III OSK 7026/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną uczelni niepublicznej, która nie udostępniła informacji publicznej dotyczącej wykorzystania funduszy UE, uznając jej bezczynność za rażące naruszenie prawa.
Skarżący zwrócił się do uczelni niepublicznej o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wykorzystania funduszy UE w ramach projektu. Uczelnia nie odpowiedziała na wniosek, co skutkowało skargą na bezczynność. WSA zobowiązał uczelnię do rozpoznania wniosku, stwierdził rażące naruszenie prawa i nałożył grzywnę. NSA oddalił skargę kasacyjną uczelni, uznając jej argumenty dotyczące problemów technicznych z dostępem do skrzynki ePUAP za nieuzasadnione i potwierdzając bezczynność jako rażące naruszenie prawa.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej uczelni niepublicznej (WSH) od wyroku WSA w Gliwicach, który zobowiązał uczelnię do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej wykorzystania funduszy UE w ramach projektu "Mediacje Gospodarcze". Skarżący złożył wniosek o udostępnienie szczegółowych informacji dotyczących organizacji studiów podyplomowych, finansowania, zakwaterowania i wyżywienia uczestników. Uczelnia nie odpowiedziała na wniosek, co doprowadziło do skargi na bezczynność. WSA stwierdził bezczynność organu, uznał ją za rażące naruszenie prawa i nałożył grzywnę. W skardze kasacyjnej uczelnia argumentowała, że nie miała dostępu do skrzynki ePUAP, na którą wysłano wniosek, z powodu problemów technicznych i braku przekazania danych przez zmarłego rektora. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że uczelnia miała obowiązek zapewnić prawidłowy obieg korespondencji i że problemy organizacyjne nie zwalniają jej z odpowiedzialności. Sąd podkreślił, że uczelnia nie zareagowała na wniosek przez 18 miesięcy, a nawet po otrzymaniu grzywny i informacji o skardze, nie podjęła działań. NSA uznał, że bezczynność była rażącym naruszeniem prawa i utrzymał w mocy wyrok WSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, uczelnia niepubliczna ponosi odpowiedzialność za zapewnienie prawidłowego obiegu korespondencji i obsługi swojej skrzynki ePUAP. Problemy techniczne lub organizacyjne nie zwalniają jej z obowiązku udostępnienia informacji publicznej.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że obowiązek zapewnienia prawidłowego obiegu korespondencji spoczywa na organie. Skutki błędów w obsłudze systemów komunikacji elektronicznej nie mogą być przerzucane na wnioskodawców. Uczelnia musi tak zorganizować swoją działalność, aby zapewnić dostęp do korespondencji kierowanej na aktywny adres ePUAP.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § 1 § 1 i § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepisy określające kompetencję sądu administracyjnego w razie uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, w tym możliwość zobowiązania organu do rozpoznania wniosku, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa oraz wymierzenia grzywny.
u.d.i.p. art. 13 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Obowiązek udostępnienia informacji publicznej na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku.
Pomocnicze
u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt 5
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Podmioty obowiązane do udostępnienia informacji publicznej, w tym podmioty dysponujące i wydatkujące środki publiczne.
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Definicja informacji publicznej.
u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 5
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Informacja publiczna dotycząca majątku publicznego.
Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne art. 16 § ust. 1a
Obowiązek udostępnienia elektronicznej skrzynki podawczej i zapewnienia jej obsługi.
Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne art. 3 § pkt 17
Definicja elektronicznej skrzynki podawczej.
Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne art. 3 § pkt 13
Definicja elektronicznej platformy usług administracji (ePUAP).
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Definicja uczelni niepublicznej.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania sądowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skuteczne doręczenie wniosku o informację publiczną za pośrednictwem platformy ePUAP. Obowiązek uczelni zapewnienia prawidłowego obiegu korespondencji i obsługi skrzynki ePUAP. Bezczynność organu trwająca 18 miesięcy, mimo skutecznego doręczenia wniosku. Rażące naruszenie prawa przez bezczynność organu.
Odrzucone argumenty
Argument uczelni o braku dostępu do skrzynki ePUAP z powodu problemów technicznych i organizacyjnych. Argument, że część żądanych informacji nie stanowi informacji publicznej.
Godne uwagi sformułowania
Organ powinien we własnym zakresie zapewnić prawidłowy wewnętrzny obieg korespondencji, umożliwiający mu terminową reakcję na otrzymany wniosek. Organizacja wewnątrz organu nie może obciążać podmiotów zewnętrznych, realizujących swoje uprawnienia do wnioskowania o informację publiczną. Wszelkie skutki trudności, błędów czy nieprawidłowości w zakresie kształtowania i obsługiwania przez organy administracji publicznej oficjalnych systemów służących do komunikacji z tymi organami, np. poczty elektronicznej czy systemu ePUAP nie mogą być przerzucane na korzystających z tych systemów.
Skład orzekający
Małgorzata Masternak-Kubiak
przewodniczący
Jerzy Stelmasiak
sędzia
Maciej Kobak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odpowiedzialności organów administracji publicznej za bezczynność w udostępnianiu informacji publicznej, zwłaszcza w kontekście korzystania z platformy ePUAP i problemów technicznych."
Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw związanych z dostępem do informacji publicznej i bezczynnością organów administracji publicznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z komunikacją elektroniczną z urzędami i konsekwencje bezczynności organów, co jest istotne dla obywateli i prawników.
“Uczelnia nie dostała informacji, bo nie miała kluczy do skrzynki ePUAP. Sąd: "Nie wasza wina, ale i tak zapłacicie".”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 7026/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-02-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-10-20 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Stelmasiak Maciej Kobak /sprawozdawca/ Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący/ Symbol z opisem 6480 658 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane III SAB/Gl 231/20 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2021-06-22 Skarżony organ Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 149 § 1 i § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Maciej Kobak (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Rafał Kopania po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.S.H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 czerwca 2021 r. sygn. akt III SAB/Gl 231/20 w sprawie ze skargi S.L. na bezczynność W.S.H. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z 22 czerwca 2021 r., sygn. akt III SAB/Gl 231/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA") po rozpoznaniu sprawy ze skargi S.L. (dalej: "skarżący") na bezczynność W.S.H. z siedzibą w S. (dalej: "WSH", "organ") w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej: w pkt 1. zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku; w pkt 2. stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; w pkt 3. wymierzył organowi grzywnę w kwocie 5.000 złotych; w pkt 4. zasądził od W.S.H. na rzecz skarżącego kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. Wnioskiem z 18 grudnia 2019 r. skarżący zwrócił się do organu, za pośrednictwem platformy ePUAP, o udzielenie informacji publicznej w zakresie wykorzystywania funduszy publicznych pochodzących ze środków Unii Europejskiej w zakresie projektu UE po nazwą: "Mediacje Gospodarcze. Studia realizowane w ramach projektu: Skuteczny Wymiar Sprawiedliwości POWR.02.17.00-00-0008/18 Ministerstwo Sprawiedliwości Praktyczne studia podyplomowe dla mediatorów z zakresu mediacji w sprawach gospodarczych." Skarżący wniósł o udostępnienie następujących informacji: 1. w jakiej miejscowości i pod jakim adresem odbywają się zjazdy uczestników w.w. studiów podyplomowych będących mediatorami wpisanymi na listę mediatorów stałych prowadzoną przez Prezesa Sądu Okręgowego w K.; 2. przesłanie harmonogramu spotkań (zjazdów) w ramach wymienionych studiów podyplomowych dla k. mediatorów; 3. w przypadku posiadania wiedzy (dokonania obliczeń) o udzielenie informacji jaką wartość ma realizacja projektu na osobę (dofinansowanie na osobę uczestniczącą w projekcie); 4. w jakiej wysokości organ zwraca koszty noclegu uczestnika studiów podyplomowych, czy ustalono jakiś limit kosztów noclegu, czy wyznaczono jakieś konkretne miejsce zakwaterowania uczestnikom, jeżeli tak to jakie; 5. czy zwracane są koszty dojazdu uczestnikom studiów, jeżeli tak to w jakiej wysokości; 6. czy podczas zajęć zapewnia się wyżywienie, jeżeli tak to w jakiej wartości na uczestnika lub jakiego typu jest to wyżywienie (np. obiad, kolacja, podwieczorek); 7. czy przewiduje się jakieś inne formy dofinansowania, ułatwienia, facylitacji udziału w projekcie dla osób niepełnosprawnych, jeżeli tak to jakie i o jakiej wartości finansowej. Wobec milczenia organu, skarżący pismami z 28 stycznia i 7 lutego 2020 r. złożonymi przez platformę ePUAP, wezwał organ do udzielenia informacji publicznej. W skardze na bezczynność WSH skarżący zarzucił organowi celowe uchylanie się od udostępnienia informacji publicznej i pozostawanie w bezczynności mimo obowiązku udostępnienia informacji publicznej wynikającego z art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. 2022 poz. 902 ze zm., dalej:"u.d.i.p."). Wobec nieprzekazania przez organ skargi do WSA, Sąd postanowieniem z 26 października 2020 r., sygn. akt III SO/Gl 6/20 wymierzył organowi grzywnę. Zażalenie organu na to postanowienie zostało oddalone postanowieniem NSA z 19 stycznia 2021 r., sygn. akt III OZ 56/21. Pomimo wymierzenia grzywny skarga wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy nie została przekazana do Sądu, zatem WSA rozpoznał sprawę na podstawie odpisu skargi w oparciu o art. 55 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej "p.p.s.a."). Pismem z 10 lutego 2021 r. skarżący dodatkowo wniósł o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o przyznanie mu sumy pieniężnej w wysokości 5.000 zł. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA uwzględnił skargę w sposób opisany na wstępie. W uzasadnieniu wyjaśnił, że ocena zasadności skargi sądowoadministracyjnej w sprawie dotyczącej bezczynności w udzieleniu informacji publicznej zależy od ustalenia, czy określony podmiot odpowiada cechom instytucji zobowiązanych mocą ustawy do ich udzielenia, a więc czy jest to jeden z podmiotów wskazanych w art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p. oraz od tego czy informacja której żąda wnioskodawca, posiada walory informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Pozytywna weryfikacja w powyższym zakresie skutkuje po stronie adresata wniosku powstaniem obowiązku zachowania zgodnego z dyspozycją art. 13 ust. 1 u.d.i.p., tj. udostępnienia informacji publicznej na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Stwierdzenie stanu bezczynności zobowiązuje sąd administracyjny do zastosowania art. 149 § 1 p.p.s.a. WSA zważył, że WSH jest akademicką uczelnią niepubliczną w rozumieniu ustawy z 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2020 r., poz. 85). Na mocy decyzji Ministra Edukacji Narodowej szkołę wpisano do Rejestru Uczelni Niepublicznych pod numerem 110. Szkoła stanowi więc integralną część systemu szkolnictwa wyższego i nauki, co oznacza, iż jako podmiot niepubliczny wykonuje zadania publiczne, należąc tym samym do kategorii podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., gdyż jest podmiotem dysponującym i wydatkującym środki publiczne (do których to środków zalicza się środki pochodzące z funduszy unijnych). Skarżący zwrócił się do organu z wnioskiem o udostępnienie informacji w zakresie wykorzystywania funduszy publicznych pochodzących ze środków Unii Europejskiej, zatem wniosek ten dotyczy informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p., odnosi się bowiem do gospodarowania majątkiem publicznym (środkami unijnymi) w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o polityce wewnętrznej i zagranicznej (pkt 1), podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 (pkt 2), zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 (pkt 3), danych publicznych (pkt 4), majątku publicznym (pkt 5). Ponieważ skarżący nie uzyskał informacji publicznej objętej wnioskiem z 18 grudnia 2019 r., a ponadto nie doszło do wydania decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia żądanej informacji, Sąd uznał, że organ pozostaje w stanie bezczynności i stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a. zobowiązał organ w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku do rozpoznania wniosku. Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała postać kwalifikowaną, tj. postać rażącego naruszenia prawa. Wynikało to z czasu trwania bezczynności, który licząc od chwili złożenia wniosku do rozpoznania przez Sąd skargi na bezczynność wyniósł około 18 miesięcy. Tak długi czas oczekiwania na realizację wniosku świadczy o oczywistej i ponadprzeciętnej obrazie przepisu art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Jednocześnie organ nie przedstawił Sądowi jakichkolwiek racjonalnych przyczyn pozostawania w tak długim okresie zwłoki. Sąd zważył, że organ z całą świadomością nie rozpoznał wniosku skarżącego, nie przekazał też skargi Sądowi, zatem brak załatwienia wniosku w trybie u.d.i.p. wynikał z celowego unikania załatwienia sprawy, co skutkowało wymierzeniem organowi grzywny w wysokości 5.000 zł, na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. WSA nie znalazł natomiast podstaw do zasądzenia na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, o której mowa w 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., stanowiącej "szczególnego rodzaju zadośćuczynienie za stan bezczynności organu". Nieuwzględnienie wniosku skarżącego w powyższym zakresie było rezultatem braku jego uzasadnienia. W aktach sprawy brak jest też dowodu na jakąkolwiek okoliczność, która – z założenia – mogłaby świadczyć o doznaniu przez skarżącego uszczerbku z powodu stwierdzonej przewlekłości działaniu organu, uzasadniającego zasądzenie przez Sąd wnioskowanej sumy pieniężnej. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. WSH wywiódł skargę kasacyjną od wskazanego wyżej wyroku WSA zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA i wnioskując o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Powołując się na podstawy kasacyjne z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. kwestionowanemu wyrokowi zarzucił naruszenie: 1. przepisów postępowania, tj. art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 1a p.p.s.a. poprzez stwierdzenie, że organ dopuścił się nacechowanej celowością bezczynności w zakresie załatwienia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z 18 grudnia 2019 r. oraz poprzez stwierdzenie, że wzmiankowana bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa - w sytuacji, gdy skarżący wysłał wniosek na elektroniczną skrzynkę podawczą WSH, utworzoną przez ówczesnego Rektora WSH ok. 10 lat temu, do której żadna z osób zatrudnionych na Uczelni nie miała dostępu ze względu na nieprzekazanie przez Rektora (zmarłego w (...) r.) danych niezbędnych do logowania się na platformie e-PUAP. Wobec powyższego ustalenie sądu I instancji, że organ celowo (z premedytacją) nie załatwił wniosku skarżącego z 18 grudnia 2019 r., a następnie nie przesłał wniesionej przezeń skargi na bezczynność WSH do WSA nie odpowiada obiektywnej rzeczywistości, skoro ani obecny Rektor WSH, ani też żaden z pracowników Uczelni o samym fakcie złożenia przez skarżącego wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie wiedział i - uwzględniając wskazane wyżej okoliczności - nie mógł wiedzieć. Ponadto od kilku lat WSH dysponuje nową elektroniczną skrzynką podawczą, dostępną na platformie e-PUAP, przy pomocy której prowadzona jest korespondencja we wszystkich bieżących sprawach Uczelni, zatem gdyby skarżący przesłał swój wniosek (a także później składane pisma) na "nową" elektroniczną skrzynkę podawczą, jego wniosek z pewnością zostałby załatwiony z zachowaniem obowiązujących w tym zakresie terminów. Podsumowując - zaistnienie niezawinionych przez żądną z osób aktualnie pracujących w WSH problemów natury technicznej, skutkujących niemożnością dostępu do konkretnej elektronicznej skrzynki podawczej nie może być utożsamiane z rzekomo celowym niezałatwieniem przez organ złożonego za jej pośrednictwem żądania; 2. przepisów postępowania, tj. art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. - poprzez wymierzenie organowi grzywny w kwocie 5.000,00 zł z uwagi na rzekomo świadome i celowe niezałatwienie wniosku skarżącego z 18 grudnia 2019 r., które - jak wskazano w uzasadnieniu zarzutu podniesionego powyżej - w rzeczywistości nie zaistniały. W tym kontekście wymierzona przez WSA grzywna może być oceniona jako środek o nadmiernej surowości, nieznajdującej uzasadnienia w okolicznościach faktycznych sprawy; 3. przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. przez ich niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji przez przyjęcie, że wszystkie kwestie objęte wnioskiem skarżącego z 18 grudnia 2019 r. stanowią informację publiczną dotyczącą majątku publicznego (wydatkowania środków z funduszy europejskich) w sytuacji, gdy niektóre spośród tych kwestii nie wykazują żadnego związku nawet z szeroko rozumianym majątkiem publicznym (co dotyczy chociażby żądania udostępnienia skarżącemu harmonogramu zjazdów uczestników studiów podyplomowych objętych projektem pn. Skuteczny Wymiar Sprawiedliwości POWR.02.17.00-00-0008/18 Ministerstwo Sprawiedliwości Praktyczne studia podyplomowe dla mediatorów z zakresu mediacji w sprawach gospodarczych, czy też żądania udzielenia skarżącemu dokładnej informacji adresowej dotyczącej miejsca prowadzenia zajęć dydaktycznych). W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację na poparcie postawionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną S.L. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów wg norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych. Skarga kasacyjna jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. I. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutu kasacyjnego opartego na naruszeniu art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 1a p.p.s.a. Oba przepisy mają wprawdzie charakter procesowy, jednakże są to przepisy wynikowe, określające kompetencję jurysdykcyjną sądu administracyjnego w razie uwzględnienia skargi na bezczynność bądź przewlekłe prowadzenie postępowania. Skuteczność zarzutu naruszenia tych przepisów zależy więc od wykazania, że zostały naruszone również inne przepisy postępowania, albo przepisy prawa materialnego, na podstawie których sąd poczynił ustalenia faktyczne w sprawie i w oparciu o nie sformułował ocenę prawną o bezczynności organu lub przewlekłym prowadzeniu przez niego postępowania. Zarzucając naruszenie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 1a p.p.s.a. skarżący kasacyjnie nie może zatem kwestionować ustaleń faktycznych dotyczących prawidłowości nadania i doręczenia wniosku dostępowego skarżącego z 18 grudnia 2019 roku. Niezależnie od powyższego należy wyeksponować, że z akt sprawy wynika, iż wniosek dostępowy skarżącego został skutecznie doręczony WSH za pośrednictwem platformy ePUAP w dniu 18 grudnia 2019 roku – poświadczenie doręczenia w aktach sądowych na k. 13. Zgodnie z art. 16 ust. 1a ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2014 r. poz. 1114), podmiot publiczny udostępnia elektroniczną skrzynkę podawczą, spełniającą standardy określone i opublikowane na e-PUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji, oraz zapewnia jej obsługę. Zgodnie z art. 3 pkt 17 powołanej ustawy elektroniczna skrzynka podawcza to dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej służący do przekazywania dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego przy wykorzystaniu powszechnie dostępnego systemu teleinformatycznego, a stosownie do art. 3 pkt 13 elektroniczna platforma usług administracji, tj. ePUAP to system teleinformatyczny, w którym instytucje publiczne udostępniają usługi przez pojedynczy punkt dostępowy w sieci Internet. Z akt sprawy wynika, że WSH korzystał z dwóch adresów: (...) oraz (...) i żaden z tych adresów nie widniał na dzień złożenia wniosku dostępowego na oficjalnej stronie "mój.gov.pl". Organ powinien we własnym zakresie zapewnić prawidłowy wewnętrzny obieg korespondencji, umożliwiający mu terminową reakcję na otrzymany wniosek. Organizacja wewnątrz organu nie może obciążać podmiotów zewnętrznych, realizujących swoje uprawnienie do wnioskowania o informację publiczną. Wobec powyższego, brak na stronie podmiotowej BIP właściwego adresu (odnośnika) do elektronicznej skrzynki podawczej danego podmiotu lub jej nieobsługiwanie jest ewidentnym i niedającym się niczym usprawiedliwić naruszeniem prawa. Tym bardziej, że od grudnia 2013 r. Elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej (ePUAP) jest wyposażona w niezbędne mechanizmy pozwalające na automatyczną instalację skrzynki oraz formularza pisma ogólnego, tworzącego się na podstawie wzoru - zob. G. Szpor, K. Wojsyk, Komentarz do art. 16 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, LexOnline. To do obowiązków WSH należała taka konfiguracja poczty elektronicznej, w tym filtrów antyspamowych oraz takie zorganizowanie obsługi technicznej poczty elektronicznej organu, aby zapewnić bezproblemowy i niezwłoczny odbiór przesyłanych na ten adres podań - zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 2015 r., sygn. akt I OSK 1968/15, orzeczenia.nsa.gov.pl. Wszelkie skutki trudności, błędów czy nieprawidłowości w zakresie kształtowania i obsługiwania przez organy administracji publicznej oficjalnych systemów służących do komunikacji z tymi organami, np. poczty elektronicznej czy systemu ePUAP nie mogą być przerzucane na korzystających z tych systemów, a więc na podmioty korzystające z konstytucyjnego prawa dostępu do informacji publicznej - zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2015 r., sygn. akt I OZ 1414/15, orzeczenia.nsa.gov.pl. Reasumując, adres ePUAP, na który wysłano wniosek był przypisany do W.S.H., a zatem musiał zostać przez uczelnię podany stosownie do rygorów przewidzianych postanowieniami ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. To, że z przyczyn organizacyjnych administracja WSH nie miała dostępu do korespondencji nie ma znaczenia w sprawie, nie podważa skuteczności doręczenia i tym samym nie podważa przyjętej przez WSA oceny o bezczynności skarżącej kasacyjnie w rozpoznaniu wniosku dostępowego. Rzeczą uczelni jest tak zorganizować swoją działalność, aby osoby działające w jej imieniu mogły zapoznać się z korespondencją kierowaną na aktywny adres na platformie ePUAP. II. Negatywnej weryfikacji podlegał zarzut naruszenia art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. Uzasadniając wzmiankowany zarzut skarżący kasacyjnie próbuje wykazać, że Sąd pierwszej instancji błędnie ocenił, że brak rozpoznania wniosku dostępowego był intencjonalny, gdy tymczasem stanowił następstwo skierowania go na adres ePUAP, do którego administracja WSH nie miała dostępu. Raz jeszcze należy podkreślić, że wniosek dostępowy został skutecznie doręczony uczelni w dniu 18 grudnia 2019 roku. Fakt, iż osoby działające w imieniu uczelni nie miały do niego dostępu stanowi dowód na wadliwą organizację pracy i obciąża skarżącą kasacyjnie. Jak zaznaczył Sąd pierwszej instancji WSH w ogóle nie zareagowała na wniosek skarżącego przez 18 miesięcy – do dnia wydania wyroku w dniu 22 czerwca 2021 roku. Skarżąca uczelnia wiedziała o wniesionej skardze co najmniej od dnia 18 maja 2020 – data doręczenia wniosku o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi do sądu – k. 25 akt sądowych, sygn. III SO/Gl 6/20 – a mimo to nie odpowiedziała na wniosek dostępowy do dnia dzisiejszego. Samą skargę na bezczynność przekazała do sądu dopiero 18 lutego 2021 roku, to jest po ponad trzech miesiącach od wymierzenia grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy skorzystanie przez WSA z kompetencji przewidzianej treścią art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. należy uznać za zasadne. Również wysokość wymierzonej grzywny, oceniana w kontekście realiów niniejszej sprawy nie budzi zastrzeżeń. III. Oczywiście bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. W jego ramach skarżąca kasacyjnie wykazuje, że cześć żądanych przez skarżącego informacji nie stanowi informacji publicznej. Skarżąca kasacyjnie nie dostrzega, że w sprawie kwestia ta nie ma znaczenia. Sąd oceniał, czy WSH w ustawowo zakreślonym terminie odpowiedziała na wniosek dostępowy skarżącego z 18 grudnia 2019 roku. To, czy wnioskowane informacje w ocenie skarżącej stanowiły informację publiczną, czy też nie, mogło przekładać się na formę oraz treść odpowiedzi na wniosek dostępowy. Jeżeli skarżąca kasacyjnie przyjmuje, że część żądanych przez skarżącego informacji nie posiada waloru informacji publicznej, powinna go o tym poinformować w terminie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Ponieważ jednak WSH w ogóle nie zareagowała na wniosek o udostępnienie informacji publicznych z 18 grudnia 2019 roku, sformułowana przez WSA ocena prawna, iż była bezczynna w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a., jest w pełni uzasadniona. Uwzględnienie wywiedzionych ocen prawnych musiało skutkować oddaleniem skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie zasądził na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego (zgodnie z wnioskiem zawartym w samodzielnie sporządzonej odpowiedzi na skargę kasacyjną), albowiem skarżący takowych kosztów nie poniósł.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI