III OSK 6847/21

Naczelny Sąd Administracyjny2023-02-10
NSAAdministracyjneŚredniansa
dostęp do informacji publicznejinformacja przetworzonainteres publicznyfakturyobiekty sportowesądy administracyjneskarga kasacyjnaNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną Stowarzyszenia A. w sprawie odmowy udostępnienia kserokopii faktur za wynajem obiektów sportowych, uznając je za informację przetworzoną, której udostępnienie wymagałoby wykazania szczególnego interesu publicznego.

Stowarzyszenie A. domagało się udostępnienia kserokopii faktur za wynajem obiektów sportowych w 2019 r. Organ odmówił, uznając żądanie za informację przetworzoną i wzywając do wykazania szczególnego interesu publicznego. WSA we Wrocławiu oddalił skargę, podzielając stanowisko organu co do pracochłonności i kosztów związanych z przygotowaniem informacji. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty naruszenia prawa materialnego nie mogły odnieść skutku, gdyż skarżący próbował podważyć ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji.

Sprawa dotyczyła wniosku Stowarzyszenia A. o udostępnienie kserokopii faktur dokumentujących wynajem obiektów sportowych w 2019 r. przez podmioty korzystające z obniżonej opłaty. Organ uznał żądanie za informację przetworzoną, wymagającą wykazania szczególnego interesu publicznego, i odmówił jej udostępnienia, powołując się na pracochłonność (analiza 1797 faktur) i konieczność zaangażowania środków innych niż standardowe. WSA we Wrocławiu oddalił skargę stowarzyszenia, podzielając argumentację organu co do przetworzonego charakteru informacji i braku wykazania przez wnioskodawcę szczególnego interesu publicznego. NSA w wyroku z dnia 10 lutego 2023 r. oddalił skargę kasacyjną stowarzyszenia. Sąd kasacyjny uznał, że zarzuty naruszenia prawa materialnego, dotyczące błędnego zakwalifikowania informacji jako przetworzonej i zasadności wezwania do wykazania interesu publicznego, były nieskuteczne. NSA podkreślił, że skarga kasacyjna nie może służyć do kwestionowania ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji, a skarżący próbował podważyć ocenę stanu faktycznego i stanowisko sądu co do przetworzonego charakteru informacji, co nie jest dopuszczalne w ramach zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, żądanie udostępnienia kserokopii faktur stanowi informację przetworzoną, zwłaszcza gdy wymaga analizy dużej liczby dokumentów (1797 faktur) i zaangażowania środków organu innych niż standardowe.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przygotowanie informacji wymagałoby znacznego nakładu pracy ze strony pracowników, analizy dużej liczby faktur, ich anonimizacji i wykonania kserokopii, co wykracza poza standardowe funkcjonowanie organu. W związku z tym, żądanie dotyczy informacji przetworzonej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

u.d.i.p. art. 3 § 1 pkt 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Przepis ten definiuje zakres informacji publicznej, w tym rozróżnienie na informację prostą i przetworzoną.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten stanowi podstawę prawną do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 2 § ust. 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Przepis ten określa, że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji przetworzonej, pod warunkiem wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA (granice skargi kasacyjnej).

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy kasacyjne (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).

Argumenty

Odrzucone argumenty

Informacja o kserokopie faktur jest informacją prostą, a nie przetworzoną. Organ nie wykazał, że przygotowanie informacji wymagałoby nadmiernych nakładów finansowych lub osobowych. Posiadanie przez organ systemu księgowego pozwala na łatwe i szybkie przygotowanie żądanych informacji. Sąd I instancji bezkrytycznie przyjął argumenty organu, które nie pokrywają się z rzeczywistością i nie są poparte dowodami.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie "informacji publicznej przetworzonej" jest pojęciem nieostrym i nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane suma informacji prostych może być traktowana jako informacja przetworzona ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia informacji wskazanej we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie wnioskodawcy środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania, to informacja taka jest uznawana za przetworzoną czynności te wymagają zaangażowania określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te, które są wykorzystywane standardowo w bieżącej działalności kwestionowanie stanu faktycznego sprawy nie może stanowić skutecznej podstawy zarzutu naruszenia prawa materialnego

Skład orzekający

Wojciech Jakimowicz

przewodniczący sprawozdawca

Olga Żurawska - Matusiak

sędzia

Mariusz Kotulski

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie kwalifikacji informacji jako przetworzonej w kontekście dostępu do informacji publicznej, zwłaszcza gdy żądanie dotyczy dużej liczby dokumentów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji żądania kserokopii faktur i oceny ich przetworzonego charakteru. Interpretacja może być zależna od konkretnych okoliczności faktycznych i posiadanych przez organ systemów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej i rozróżnienia między informacją prostą a przetworzoną, co jest istotne dla prawników i organizacji pozarządowych.

Czy żądanie kserokopii faktur to informacja przetworzona? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 6847/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-02-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Mariusz Kotulski
Olga Żurawska - Matusiak
Wojciech Jakimowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
IV SA/Wr 333/20 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2020-11-19
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
art. 3 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Stowarzyszenia A. z siedzibą w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 listopada 2020 r., sygn. akt: IV SA/Wr 333/20 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia A. z siedzibą w T. na decyzję Dyrektora Gminnego Centrum Kultury i Sportu w T. z dnia 19 maja 2020 r., nr l.dz. 194/20 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 19 listopada 2020 r., sygn. akt: II SA/Wr 333/20 oddalił skargę Stowarzyszenia A. z siedzibą w T. na decyzję Dyrektora [..] w T. z dnia 19 maja 2020 r., nr l.dz. 194/20 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Pismem z dnia 31 grudnia 2019 r. Stowarzyszenie A. z siedzibą w T. wystąpiło do Dyrektora [..] w T. o udostępnienie informacji, które z podmiotów, zgodnie z cennikiem, skorzystały w 2019 r. z obniżonej opłaty na wynajem trzech, wymienionych we wniosku, obiektów sportowych oraz o przedstawienie kserokopii faktur dokumentujących ww. wynajem.
Pismem z dnia 14 stycznia 2020 r. organ udzielił odpowiedzi na pytanie w zakresie podmiotów korzystających w 2019 r. z obiektów sportowych po obniżonej stawce za najem, jednocześnie poinformował, że w zakresie udostępnienia kserokopii wszystkich faktur żądana informacja stanowi informację przetworzoną i wezwał skarżącego do wykazania, że uzyskanie żądanej przez niego informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego - w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
Pismem z dnia 28 stycznia 2020 r. skarżący zakwestionował stanowisko organu, że wnioskowana informacja jest informacją przetworzoną.
Decyzją z dnia 26 lutego 2020 r. organ odmówił udostępnienia informacji w zakresie udostępnienia kserokopii faktur, uznając, że żądanie dotyczyło informacji publicznej przetworzonej oraz szeroko wyjaśniając podstawy tego stanowiska.
Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ decyzją z dnia 19 maja 2020 r. utrzymał w mocy decyzję odmowną, ponownie wyjaśniając, że suma informacji prostych może być traktowana jako informacja przetworzona, zaś wnioskodawca nie wykazał szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu żądanych informacji. Organ wskazał, że udzielenie informacji wymagałoby przeanalizowania 1797 faktur, wyodrębnienia i skopiowania żądanych faktur przez pracownika wyłączonego w czasie przygotowywania żądanej informacji od innych obowiązków. Organ wyjaśnił także, że powinność wykazania szczególnego interesu publicznego jako podstawy żądania udzielenia informacji przetworzonej spoczywa, co do zasady, na autorze wniosku o udzielenie takiej informacji, zgodnie z regułą koniecznego współdziałania organu i podmiotu ubiegającego się o załatwienie określonej sprawy w konkretny sposób. Organ dokonał jednak samodzielnej analizy powyższej kwestii i nie stwierdził żadnych okoliczności, które uzasadniałyby udostępnienie wnioskodawcy żądanej przez niego informacji przetworzonej. Wnioskodawca nie posiada bowiem żadnych indywidualnych cech, które pozwoliłyby mu wykorzystać udostępnione informacje dla usprawnienia funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi Stowarzyszenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której to skardze Stowarzyszenie wniosło o zmianę obu decyzji i zobowiązanie do udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalając wniesioną skargę, wyjaśnił, że pojęcie "informacji publicznej przetworzonej" jest pojęciem nieostrym i nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane. Zgadzając się z organem, że w pewnych przypadkach suma informacji prostych może stanowić informację przetworzoną oraz powołując szereg orzeczeń sądów administracyjnych, w których wyjaśniono, że jeżeli ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia informacji wskazanej we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie wnioskodawcy środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania, to informacja taka jest uznawana za przetworzoną, Sąd uznał, że w realiach tej sprawy nie zachodzą wątpliwości co do prawidłowości decyzji organu. Sąd zgodził się ze stanowiskiem, że przygotowanie informacji wymagałoby znacznego nakładu pracy ze strony pracowników. Zwracając uwagę na pracochłonność i czasochłonność selekcji żądanej informacji spośród wskazanej przez organ ilości 1797 sztuk faktur, a także na niezbędność ich starannej anonimizacji i wykonania kserokopii, Sąd uznał, że czynności te wymagają zaangażowania określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te, które są wykorzystywane standardowo w bieżącej działalności, a wobec tego co najmniej utrudniłyby dalece funkcjonowanie w zakresie podstawowego działania, zwłaszcza w okresie zagrożenia epidemiologicznego. W ocenie Sądu, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wykazał w sposób wystarczający powody, dla których uznał, że żądana przez stronę informacja publiczna ma charakter informacji przetworzonej z uwagi na jej zakres i rozmiar. Skoro zatem wnioskodawca, pomimo wezwania, nie wykazał przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego w uzyskaniu żądanej informacji, zaskarżoną decyzję Sąd uznał za niewadliwą.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodło Stowarzyszenie A. z siedzibą w T. zaskarżając ten wyrok w całości, zrzekając się przeprowadzenia rozprawy, wnosząc o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie o zmianę wyroku i uwzględnienie skargi, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj.:
- art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez jego niewłaściwe zastosowanie w zakresie, w jakim Sąd przyjął, że organ zobowiązany wykazał w sposób wystarczający powody, dla których uznał, że żądana informacja publiczna ma charakter informacji przetworzonej z uwagi na jej zakres i rozmiar, podczas gdy argumenty przedstawione przez skarżącego odnośnie do stosowanego przez organ informatycznego systemu księgowego stanowią o tym, że mamy do czynienia z informacją prostą,
- art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez jego niewłaściwe zastosowanie w zakresie, w jakim Sąd przyjął, że organ zobowiązany zasadnie wezwał skarżącego do wykazania przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego, podczas gdy żądana informacja nie stanowi informacji przetworzonej, a w istocie stanowi jedynie zbiór informacji prostych, a od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej na poparcie powyższych zarzutów podniesiono, że Sąd nie uwzględnił argumentacji powoływanej w skardze oraz wcześniej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w zakresie posiadanego przez organ systemu informatycznego pozwalającego na selekcję żądanych informacji, zaś okres zagrożenia epidemicznego został ogłoszony w Polsce zarówno po zgłoszeniu wniosku, jak i po wydaniu pierwszej decyzji. Wszelkie czynności związane z realizacją wniosku skarżącego zostały podjęte zanim ogłoszono stan zagrożenia epidemicznego, a dopiero wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i ponowna decyzja odmowna organu przypadają na okres epidemii. Nawet gdyby przyjąć, że część prac organu przypadała na okres pandemii, to w okresie pandemicznym specyfika pracy i zakres działalności, a więc kultura i sport, zostały zamrożone, co skutkowało brakiem bieżących działań. Uznanie przez Sąd I instancji, iż organ prawidłowo uznał szereg informacji za informację przetworzoną nie ma poparcia w materiale dowodowym załączonym do sprawy. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, działania organu byłyby proste, ponieważ organ miał już gotową listę podmiotów, którym udzielał zniżki na wynajem obiektów sportowych, wystarczyło jedynie odnaleźć dokumenty księgowe ograniczając filtr w systemie księgowym do nazwy kontrahenta oraz stawki za godzinę najmu. Sąd nie wziął również pod uwagę, że żądane informacje to w rzeczywistości faktury przychodowe, tj. wystawione przez organ za świadczone usługi; tego typu dokumenty są zachowane w systemie księgowym jako dokumenty elektroniczne, źródłowe, zatem pracownicy organu nie musieli przeszukiwać segregatorów w poszukiwaniu tych dokumentów, a wystarczyło je jedynie wydrukować z systemu po ich bardzo łatwym i szybkim odnalezieniu. Jeśli organ uznałby, że wydrukowanie z systemu faktur byłoby inną formą udostępnienia informacji, niż zgodnie ze złożonym wnioskiem, powinien był zaproponować taką właśnie formę i oczekiwać ewentualnej zgody wnioskodawcy. W ocenie skarżącego kasacyjnie Sąd wziął pod uwagę bezkrytycznie jedynie lakonicznie przedstawione i nie pokrywające się z rzeczywistością argumenty organu, przyjmując tę argumentację za wystarczającą, aby żądaną informację uznać za informację przetworzoną, a nie przeanalizował argumentacji skarżącego odnoszącej się właśnie do posługiwania się przez organ informatycznym systemem księgowym dla łatwego poszukiwania informacji i szybkiego wydruku faktur przychodowych przechowywanych również w systemie księgowym. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, skoro żądano kopii faktur, to wystarczającym byłoby wydrukowanie kopii faktur z systemu, co nie powoduje obciążenia dla pracowników. Jednocześnie w skardze kasacyjnej wskazano, że organ bardzo wybiórczo podchodzi do składanych wniosków, raz traktując taką samą jakościowo informację jako informację prostą, a raz jako informację przetworzoną z jedynie sobie znanych i nieracjonalnych pobudek. Na tę okoliczność w skardze kasacyjnej wniesiono o dopuszczenie dowodu z wniosku M.M., w którym żądano wykazu faktur i innych dokumentów, na podstawie których G. płacił za wynajem obiektów sportowych. W tej sprawie organ dokonał analizy a realizacja wniosku polegała na wydruku faktur z systemu. W skardze kasacyjnej podniesiono także, że Sąd I instancji opiera się na twierdzeniach, które nie znajdują swojego odzwierciedlenia w materiale dowodowym, skoro wskazał, że czynności organu w celu realizacji wniosku wymagałyby "określonych środków finansowych", a organ nie wskazał na konieczność poniesienia kosztów, w szczególności nadmiernych. Końcowo na poparcie swojego stanowiska, skarżący kasacyjnie podniósł, że postępowanie karne w związku z nieudzieleniem informacji publicznej w innej sprawie z wniosku Stowarzyszenia zakończyło się warunkowym umorzeniem postępowania wobec organu, a z uzasadnienia tego rozstrzygnięcia wynika, że organ nie potrafił wiarygodnie wyjaśnić przyczyn nieudostępnienia informacji, z czego to z kolei można wnosić, że działania organu – utrudniające dostęp do informacji, mają charakter powtarzający się.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor [..] w T. (wcześniej: Dyrektor [..] w T.) wniosła o jej oddalenie w całości, zgadzając się z rozstrzygnięciem Sądu I instancji oraz podnosząc, że wbrew stanowisku skargi kasacyjnej, posiadane przez organ "systemy teleinformatyczne" nie eliminują konieczności dokonania przez organ czynności wskazanych w wydanych w sprawie decyzjach, a polegających na przeanalizowaniu wszystkich faktur wystawionych przez [..] w T. w 2019 roku (1797 sztuk), wyselekcjonowanie z tych dokumentów faktur za najem, a następnie dodatkowo wyselekcjonowanie faktur za najem po obniżonej stawce. Odnosząc się do argumentacji dotyczącej stanu pandemii, organ wskazał, że stanowisko skarżącego kasacyjnie nie uwzględnia realnych przeszkód, jakie istniały przed formalnym ogłoszeniem stanu zagrożenia pandemicznego.
Organ wniósł o nieuwzględnianie wniosku dowodowego, który nie przyczyni się do wyjaśnienia wątpliwości w niniejszej sprawie, podkreślając, że powoływany wniosek o udostępnienie informacji nie stanowi jakiegokolwiek porównania do znacznie szerszego w swoim zakresie wniosku objętego niniejszym postępowaniem, a końcowo odnosząc się do kwestii wydanego przez sąd rejonowy wyroku wskazał, że wyrok ten nie jest prawomocny, a ponadto został wydany w okolicznościach udostępnienia informacji, tyle, że z przekroczeniem terminu, zaś w późniejszym okresie skarżący kasacyjnie złożył tylko w okresie od dnia 19 sierpnia 2019 r. do dnia 2 grudnia 2020 r. kolejnych 27 wniosków o udzielenie informacji publicznej, na które to wszystkie wnioski odpowiedziano w ustawowym terminie, co czyni nieuprawnioną tezę o celowym utrudnianiu dostępu do informacji publicznej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2022 r., poz. 329) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Z kolei według art. 182 § 3 p.p.s.a. na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, a strona przeciwna nie przedstawiła odmiennych wniosków procesowych, skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).
Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.
Naczelny Sąd Administracyjny z kilku względów nie znalazł podstaw do uwzględnienia zawartego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wniosku dowodowego "na okoliczność kwalifikowania przez organ zupełnie dowolnie informacji jako prostej lub przetworzonej". Pomijając okoliczność, że złożone przez profesjonalnego pełnomocnika ze skargą kasacyjną kserokopie wniosku, udzielonej na wniosek odpowiedzi i jej załączników, nie zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem, istotny w ocenie skarżącego kasacyjnie dokument innego zakresowo i treściowo wniosku o udostępnienie informacji publicznej innego podmiotu w innej sprawie, nie może stanowić dowodu w sprawie niniejszej. Postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte skargą na wydaną przez organ w tej sprawie decyzję jest bowiem innym, odrębnym postępowaniem. Konstatacja skarżącego kasacyjnie o dowolności w ocenie wniosków przez organ, wsparta nawiązaniem do niezakończonej prawomocnie sprawy karnej także niezwiązanej z tym postępowaniem, jest indywidualnie nacechowaną oceną działania organu bez znaczenia dla sprawy i niestanowiącą skutecznego argumentu dla wniosku o dopuszczenie dowodu z dokumentu. Dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu kontrola legalności postępowania organu dotyczyła postępowania zakończonego wydaną w niniejszej sprawie decyzją i jej prawidłowości. Postępowanie dowodowe prze sądem administracyjnym jest ograniczone do możliwości przeprowadzenia dowodu uzupełniającego z dokumentu, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przedłożenie omawianych dokumentów, nawet przy ich formalnej dopuszczalności, nie prowadziłoby do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w tej konkretnej sprawie. Istotnych wątpliwości w sprawie nie stanowią indywidualne zastrzeżenia skarżącego kasacyjnie.
Wydanemu w niniejszej sprawie rozstrzygnięciu zarzucono, w oparciu o podstawę określoną w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902) zwanej dalej u.d.i.p., upatrując jego wadliwego zastosowania w błędnym przyjęciu przez Sąd, że organ wykazał podstawy uznania, że żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej oraz jednocześnie wadliwego zastosowania ww. przepisu w powiązaniu z art. 2 ust. 2 u.d.i.p. upatrując tej wadliwości w błędnym przyjęciu przez Sąd, że zasadne było wzywanie do wykazania przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego – w obu tych przypadkach podnosząc, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej przetworzonej, lecz prostej.
W odniesieniu do tak skonstruowanego zarzutu, w pierwszej kolejności należy przypomnieć, że zgodnie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego jako podstawa kasacyjna może polegać na jego błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię strona skarżąca kasacyjnie obowiązana jest wykazać, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa. Zarzut błędnej wykładni nie jest tożsamy z zarzutem niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, tj. zarzutem błędnej subsumcji stanu faktycznego i normy prawnej podlegającej zastosowaniu w tym stanie faktycznym. Podnosząc zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego wykazać zatem należy, że sąd stosując normę prawną popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada (lub nie odpowiada) stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Naruszenie prawa materialnego może zatem polegać również na jego niewłaściwym zastosowaniu będącym konsekwencją błędnej wykładni tego prawa. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12, LEX nr 1408530; wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12, LEX nr 1372091; wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2016 r., I OSK 250/15; wyrok NSA z dnia 1 lutego 2017 r., I OSK 721/15). Zgodnie z ugruntowanymi poglądami prezentowanymi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalne jest zastępowanie zarzutu naruszenia przepisów postępowania, zarzutem naruszenia prawa materialnego i za jego pomocą kwestionowanie ustaleń faktycznych. Próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd pierwszej instancji nie może nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego (zob. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2013 r., I OSK 2747/12, LEX nr 1269660; wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2327/11, LEX nr 1340137). Ocena zarzutu prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (zob. wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2328/11, LEX nr 1340138; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r., II GSK 2173/11, LEX nr 1358369). Jeżeli skarżący uważa, że ustalenia faktyczne są błędne, to zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie jest co najmniej przedwczesny. Zarzut naruszenia prawa materialnego nie może opierać się na wadliwym (kwestionowanym przez stronę) ustaleniu faktu (zob. wyrok NSA z dnia 13 marca 2013 r., II GSK 2391/11, LEX nr 1296051). Błędne zastosowanie (bądź niezastosowanie) przepisów materialnoprawnych zasadniczo każdorazowo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i jeśli jest związane z kwestią ustaleń i ocen w zakresie stanu faktycznego, to może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też szerzej - dowiedzenia ich wadliwości. Gdy skarżący nie podważa skutecznie okoliczności faktycznych sprawy poprzez zarzuty podnoszone w ramach drugiej podstawy kasacyjnej, a czyni to w ramach zarzutów naruszenia prawa materialnego, to tak skonstruowane zarzuty niewłaściwego zastosowania prawa materialnego nie mogą odnieść skutku.
W treści skargi kasacyjnej, zarówno w zarzutach, jak i argumentacji na ich poparcie, strona skarżąca kasacyjnie zarzuca Sądowi dokonanie błędnej oceny stanu faktycznego sprawy, wielokrotnie odnosząc się do poczynienia wadliwych ustaleń i wytykając m.in., że: 1) Sąd nieprawidłowo przyjął, że argumenty podniesione przez organ są wystarczające, 2) stwierdzenie przez Sąd, że organ prawidłowo uznał szereg informacji za informację przetworzoną nie ma poparcia w materialne dowodowym, 3) Sąd pominął (...), a wynika to bezpośrednio z dokumentów, 4) Sąd wziął pod uwagę bezkrytycznie niepokrywające się z rzeczywistością argumenty organu, 5) Sąd bezkrytycznie przyjął argumenty organu i uznał za własne, 6) Sąd nie wywiódł, o jakiej wysokości środki finansowe chodzi. Organ zobowiązany nie podał przecież żadnych kwot, 7) Sąd wziął pod uwagę argumenty organu niepoparte żadnymi dowodami, 8) Sąd opiera się na twierdzeniach, które nie znajdują odzwierciedlenia w materiale dowodowym.
Autor skargi kasacyjnej zmierza zatem do podważenia stanu faktycznego sprawy i jego oceny oraz do podważenia stanowiska Sądu w zakresie kwalifikacji żądanej w konkretnym wniosku informacji jako przetworzonej i w konsekwencji braku konieczności wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego w udostępnieniu żądanej informacji. Jak już wskazano wyżej kwestionowanie stanu faktycznego sprawy nie może zaś stanowić skutecznej podstawy zarzutu naruszenia prawa materialnego.
Wynikająca z powyższych przyczyn nieskuteczność zarzutów skargi kasacyjnej skutkowała jej oddaleniem przez Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI