III OSK 705/24

III OSK 705/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-11-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-02-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak
Piotr Korzeniowski /przewodniczący/
Sławomir Pauter /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Sygn. powiązane
II SA/Łd 225/23 - Wyrok WSA w Łodzi z 2023-09-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 188, art. 200, art. 203 pkt 1 oraz art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 1029
art. 3 pkt 13, art. 64 ust. 1, 1a i 4, art. 72 ust. 1, art. 73 ust. 1, art. 78 ust. 4, art. 85 ust. 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 75 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2016 poz 961
art. 4
Ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych
Dz.U. 2023 poz 1964
par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) oraz par. 14 ust. 2  pkt a
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędzia del. WSA Sławomir Pauter (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Krzysztof Książek po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 września 2023 r., sygn. akt II SA/Łd 225/23 w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 14 grudnia 2022 r. nr SKO.4161.58.22 w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżony wyrok w całości i zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 29 lipca 2022 r., znak RG.7624/1/2009.4.2018.3.2019.6.2021, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu na rzecz J. L. kwotę 1257 (jeden tysiąc dwieście pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 20 września 2024 r., sygn. akt II SA/Łd 225/23 oddalił skargę J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 14 grudnia 2022 r. nr SKO.4161.58.22 w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia.
Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu decyzją z dnia 14 grudnia 2022 r., znak SKO.4161.58.22 wydaną na podstawie: art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 2000, dalej: k.p.a.); art. 84 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tj. Dz.U. 2022 r., poz. 1029, dalej: ustawa środowiskowa) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 29 lipca 2022 r., znak RG.7624/1/2009.4.2018.3.2019.6.2021 stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni wiatrowej mocy 2 MW, przewidzianej do realizacji na działce nr [...] w obrębie [...], w [...] (wysokość zawieszenia wirnika/wież/ - ok. 110 m, średnica wirnika – ok. 90 m, fundament wieży o wymiarach 18,6 m x 18,6 m posadowiony na głębokości około 2,25 m).
Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że decyzją z dnia 16 kwietnia 2009 r., znak: RG.7624/1/2009 Burmistrz Gminy i Miasta [...] ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację wyżej wymienionego przedsięwzięcia.
Wnioskiem z dnia 25 listopada 2011 r. J. L. (dalej: skarżący) wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu o stwierdzenie nieważności w/w decyzji z dnia 16 kwietnia 2009 r. Po prawomocnym stwierdzeniu przez Naczelny Sąd Administracyjny, że skarżący ma interes prawny w uczestniczeniu w niniejszym postępowaniu, SKO rozpoznało powyższy wniosek w ten sposób, że decyzją z dnia 14 października 2014 r., znak: SKO.4161/595/14 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 16 kwietnia 2009 r., z uwagi na brak wystąpienia ustawowych przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., następnie decyzją z dnia 10 grudnia 2014 r., znak: SKO.4161/613/14 Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 8 września 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 173/15 na skutek skargi J. L. uchylił decyzję SKO z dnia 10 grudnia 2014 r. wraz z poprzedzającą ją decyzją z dnia 14 października 2014 r.
Skargę kasacyjną od w/w wyroku wniósł uczestnik postępowania – E. Sp. z o.o. w W. Wyrokiem z dnia 22 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 3082/15 Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił. W uzasadnieniu orzeczenia NSA wskazał, że w niniejszej sprawie organ administracji wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia błędnie uznał, że w sprawie nie zachodziła konieczność badania kwestii kumulacji oddziaływań wytwarzanych przez elektrownię wiatrową - której dotyczy decyzja - z oddziaływaniami, które wytwarzane będą przez trzy inne elektrownie (których dotyczą trzy decyzje Burmistrza Gminy i Miasta [...], tj. dwie z dnia 16 kwietnia 2009 r. dotyczące inwestycji na działce nr ewid. [...] oraz na działkach nr ewid. [...], [...] i częściowo [...] oraz jedna decyzja z dnia 29 maja 2008 r. dotycząca inwestycji na działkach nr ewid. [...], [...], [...], [...] i [...]). Fakt, że kwestia kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się i planowanych do realizacji na działkach ewid. nr [...], [...], [...] cz., [...], [...], [...], [...], [...] i [...] nie była przedmiotem badania przez Burmistrza Gminy i Miasta [...], zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, świadczy o tym, iż organ wydając decyzję rażąco naruszył art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej.
W toku ponownie prowadzonego postępowania, na zlecenie Kolegium (postanowienie z dnia 9 lutego 2017 r., znak: SKO.4161/109/16, SKO.4161/5,7/17) biegła z zakresu ochrony środowiska sporządziła opinię w przedmiocie skumulowanego oddziaływania elektrowni wiatrowych, dla których Burmistrz Gminy i Miasta [...] ustalił środowiskowe uwarunkowania decyzjami: z dnia 29 maja 2008 r., znak: RG.7624/1/2008, z dnia 16 kwietnia 2009 r., znak: RG.7624/2/2009, z dnia 16 kwietnia 2009 r., znak: RG.7624/1/2009 oraz z dnia 16 kwietnia 2009 r., znak: RG.7624/3/2009. Opinia biegłej stwierdzająca brak kumulacji oddziaływań w/w elektrowni wiatrowych została przedstawiona w dniu 1 marca 2017 r.
Decyzją z dnia 23 czerwca 2017 r., znak: SKO.4161/7/17, Kolegium stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 16 kwietnia 2009 r., znak: RG.7624/3/2009, z uwagi na związanie oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania ujętymi w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 3082/15. W uzasadnieniu Kolegium odwołało się do wiążącej oceny prawnej wyrażonej w powołanym wyżej prawomocnym orzeczeniu, co do podjęcia decyzji Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 16 kwietnia 2009 r. z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji. Wskazało, że z treści wskazanego przepisu wynika, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie następujące uwarunkowania: rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się na obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. W rozpoznawanej sprawie, Burmistrz Gminy i Miasta [...] wadliwie przeprowadził procedurę poprzedzającą wydanie decyzji środowiskowej, ponieważ już we wstępnej fazie prowadzonego postępowania, zwracając się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], jak i Starosty [...] o wyrażenie stanowiska w przedmiocie tego, czy dla planowanego przedsięwzięcia zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz określenia ewentualnego raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wbrew treści art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej, obligującej organ do uwzględnienia kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się na obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie, nie poinformował powyższych organów o trzech identycznych wnioskach złożonych przez inwestora dotyczących realizacji elektrowni wiatrowych na sąsiednich działkach i jednej już istniejącej elektrowni wiatrowej zlokalizowanej na nieruchomości sąsiedniej (działki nr [...], [...], [...], [...] i [...]).
Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Kolegium z dnia 24 sierpnia 2017 r., znak: SKO.4161/31/17.
Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie inwestor wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z dnia 14 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 881/17 skargę oddalił. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 grudnia 2020 r., II OSK 1778/18 oddalił skargę kasacyjną inwestora od powyższego wyroku. Wobec czego prawomocnie stwierdzono nieważność decyzji z dnia 16 kwietnia 2009 r.
Burmistrz Gminy i Miasta [...] decyzją z dnia 4 października 2018 r., znak: RG.7624/1/2009.4.2018 ponownie ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu organ wskazał, że W. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. złożyła w dniu 9 sierpnia 2018 r. pismo, w którym podtrzymała swój wniosek o ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Organ stwierdził, że rozpatrując sprawę miał na względzie orzeczenia sądów administracyjnych wskazujące, iż stwierdzenie nieważności oznacza jedynie wyeliminowanie z obrotu prawnego samej decyzji, natomiast czynności procesowe dokonane przez organ oraz strony przed podjęciem takiej decyzji pozostają w mocy. Burmistrz Gminy i Miasta [...] wskazał, że w sprawie znajdują zastosowanie przepisy ustawy w brzmieniu przed nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 9 października 2015 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (por. informacja Zastępcy Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 23 stycznia 2017 r., znak: DOOŚ.OPK.070.15.2017.ML) i wobec tego brak jest potrzeby ponownego opiniowania konieczności dokonania oceny oddziaływania inwestycji na środowisko. Organ wskazał, że w toku postępowania uwzględnił fakt braku kumulacji oddziaływań elektrowni wiatrowych, opierając się na opinii biegłej H. S. z dnia 1 marca 2017 r. oraz "innych badaniach z dnia 19 grudnia 2016 r. opracowanych przez Laboratorium Badawcze [...]", a sporządzonych na zlecenie inwestora i przedłożonych organowi w dniu 14 marca 2018 r. (kopia raportu nr PR/01/12/2016 "Sprawozdanie z pomiarów poziomu hałasu emitowanego do środowiska przez Farmę Wiatrową [...]").
W wyniku rozpatrzenia odwołania J. L. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu decyzją z dnia 22 listopada 2018 r., znak: SKO.4161/32/18, uchyliło zaskarżone rozstrzygnięcie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Uzasadniając organ odwoławczy wskazywał na konieczność dokonania ustaleń, co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w oparciu o obowiązujące przepisy. Ponadto organ zaznaczył, że przy wydawaniu decyzji środowiskowej organ winien uwzględnić odległości wynikające z art. 4 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz.U. z 2016 r., poz. 961 ze zm., dalej również jako: "u.i.e.w.").
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem E. Sp. z o.o. z siedzibą w W. oraz W. w upadłości Sp. z o.o. Sp.k. z siedzibą w W. wniosły sprzeciwy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Łd 15/19, Sąd oddalił sprzeciwy potwierdzając prawidłowość decyzji Kolegium.
W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania Burmistrz Gminy i Miasta [...] decyzją z dnia 30 listopada 2020 r., znak: RG.7624/1/2009.4.2018.3.2019, w której określił dla przedmiotowego przedsięwzięcia środowiskowe uwarunkowania, o których mowa w art. 84 ust. 1a ustawy środowiskowej, tj. warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich oraz wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym. Organ wskazał, że rozstrzygnięcie zostało wydane po uzyskaniu stosownych opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (opinia z dnia 13 marca 2020 r., znak: WOOŚ.4220.131.2020.JCh.2, stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny środowiskowej z uwagi na fakt zrealizowania przedsięwzięcia) oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] (opinia z dnia 27 kwietnia 2020 r., znak: PSSE.NS ZNS.460.11.2020.JOK, stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny środowiskowej z uwagi na fakt zrealizowania przedsięwzięcia), przeprowadzono także analizę akustyczną uwzględniającą kumulację oddziaływań 4 elektrowni wiatrowych, która nie wykazała przekroczeń dopuszczalnych norm hałasu (kwestia kumulacji oddziaływań powinna zostać opisana przez inwestora w karcie informacyjnej przedsięwzięcia z uwagi na zmianę przez ustawodawcę treści karty, jednak organ zwrócił uwagę, że sporządzenie analizy przez organ wyłączyło konieczność uzupełnienia karty). Ponadto organ wskazał, że w jego ocenie brak jest podstaw do badania spełnienia kryterium odległościowego elektrowni wiatrowej, o którym mowa w art. 4 ustawy u.i.e.w., ponieważ inwestycja została zrealizowana na podstawie pozwolenia na budowę uzyskanego przed wejściem w życie powołanej ustawy. Zgodnie z art. 13 ust. 2 i 3 u.i.e.w. pozwolenia na budowę dotyczące elektrowni wiatrowych, wydane przed dniem wejścia w życie ustawy oraz wydane na podstawie postępowania, o którym mowa w ust. 3, zachowują moc, o ile w ciągu 5 lat od dnia wejścia w życie ustawy wydana zostanie decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, natomiast postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, wszczęte i niezakończone do dnia wejścia w życie ustawy, prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych. Wniosek o wydanie przedmiotowej decyzji środowiskowej został złożony w 2009 r., a od ponad 8 lat elektrownia jest użytkowana. Odmienna interpretacja wskazanych przepisów skutkowałaby usunięciem wielu elektrowni wiatrowych.
W wyniku rozpatrzenia odwołania J. L., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu decyzją z dnia 19 stycznia 2021 r., znak SKO.4161.94.20 uchyliło w/w decyzję z dnia 30 listopada 2020 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji z uwagi na stwierdzone uchybienia proceduralne oraz błędną interpretację przez organ pierwszej instancji art. 4 u.i.e.w., skutkującą niezastosowaniem tego przepisu.
Od powyższej decyzji E. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniósł sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Łd 136/21 sprzeciw ten oddalił.
W uzasadnieniu Sąd wojewódzki wskazał, że przedstawiona przez organ odwoławczy wykładnia przepisów u.i.e.w. czyni niezbędnym wyjaśnienie spełnienia norm odległościowych, o których mowa w art. 4 ustawy, w oparciu o kartę informacyjną przedsięwzięcia oraz oceny jej kompletności, ewentualnie zakresu niezbędnego do uzupełnienia, stosownie do treści art. 62a w zw. z art. 63 ustawy środowiskowej, która to wykładnia w ocenie Sądu, winna uwzględniać wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 28 maja 2020 r. w sprawie C-727/11, stanowiącym odpowiedź na pytanie prejudycjalne zadane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach postanowieniem z 12 października 2017 r., sygn. akt II SA/Ke 337/17.
W wyroku tym TSUE orzekł, że art. 1 ust. 1 lit. f) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/1535 z dnia 9 września 2015 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego należy interpretować w ten sposób, że wymóg zachowania minimalnej odległości usytuowania elektrowni wiatrowych od budynków mieszkalnych nie stanowi przepisu technicznego, który jest objęty obowiązkiem notyfikacji w rozumieniu art. 5 tej dyrektywy, o ile jego ustanowienie nie skutkuje jedynie marginalnym użytkowaniem turbin wiatrowych, czego sprawdzenie należy do sądu odsyłającego. Artykuł 15 ust. 2 lit. a) dyrektywy 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. dotyczącej usług na rynku wewnętrznym należy interpretować w ten sposób, że uregulowanie ustanawiające wymóg zachowania minimalnej odległości usytuowania elektrowni wiatrowych od budynków mieszkalnych nie należy do przepisów, które uzależniają podejmowanie lub prowadzenie działalności usługowej od ograniczenia terytorialnego, zwłaszcza w postaci limitów ustalonych w związku z minimalną odległością geograficzną pomiędzy usługodawcami, które to przepisy państwo członkowskie winno notyfikować Komisji Europejskiej zgodnie z art. 15 ust. 7 tej dyrektywy. Artykuł 3 ust. 1 akapit pierwszy i art. 13 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/28/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych zmieniającej i w następstwie uchylającej dyrektywy 2001/77/WE oraz 2003/30/WE w wersji zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/1513 z dnia 9 września 2015 r. należy interpretować w ten sposób, że nie sprzeciwiają się one uregulowaniu, które wprowadza wymóg zachowania minimalnej odległości usytuowania elektrowni wiatrowych od budynków mieszkalnych, jeśli to uregulowanie jest niezbędne i proporcjonalne w świetle wiążącego dane państwo członkowskie obowiązkowego krajowego celu ogólnego, czego sprawdzenie należy do sądu odsyłającego.
Decyzją z dnia 29 lipca 2023 r. Burmistrz Gminy i Miasta [...] stwierdził brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni wiatrowej mocy 2 MW, przewidzianej do realizacji na działce nr [...] w obrębie [...], w [...] (wysokość zawieszenia wirnika /wież/ - ok. 110 m, średnica wirnika – ok. 90 m, fundament wieży o wymiarach 18,6 m x 18,6 m posadowiony na głębokości około 2,25 m). Odwołując się do wiążącej organ oceny prawnej Sądu wyrażonej w w/w wyroku z 16 kwietnia 2021 r., wyroku TSUE z 28 maja 2020 r. oraz wypracowanego orzecznictwa sądów administracyjnych organ wywiódł, iż w sprawie nie znajdą zastosowania normy odległościowe wynikające z przepisów u.i.e.w. Jednocześnie zdaniem organu I instancji przedłożona przez inwestora karta informacyjna przedsięwzięcia nie wymaga uzupełnienia, gdyż jej treść stanowi wystarczająca podstawę do dokonania oceny przedsięwzięcia pod względem potrzeby sporządzenia raportu środowiskowego. Powyższe, zdaniem organu potwierdzają załączone do akt opinie organów specjalistycznych.
J. L. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, a także wniósł o traktowanie go na równi z inwestorem i doręczanie korespondencji na adres domowy, zamiast w drodze obwieszczenia.
Decyzją dnia 14 grudnia 2022 r., znak SKO.4161.58.22 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano na wstępie, że stosownie do art. 153 w zw. z art. 193 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania ujęte w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie sąd i organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Stąd też, uwzględniając stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2021 r., II SA/Łd 136/21, wyroku TSUE z 28 maja 2020 r., C-727/11 ocena decyzji Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 29 lipca 2021 r., winna nastąpić z uwzględnieniem uregulowań wynikających wprost z ustawy środowiskowej.
Odwołując się do poglądów orzecznictwa sądów administracyjnych, organ wskazał, iż wykładnia systemowa art. 15 ust. 3 u.i.e.w. pozwala na stwierdzenie, że wynikający z powyższego przepisu brak możliwości udzielenia przez właściwe rzeczowo organy, odpowiednio pozwolenia na budowę, jak i wydania pozytywnej decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia, które nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 4 ustawy, ma zastosowanie do postępowań wszczętych po wejściu w życie przepisów u.i.e.w. W sytuacji zmiany przepisów na mniej korzystne dla podmiotu, przy jednoczesnym braku przepisów przejściowych, koniecznym jest, stosownie do wynikającej z art. 2 Konstytucji RP zasady demokratycznego państwa prawnego, zastosowanie normy względniejszej. Powyższe stanowisko potwierdzają również wyniki wykładni art. 15 ust. 3 w zw. z art. 4 u.i.e.w. dokonanej z uwzględnieniem wskazówek zawartych w wyroku TSUE z dnia 28 maja 2020 r., z uzasadnienia którego wynika, iż nie pozostają w sprzeczności z prawem wspólnotowym regulacje krajowe wprowadzające wymóg zachowania minimalnej odległości usytuowania elektrowni wiatrowych od budynków mieszkalnych, jeśli to uregulowanie jest niezbędne i proporcjonalne w świetle wiążącego dane państwo członkowskie obowiązkowego krajowego celu ogólnego, czego sprawdzenie należy do sądu odsyłającego. Co więcej przepisy wspólnotowe, mając na uwadze konieczność ochrony przyjętych celów Unii Europejskiej, w tym ochrony środowiska i jakości życia, w odniesieniu do elektrowni wiatrowych wręcz nakładają obowiązek weryfikacji wpływu tego rodzaju przedsięwzięć na środowisko. Przy czym jak podkreślił TSUE w przypadku unieważnienia wcześniej przeprowadzonej oceny istniejącej nadal inwestycji, to zasady lojalnej współpracy i efektywności prawa unijnego, wymagają dokonania interpretacji przepisów prawa krajowego, w sposób umożliwiający dokonanie takiej oceny. Z tym, że ocena istniejącej inwestycji nie może być dokonywana tak jakby ta inwestycja była dopiero planowana, lecz pod kątem proceduralnego uzupełnienia istniejącego stanu faktycznego w kierunku zgodności także proceduralnej z unijnym prawem ochrony środowiska. W konsekwencji powyższego nie znajduje uzasadnienia kategoryczne stwierdzenie, że niezachowanie aktualnych wymogów odległościowych skutkuje automatycznie odmową udzielenia przez organ prowadzący postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W takiej sytuacji niezbędnym jest przeprowadzenie oceny spornej inwestycji pod kątem jej zgodności z jednym z celów Unii, jakim jest ochrona środowiska i jakości życia. Zasadności przeprowadzenia tej oceny nie wyłącza sam fakt określenia przez ustawodawcę norm odległościowych, o których mowa w art. 4 u.i.e.w., które zostały ustanowione wiele lat po złożeniu wniosku inicjującego postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań, zakończonego podjęciem decyzji, której nieważność została następnie stwierdzona. Trybunał podkreślił, że wprowadzenie wymogów odległościowych znajduje uzasadnienie, jeżeli jest to podyktowane bezpieczeństwem dla zdrowia i życia. W przeciwnym wypadku winno zostać uznane za przepis o cechach przepisu technicznego, co uzasadnia jego pominięcie.
Reasumując, Kolegium stwierdziło, że zgromadzona w aktach sprawy dokumentacja wskazuje, iż oddziaływanie elektrowni wiatrowej zamyka się w odległości 500 m od obiektu, co pozwala na uznanie, że konieczność przyjęcia w sprawie określonej w art. 4 u.i.e.w. normy odległościowej nie znajduje racjonalnego uzasadnienia, nie wiąże się z zagrożeniem dla środowiska, czy też zagrożeniem bezpieczeństwa i zdrowia ludzi.
Kolegium wskazało, że w niniejszej sprawie znajdują zastosowanie przepisy ustawy środowiskowej w brzmieniu obowiązującym ze zmianami po dniu 1 stycznia 2017 r. (art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 9 października 2015 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 1936). Bezspornym jest bowiem, że w sprawie zakończonej decyzją Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 16 kwietnia 2009 r. nie został sporządzony raport środowiskowy, jak również nie zostało wydane postanowienie określające zakres raportu. Obowiązek zastosowania ww. przepisów ustawy środowiskowej wiązał się z koniecznością uzupełnienia przez inwestora karty informacyjnej przedsięwzięcia (art. 62a w zw. z art. 63 ustawy środowiskowej), których to zakres został rozszerzony z dniem 1 stycznia 2017 r.
Kolejna istotna zmiana ustawy środowiskowej nastąpiła z dniem 24 września 2019 r. (art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. z 2019 r., poz. 1712). Na skutek ww. nowelizacji uchylony został ust. 2 art. 63 ustawy środowiskowej. Zgodnie natomiast z art. 84 ust. 1 i 1a ustawy środowiskowej w przypadku, gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja ta wydawana jest po uzyskaniu opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 i 1a. W decyzji, o której mowa w ust. 1, właściwy organ może określić warunki lub wymagania, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c, lub nałożyć obowiązek działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c. Na podstawie art. 84 ust. 2 ustawy środowiskowej charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Ponadto, jak wynika z art. 64 ust. 1 ustawy środowiskowej, w brzmieniu obowiązującym od dnia 24 września 2019 r., postanowienie, o którym mowa w art. 63 ust. 1 (stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko), wydaje się po zasięgnięciu opinii: 1) regionalnego dyrektora ochrony środowiska; 2) organu, o którym mowa w art. 78, w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-3, 10-19 i 21-26, oraz uchwały, o której mowa w art. 72 ust. 1b; 3) organu właściwego do wydania pozwolenia zintegrowanego na podstawie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, jeżeli planowane przedsięwzięcie kwalifikowane jest jako instalacja, o której mowa w art. 201 ust. 1 tej ustawy (przepis dodany z dniem 1 stycznia 2017 r. - przyp. Kolegium), 4) organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne.
Obowiązek wystąpienia o opinię do organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej istnieje od dnia 1 stycznia 2018 r. Zgodnie jednak z art. 545 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r., poz. 2233 ze zm.) do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w sprawach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania albo zmiany decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, stosuje się przepisy obowiązujące przed dniem 1 stycznia 2018 r.
SKO stwierdziło, że zmiana przepisów skutkowała w niniejszej sprawie brakiem obowiązku uzyskania opinii organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne. Nie ma także potrzeby uzyskania opinii organu właściwego do wydania pozwolenia zintegrowanego na podstawie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, ponieważ przedsięwzięcie nie jest kwalifikowane jako instalacja, o której mowa w art. 201 ust. 1 tej ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1973 ze zm.).
Ocena oddziaływania na środowisko została przeprowadzona zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy środowiskowej oraz obowiązującym na dzień złożenia wniosku o wydanie decyzji środowiskowej, to jest 3 lutego 2009 r. rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2004 r. nr 257, poz. 2573), a także nowym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
W dniu 19 listopada 2019 r. Burmistrz Gminy i Miasta [...] wystąpił do P. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą N. P. K. z siedzibą w [...] o przeprowadzenie badania skumulowanego oddziaływania 4 elektrowni wiatrowych posadowionych na działkach nr [...] i nr [...] obręb [...] miasta [...], nr [...] obręb [...] miasta [...] oraz nr [...] obręb [...] miasta [...]. Ocena została przeprowadzona w grudniu 2019 r. i dotyczyła oddziaływania akustycznego elektrowni. We wnioskach zostało wskazane, że badanie nie wykazało przekroczeń dopuszczalnego poziomu hałasu na najbliższych terenach chronionych akustycznie. Organ powołał się także na opinię z dnia 1 marca 2017 r. stwierdzającą brak kumulacji oddziaływań ww. elektrowni wiatrowych sporządzoną na zlecenie Kolegium (postanowienie z dnia 9 lutego 2017 r., znak: SKO.4161/10 9/16, SKO.4161/5,7/17) przez biegłą z zakresu ochrony środowiska.
Organ wystąpił nadto do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] o wydanie opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko. Wskazane wyżej organy stwierdziły brak konieczności dokonywania takiej oceny z uwagi na fakt zrealizowania przedsięwzięcia (opinia PPIS z dnia 27 kwietnia 2020 r., znak: PSSE.NS.ZNS.460.11.2020.JOK; opinia RDOŚ w [...] z dnia 13 marca 2020 r., znak: WOOŚ.4220.131.2020.JCH.2).
W rezultacie przeprowadzonego postępowania organ wydał zaskarżoną decyzję środowiskową. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że przeprowadzone postępowanie pozwoliło na stwierdzenie, iż funkcjonowanie elektrowni wiatrowej, dla której wydana została decyzja, nie powoduje jej oddziaływania na środowisko, a oddziaływanie skumulowane z oddziaływaniem trzech pozostałych elektrowni nie przekracza norm, w tym dotyczących dopuszczalnego poziomu hałasu. Organ dokonał także analizy karty informacyjnej przedsięwzięcia przedłożonej przez inwestora wraz z wnioskiem, pod kątem wymagań, jakie powinien spełniać ww. dokument a określonych w art. 62a ustawy środowiskowej, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2017 r. W rezultacie powyższego zostało stwierdzone, że pozostają one ze sobą zgodne. Organ zwrócił uwagę, że do dnia 31 grudnia 2016 r. obowiązywał art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, który jednoznacznie określał jakie elementy powinna zawierać karta informacyjna przedsięwzięcia. Wraz z wprowadzeniem w dniu 1 stycznia 2017 r. do ustawy środowiskowej art. 62a przepis powyższy został uchylony na mocy nowelizacji z dnia 9 października 2015 r. Z powyższego wynika, że do dotychczasowego zakresu karty informacyjnej przedsięwzięcia wprowadzono nowe wymogi, określone w art. 62a ust. 1 pkt 11-14 ustawy. W odniesieniu do pkt 11 organ uznał, że brak było konieczności wzywania inwestora do uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia, bowiem zlecona przez organ analiza dotycząca oddziaływań skumulowanych została przekazana do organów opiniujących w trybie art. 64 ust. 1 ustawy środowiskowej. W odniesieniu do tego punktu karty informacyjnej celem złożenia tej karty jest, aby organ prowadzący postępowanie, a także organy opiniujące w trybie art. 64 ust. 1 ustawy mogły zapoznać się z charakterystyką planowanego przedsięwzięcia i zdecydować, czy zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko. Zatem chociaż przedłożona wraz z wnioskiem karta informacyjna przedsięwzięcia nie zawiera tego punktu to analiza oddziaływań skumulowanych została przeprowadzona i znajduje się w aktach sprawy. Organ wprowadził do akt sprawy wyniki analizy przeprowadzonej w przedmiotowej sprawie przez biegłego, na zlecenie Burmistrza Gminy i Miasta [...], zatem obowiązek ten został zrealizowany. W ocenie organu pkt 12-13 art. 62a ustawy środowiskowej omówione zostały odpowiednio w pkt 9 i pkt 7 karty informacyjnej przedsięwzięcia. Co do pkt 14 odwołał się do informacji inwestora zawartej w piśmie z dnia 10 lipca 2020 r., z którego wynika, że prace rozbiórkowe nie były i nie będą prowadzone.
Na żądanie SKO inwestor – E. Sp. z o.o. z siedzibą w W. -dokonał uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia o obowiązujące wymogi wynikające z art. 62a ust. 1 ustawy środowiskowej w zakresie pkt 11-14 tego przepisu.
W piśmie z dnia 22 września 2022 r. spółka uzupełniając kartę wskazała, że:
1) w odległości skumulowanego oddziaływania 4 elektrowni wiatrowych spółki nie znajdują się żadne inne przedsięwzięcia mogące oddziaływać na środowisko, jak również oddziaływania takich przedsięwzięć nie kumulują się ze skumulowanym oddziaływaniem Farmy Wiatrowej [...]. Pozostałe przedsięwzięcia znajdują się w odległości od ok. 3 km do ponad 4 km, a zatem bez jakiejkolwiek możliwości skumulowanego oddziaływania z elektrowniami Spółki. Powyższe informacje zostały uzyskane w Urzędzie Gminy [...] oraz z powszechnie dostępnych źródeł. Badanie zlecone przez Burmistrza Gminy i Miasta [...] wykonano w grudniu 2019 r., gdy wszystkie wyżej wskazane przedsięwzięcia już funkcjonowały. Od tamtej pory nie zostały zrealizowane ani nie są realizowane inne przedsięwzięcia znajdujące się w obszarze oddziaływania Farmy Wiatrowej [...].
2) "podobnie jak każdy wysoki obiekt budowlany elektrownia wiatrowa narażona jest na działanie siły wyższej (jak huraganowe wiatry, wyładowania atmosferyczne) stwarzającej ryzyko awarii lub katastrofy, jednakże w toku wieloletnich prób i analiz ryzyka te zostały zminimalizowane przez producenta poprzez zaprojektowanie i wykonanie odpowiedniej konstrukcji wieży oraz użycie materiałów o wysokich parametrach wytrzymałościowych. Szczegółowy system kontroli minimalizuje wystąpienie błędów montażowych, zaś prawidłowa eksploatacja minimalizuje ryzyko wystąpienia awarii. Ryzyko wystąpienia poważnej awarii w rozumieniu art. 3 pkt 23 ustawy Prawo ochrony środowiska należy uznać za znikome lub że ryzyko w ogóle nie występuje, gdyż nawet w razie awarii nie nastąpi emisja substancji niebezpiecznych prowadząca do zagrożenia życia lub zdrowia ludzi lub środowiska. Elektrownia w miejscu jej posadowienia nie stwarza zagrożenia dla życia i zdrowia (na gruntach rolnych w znacznej odległości od najbliższych zabudowań). Wybudowanie elektrowni wiatrowej nie wpływa na ryzyko katastrofy naturalnej, zaś wystąpienie katastrofy budowlanej należy uznać za znikome."
3) "W skali roku przewidywane jest wytworzenie następujących rodzajów i ilości odpadów:
- Kod BDO 15 02 03 Sorbenty, materiały filtracyjne, tkaniny do wycierania (np. szmaty, ścierki) i ubrania ochronne inne niż wymienione w 15 02 02 - ok. 140 kg,
– Kod BDO 16 01 07 Filtry olejowe - ok. 60 kg,
– Kod BDO 15 01 10 Opakowania zawierające pozostałości substancji niebezpiecznych lub nimi zanieczyszczone - 2-3 kg,
– Kod BDO 13 02 08 Inne oleje silnikowe, przekładniowe i smarowe - ok. 90 kg wymieniane raz na 3 lata,
– Kod BDO 16 02 14 Zużyte urządzenia - ok. 15 kg,
– Kod BDO 16 01 22 Inne nie wymienione elementy - nie więcej niż 10 kg,
– Kod BDO 16 06 01 Baterie i akumulatory ołowiowe - nie więcej niż 5 kg wymieniane raz na 3 lata,
Odpady komunalne nie będą wytwarzane."
4) "prace rozbiórkowe nie są i nie były prowadzone w zakresie przedmiotowej inwestycji".
Po zapoznaniu się z w/w uzupełnieniem karty organy opiniujące podtrzymały swoje opinie co do braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko (pismo PPIS z dnia 5 października 2022 r., znak: PSSE.NS.ZNS.460.11.2020. JOK; opinia RDOŚ w [...] z dnia 29 września 2022 r., znak: WOOŚ.4220.131.2020.JCH /MŁo.3).
W ocenie Kolegium zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym informacje zawarte w uzupełnionej karcie informacyjnej przedsięwzięcia, pozwalały na stwierdzenie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przy uwzględnieniu poniższych uwarunkowań wskazanych w art. 63 ust. 1 w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy środowiskowej.
Kolegium stwierdziło, że przedsięwzięcie dotyczy elektrowni wiatrowej o średnicy wirnika około V 90 m i wysokości zawieszenia wirnika (wieża) na poziomie do H 110 m, jako jednostki wytwórczej energii elektrycznej o mocy P = 2,0 MW na działce nr [...] obręb [...] w [...]. Odległość wieży od najbliższych zabudowań mieszkalnych i budynków inwentarskich wynosi ok. 1200 m. Jako elementy towarzyszące elektrowni zostały wskazane: 1) budowa trasy linii energetycznej kablowej SN 15kV wraz z jedną stacją kontenerową pomiarową położoną przy elektrowni i słupem, trasa linii kablowej składać się będzie z 1 obwodu, przy elektrowni usytuowana będzie 1 stacja kontenerowa pomiarowa o wym. 3 m x 3 m na stałe oraz 2) drogi wewnętrzne, place, łuki drogowe, do wieży zostanie doprowadzona utwardzona trwała droga wewnętrzna o szer. 4,5 m, przewiduje się łuki R 30 i R 15, plac manewrowy o wymiarach około 25m x 40 m i zatoka postojowa 4,5 m x 18,6 m - stałe; droga wewnętrzna z placem i łukami będzie wykonana z kamienia o różnym uziarnieniu i grubości warstwy zależnej od warunków gruntowych i stosownie zagęszczonej, połączona będzie z istniejącą drogą na działce o nr [...], w przypadku kolizji dróg z rowami śródpolnymi, przewiduje się wykonanie przejazdów uwzględniających zachowanie prawidłowego przepływu wody. Wymiary fundamentu wieży to ok. 18,6 m x 18,6 m, posadowione na głębokości ok. 2,25 m - obiekty stałe.
Z przedłożonej do akt karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że VESTAS V90-2.0 MW jest trójłopatową turbiną z systemem obracania gondoli oraz łopatami o zmiennym skoku. Turbina VESTAS V90-2.0 wyposażona jest w wirnik o średnicy 90 m wykorzystujący technologię OptiSpeedTM. Technologia ta umożliwia zróżnicowanie prędkości obrotowej wirnika (RPM) i tym samym optymalne wykorzystanie wydajności aerodynamicznej wirnika. Wszystkie turbiny typu V90-2.0 MW wyposażone są w OptiTip®, opracowany przez firmę VESTAS system regulacji skoku łopat (pitch). OptiTip® monitoruje kąt nachylenia łopat tak, by były one ustawione optymalnie w stosunku do aktualnych warunków wiatrowych. Pozwala to zoptymalizować wielkość produkowanej energii oraz poziom emitowanego hałasu. Łopaty wirnika wykonane są z włókna szklanego wzmacnianego żywicą epoksydową. Każda łopata składa się z dwóch powłok, połączonych z podtrzymującym je dźwigarem. Specjalne stalowe kotwy łączą łopaty z czteropunktowym łożyskiem kulowym zamocowanym w piaście wirnika. Wał główny za pośrednictwem przekładni przenosi moc do generatora. Przekładnia jest typu kombinowanego, planetarno-śrubowego. Moc z przekładni jest przekazywana do 4-biegunowego, asynchronicznego generatora z uzwojonym wirnikiem za pomocą bezobsługowego, złożonego sprzęgła. Podwyższający napięcie transformator średniego napięcia ulokowany jest w tylnej części gondoli w oddzielnym przedziale. Transformator jest zaprojektowany z suchej żywicy, specjalnie projektowany do instalacji w turbinach wiatrowych. Przy wszelkich prędkościach wiatru systemy OptiTip® i OptiSpeedTM zapewniają maksymalne uzyskanie mocy nominalnej, niezależnie od temperatury i gęstości powietrza. Przy dużych prędkościach wiatru produkcja mocy elektrycznej utrzymuje się na poziomie nominalnej mocy wyjściowej. Turbina wyposażona jest w układ hamulcowy, który zatrzymuje ruch obrotowy, kiedy zatrzymanie takie jest wymagane. Układ przestawia łopatki w chorągiewkę i włącza się hydraulicznie sterowany hamulec postojowy. Hamulec postojowy zainstalowany jest na wale wysokiej prędkości w przekładni. Hamulec jest manualnie aktywowany poprzez naciśnięcie przycisku wewnątrz turbiny wiatrowej. Wszystkie funkcje turbiny są monitorowane za pomocą mikroprocesorowych sterowników. Układ sterowania wyposażony jest w szereg czujników zapewniających bezpieczne i optymalne działanie turbiny wiatrowej. Działanie układu ustawienia kąta łopatek odbywa się przy pomocy trzech cylindrów hydraulicznych, po jednym na każdą łopatkę. Zespół hydrauliczny zainstalowany jest w gondoli dostarczając ciśnienia hydraulicznego zarówno do układu ustawienia kąta łopatek, jak i do układu hamulcowego. Układy wyposażone są w akumulatory hydrauliczne celem zapewnienia kontrolowanego i bezpiecznego zamknięcia podczas przestojów sieci. Cztery małe koła zębate systemu obracającego gondolę wprawiane są w ruch przez elektryczne przekładnie. Kółka te zazębiają się z dużym pierścieniem obrotowym zamocowanym na szczycie wieży. Gondola z wzmocnionego włókna szklanego chroni wszystkie znajdujące się wewnątrz elementy przed deszczem, śniegiem, kurzem, słońcem i innymi zagrożeniami. Główny otwór umożliwia dostęp do gondoli poprzez wieżę. W gondoli zainstalowano 800 kg dźwig serwisowy, który można rozbudować do udźwigu 7,500 kg tak, by mógł udźwignąć główne elementy. Stalowa wieża typu rurowego jest fabrycznie malowana i jest dostępna w różnych wysokościach opcjonalnego zainstalowania dźwigu serwisowego wewnątrz wieży.
Układ OptiSpeedTM zapewnia ciągłość i stabilność energii produkowanej przez turbinę. Składa się z wydajnego asynchronicznego generatora z uzwojonym wirnikiem oraz pierścieniem ślizgowym, konwertera mocy z przełącznikami IGBT i systemu ochronnego, które to zapewniają pracę turbiny ze zmienną prędkością. Układy OptiSpeed i OptiTip zapewniają optymalizację produkcji energii, niski poziom emitowanego hałasu oraz zmniejszenie obciążeń przekładni oraz innych ważnych elementów. Układ kontroluje napięcie w obwodzie wirnika w generatorze. Umożliwia to precyzyjne sterowanie mocą bierną oraz przyłączeniem generatora do sieci.
W karcie zostało wskazane, że elektrownia wiatrowa usytuowana będzie w odpowiednim oddaleniu od siedzib ludzkich i nie będzie powodować uciążliwości w fazie jej eksploatacji. Lokalizacja elektrowni wiatrowej nie będzie kolidować z ograniczeniami i rygorami obejmującymi sąsiadujące tereny prawnie chronione. Lokalizacja znajduje się poza rejonami siedliskowymi ptaków. Elektrownia wiatrowa usytuowana będzie w oddaleniu od zwartych skupisk siedzib ludzkich i nie będzie powodować konfliktów społecznych. Lokalizacja elektrowni wiatrowej jest optymalna zarówno ze względów ekologicznych, ekonomicznych, jak i społecznych. Wybór wariantu był poprzedzony analizą ekonomiczno-środowiskową, aby wyeliminować zagrożenia utraty zdrowia dla ludzi, zwierząt, degradacji świata roślinnego, ujemnego wpływu na powierzchnię ziemi, wód powierzchniowych i podziemnych, dóbr kulturowych itp.
Elektrownia wiatrowa nie będzie negatywnie oddziaływać na warunki gruntowo-wodne. Szczegółowe warunki występowania swobodnego zwierciadła wody podziemnej, współczynnika filtracji, rodzaju gruntu zostanie opracowana na etapie opracowania projektu budowlanego.
Teren inwestycji z wyjątkiem stopy fundamentowej, drogi dojazdowej, placu manewrowego i zatoki postojowej zainstalowanej elektrowni wiatrowej może być wykorzystywany do uprawy rolnej.
Teren lokalizacji elektrowni wiatrowej charakteryzuje monotonny krajobraz pól uprawnych i pastwisk z pojedynczymi kępami drzew i krzewów bez istotnego znaczenia przyrodniczego. W rejonie przewidywanej lokalizacji występują grunty orne (R) o klasie IVb i IVa. Łączna powierzchnia przeznaczona pod inwestycję (place, fundament, drogi itd.) nie przekroczy 5000 m2. Powierzchnia działki wynosi 3,4273 ha.
W rejonie oddziaływania planowanej inwestycji nie znajdują się: szkoły, szpitale, obiekty militarne, cmentarze, tereny turystyczno-rekreacyjne, obszary ważne z punktu widzenia wartości kulturowo-historycznych lub naukowych oraz zasoby wód powierzchniowych istotne dla siedlisk zwierząt.
Podczas realizacji inwestycji wykorzystywane będą surowce do wykonania fundamentów w celu posadowienia wieży. Do budowy fundamentów pod wieżę stosowany jest szalunek rozbieralny do wielokrotnego wykorzystania, zbrojenie stalowe prefabrykowane oraz beton dostarczone zgodnie z zasadami sztuki budowlanej. W realizacji prac budowlanych będzie użyty specjalistyczny park maszyn budowlanych (koparka, spycharka, betonomieszarka, dźwig samojezdny, pojazdy transportowe).
W trakcie budowy mogą powstać odpady budowlane takie jak: odpady betonu, gruz betonowy, odpady drewna, odpady i złomy metaliczne, gleba i ziemia. Ww. odpady inwestor może przekazać osobom fizycznym lub jednostkom organizacyjnym, niebędącym przedsiębiorcami, do wykorzystania na ich własne potrzeby. Humus będzie wykorzystany do rekultywacji terenu. Grunt z fundamentu będzie wywieziony z terenu budowy we wskazane miejsce składowania po uzyskaniu stosownych zezwoleń. Odpady eksploatacyjne (oleje, smary) powstałe w trakcie działania elektrowni wiatrowej po ich zużyciu lub planowanej wymianie będą wywożone do zakładu utylizacji wg obowiązujących przepisów. W przypadku awarii, powstałe uszkodzenia zostaną natychmiast wymienione na nowe, a części zużyte i uszkodzone zostaną usunięte z terenu przedsięwzięcia. Przewidywane ilości i rodzaje wytwarzanych odpadów zostały opisane powyżej w uzupełnieniu karty z dnia 22 września 2022 r. Ilości te nie wpłyną na środowisko.
Nie przewiduje się wprowadzania substancji do powietrza w formie zorganizowanej i niezorganizowanej, wykorzystywania wody, energii cieplnej, brak jest zapotrzebowania na odprowadzenie lub oczyszczanie ścieków sanitarnych, technologicznych i wód opadowych. Zapotrzebowanie w energię elektryczną dotyczy funkcjonowania elektrowni wiatrowej np. oświetlenia i będzie realizowane z własnego źródła wytwarzania energii, tj. z elektrowni wiatrowej. Szacuje się, iż będzie to nie więcej niż 15 kW dla 1 elektrowni.
Głównym źródłem hałasu eksploatowanej elektrowni wiatrowej będzie praca generatora oraz szum obracających się śmigieł charakterystyczny dla tego typu urządzeń. Projektowane przedsięwzięcie nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu na granicy terenów wymagających ochrony przed hałasem. Elektrownia wiatrowa jest produkowana zgodnie z nowoczesnymi technologiami w konstrukcji, której zastosowano wszelkie możliwe rozwiązania ograniczające emisję hałasu. Obliczenia przeprowadzono dla ekstremalnych warunków, kiedy poziom hałasu jest największy. Ze względu na zmienną prędkość wiatru zmienia się również prędkość obrotowa turbiny, a tym samym poziom hałasu emitowany przez te urządzenia. Wybrana lokalizacja elektrowni wiatrowej nie spowoduje wzrostu poziomu mocy akustycznej na sąsiednie działki, gdzie występują zabudowania mieszkalne, przy jej prawidłowym użytkowaniu i obsłudze. Obliczenia akustyczne wykonano przy pomocy programu "LEQ Professional" wersja 6.0 pod Windows. Oparty jest on o model obliczeniowy zawarty w normie PN - ISO 9613 - 2 oraz instrukcjach ITB Nr 308 i 338. Służy on do prognozowania poziomu dźwięku na podstawie danych teoretycznych jak i empirycznych. Pozwala określić równoważny poziom dźwięku w wybranym punkcie na podstawie znajomości położenia źródeł, parametrów akustycznych źródeł, charakterystyki podłoża terenu, przy uwzględnieniu zjawisk ekranowania zarówno przez obiekty naturalne, jak i urbanistyczne. Wyniki obliczeń zostały przedstawione w postaci map akustycznych, czy też izolinii.
Odnośnie oddziaływania w zakresie promieniowania elektromagnetycznego zostało wskazane, że podstawowym medium produkcyjnym w projektowanej elektrowni wiatrowej będzie energia elektryczna o mocy wytwarzanej w ilości 2,0 MW. Energia przesyłana będzie istniejącymi liniami napowietrznymi z wykorzystaniem projektowanej stacji transformatorowej zdawczo - odbiorczej średniego napięcia 15 kV i projektowanej linii kablowej, która połączona będzie z istniejącą linią 15 kV. Wyprowadzenie mocy powinno być wykonane zgodnie z warunkami ZE z uwzględnieniem przepisów i wiedzy technicznej obejmujących zagadnienia ochrony zagadnienia ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych o częstotliwości 50 Hz i napięciu ok.15 kV, które nie stanowią uciążliwości czy zagrożenia dla środowiska.
Nie występuje transgraniczne oddziaływanie inwestycji dotyczące zainstalowania elektrowni wiatrowej na środowisko naturalne.
Przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza obszarami chronionymi na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Najbliższy obszar objęty siecią NATURA 2000 - Dolina [...] jest położony w odległości ok. 28 km od inwestycji. Powyższy obszar nie będzie zagrożony budową elektrowni wiatrowej.
Przedsięwzięcie nie należy do inwestycji, dla których tworzy się obszar ograniczonego oddziaływania.
Ryzyko wystąpienia poważnej awarii lub katastrofy naturalnej i budowlanej jest znikome, co wynika z przytoczonych powyżej informacji zawartych w uzupełnieniu karty z dnia 22 września 2022 r. Z karty nie wynika, aby przedsięwzięcie było położone na obszarach, o których mowa w art. 63 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej. Czas trwania przedsięwzięcia nie został określony. Oddziaływanie elektrowni jest w pełni odwracalne.
Nie zachodzi kumulacja oddziaływań z innymi przedsięwzięciami, co wynika z informacji przedstawionych w uzupełnieniu karty z dnia 22 września 2022 r., a także z opinii sporządzonych przez biegłych na zlecenie organu pierwszej instancji, jak i Kolegium. Należy zwrócić uwagę, że oddziaływanie elektrowni wiatrowej sprowadza się do oddziaływania w zakresie hałasu i oddziaływania elektromagnetycznego. Kwestie te, w tym kumulacji oddziaływań, były przedmiotem ustaleń biegłych i znalazły odzwierciedlenie w opiniach z dnia 1 marca 2017 r. oraz z grudnia 2019 r. Biegli nie stwierdzili przekroczenia norm akustycznych na terenach z zabudową mieszkaniową, w przypadku oddziaływania elektromagnetycznego biegła stwierdziła natomiast brak możliwości wystąpienia kumulacji. Dodatkowo należy wskazać, że biegły Piotr Kapica, w odpowiedzi na zarzut skarżącego dotyczący braku w opinii informacji odnośnie "wartości przyjętego współczynnika pochłaniania dźwięku przez powietrze", wyjaśnił, że obliczenia hałasu przeprowadzono w oparciu o model propagacji dźwięku zgodny z normą PN-ISO 9613-2 "Akustyka. Tłumienie dźwięku podczas propagacji w przestrzeni otwartej. Ogólna metoda obliczeniowa" (Dyrektywa 2002/49/WE z dnia 25 czerwca 2002 r.). Metodyka 9613-2 uwzględnia tłumienie wynikające z pochłaniania przez atmosferę (wzór (3) i (4) normy oraz rozdział 7.2). Współczynnik tłumienia przez atmosferę zależy silnie od częstotliwości dźwięku, temperatury otoczenia i wilgotności względnej powietrza, ale tylko w niewielkim stopniu od ciśnienia otoczenia. Przy obliczeniach poziomu hałasu środowiskowego norma PN-ISO 9613-2 zaleca, aby współczynnik pochłaniania przez atmosferę bazował na średnich wartościach, określonych dla warunków atmosferycznych, które są charakterystyczne dla danego regionu. W analizie akustycznej podano wartość temperatury i wilgotności powietrza, dla której wykonano obliczania (temperatura: T = 10oC; wilgotność: H = 70%). Wartość współczynnika tłumienia przez atmosferę została automatycznie uwzględniona w obliczeniach przez program obliczeniowy zgodnie z normą PN-ISO 9613-2 (Tablica 2 normy).
Z pisma Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 21 października 2022 r. wynika nadto, że analiza w kwestii kumulacji oddziaływań jest aktualna, gdyż od jej daty sporządzenia nie nastąpiły zmiany w zabudowie terenu znajdującego się w zasięgu oddziaływania elektrowni.
Kolegium zwróciło także uwagę, że brak analizy kwestii dotyczącej infradźwięków czy migotania cienia pozostaje bez wpływu na możliwość nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Infradźwięki, jak i zjawisko migotania cienia są bowiem oddziaływaniami nienormatywnymi. Nawet jeżeli występują, nie można ująć ich w ramy prawne i dokonać stosownych analiz pozwalających na określenie w tym zakresie warunków korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Wskazane przez skarżącego, braki opinii dotyczące "oddziaływania na krajobraz, dobra materialne, problemów w zakresie bezpieczeństwa, bilansu wodnego, wpływu na hodowlę zwierząt i produkcję roślinną, zanieczyszczenia powietrza aerozolami ze środków smarowych i olejów przepracowanych w fazie eksploatacji elektrowni", w ocenie Kolegium również pozostają bez wpływu na ocenę potrzeby sporządzenia raportu środowiskowego. Po pierwsze konieczność ujęcia ww. kwestii wynika przede wszystkim z zakresu raportu (art. 66 ustawy środowiskowej), w sytuacji, kiedy organ stwierdzi potrzebę jego wykonania. Analiza konieczności opracowania raportu znajduje natomiast swoje oparcie w karcie informacyjnej przedsięwzięcia. Jak zostało to wskazane powyżej karta odpowiada wymogom art. 62a ust. 1 ustawy środowiskowej. Informacje w niej zawarte, w ocenie Kolegium, są wystarczające do dokonania oceny potrzeby sporządzenia raportu w aspekcie kryteriów wskazanych w art. 63 ust. 1 ustawy.
Kolegium odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych zaznaczyło nadto, że w świetle art. 72 ust. 1 ustawy środowiskowej, decydujące znaczenie z punktu widzenia celu jakiemu służy postępowanie środowiskowe, ma rozstrzygnięcie o warunkach środowiskowych jakie muszą zostać spełnione celem umożliwienia podjęcia określonej działalności. Określenie tych uwarunkowań jest celowe nie tylko po wydaniu decyzji zezwalającej na realizację inwestycji, ale nawet po rozpoczęciu jej realizacji. Kwestia tego, czy inwestycja jest już zrealizowana nie powinna mieć zatem znaczenia, gdyż rolą organu w tego typu postępowaniu jest określenie warunków środowiskowych, jakie powinno spełniać dane zamierzenie.
Odnosząc się natomiast do wskazywanej przez stronę "bezpiecznej odległości" elektrowni wiatrowej od zabudowań wynoszącej 1200 m, wywodzonej przez skarżącego z akt postępowania dotyczącego elektrowni wiatrowej posadowionej na działce o nr ew. [...], Kolegium podniosło, iż wskazana wyżej wartość nie była ustalana przez organ, a wynikała z karty informacyjnej przedsięwzięcia zrealizowanego na w/w nieruchomości. Natomiast fakt, iż objęta niniejszym postępowaniem elektrownia wiatrowa posadowiona na działce o nr ew. [...] znajduje się w mniejszej odległości od zabudowań (ok. 480 m), nie skutkuje zdaniem organu koniecznością sporządzenia raportu środowiskowego, bądź też automatyczną odmową wydania decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania, gdyż przeprowadzone postępowanie nie wykazało takiej potrzeby.
Natomiast, co do podnoszonego przez stronę zaniechania doręczania mu pism na adres domowy organ wskazał, iż z uwagi na wielość stron doręczenia w przedmiotowym postępowaniu doręczeń dokonuje się w trybie art. 49 k.p.a., jest podyktowany jedynie tym, że podejmowane w sprawie rozstrzygnięcia są mu niezbędne do przedłożenia odpowiednim organom w procesie inwestycyjnym. Kolegium podkreśliło również, że stronom zapewniono możliwość wzięcia czynnego udziału w postępowaniu zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a.
J. L. wniósł skargę na powyższą decyzję, w której ponowił zarzuty przedstawione w odwołaniu od decyzji organu I instancji, w szczególności pominięcie przepisów odległościowych, naruszenie procedury opiniowania przez właściwe organy ochrony środowiska oraz inspekcji sanitarnej, braku uzupełnienia przedłożonej karty informacyjnej przedsięwzięcia, kumulacji przedsięwzięć realizowanych na terenie oddziaływania przedmiotowej elektrowni wiatrowej oraz ich wpływu na: szeroko pojęte bezpieczeństwo osób i mienia, hodowlę zwierząt i roślin, krajobraz. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżący podniósł także zarzut naruszenia zasady równości stron, wskazując na zaprzestanie doręczania mu korespondencji, ograniczając powyższe jedynie do podmiotu inwestora. Skarżący podkreślił, że z racji wieku śledzenie BIP organu sprawia mu trudności.
W odpowiedzi na powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazano, że z załączonego do akt administracyjnych pisma 20 lutego 2023 r. zawierającego wyjaśnienia biegłego P. K. wynika, iż wskazanie w pierwszej opinii wysokości wieży "100m" zamiast "105m" stanowi wyłącznie omyłkę pisarską. Do obliczeń przyjęto wieżę o wysokości 105 m. Jednocześnie biegły wskazał, iż zmiana wysokości wieży elektrowni wiatrowej na poziomie ok. 10 m przy wysokości wieży powyżej 100 m nie ma istotnego wpływu na wartość prognozowanego poziomu hałasu (brak różnicy lub różnica na poziomie do kilku dziesiątych decybela). Wartość prognozowanego poziomu hałasu spada wraz ze wzrostem wysokości wieży elektrowni wiatrowej.
W piśmie procesowym z dnia 18 sierpnia 2023 r. pełnomocnik uczestnika postępowania – E. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wnosił o oddalenie skargi. W obszernym uzasadnieniu strona odniosła się do przedstawionych w skardze zarzutów, wskazując na ich bezzasadność.
W uzupełnieniu, skarżący działając przez profesjonalnego pełnomocnika, oświadczył, iż zaskarża decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 14 grudnia 2022 r. w całości, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania właściwemu organowi administracyjnym oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów sądowych w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych. Pełnomocnik skarżącego sprecyzował zarzuty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalając skargę, przywołał przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 1029, dalej: "ustawa środowiskowa") regulujące procedurę wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Sąd wojewódzki stwierdził, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu dokonało prawidłowej analizy zmian obowiązujących norm prawnych, które nastąpiły w toku niniejszego, wieloletniego postępowania. Ponadto organ drugiej instancji uwzględnił wprowadzane kolejnymi aktami przepisy intertemporalne, a w konsekwencji trafnie zastosował przepisy prawa materialnego, odnosząc je do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Sąd w całości podzielił tę ocenę i wskazał, że dokonując analizy okoliczności sprawy pod kątem ustalenia, czy w niniejszej sprawie istnieje obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, organ odwoławczy prawidłowo zastosował obowiązujący od dnia 1 stycznia 2017 r. przepis art. 62a ustawy środowiskowej, który znacząco rozszerzył wymagania, dotyczące karty informacyjnej przedsięwzięcia w stosunku do uchylonego z dniem 1 stycznia 2017 r. przepisu art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej. Wobec powyższego SKO wezwało inwestora do uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia o dane, wskazane w treści art. 62a ust. 1 pkt 11 – 14 u.o.o.ś. Pismem z dnia 22 września 2022 r. Eolos Novo Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie udzieliła organowi żądanych informacji.
Zdaniem Sądu wojewódzkiego brak w karcie informacyjnej danych dotyczących kumulacji oddziaływań wszystkich czterech turbin nie oznaczał, że organ nie był w stanie ocenić, czy dla przedmiotowego przedsięwzięcia istnieje obowiązek przeprowadzenia oceny jego oddziaływania na środowisko. Sporządzenie i przedłożenie karty informacyjnej przedsięwzięcia nie może być bowiem traktowane jako substytut oceny oddziaływania na środowisko. Sąd wojewódzki podkreślił, ze jedynym celem karty informacyjnej przedsięwzięcia jest przesądzenie o konieczności prowadzenia oceny, ewentualnie określenie zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko. Natomiast jeśli organ poweźmie wątpliwości co okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, czy zasadne jest nałożenie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, winien je rozstrzygnąć wszelkimi dopuszczalnymi środkami dowodowymi, w tym również w drodze opinii biegłego, o której mowa w art. 84 k.p.a. (por. wyrok WSA w Łodzi z 19 marca 2019 r., II SA/Łd 957/18). W toku postępowania administracyjnego przeprowadzone zostały specjalistyczne analizy, dotyczące poziomu hałasu oraz promieniowania elektromagnetycznego w obszarze oddziaływania inwestycji, uwzględniające również pomiary skumulowanych oddziaływań ze wszystkich czterech wybudowanych przez inwestora wiatraków – opinia z dnia 1 marca 2017 r., sporządzona przez mgr inż. H. S. oraz opinia z grudnia 2019 r., sporządzona przez mgr inż. P. K. Wnioski płynące z powyższych opracowań pozwoliły na jednoznaczne stwierdzenie, iż funkcjonowanie elektrowni wiatrowej nie powoduje oddziaływania na środowisko, zaś oddziaływanie skumulowane z oddziaływaniem pozostałych wiatraków nie przekracza norm dopuszczalnych przepisami prawa, w tym norm dotyczących poziomu hałasu w obszarach chronionych akustycznie.
Sąd wojewódzki podkreślił, że powyższe opinie nie zostały skutecznie zakwestionowane przez skarżącego, a wnioski płynące z tych opinii okazały się wyczerpujące, stanowcze i jednoznacznie rozstrzygały okoliczności, poddane ocenie biegłych. Kwestionowane przez skarżącego opinie były jasne, czytelne, zaś biegli szeroko opisali w nich nie tylko wnioski, do jakich doszli, ale również przyjętą metodykę obliczeń, w tym wartości czynników zewnętrznych, takich jak temperatura i wilgotność powietrza, czy też współczynnik pochłaniania dźwięku przez atmosferę. Zdaniem Sądu wojewódzkiego, SKO słusznie uwzględniło w swoim rozstrzygnięciu wnioski płynące z powyższych opinii. Trafnie przy tym wskazało, iż oddziaływania emitowane przez elektrownie, takie jak infradźwięki czy zjawisko migotania cienia są oddziaływaniami nienormatywnymi, zatem nawet ich ewentualne występowanie nie mogło wpłynąć na ocenę, czy istnieje obowiązek przeprowadzenia oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Tym bardziej, że w toku postępowania nie ustalono, iż sporna inwestycja wywołuje jakikolwiek negatywny wpływ na środowisko.
Skoro zatem organy administracji stwierdziły, iż dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie ma obowiązku przeprowadzania oceny jego oddziaływania na środowisko, były uprawnione do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia (art. 84 ust. 1 ustawy środowiskowej w brzmieniu obowiązującym od dnia 24 września 2019 r.)
Sąd wojewódzki podkreślił także, że zgodnie z ugruntowanym poglądem orzecznictwa możliwe jest wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia nawet dla inwestycji już zrealizowanej. Rolą organu w postępowaniu w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia jest bowiem określenie warunków środowiskowych, jakie winno spełniać dane zamierzenie, zarówno na etapie realizacji przedsięwzięcia, jak i jego eksploatacji (por. wyroki NSA: z 18 maja 2016 r., II OSK 1063/15; z 28 października 2016 r., II OSK 764/16). Sąd wojewódzki stwierdził, ze powyższe jest zgodne również z prawodawstwem unijnym, w szczególności dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (Dz.Urz.UE.L 2012 Nr 26, str. 1 z późn. zm., dalej również jako "Dyrektywa"). Jej postanowienia wskazują, iż zasada lojalnej współpracy i efektywności prawa unijnego wymaga, aby w przypadku braku oceny zrealizowanej i eksploatowanej inwestycji pod kątem ochrony środowiska i jakości życia (tak jak w niniejszej sprawie, w której stwierdzono nieważność pierwotnej decyzji), organy państwa członkowskiego dokonały wykładni obowiązujących przepisów w kierunku umożliwiającym przeprowadzenie takiej oceny.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 63 oraz art. 64 ust. 1 i 1a ustawy środowiskowej, Sąd wojewódzki stwierdził, że SKO po uzupełnieniu karty informacyjnej przez inwestora w dniu 22 września 2022 r., zwróciło się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] o ponowne zajęcie stanowiska w kwestii potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania spornego przedsięwzięcia na środowisko, przesyłając jednocześnie kopie pism inwestora, uzupełniających kartę informacyjną przedsięwzięcia. W odpowiedziach wskazane wyżej organy podtrzymały swoje uprzednie stanowiska o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko z uwagi na fakt, iż przedmiotowe przedsięwzięcie jest już zrealizowane (odpowiednio pisma z dnia 29 września 2022 r. oraz z dnia 5 października 2022 r.). W ocenie Sądu wojewódzkiego, powyższe nie jest jednoznaczne z odmową uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia, ponieważ organ nie jest związany tymi opiniami i to do organu należy ostateczna ocena w oparciu o te opinie oraz wskazane w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej kryteria, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też nie ma takiej konieczności. Przedstawione przez organy w tym przedmiocie opinie podlegają ocenie jak każdy inny dowód w sprawie (zob. wyrok NSA z 28 października 2020 r., II OSK 2104/19; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem nawet mimo tego, iż wskazane powyżej organy nie dostrzegły potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zarówno Burmistrz Miasta i Gminy [...], jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu mogły dojść do wniosków odmiennych, nie będąc związane stanowiskiem organów opiniujących. Sąd wojewódzki podkreślił, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ drugiej instancji wskazał, że po przeanalizowaniu całego zgromadzonego materiału dowodowego nie stwierdza potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko. Organ odwoławczy nie oparł więc swojego stanowiska wyłącznie na opiniach RDOŚ w [...] oraz PPIS w [...]. Wręcz przeciwnie, uczynił to dopiero uwzględniwszy wszystkie zebrane w sprawie dowody, w szczególności opinie biegłych i uzupełnioną przez inwestora kartę informacyjną przedsięwzięcia.
W ocenie Sądu wojewódzkiego zarówno Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu, jak i procedujący w I instancji Burmistrz Gminy i Miasta [...], zastosowały się do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zawartych w wyroku z dnia 16 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Łd 136/21 (a nie jak błędnie wskazuje pełnomocnik skarżącego w wyroku z 14 maja 2021 r., sygn. akt II SA/Łd 252/21), a co za tym idzie nie naruszyły art. 4 u.i.e.w. poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie zawartych w tym przepisie ograniczeń odległościowych wobec lokalizowania elektrowni wiatrowych w sąsiedztwie budynków mieszkalnych lub budynków o funkcji mieszanej. Organy dokonały wykładni ww. przepisu z uwzględnieniem wyroku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 28 maja 2020 r. wydanego w sprawie C-727/11, zgodnie z którym regulacje prawa UE nie sprzeciwiają się one uregulowaniu, które wprowadza wymóg zachowania minimalnej odległości usytuowania elektrowni wiatrowych od budynków mieszkalnych, jeśli to uregulowanie jest niezbędne i proporcjonalne w świetle wiążącego dane państwo członkowskie obowiązkowego krajowego celu ogólnego. TSUE wskazał jednoznacznie, że "wymóg odległościowy jest usprawiedliwiony, gdy wprowadza ograniczenia motywowane bezpieczeństwem dla zdrowia i życia. Jeśli natomiast zakazy i brak możliwości lokalizacji dotyczy odległości nadmiernych, w których lokalizacja turbin w oczywisty sposób nie zagraża bezpieczeństwu i zdrowiu, (są dla niego obojętne), to tym samym zakaz lokalizacji nie może być usprawiedliwiony realizacją celu ogólnego, a jeśli prowadzi do marginalnego użytkowania turbin, to taka regulacja ma cechy przepisu technicznego uzasadniające jego pominięcie (...). Arbitralnie ustanowiona przesłanka minimalnej odległości, która nie odnosi się do ochrony zdrowia czy naruszenia norm środowiskowych (takich jak hałas), nie może być uznana za proporcjonalną i niezbędną".
Oceniając poprzez pryzmat powyższych stanowisk przeprowadzone przez procedujące w sprawie organy obu instancji postępowanie wyjaśniające, co do konieczności zastosowania w sprawie art. 4 u.i.e.w. Sąd wojewódzki uznał za prawidłowe. Organy wyjaśniły bowiem, że w oparciu o zgromadzoną dokumentację, w tym sporządzone na potrzeby niniejszego postępowania opinie oraz informacje uzyskane od Polskiego Stowarzyszenia Energetyki Wiatrowej, czy też z Ministerstwa Klimatu i Środowiska ustaliły, iż oddziaływanie elektrowni wiatrowej zamyka się w odległości 500 m od obiektu, co pozwala na uznanie, że konieczność przyjęcia w sprawie określona w art. 4 u.i.e.w. normy odległościowej nie znajduje racjonalnego uzasadnienia nie wiąże się z zagrożeniem dla środowiska, czy też zagrożeniem bezpieczeństwa i zdrowia ludzi. Wyjaśniły nadto, że przedmiotowa elektrownia wiatrowa jest co prawda posadowiona w mniejszej niż 500 m, odległości od zabudowań skarżącego (około 480 m), jednakże okoliczność ta, wobec wyników przeprowadzonego postępowania, nie skutkuje koniecznością sporządzenia raportu środowiskowego, czy też niejako z góry odmową wydania decyzji ustalającej. Za zasadnością powyższego twierdzenia przemawiają w szczególności dokonane w sprawie ustalenia, oparte o sporządzone opinie biegłych, z których jednoznacznie wynika, że jednoznacznie, że normy dotyczące hałasu i promieniowania elektromagnetycznego nie zostały przekroczone w promieniu odpowiadającym odległości zabudowań mieszkalnych skarżącego od którejkolwiek z czterech wież wybudowanych przez inwestora, również uwzględniając skumulowane oddziaływania wszystkich turbin. Skoro zatem nie istnieją żadne czynniki, wskazujące na negatywne oddziaływanie elektrowni wiatrowych dla zdrowia i życia ludzi w odległości mniejszej niż dziesięciokrotna wysokość wieży elektrowni, to ograniczenia odległościowe wobec lokalizacji turbin, wynikające z art. 4 u.i.e.w., uznać należy za nadmiernie rygorystyczne. W konsekwencji przepis ten nie znajdzie zastosowania w niniejszej sprawie.
Jednocześnie w sprawie wyjaśnione zostały podnoszone przez skarżącego rozbieżności, co do "ustalenia" przez Kolegium bezpiecznej odległości elektrowni od zabudowań mieszkalnych wynoszącej 1.200 m (dotyczy działki o nr ew. [...]) oraz, co do wysokości elektrowni wiatrowej posadowionej na działce o nr ew. [...], która to kwestia została wyjaśniona w piśmie z dnia 20 lutego 2023 r. biegłego P. K., z którego wynika, iż wskazanie w pierwszej opinii wysokości wieży "100m" zamiast "105m" stanowi wyłącznie omyłkę pisarską, a do obliczeń przyjęto wieżę o wysokości 105 m. Ponadto, jak wynika z załączonego do akt sprawy pisma Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 21 października 2022 r. sporządzona potrzeby niniejszego postępowania opinia biegłego P. K. z grudnia 2019 r. pozostaje aktualna, gdyż od dnia jej sporządzenia nie nastąpiły zmiany w zabudowie terenu znajdującego się w zasięgu oddziaływania elektrowni wiatrowej.
Reasumując Sąd wojewódzki stwierdził, że procedujące w sprawie organy dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych w kontekście oceny zasadności przeprowadzenia oceny oddziaływania spornego przedsięwzięcia na środowisko. Nie stwierdziwszy obowiązku przeprowadzenia takiej oceny, do czego były uprawnione na mocy art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., uznały, iż brak jest potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko i określiły istotne warunki korzystania ze środowiska w trakcie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, uwzględniając wytyczne płynące z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 136/21. Podjęte w sprawie rozstrzygnięcia zawierają wszystkie elementy, o których mowa w art. 84 ustawy środowiskowej.
Sąd wojewódzki stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie organy administracji przeprowadziły postępowanie zgodnie z wymogami określonymi w art. 6, art. 7 w zw. z art. 80, art. 8 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Dokonane w sprawie ustalenia faktyczne oparte zostały kompletny materiał dowodowego sprawy i należy ocenić je jako prawidłowe. Natomiast uzasadnienie podjętych w sprawie decyzji odpowiadają wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie podzielił tym samym podniesionych przez skarżącego zarzutów naruszenia przez organ drugiej instancji art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.
Za niezasadne Sąd wojewódzki uznał także zarzuty, co do naruszenia: art. 6, art. 7, art. 8 § 1 i 2, art. 9 k.p.a., którego to naruszenia strona skarżąca upatruje w braku doręczania skarżącemu pisemnych rozstrzygnięć podejmowanych w sprawie. W niniejszej sprawie miała zastosowanie przepis szczególny art. 74 ust. 3 ustawy środowiskowej, co skutkowało zastosowaniem art. 49 k.p.a. zgodnie z którym zawiadomienie stron o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej nastąpiło w formie udostępnienia pisma w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej (por. postanowienie NSA z dnia 18 kwietnia 2014 r., II OSK 678/14). Organ wskazał na motywy, jakimi kierował się doręczając podejmowane w sprawie rozstrzygnięcia pełnomocnikowi spółki E. Sąd wojewódzki podkreślił, że pomimo zgłaszanych przez skarżącego trudności ze "śledzeniem" przebiegu postępowania na stronie internetowej organu, w sprawie nie doszło do naruszenia uprawnień skarżącego wynikających z art. 10 § 1 k.p.a., skoro strona w przewidzianym prawem terminie wniosła zarówno odwołanie od decyzji organu I instancji, jak i skargę do sądu administracyjnego.
J. L. (dalej: skarżący kasacyjnie) wniósł skargę kasacyjną, zakrążając powyższy wyrok w całości. Skarżący kasacyjnie na podstawie art. 174 pkt i i 2 p.p.s.a zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
a. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ tj.:
a) art. 145 § i pkt i lit. a oraz c p.p.s.a. wiążące się z ich niezastosowaniem w zw. z art. 7,77 § 1, 80, 107 § 3, Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej "k.p.a.") poprzez nieuchylenie decyzji administracyjnej naruszającej przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. opartej o postępowanie niewyjaśniające wszystkich okoliczności sprawy, w którym:
– nie dokonano właściwej oceny zebranego w szczególności oparto rozstrzygnięcie o skumulowanego oddziaływania 4 elektrowni wiatrowych, w których jedynie wybiórczo oceniono oddziaływanie hałasu generowanego przez elektrownie, a pominięto inne oddziaływania, które obligatoryjnie powinny zostać zbadane, tj. m. in.: infradźwięki, migotanie cienia, oddziaływanie na krajobraz, dobra materialne, bezpieczeństwo, bilans wodny; nie uwzględniono wniosku skarżącego, złożonego na etapie postępowania przed organem 1 instancji o zlecenie wykonania opinii innemu biegłemu; SKO w Sieradzu nie rozstrzygnęło zarzutów do opinii biegłych, które skarżący postawił na etapie postępowania przed Burmistrzem Miasta i Gminy [...] i następnie podniósł w odwołaniu od decyzji; opinia jedynie pozornie bada skumulowane oddziaływanie 4 elektrowni wiatrowych i nie opiera się o faktyczne badanie hałasu i innych oddziaływań, lecz ogranicza się wyłącznie do obliczeń teoretycznych, w sytuacji, gdy przedmiotowe wiatraki pracują od 2012 r.
– organ w uzasadnieniu decyzji wprowadził w błąd co do okoliczności zasięgnięcia obligatoryjnych opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wskazując, że w/w organy stwierdziły brak konieczności wydania opinii z uwagi na fakt zrealizowania przedsięwzięcia w sytuacji, gdy w/w organy odmówiły uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia z uwagi na jego wcześniejsze zrealizowanie (bez zasięgnięcia obligatoryjnej opinii); ponadto organom nie przedstawiono prawidłowych danych dotyczących kumulacji oddziaływań 4 elektrowni wiatrowych oraz prawidłowej karty informacyjnej przedsięwzięcia
– organ nie wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji z jakich przyczyn odstąpił od stosowania w niniejszej sprawie (jak należy się domyślać w związku z treścią decyzji) art. 4 ust. 1 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (zasada 10h);
– organ w uzasadnieniu decyzji nie odnosi się do większości zarzutów postawionych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji środowiskowej wydanej przez Burmistrza Miasta i Gminy [...], tj. nieuzyskanie przez organ obligatoryjnych opinii RDOŚ oraz PPIS, nieuzupełnienie karty informacyjnej, nieadekwatność sentencji decyzji do stanu sprawy (nieuwzględnienie, że wiatrak został już wybudowany), niezastosowanie zasady 10h, oparcie się na niepełnej i niejasnej opinii biegłego dotyczącej kumulacji oddziaływań 4 elektrowni wiatrowych, co naruszyło art. 7, art. 77 § i oraz 107 § 3 k.p.a.;
b) art. 145 § 1 pkt i lit. a oraz c p.p.s.a. wiążące się z ich niezastosowaniem w zw. z art. 63 ust. 1 w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 2 u.o.o.ś. poprzez nieuchylenie decyzji administracyjnej naruszającej przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. wydanej w postępowaniu, w którym SKO błędnie uznało, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym informacje zawarte w uzupełnionej karcie informacyjnej przedsięwzięcia, pozwalają na stwierdzenie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przy uwzględnieniu uwarunkowań wskazanych w art. 63 ust. 1 w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 2 u.o.o.ś.,
c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz c p.p.s.a. wiążące się z ich niezastosowaniem w zw. z art. 62a ust. 1 pkt 11-14 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (dalej "u.o.o.ś." lub "ustawa środowiskowa") poprzez nieuchylenie decyzji administracyjnej naruszającej przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. wydanej w postępowaniu, w którym organ nie uzyskał zgodnej z przepisami prawa karty informacyjnej; karta informacyjna przedłożona przez inwestora nie zawiera informacji dotyczących kumulacji oddziaływań 4 wiatraków usytuowanych na działkach [...], [...], [...], [...], co czyni ją niezgodną z wymogami art. 62a ust. 1 pkt 11-14 u.o.o.ś.,
d) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz c p.p.s.a. wiążące się z ich niezastosowaniem w zw. z art. 64 ust. 1 i 1a u.o.o.ś. poprzez nieuchylenie decyzji administracyjnej naruszającej przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. wydanej w postępowaniu, w którym organ (Burmistrz Miasta i Gminy [...]) nie uzyskał obligatoryjnych opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 i 1a, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, bowiem organy te stwierdziły, że nie jest możliwe wydanie opinii dla przedsięwzięcia już zrealizowanego, co należy uznać za odmowę uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający, a nie opinię, o której mowa w art. 64 u.o.o.ś.; decyzja zatem została wydana z naruszeniem art. 64 ust. 1 oraz 63 u.o.o.ś.
e) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz c p.p.s.a. wiążące się z ich niezastosowaniem w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji administracyjnej naruszającej przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. wydanej w postępowaniu, w którym organ nie zastosował się do wytycznych zawartych w Wyroku WSA w Łodzi z dnia 16 kwietnia 2021 r. sygn. akt II SA/Łd 136/21, który nakazał dokonanie wykładni art. 4 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych i przeprowadzenie postępowania w kierunku ustalenia czy w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy należy stosować art. 4, czy też nie; SKO w Sieradzu przedstawiło wywód prawny dot. wykładni w/w przepisu, natomiast nie przeprowadziło żadnego postępowania wyjaśniającego w kierunku ustalenia, czy należy w przedmiotowej sprawie stosować wyżej wskazany art. 4 ze względu na to, że elektrownia wiatrowa usytuowana jest w odległości mniejszej niż 500 metrów od zabudowań i siedliska skarżącego oraz zabudowań należących do innych osób.
f) 74 ust. 3 u.o.o.ś. w zw. z art. 49 k.p.a., art. 10 § i w zw. z art. 79 § 1 i art. 81 k.p.a., art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 § 1 i 2 k.p.a., art. 9 k.p.a. poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że prawa skarżącego jako strony postępowania, która zainicjowała postępowanie odwoławcze nie zostały naruszone, a jej prawo do czynnego udziału w sprawie składania wniosków dowodowych nie zostało ograniczone i nie została naruszona równość stron postępowania, w sytuacji, gdy doręczano korespondencję inwestorowi, a nie doręczano jej skarżącemu uznając, że wystarczające jest obwieszczenie;
b. Naruszenie prawa materialnego, tj.:
a) art. 4 ust. 1 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji uznanie, że pomimo niezachowania odległości
równej dziesięciokrotności całkowitej wysokości elektrowni wiatrowej w niniejszej sprawie przepis art. 4 ust. 1 w/w ustawy nie ma zastosowania.
Skarżący kasacyjnie na podstawie art. 176 § i pkt. 3 p.p.s.a. w zw. z art. 185 § i p.p.s.a. oraz art. 188 p.p.s.a. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku wraz z poprzedzającą wyrok decyzją SKO i rozpoznanie sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej wniosek (uchylenie zaskarżonego wyroku w całości) oraz podstawy (wskazane naruszenia prawa).
Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zarzuty skargi kasacyjnej zdołały podważyć prawidłowość zaskarżonego wyroku i skarga kasacyjna podlegała uwzględnieniu.
W pierwszej kolejności zwrócić należy uwagę, że skarga kasacyjna powinna być sporządzona zgodnie z wymogami określonymi w art. 174 i art. 176 p.p.s.a., a zadanie to celowo powierzono profesjonalnym pełnomocnikom procesowym. Prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych i ich należyte uzasadnienie ma kluczowe znaczenie dla wyniku sprawy z uwagi na związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie podkreślał, że skarga kasacyjna musi być tak zredagowana, aby Sąd ten nie musiał domyślać się intencji skarżącego. Nie może on bowiem zastępować strony i uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych oraz badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny nie może również modyfikować zgłoszonych zarzutów kasacyjnych i ich uzasadnienia pod kątem okoliczności danej sprawy. Nie jest bowiem rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego wyręczanie autora skargi kasacyjnej w tym zakresie i formułowanie za stronę przyczyn, jakie spowodowały postawienie określonego zarzutu. Sąd ten musi bazować na zarzutach i ich uzasadnieniu sformułowanym przez wnoszącego skargę kasacyjną (wyrok NSA z 4 grudnia 2024 r., II OSK 134/24 i powołane tam orzecznictwo). Z art. 176 p.p.s.a. wynika, że skarga kasacyjna powinna zawierać m.in. przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych powinno zatem określać rodzaj naruszenia, tzn. wskazywać, czy podnoszone jest naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1), czy naruszenie przepisów postępowania (art. 174 pkt 2). Zarzucając naruszenie prawa materialnego należy określić formę naruszenia, czyli błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Natomiast zarzut naruszenia przepisów postępowania powinien być powiązany ze wskazaniem, czy uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno zaś zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie, na czym naruszenie polegało i przedstawienie argumentacji na poparcie odmiennej wykładni przepisu niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu, umotywowanie niewłaściwego zastosowania przepisu, zaś w odniesieniu do uchybień procesowych wykazanie, że zarzucane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe wymogi, pomimo charakteru formalnego, determinują zakres kontroli kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Wskazują precyzyjnie zakres, w jakim wnoszący kasację kwestionuje zaskarżony wyrok.
Przechodząc do oceny merytorycznej wniesionej skargi kasacyjnej wskazać należy, że jeden z podniesionych zarzutów dotyczy naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 64 ust. 1 i 1a u.o.o.ś. dotyczący braku uzyskania przed wydaniem decyzji środowiskowej obligatoryjnych opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Przy ocenie powyższego zarzutu kasacyjnego należy także mieć na uwadze fakt, że prowadzone postępowanie w przedmiocie wydania decyzji środowiskowej będącej przedmiotem skargi w niniejszej sprawie dotyczyło przedsięwzięcia już zrealizowanego. Taki stan zaistniał na skutek stwierdzenia nieważności pierwszej decyzji środowiskowej wydanej przez Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 16 kwietnia 2009 roku. Problem zatem jaki się pojawia po lekturze akt administracyjnych i samej skargi kasacyjnej to kwestia dopuszczalności wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia, w sytuacji gdy dla przedmiotowej inwestycji została już wydana decyzja zezwalająca na realizację inwestycji. Odnosząc się do powyższego zagadnienia wskazać należy, że z literalnego brzmienia art. 72 ust. 1 u.o.o.ś. wynika, iż wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach poprzedza wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, a więc dotyczyć winna przedsięwzięcia jeszcze nie zrealizowanego, planowanego do wykonania. Natomiast w art. 73 ust. 1 u.o.o.ś. ustawodawca stwierdził, że postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia. Do takiego wniosku może też prowadzić definicja pojęcia "przedsięwzięcia" zawarta w art. 3 pkt 13 u.o.o.ś., gdzie mówi się o zamierzeniu budowlanym lub innej ingerencji w środowisko. Jednakże wykładnia gramatyczna, co słusznie podkreślił Sąd pierwszej instancji, nie jest jedyną metodą wykładni interpretacji prawa i bywa, że mimo iż brzmienie przepisu jest jasne, to trzeba sięgnąć do innych rodzajów wykładni, w tym wykładni systemowej i celowościowej, tak aby wydobyć rzeczywiste znaczenie normy prawnej. W niniejszej sprawie, przy interpretacji ww. przepisu, taka potrzeba zaistniała. Decydujące znaczenie z punktu widzenia celu jakiemu służy postępowanie środowiskowe ma rozstrzygnięcie o warunkach środowiskowych jakie muszą zostać spełnione celem umożliwienia podjęcia określonej działalności (w niniejszej sprawie budowa elektrowni wiatrowej). Decyzja w tym przedmiocie wpływa na dalszy przebieg procesu inwestycyjnego w tym na decyzje w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach pełni rolę prejudycjalną w stosunku do wymienionych w art. 72 ust. 1 decyzji. Określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach środowiskowe warunki realizacji przedsięwzięcia nie mogą być modyfikowane na dalszych etapach procesu inwestycyjnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, określenie tych uwarunkowań jest celowe nie tylko po wydaniu decyzji zezwalającej na realizację inwestycji, ale nawet po rozpoczęciu jej realizacji, czy po jej realizacji, czyli na etapie eksploatacji. Powyższe stanowisko dominuje w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyroki Naczelnego sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2011 r. II OSK 1820/11, z dnia 18 stycznia 2011 r. II GSK 6/10, z dnia 26 listopada 2008 r. II OSK 1481/07, z dnia 18 maja 2016 roku, akt II OSK ). Nie bez wpływu na przyjęcie powyższego poglądu ma także tak jak w niniejszej sprawie fakt, że inwestor dysponował decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach przez cały proces inwestycyjny, jak i w takcie eksploatacji już realizowanej inwestycji, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego w jednym z trybów nadzwyczajnych. Nadto odpowiedź przecząca dawałaby możliwość zniweczenia celu jakiemu służy wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W wielu przypadkach wystarczałoby zrealizowanie samowolnie inwestycji, a następnie jej zalegalizowanie, aby uniknąć obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na jej realizację. Taka sytuacja przeczyłaby zasadzie racjonalnego ustawodawcy i dlatego wykładnia gramatyczna w/w przepisu musi ustąpić przed rezultatem zastosowania wykładni celowościowej i systemowej. Zatem kwestia tego czy na działce inwestora jest już zrealizowana inwestycja nie powinna mieć znaczenia, gdyż rolą organu w tego typu postępowaniu jest określenie warunków środowiskowych, jakie winno spełniać dane zamierzenie.
Dalszą istotną kwestią do oceny podniesionego zarzutu kasacyjnego jest znaczenie opinii wydawanych przez organy współdziałające w toku postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wprawdzie opinie, o których mowa w art. 64 ust. 1 u.o.o.ś. stanowią formę współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej i nie mają charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko cz też treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, to jednak z woli ustawodawcy stanowią obligatoryjny element procedury zmierzającej do stwierdzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko czy też ostateczną treść decyzji kończącej postępowanie. Ustawodawca obligując organ rozpoznający sprawę do zasięgnięcia opinii innych wyspecjalizowanych w danej dziedzinie organów i instytucji, zakłada, że z racji posiadanej odpowiedniej wiedzy i doświadczenia, wspomogą one w sposób istotny proces decyzyjny. Nie można zatem pominąć czy zakwestionować opinii wyspecjalizowanych jednostek tylko dlatego, że te stanowiska nie są dla organu wiążące. Opinie te są dowodami w rozumieniu art. 75 § 1 k.p.a., który stanowi, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem. Organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji środowiskowej ocenia te opinie i w oparciu o nie stwierdza, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też konieczności takiej nie ma. Ustawodawca nie wprowadził w u.o.o.ś. regulacji nadającym tym dowodom szczególną moc dowodową. Podlegają one ocenie w oparciu o kryterium wskazane w art. 80 k.p.a. Należy jednak mieć na uwadze, że są one wydawane przez organy wyspecjalizowane, a tym samym stanowią istotne źródło wiedzy służącej rozstrzygnięciu sprawy. Stanowią one także jedną z gwarancji procesowych do stron i uczestników postępowania rzetelnego i zgodnego z aktualnym poziomem wiedzy rozstrzygnięcia sprawy jaką jest między innymi sprawa w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wydając opinię w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko organy współdziałające winny wypowiedzieć się co do zasadności obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a n9e co do konieczności wszczęcia, prowadzenia i wydania decyzji środowiskowej. Jest to bowiem zadaniem organy prowadzącego takie postępowanie. Rolą organów współdziałających została ograniczona do wyrażenia opinii co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, stanowiącego element postępowania w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W niniejszej sprawie organ administracji publicznej zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...] i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] o wyrażenie opinii w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zgodnie z art. 64 ust. 4 u.o.o.ś. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska winien wydać opinię w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku o wydanie opinii. W przypadku braku zachowania ze strony tego organu powyższego terminu odpowiednio stosuje się art. 35 § 5 i art. 36 k.p.a. Jest to termin instrukcyjny. Natomiast szczególny skutek prawny przewiduje ustawa w przypadku nie zajęcia stanowiska w przepisanym terminie przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zgodnie z art. 78 ust. 4 u.o.o.ś. brak wydania opinii przez ten organ traktuje się jako brak zastrzeżeń. Tym samym brak wydania opinii przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska nie można traktować jako zajęcie stanowiska w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny. Pisma złożone przez wyżej wymienione organy nie można uznać za przedstawienie wymaganych opinii. Zarówno Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska jak i Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny stwierdzili, że nie przedstawią takiej opinii z uwagi na fakt, że przedsięwzięcie objęte wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowania zostało już zrealizowane, co wyklucza możliwość prowadzenia takiego postępowania, a tym samym przedstawienia przez nie opinii. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego takie stanowisko organów współdziałających nie może zostać zakwalifikowane jako wyrażenie wymaganej prawem opinii. Wydanie w takiej sytuacji przez organ decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla środowiska nastąpiło z naruszeniem zasad przeprowadzania takiego postępowania tj. z naruszeniem przepisów nakładających obowiązek uzyskania opinii przez wskazane podmioty współdziałające. Naruszenie tych przepisów postępowania z uwagi na znaczenie wymaganych opinii mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zasługuje natomiast na uwzględnienie z zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.ps.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. w ramach którego strona skarżąca kwestionuje wartość dowodową sporządzonych w niniejszej sprawie opinii – analizy dotyczące poziomu hałasu oraz promieniowania elektromagnetycznego z uwzględnieniem zjawiska kumulacji będącej następstwem eksploatacji czterech elektrowni wiatrowych przez biegłych mgr inż. H. S. i mgr inż. P. K. Wnioski płynące z tych opinii pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, że funkcjonowanie elektrowni wiatrowych nie spowoduje przekroczenia norm dopuszczalny przepisami prawa, w tym norm dotyczących poziomu hałasu w obszarach chronionych akustycznie oraz promieniowania elektromagnetycznego. W opiniach uwzględniono zjawisko skumulowanego oddziaływania wszystkich czterech elektrowni wiatrowych. Opinie przedstawione przez biegłych zawierają określoną wiedzę specjalistyczną, wymagającą wiadomości specjalnych. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że wprawdzie jak każdy dowód opinia biegłego podlega ocenie, jednakże organ jak i strona postępowania nie mogą kwestionować przyjętych przez biegłego wartości do obliczeń, sposobu obliczeń czy też przedstawionych na ich podstawie wniosków końcowych, skoro kwestie te wymagają wspomnianych widomości specjalnych. Jeżeli opinia metodologicznie nie zawiera wad, zaś jej wnioski treść opinii logicznie uzasadnia, brak jest podstaw do jej zakwestionowania. Zastrzeżenia strony, nie dysponującej wiadomościami specjalnymi nie mogą stanowić wystarczającej podstawy do jej zakwestionowania. W takich sytuacjach jest wymagane przedstawienie równorzędnego dowodu pozwalającego zakwestionować dotychczasową opinie, z treścią której strona się nie zgadza. Będzie to w szczególności ekspertyza, dowód sporządzony przez inną osobę posiadającą wymaganą w danym zakresie wiedzę specjalistyczną. W toku całego postępowania skarżący kasacyjnie takiego dowodu nie przedłożył. Podzielić należy także stanowisko organów jak i Sądu I instancji, że przedmiotem opinii sporządzonej przez biegłego nie mogą być oddziaływania nienormatywne takie jak infradzwięki, czy zjawisko migotania cienia. Jak zasadnie przyjęły organy jak i Sąd I instancji, nawet jeżeli takie zjawiska występują, nie można je ująć w normy prawne i dokonać stosownych analiz pozwalających na określenie w tym zakresie warunków korzystania ze środowiska, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich. Podkreślić także należy, że z treści opinii jak i późniejszych wyjaśnień udzielonych przez biegłych wynika, że dokonując obliczeń uwzględnili także czynniki zewnętrzne takie jak temperatura i wilgotność powietrza, czy też współczynnik pochłaniania dźwięku przez atmosferę.
Brak jest także zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podstaw do uwzględnienia zarzutu kasacyjnego dotyczącego naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 62a ust. 1 pkt 11-14 u.o.o.ś. tj. wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o kartę informacyjną przedsięwzięcia nie zawierającą informacji dotyczących kumulatywnych oddziaływań czterech wiatraków usytuowanych na działkach [...], [...], [...] [...]. Jak zasadnie stwierdził Sąd I instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu wezwało wnioskodawcę – inwestora o uzupełnienie karty informacyjnej przedsięwzięcia o informacje wskazane w powołanym przepisie. Pismem z dnia 22 września 2022 roku E. sp. z o.o. udzieliła organowi żądanych informacji. Stwierdzono, że ryzyko wystąpienia poważnej awarii w rozumieniu art. 3 pkt 23 u.o.o.ś. uznać należy za znikome, wskazano jakie odpady będą wytwarzane i w jakiej ilości w danym przedziale czasowym oraz stwierdzono, że w ramach przedmiotowej inwestycji nie są i nie będą prowadzone w zakresie przedmiotowej inwestycji. Wnioskodawca w piśmie tym wskazał także na okoliczności uzasadniające przyjęcie, że ryzyko wystąpienia awarii należy określić na znikome. Wprawdzie karta informacyjna nawet po uzupełnieniu nie zawierała informacji dotyczących kumulatywnego oddziaływania wszystkich czterech turbin wiatrowych, jednak organ objął powyższe zjawisko badaniami, o czym świadczą opinie sporządzone przez biegłych. Na organie ciąży nie tylko obowiązek sprawdzenia, czy załączona do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach karta informacyjna przedsięwzięcia zawiera wszystkie informacje wskazane w art. 62a ust. 1 u.o.o.ś. , ale także może wzywać o jej uzupełnienie w przypadku gdy tych informacji w karcie nie zamieszczono. Przyjęcie odmiennego stanowiska stanowiłoby wyraz nadmiernego formalizmu. Oczywiście zauważalnym jest, że przedłożona karta informacyjna nie zawierała wymaganych danych dotyczących kumulatywnego oddziaływania wszystkich czterech turbin, wiatrowych, jednak stanowiło to przedmiot postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organy, w tym przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych, w oparciu o która zjawisko to zostało wyczerpująco wyjaśnione, a co zostało gruntownie przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.
Pozostałych zarzutów kasacyjnych Naczelny Sąd Administracyjny nie poddał ocenie merytorycznej z uwagi na stwierdzony brak przeprowadzenia postępowania w zakresie związanym z obowiązkiem uzyskania opinii organów współdziałających tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Opinie te chociaż nie mają charakteru wiążącego będą zawierać informacje niezbędne do ustalenia ewentualnej konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jak również oceny dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego czy też konieczności jego uzupełnienia. Mogą także mieć wpływ na treść samej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Dotyczy to także realizacji wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 kwietnia 2021 roku, sygn. akt II SA/Łd 136/21 odnośnie zastosowania art. 4 ustawy z dnia 20 maja 2016 roku o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych.
Mając powyższe na uwadze uznać należy, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie z uwagi na okoliczność braku przeprowadzenia przez organy wymaganego przez przepisy u.o.o.ś. postępowania w zakresie uzyskania opinii organów współdziałających, o których mowa w art. 64 ust. 1 tejże ustawy. Zajęte przez nich stanowisko stanowiło bowiem polemikę z koniecznością przeprowadzenia w realiach niniejszej sprawy postępowania w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w odniesieniu do przedsięwzięcia już zrealizowanego. Powyższe ustalenie oraz konieczność przeprowadzenia przez organy w tym zakresie ponownego postępowania pozwala przyjąć, że skarga wniesiona na decyzje zasługuje na uwzględnienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 64 ust. 1 u.o.o.ś. Wobec powyższego przy uwzględnieniu treści art. 188 p.p.s.a. uchylono zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji (pkt 1 wyroku).
Przystępując do ponownego rozpoznania sprawy organy winny uwzględnić powyższe uwagi. Przeprowadzić postępowanie w zakresie uzyskania opinii od organów współdziałających i w oparciu o ich treść oraz dane zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia i pozostały zgromadzony materiał dowodowy dokonać w pierwszej kolejności oceny konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W dalszej kolejności wydać decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Uzasadnienie decyzji winno odpowiadać warunkom określonym w art. 85 ust. 2 u.o.o.ś. W uzasadnieniu tym winny się znaleźć się między innymi rozważania dotyczące zastosowania w niniejszej sprawie art. 4 ustawy z dnia 20 maja 2016 roku o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych. Nadto należy podkreślić, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a. wytyczne zawarte w niniejszym uzasadnieniu wiążą nie tylko organ prowadzący postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ale także organy współdziałające.
O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego orzeczono na podstawie art. 200, art. 203 pkt 1 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. (pkt 2 wyroku) Zasądzono od organu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu na rzecz skarżącego kasacyjnie J. L. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego kwotę 1257 zł. Na powyższe koszty składa się uiszczony wpis od skargi oraz od skargi kasacyjnej, wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem oraz uiszczona opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa procesowego. Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika ustalono na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) oraz § 14 ust. 2 pkt a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2023r., poz. 1964 ze zm.).