III OSK 6866/21

III OSK 6866/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-02-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Maciej Kobak
Rafał Stasikowski /przewodniczący sprawozdawca/
Zbigniew Ślusarczyk
Symbol z opisem
6337 Zatrudnianie cudzoziemców
658
Hasła tematyczne
Zatrudnienie
Sygn. powiązane
III SAB/Gl 250/20 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2021-05-18
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 149 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Tezy
Przekroczenie terminu załatwienia sprawy, o którym mowa w art. 35 § 1 i 3 k.p.a., zignorowanie przez organ złożonego w opiciu o przepis art. 36 § 1 k.p.a. ponaglenia, i zapoznanie się z wnioskiem strony po raz pierwszy dopiero po złożeniu skargi na bezczynność, o której mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a. świadczy o oczywiście lekceważącym stosunku organu do złożonego wniosku, do obowiązującego porządku ustawowego (art. 6 i 7 k.p.a.) nakładającego na organy obowiązek działania bezzwłocznie (art. 35 § 1 i 3 k.p.a.) oraz z poszanowaniem godności osoby ludzkiej i w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.), co wskazuje, iż bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu przepisu art. 149 § 1a p.p.s.a.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Rafał Stasikowski (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Maciej Kobak po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Śląskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 maja 2021 r., sygn. akt III SAB/Gl 250/20 w sprawie ze skargi O. S. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Wojewody Śląskiego na rzecz O. S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 18 maja 2021 r., sygn. akt III SAB/Gl 250/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po rozpoznaniu skargi O. S. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca: 1) stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2) zobowiązał organ do załatwienia sprawy
w terminie 14 dni od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem; 3) w pozostałej części skargę oddalił, 4) zasądził od Wojewody Śląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 16 października 2020 r. za pośrednictwem portalu praca.gov.pl O. S. zwrócił się do Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego w Katowicach Oddział
w Częstochowie z wnioskiem o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, obywatela Ukrainy. W dniu 20 października 2020 r. skarżący przesłał drogą listowną dokumenty będące uzupełnieniem złożonego wniosku. W dniu 17 listopada 2020 r. za pośrednictwem platformy ePUAP wpłynęło ponaglenie skarżącego dotyczące niniejszej sprawy, w którym zarzucił Wojewodzie Śląskiemu bezczynność w związku z niewydaniem decyzji w ustawowym terminie oraz przewlekłe prowadzenie postępowania. Ponaglenie zostało przekazane do Ministerstwa Rozwoju, Pracy i Technologii zarówno drogą listowną, jak i poprzez platformę ePUAP pismem z 18 listopada 2020 r., o czym pisemnie poinformowano skarżącego.
W dniu 26 listopada 2020 r. do Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego w Katowicach wpłynęła skarga skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, uzupełniona 30 listopada 2020 r., w której zarzucił Wojewodzie Śląskiemu rażące naruszenie przepisów ustawy z 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej "k.p.a."). Skarżący podniósł, że od dnia złożenia wniosku (wpływ do organu 16 października 2020 r.) do dnia wywiedzenia skargi, a zatem po upływie miesiąca, mimo złożonego ponaglenia, decyzja nie została wydana. Zaznaczył, że w toku postępowania organ nie dopełnił obowiązku określonego w art. 36 k.p.a. i nie zawiadomił stron o zwłoce w załatwieniu sprawy, jak również nie wskazał nowego terminu jej załatwienia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewoda zwrócił uwagę, że rażące opóźnienie w podejmowaniu przez organ czynności ma być pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia, a w opinii organu długotrwałe absencje chorobowe pracowników oddziału w sytuacji światowej pandemii uzasadniają nieznaczne przekroczenie ustawowego terminu. Niedobory kadrowe przy znacznym wzroście liczby spraw są uwzględnianą przyczyną wydłużonego postępowania, co nie pozwala na przypisanie takim działaniom cech rażącego naruszenia prawa.
Uwzględniając skargę, Sąd pierwszej instancji przytoczył przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), opisując czym jest bezczynność organu oraz rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., a także przywołał szereg przepisów k.p.a. Stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w sprawie z wniosku skarżącego (wpływ do organu 16 października 2020 r.), naruszając zasady i terminy określone w art. 35 § 1 i § 3 k.p.a., art. 36 § 1 k.p.a., art. 37 § 4 k.p.a. oraz art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 k.p.a., a w konsekwencji art. 6 k.p.a. i art. 7 k.p.a. Z akt sprawy wynika bowiem, że pierwsze czynności w sprawie zostały podjęte przez organ dopiero wezwaniem skarżącego z 30 listopada 2020 r. do uzupełnienia braków formalnych złożonego wniosku, czyli już po wniesieniu przedmiotowej skargi na bezczynność organu (pomijając przekazanie ponaglenia skarżącego do Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii w Warszawie pismem z 18 listopada 2020 r.).
Biorąc pod uwagę czas trwania postępowania, jak i opisaną wyżej postawę organu (a więc niewydanie w terminie aktu), Sąd pierwszej instancji uznał, że bezczynność organu w prowadzonym postępowaniu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przez które należy rozumieć oczywiste naruszenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd zauważył przy tym, że stwierdzona bezczynność wynikała wyłącznie z postawy (zaniechań) organu oraz, że do zaistniałej sytuacji w żaden sposób nie przyczynił się skarżący. Zdaniem tego Sądu w orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia, jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie
w podejmowanych przez organ czynnościach musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia.
Sąd przytoczył art. 149 § 2 p.p.s.a. Zauważył, że fakt bezczynności, nawet w stopniu rażącym, sam w sobie nie stanowi dostatecznej przesłanki do przyznania sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego. Uwzględniając kompensacyjną funkcję tego środka, czyli zrekompensowania uszczerbku wynikającego z nieterminowego działania organu, w kontekście brzmienia powołanego przepisu pozwalającego sądowi na pełną dyskrecjonalność w tej sferze, w ocenie tego Sądu strona skarżąca powinna uzasadnić swoje żądanie w tej materii. Tymczasem
w skardze sformułowano jedynie ogólne twierdzenia na poparcie żądania przyznania sumy pieniężnej.
Z przedstawionych wyżej względów Sąd ten orzekł jak na wstępie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3, § 1a i § 2 p.p.s.a. (punkty 1-3 sentencji wyroku). O kosztach orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł organ reprezentowany przez radcę prawnego, zaskarżając wyrok w części, tj. w zakresie pkt 1. Wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części, wydanie orzeczenia reformatoryjnego i stwierdzenie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Ewentualnie wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy
w tej części do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Nadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz zrzekł się rozprawy. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
1. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 149 § 1a p.p.s.a. w związku z art. 35 § 1 i § 3 k.p.a., art. 36 § 1 k.p.a., art. 37 § 4 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 10 k.p.a., art. 11 k.p.a., art.12 k.p.a., art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. poprzez stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce
z rażącym naruszeniem prawa, podczas gdy stan faktyczny sprawy wskazuje, że organ nie zwlekał celowo z podejmowaniem niezbędnych w sprawie czynności, bezczynność nie wynikała ze złej woli organu, czy też chęci lekceważenia strony postępowania, a na stan bezczynności organu wpłynęły okoliczności niezależne od niego, tj. stan epidemii i wywołane nią absencje chorobowe pracowników organu oraz znaczne obciążenie ich pracą;
b) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez pominięcie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku rozważań dotyczących oceny stopnia naruszenia prawa w świetle wyjaśnień organu zawartych w odpowiedzi na skargę, a dotyczących okoliczności niezależnych od organu, które spowodowały bezczynność, tj. stanu epidemii i wywołanych nią absencji chorobowych pracowników organu oraz znacznego obciążenia ich pracą;
c) art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 35 § 1 i § 3 k.p.a., art. 36 § 1 k.p.a., art. 37 § 4 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 10 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 12 k.p.a., art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieoddalenie skargi
w zakresie żądania stwierdzenia, że do bezczynności doszło z rażącym naruszeniem prawa, mimo zachodzących podstaw do jej nieuwzględnienia
w tym zakresie.
W uzasadnieniu organ odniósł się do powyższych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o jej oddalenie oraz
o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.
W tej sytuacji sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego.
Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w rozumieniu przepisu art. 149 § 1 p.p.s.a. stanowią zachowania naruszające prawo, uprawniające sąd administracyjny do zastosowania środków wymienionych w tym przepisie. Zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że "rażące naruszenie prawa", o którym mowa w art.149 § 1a p.p.s.a., jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i powinno być interpretowane ściśle. Muszą wystąpić szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Za działanie "rażące" należy uznać działanie bezsporne, ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Nie każde naruszenie prawa wskutek trwającej bezczynności będzie zatem naruszeniem rażącym. Rażące naruszenie prawa musi posiadać dodatkowe cechy w stosunku do "normalnej" bezczynności. Chodzi tutaj o wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym takim jak oczywiście lekceważący stosunek organu do złożonego wniosku strony, duże natężenie braku woli organu
w załatwieniu wniosku, działanie organu wbrew określonym standardom, bez jakiegokolwiek usprawiedliwienia dla takiej praktyki. Ocena czy doszło do rażącego naruszenia prawa musi być dokonane w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie (por. wyroki WSA w Warszawie: z 9 września 2016 r., VIII SAB/Wa 49/16; z 10 sierpnia 2016 r., VIII SAB/Wa 23/16 i z 26 lipca 2016 r., VIII SAB/Wa 39/16; wyrok WSA w Krakowie z 8 września 2016 r. II SAB/Kr 126/16; wyroki WSA w Gorzowie Wlkp.: z 7 lipca 2016 r., II SAB/Go 43/16, z 6 lipca 2015 r., IV SAB/Gl 22/16; wyrok WSA w Bydgoszczy z 4 lipca 2016 r., II SAB/Bd 56/16; wyrok WSA w Opolu z 20 czerwca 2016 r., II SAB/Ol 36/16 i wyrok WSA w Gdańsku z 8 czerwca 2016 r., II SAB/Gd 86/16).
W rozpoznawanej sprawie wniosek strony o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca – obywatela Ukrainy - na terytorium RP wpłynął do organu 16 października 2020 r. Po upływie terminu załatwienia sprawy, o którym mowa w art. 35 § 3 k.p.a., w dniu 17 listopada 2020 r. do organu wpłynęło ponaglenie skarżącego. Zostało ono przesłane do organu wyższej instancji poprzez platformę ePUAP oraz drogą listowną w dniu 18 listopada 2020 r. Skarga w niniejszej sprawie wpłynęła do organu w dniu 26 listopada 2020 r. Pismem z 30 listopada 2020 r., a więc już po wniesieniu przedmiotowej skargi, organ uznał, że wniosek skarżącego zawiera braki i wezwał go do uzupełnienia wniosku o poprawienie wypełnionego oświadczenia podmiotu powierzającego wykonywanie pracy cudzoziemcowi dotyczące okoliczności, o których mowa w art. 88j ust. 1 pkt 3-7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz. U., z 2020 r., poz. 1409 ze zm.), gdyż w oświadczeniu, które zostało złożone dnia 20 października 2020 r. nie zaznaczono wszystkich wymaganych punktów.
Sekwencja działań podejmowanych przez organ w sprawie wskazuje, iż upływ ustawowego terminu załatwienia sprawy, o którym mowa w przepisie art. 35 § 1 i 3 k.p.a., a następnie złożenie ponaglenia nie wywołały u organu żadnego zainteresowania sprawą. Dopiero złożenie skargi na bezczynność spowodowało zapoznanie się z wnioskiem i wezwanie strony do uzupełnienia jego braków formalnych. Przekroczenie terminu załatwienia sprawy, o którym mowa w art. 35 § 1 i 3 k.p.a., zignorowanie przez organ złożonego w oparciu o przepis art. 36 § 1 k.p.a. ponaglenia i zapoznanie się z wnioskiem strony po raz pierwszy dopiero po złożeniu skargi na bezczynność, o której mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., świadczą o oczywiście lekceważącym stosunku organu do złożonego wniosku, do obowiązującego porządku ustawowego (art. 6 i 7 k.p.a.) nakładającego na organy obowiązek działania bezzwłocznie (art. 35 § 1 i 3 k.p.a.) oraz z poszanowaniem godności osoby ludzkiej i w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.), co wskazuje, iż bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu przepisu art. 149 § 1a p.p.s.a.
Istotne jest bowiem w rozpoznawanej sprawie i to, że przedmiotem wniosku było wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca na terytorium RP. Wniosek ten dotyczył obywatela Ukrainy. Obywatele Ukrainy zazwyczaj świadczą pracę na terytorium Polski motywowani wyłącznie względami ekonomicznymi. Sytuacja ekonomiczna Ukrainy jest znacząco gorsza od sytuacji ekonomicznej Polski, a obywatele przyjeżdzający do pracy zainteresowani są szybkim podjęciem legalnego zatrudnienia ze względu na ograniczone możliwości finansowania dłuższego pobytu w Polsce bez podjęcia pracy. Wola obywatela Ukrainy podjęcia legalnego zatrudnienia na terytorium Państwa Polskiego jest wyrazem poszanowania dla polskiego porządku prawnego. Taka postawa powinna spotkać się z dostosowaniem działania organu do wymagań wynikających z polskich ustaw, w tym w pierwszym rzędzie z przepisów art. 35 § 1 i 3 k.p.a. oraz potrzeb wnioskodawcy i jego osobistej sytuacji.
Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega, iż w okresie wpływu wniosku obowiązywał stan zagrożenia dla zdrowia i życia ludzkiego wynikający z epidemii covid-19. Wniosek wpłynął do organu jednakże w drodze elektronicznej za pośrednictwem portalu praca.gov.pl, co oznacza, iż mógł być załatwiony w ustawowym terminie przez urzędnika pracującego w trybie pracy zdalnej, bez konieczności przychodzenia do pracy w urzędzie. Mógł być także załatwiony w taki sposób po przesłaniu ponaglenia. Wymagało to tylko odpowiedniej organizacji pracy i właściwego nadzoru nad urzędnikami przez ich przełożonych. Organizacja pracy winna uwzględniać również hierarchizację ważności poszczególnych wniosków wpływających do urzędu i ustalenie kolejności ich załatwiania w przypadkach niedoborów kadry urzędniczej wynikającej z absencji chorobowych. Będąca przedmiotem wniosku sprawa należy do kategorii spraw mających podstawowe znaczenie dla egzystencji człowieka. Brak możliwości podjęcia legalnej pracy oznacza zwykle brak środków finansowych na pokrycie podstawowych kosztów utrzymania pracownika oraz jego rodziny i oczekiwanie na jego załatwienie bez możliwości podjęcia innego zatrudnienia. Sprawa ta dotyczy więc kwestii rudymentarnych. Zindywidualizowane okoliczności tej sprawy, mimo iż czasookres naruszenia terminu załatwienia sprawy wynikającego z art. 35 § 1 i 3 k.p.a. nie był drastycznie przekroczony, świadczą o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. Czyni to zarzut naruszenia przepisu art. 149 § 1a p.p.s.a., w związku z art. 35 § 1 i 3 k.p.a., art. 36 § 1 k.p.a., art. 6 - 8 k.p.a. nieuzasadnionym.
Zarzut naruszenia przepisów art. 37 § 4 k.p.a., art. 9-12 k.p.a. jest nieskutecznie postawiony, a tym samym nieuzasadniony. Skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem odwoławczym wnoszonym w konkretnej sprawie, co obliguje autora skargi kasacyjnej do powiązania zarzutu naruszenia wskazanej normy generalno-abstrakcyjnej z konkretnym działaniem bądź zaniechaniem sądu pierwszej instancji w danej sprawie. Oznacza to, że w skardze winny być sprecyzowane zarzuty kasacyjne w taki sposób, by możliwe było odniesienie się przez ich treść do zaskarżonego orzeczenia. Tym samym nieskuteczne okazać się muszą zarzuty abstrakcyjne, z których nie sposób wywieść w jaki konkretnie sposób dany przepis został naruszony i przez jakie konkretnie działanie sądu doszło do jego naruszenia. Zarzuty muszą zostać również należycie uzasadnione. W uzasadnieniu winno dojść do logicznego wyjaśnienia związku naruszenia przepisu procesowego z istotnym wpływem tego naruszenia na wynika postępowania. Brak uzasadnienia każdego zarzutu oznacza, że podstawa kasacyjna nie odpowiada wymaganiom określonym w art. 176 p.p.s.a (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 marca 2005, GSK 402/04). Autor przedmiotowej skargi kasacyjnej nie wyjaśnił na czym miało polegać naruszenie przepisów art. 37 § 4 k.p.a., art. 9-12 k.p.a. i w jaki sposób miał to uczynić Sąd pierwszej instancji. Rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest zastępowanie autora skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 stycznia 2015 r., II GSK 2140/13), jeśli nie wynika to z uzasadnienia skargi kasacyjnej.
W rozpoznawanej sprawie również treść uzasadnienia skargi kasacyjnej nie pozwalała na merytoryczne odniesienie się do tych zarzutów. Czyni to zarzut pierwszy nieuzasadniony. W konsekwencji uwzględnienie skargi przez Sąd pierwszej instancji w zakresie wynikającym z punktów 1.-2. znajdowało pełne uzasadnienie i brak było podstaw do jej oddalenia w oparciu o przepis art. 151 p.p.s.a.
Uwagi poczynione powyżej w zakresie braku sprecyzowania sposobu naruszenia przepisów, działania Sądu pierwszej instancji, które naruszyło poszczególne przepisy, a tym samym abstrakcyjności podniesionych zarzutów, połączonej z brakiem uzasadnienia zarzutów odnoszą się także do zarzutu trzeciego skargi kasacyjnej, co czyni go pozbawionym podstaw.
Zarzut naruszenia przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. jest nieuzasadniony. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej.
O naruszeniu tego przepisu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia jednego z ustawowych, wymienionych w jego treści warunków. Wyrok sądu pierwszej instancji nie będzie poddawał się kontroli sądowoadministracyjnej w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 czerwca 2010 r., II OSK 986/09; z 12 marca 2015 r., I OSK 2338/13, publik. CBOSA). Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska strony przeciwnej, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Z wywodów Sądu pierwszej instancji wynika, dlaczego w jego ocenie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze i jaki stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. Sąd ten w dostateczny sposób wyjaśnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. Rozważania Sądu nie są obszerne, lecz wynika z nich stanowisko prawne przyjęte w sprawie.
Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wywieść można, iż prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego. Sam fakt braku wyraźnego odniesienia się przez sąd pierwszej instancji do niektórych nieistotnych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych nieistotnych elementów stanu faktycznego sprawy, nie stanowi podstawy do uznania, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 września 2017 r., I GSK 1329/15).
Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. wymaga w odniesieniu do odpowiedzi na skargę jedynie przedstawienia stanowiska procesowego organu, a contrario nie wymaga on wyjaśniania dlaczego poszczególne argumenty odpowiedzi na skargę są nieuzasadnione. Bezzasadność ta będzie wynikać pośrednio z poglądu prawnego przyjętego przez Sąd pierwszej instancji. Należy pamiętać, iż uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego ma charakter następczy i wtórny do samego wyrokowania. Tym samym brak merytorycznego odniesienia się w uzasadnieniu wyroku do argumentów prawnych zawartych w odpowiedzi na skargę nie może naruszać przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., a ich ewentualny brak może być kwestionowany jedynie w drodze zarzutu naruszenia przepisów regulujących postępowanie przed organem lub przed sądem do chwili wyrokowania lub w drodze naruszenia przepisu prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie zarzut taki nie został podniesiony. Z tych względów zarzut ten jest bezpodstawny.
Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.