraz odmowy zawieszenia postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie sędziego w NSA, opartego na zarzutach ustrojowych dotyczących delegowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawem do sądu i bezstronnością sędziego, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy delegowany sędzia może być stronniczy? NSA rozstrzyga wniosek o wyłączenie.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.