III OSK 7066/21

Naczelny Sąd Administracyjny2023-07-11
NSAAdministracyjneWysokansa
policjaurlop wypoczynkowyekwiwalent pieniężnyprawo pracypostępowanie administracyjnesądownictwo administracyjneTrybunał Konstytucyjnyrozsądny terminzawieszenie postępowaniapodjęcie postępowania

NSA podjął zawieszone postępowanie w sprawie ekwiwalentu za niewykorzystany urlop policjanta, mimo braku rozstrzygnięcia TK, ze względu na długi czas oczekiwania i naruszenie prawa do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowił podjąć zawieszone postępowanie w sprawie dotyczącej ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy policjanta. Postępowanie zostało zawieszone z powodu pytania prawnego skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego, które dotyczyło zgodności z Konstytucją przepisów wyłączających możliwość dochodzenia tego ekwiwalentu przez policjantów zwolnionych ze służby przed określonym terminem. Po ponad dwóch latach oczekiwania na rozstrzygnięcie TK, NSA uznał, że dalsza zwłoka narusza prawo skarżącego do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie, co uzasadnia podjęcie postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) w postanowieniu z dnia 11 lipca 2023 r. zdecydował o podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie ze skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu od wyroku WSA w Poznaniu, dotyczącej odmowy wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy dla policjanta W. K. Postępowanie przed NSA zostało zawieszone na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), z uwagi na skierowanie przez WSA w Białymstoku pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego (TK). Pytanie dotyczyło zgodności z Konstytucją przepisu, który wyłączał stosowanie art. 115a ustawy o Policji do spraw dotyczących ekwiwalentu za urlop, wszczętych po 6 listopada 2018 r., w odniesieniu do policjantów zwolnionych ze służby przed tą datą. Sprawa przed TK toczy się pod sygnaturą P 7/21 i do chwili obecnej nie została rozstrzygnięta. NSA, biorąc pod uwagę ponad dwuletni okres oczekiwania na odpowiedź TK oraz nieznany termin jej udzielenia, uznał, że dalsza zwłoka w rozpoznaniu licznych spraw policjantów (ponad 1000) narusza ich prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie, zgodnie z art. 6 ust. 1 EKPC. Sąd powołał się również na orzecznictwo ETPCz w sprawie Bieliński przeciwko Polsce, wskazujące na naruszenie prawa do skutecznego środka odwoławczego, gdy długość postępowania zależy od zwłoki TK. W związku z tym, mimo iż przyczyna zawieszenia nie ustała, NSA uznał, że zaistniały inne okoliczności uzasadniające podjęcie postępowania ze względu na zasady sprawiedliwości społecznej, celowości i ekonomii procesowej, na podstawie art. 128 § 1 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, w przedstawionych okolicznościach, pomimo iż nie ustała przyczyna zawieszenia postępowania, zaistniały inne okoliczności uzasadniające podjęcie postępowania.

Uzasadnienie

Długi okres oczekiwania na rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego (ponad 2 lata) narusza prawo skarżących do rozpoznania ich spraw w rozsądnym terminie, co jest sprzeczne z art. 6 ust. 1 EKPC i orzecznictwem ETPCz. Zasady sprawiedliwości społecznej, celowości i ekonomii procesowej również przemawiają za podjęciem postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 128 § § 1 pkt 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do podjęcia zawieszonego postępowania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zawieszenia postępowania.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zawieszenia postępowania w związku z pytaniem prawnym do TK.

p.p.s.a. art. 7

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada szybkiego załatwiania spraw.

ustawa o wsparciu służb mundurowych art. 9 § ust. 1

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw

Przepis, którego zgodność z Konstytucją była przedmiotem pytania prawnego do TK.

u.o.Policji art. 115a

Ustawa o Policji

Przepis dotyczący ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop, którego stosowanie było kwestionowane.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 8 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naczelna moc Konstytucji.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa.

Konstytucja RP art. 190 § ust. 1, 3 i 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zakres i skutki orzeczeń TK.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Długi okres oczekiwania na rozstrzygnięcie TK narusza prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Dalsza zwłoka narusza zasady sprawiedliwości społecznej, celowości i ekonomii procesowej. Orzecznictwo ETPCz w sprawie Bieliński przeciwko Polsce potwierdza naruszenie prawa do skutecznego środka odwoławczego w podobnych sytuacjach.

Godne uwagi sformułowania

dalsza zwłoka w rozpoznaniu zawisłych przed nim licznych spraw [...] narusza prawo skarżących do rozpoznania ich spraw w rozsądnym terminie Koliduje też z wynikającą z art. 7 p.p.s.a. zasadą, zgodnie z którą sąd administracyjny powinien podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy gdy długość postępowania sądowego uzależniona jest w znacznym stopniu od zwłoki w rozpoznaniu sprawy przez Trybunał Konstytucyjny, dochodzi do naruszenia praw obywatela do skutecznego środka odwoławczego

Skład orzekający

Zbigniew Ślusarczyk

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie podjęcia zawieszonego postępowania w sytuacji długotrwałego oczekiwania na rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego, ze względu na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy postępowanie zostało zawieszone z powodu pytania prawnego do TK, a oczekiwanie na jego rozstrzygnięcie jest nadmiernie długie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne radzą sobie z długotrwałymi postępowaniami, gdy kluczowe jest rozstrzygnięcie TK, i jak równoważą to z prawem obywatela do szybkiego procesu.

Policjant czekał 2 lata na wyrok ws. urlopu. NSA podjął decyzję, bo TK milczał.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 7066/21 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-07-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Sygn. powiązane
III SA/Po 468/21 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2021-07-29
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Podjęto zawieszone postępowanie
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 lipca 2021 r. sygn. akt III SA/Po 468/21 w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu z dnia 14 stycznia 2021 r., nr 49/E/ODW/2021 w przedmiocie odmowy wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy postanawia: podjąć zawieszone postępowanie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 5 października 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.), zawiesił postępowanie z uwagi na przedstawienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z 21 stycznia 2021 r. Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego o treści: "Czy art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 1610), w zakresie, w jakim wyłącza stosowanie przepisu art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360, z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2020 r. do spraw dotyczących ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych po dniu 6 listopada 2018 r. w odniesieniu do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018 r. jest zgodny z art. 2, art. 8 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 190 ust. 1, 3 i 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.".
Sprawa w Trybunale Konstytucyjnym została zarejestrowana pod sygnaturą P 7/21 i do chwili obecnej nie została rozstrzygnięta.
Mając na uwadze długi okres oczekiwania na udzielenie odpowiedzi przez Trybunał Konstytucyjny (ponad 2 lata) oraz nieznany do chwili obecnej termin jej udzielenia, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że dalsza zwłoka w rozpoznaniu zawisłych przed nim licznych spraw ze skarg policjantów w przedmiocie wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe i dodatkowe (ponad 1000), w tym spraw, w których postępowania zostały zawieszone, narusza prawo skarżących do rozpoznania ich spraw w rozsądnym terminie. Koliduje też z wynikającą z art. 7 p.p.s.a. zasadą, zgodnie z którą sąd administracyjny powinien podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy i dążyć do jej rozstrzygnięcia na pierwszym posiedzeniu. Takie działania naruszają również zasadę wynikającą z art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Europejski Trybunał Praw Człowieka w wyroku z 21 lipca 2022 r. w sprawie Bieliński przeciwko Polsce (skarga nr 48762/19) zasygnalizował, że gdy długość postępowania sądowego uzależniona jest w znacznym stopniu od zwłoki w rozpoznaniu sprawy przez Trybunał Konstytucyjny, dochodzi do naruszenia praw obywatela do skutecznego środka odwoławczego. W przedstawionych okolicznościach sprawy, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, pomimo iż nie ustała przyczyna zawieszenia postępowania, to zaistniały inne okoliczności uzasadniające ze względu na zasady: sprawiedliwości społecznej, celowości i ekonomii procesowej podjęcie postępowania.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 128 § 1 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. podjął zawieszone postępowanie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI