III OSK 6487/21

III OSK 6487/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Sławomir Pauter
Sławomir Wojciechowski
Teresa Zyglewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 2538/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-04-15
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 283
art. 74 ust. 3a
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Sławomir Wojciechowski Sędzia del. WSA Sławomir Pauter Protokolant: asystent sędziego Antoni Cypryjański po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. L. i T. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 2538/20 w sprawie ze skargi M. L. i T. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ostrołęce z dnia 24 września 2020 r., nr SKO.4113/67/2020 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 15 kwietnia 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 2538/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji, WSA) oddalił skargę M. L. i T. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ostrołęce (dalej: organ II instancji, Kolegium, SKO) z 24 września 2020 r., nr SKO.4113/67/2020 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.
Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodzili się M. L. i T. L. (dalej: skarżący kasacyjnie) i w skardze kasacyjnej zarzucili zaskarżonemu wyrokowi:
1. naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., w zw. z art. 127 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez oddalenie skargi na decyzję SKO z 24 września 2020 r., nr SKO.4113/67/2020 o umorzeniu postępowania odwoławczego, wszczętego z odwołania skarżących kasacyjnie od decyzji Wójta Gminy [...] (dalej: Wójt, organ I instancji) z 4 sierpnia 2020 r. w sprawie umorzenia postępowania toczącego się z wniosku E. S.A. z siedzibą w W. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie wieży telekomunikacyjnej wraz z instalacją radiokomunikacyjną i niezbędną infrastrukturą na terenie działki ewidencyjnej numer [...] w miejscowości M., podczas gdy organ ten niezasadnie przyjął, że w sprawie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego, z uwagi na wniesienie odwołania od decyzji Wójta przez podmiot, któremu nie można przypisać statusu strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie oceny oddziaływania na środowisko inwestycji;
2. naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3a pkt 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2021 r., poz. 247; dalej: ustawa środowiskowa, u.i.o.ś.) poprzez oddalenie skargi na decyzję SKO z 24 września 2020 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego, wszczętego z odwołania skarżących kasacyjnie od decyzji Wójta z 4 sierpnia 2020 r. w sprawie umorzenia postępowania toczącego się z wniosku E. S.A. z siedzibą w W. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie wieży telekomunikacyjnej wraz z instalacją radiokomunikacyjną i niezbędną infrastrukturą na terenie działki ewidencyjnej numer [...] w miejscowości M., podczas gdy organ ten niezasadnie przyjął, że skarżącym kasacyjnie nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie oceny oddziaływania na środowisko inwestycji;
3. naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi na decyzję SKO z 24 września 2020 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego, wszczętego z odwołania skarżących kasacyjnie od decyzji Wójta z 4 sierpnia 2020 r. w sprawie umorzenia postępowania toczącego się z wniosku E. S.A. z siedzibą w W. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie wieży telekomunikacyjnej wraz z instalacją radiokomunikacyjną i niezbędną infrastrukturą na terenie działki ewidencyjnej numer [...] w miejscowości M., podczas gdy organ ten nie podjął żadnych czynności mających na celu przeprowadzenie własnego postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy stronie skarżącej przysługiwał w postępowaniu administracyjnym status strony, przy jednoczesnym oparciu stanowiska organu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko na niepełnym materiale dowodowym, bez dokonania jego analizy, pominięcie w toku wydawania zaskarżonej decyzji informacji, które znajdowały się w aktach sprawy, a okoliczność tę należało uwzględnić, badając oddziaływanie na środowisko i status sąsiadów, których nieruchomości nie są położone w bezpośrednim sąsiedztwie, ale będą dotknięte wpływem inwestycji; dodatkowo wskazać należy, że decyzja została wydana w oparciu o analizę dokumentacji przełożonej przez inwestora, a nie na podstawie własnego postępowania do którego przeprowadzenia organy zgodnie z obowiązującymi przepisami są zobowiązane. Przedłożona dokumentacja zawiera szereg błędów i nieprawidłowości, dlatego też na jej podstawie nie można stwierdzić, że zostały spełnione przepisy dotyczące nienaruszenia przez wiązkę osi głównej promieniowania anten miejsc dostępnych dla ludności, a co za tym idzie odmowa wydania opinii przez RDOŚ, co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko mogła zostać błędnie wydana;
4. naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi na decyzję SKO z 24 września 2020 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego, wszczętego z odwołania skarżących kasacyjnie od decyzji Wójta z 4 sierpnia 2020 r. w sprawie umorzenia postępowania toczącego się z wniosku E. S.A. z siedzibą w W. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie wieży telekomunikacyjnej wraz z instalacją radiokomunikacyjną i niezbędną infrastrukturą na terenie działki ewidencyjnej numer [...] w miejscowości M., podczas gdy organ ten zaniechał czynności dowodowych mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, szczególnie w zakresie rozmiarów przedsięwzięcia inwestorami oddziaływania inwestycji, określenia przeznaczenia nieruchomość w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego, faktycznego użytkowania nieruchomości;
5. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez bezkrytyczne przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny ustaleń faktycznych dokonanych przez organ i niezakwestionowanie dowolnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu i w efekcie uznanie, że skarżącym kasacyjnie nie przysługuje status strony postępowania prowadzonego przed organem I instancji w zakresie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie wieży telekomunikacyjnej wraz z instalacją radiokomunikacyjną i niezbędną infrastrukturą na terenie działki ewidencyjnej numer [...] w miejscowości M. i tym samym skarżącym nie przysługuje interes prawny dający legitymację procesową do skutecznego kwestionowania rozstrzygnięcia organu I instancji;
powyższe naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy, z uwagi na wadliwe ocenienie oddziaływania inwestycji na środowisko, co z kolei miało wpływ na nieuznanie strony skarżącej za stronę postępowania i umorzenie postępowania odwoławczego.
Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W ocenie skarżących kasacyjnie, organ administracji prowadzący postępowanie powinien dokonać dogłębnej analizy potencjalnych skutków planowanego przedsięwzięcia i na tej podstawie ustalić krąg stron postępowania. Nie można przy tym pomijać treści art. 74 ust. 3a pkt 3 ustawy środowiskowej, z którego wynika, że sama potencjalna możliwość ograniczenia korzystania z nieruchomości zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem powoduje, że osoba uprawniona do nieruchomości posiada status strony w postępowaniu. W ocenie skarżących z taką sytuacją mamy niewątpliwie do czynienia w niniejszej sprawie, bowiem oczywistym jest, że nieruchomość skarżących kasacyjnie znajduje się w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji oraz, że może ona mieć wpływ na korzystanie z przedmiotowej nieruchomości, jak również, że dokonuje na nią immisji. Przy czym zaznaczono, że bez znaczenia w niniejszej sprawie jest to, czy owa immisja przekracza dopuszczalny poziom, bowiem istotny jest sam fakt jej wystąpienia.
Następnie wskazano, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową. Oznacza to, iż organ właściwy do wydania tej decyzji winien przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami ustawy środowiskowej i jest zobligowany wydać tę decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania określone przepisami u.i.o.ś. Grupa takich przedsięwzięć ustalana jest poprzez odwołanie się do katalogu określonego w przepisach § 3 ust. 1 pkt 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r., poz. 1839; dalej: rozporządzenie). Jak wynika z ustaleń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i poprzedzającej wyrok decyzji SKO, działka skarżących nie przylega bezpośrednio do działek, na których ma być realizowane przedsięwzięcie, więc nie został spełniony warunek z art. 74 ust. 3a pkt 1 u.i.o.ś. W pozostałym zakresie zarówno organ, jak i Sąd stwierdził, że skarżący kasacyjnie nie wykazali w jaki sposób nastąpi ograniczenie w zagospodarowaniu nieruchomości, której są współwłaścicielami, a z akt sprawy wynika, że w wyniku realizacji lub funkcjonowania przedsięwzięcia nie zostaną przekroczone standardy jakości środowiska.
Podkreślono, że nieruchomość skarżących jest co prawda użytkowana rolniczo, ale uprawiane są na niej uprawy ekologiczne. W stosunku do przedmiotowej nieruchomości wydana została decyzja o warunki zabudowy, która przewiduje budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego. Mając na uwadze rozmiar i charakter planowanej inwestycji nie ulega wątpliwości, że inwestycja ta będzie miała wpływ, tj. będzie w bardzo dużym stopniu oddziaływała na środowisko naturalne sąsiednich nieruchomości. Niewątpliwie planowana inwestycja będzie oddziaływać na komponenty środowiska. Oddziaływanie to nie ograniczy się wyłącznie do nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z nieruchomością, na której ma powstać inwestycja, ale obejmie swoim oddziaływaniem cały obszar w promieniu kilkuset metrów od planowanej inwestycji. Usytuowanie planowanej inwestycji w tak małej odległości od zabudowań wpłynie na obniżenie jakości życia mieszkańców (współwłaścicieli działki) przez zwiększenie emisji pola magnetycznego i zwiększonego poziomu hałasu. Wskazano również, że dziecko skarżących kasacyjnie ma orzeczenie o niepełnosprawności znacznej i z pewnością inwestycja nie pozostanie bez wpływu na jego stan zdrowia.
W ocenie skarżących kasacyjnie, sam fakt oddziaływania inwestycji na nieruchomość, nawet mieszczący się w granicach dopuszczalnych norm, może świadczyć o posiadaniu interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Przymiot strony daje bowiem konkretnemu podmiotowi możliwość uczestniczenia w postępowaniu i wpływania na kształt rozstrzygnięcia w ramach posiadanego interesu prawnego, który nie powinien być mniej chroniony, aniżeli interes inwestora.
Zdaniem skarżących kasacyjnie, w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Kolegium o umorzeniu postępowania odwoławczego doszło do wadliwego uznania, iż skarżącym kasacyjnie nie przysługuje status strony postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowej inwestycji, głównie z uwagi na nieprzeprowadzenie przez organ własnego postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy skarżącym przysługiwał ten status. Organ nie dokonał bowiem pełnej analizy materiału dowodowego i zaniechał czynności dowodowych, szczególnie w zakresie rozmiarów przedsięwzięcia inwestora oraz pominięcie w toku wydawania decyzji informacji zgromadzonych w aktach postępowania w przedmiocie przeznaczenia nieruchomości w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego, a także jej faktycznego i potencjalnego wykorzystania, te zaś okoliczności należało uwzględnić, badając oddziaływanie na środowisko i status sąsiadów, których nieruchomości nie są położone w bezpośrednim sąsiedztwie, ale będą dotknięte wpływem inwestycji.
Skarżący kasacyjnie zauważyli również, że zgodnie ze Sprawozdaniem z działalności Najwyższej Izby Kontroli w 2019 r., organy Inspekcji Ochrony Środowiska oraz Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie są przygotowane ani organizacyjnie ani technicznie do kontroli pola elektromagnetycznego. To dlatego, że ich kompetencje nakładają się, a przepisy nie określają jednoznacznie roli, jaką mają odgrywać w systemie ochrony przed promieniowaniem elektromagnetycznym od urządzeń telefonii komórkowej. W kilku przypadkach inspektoraty ochrony środowiska oraz wojewódzkie stacje sanitarno-epidemiologiczne nie miały nawet potwierdzonych kompetencji do wykonywania pomiarów PEM.
Zatem oparcie się przez organ na ocenie dokonanej przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie oraz Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, jest co najmniej wątpliwe i w ocenie skarżących kasacyjnie nie może stanowić wiarygodnego środka dowodowego w niniejszej sprawie. Uzasadnione byłoby zatem rozważenie zasadności przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność faktycznego oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji oraz prawidłowego wskazania obszaru oddziaływania inwestycji, a w szczególności jego eksploatacji na nieruchomości znajdujące się w jej otoczeniu.
Pismem z 19 sierpnia 2021 r., uczestnik postępowania – E. S.A. z siedzibą w W. – wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd II instancji, który w odróżnieniu od sądu I instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Decyzja ta podejmowana jest w postępowaniu administracyjnym związanym z oceną oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a jej podstawy materialne, procesowe i kompetencyjne regulują przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2020 r., poz. 283 ze zm.; dalej: ustawa środowiskowa). To zatem z tej ustawy powinien wynikać przede wszystkim interes prawny pozwalający na przyjęcie, iż określonemu podmiotowi przysługuje uprawnienie świadczące o jego interesie prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a.
Zgodnie z art. 74 ust. 3a ustawy środowiskowej, stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie w wariancie zaproponowanym przez wnioskodawcę, z zastrzeżeniem art. 81 ust. 1 Przez obszar ten rozumie się:
1) przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz obszar znajdujący się w odległości 100 m od granic tego terenu;
2) działki, na których w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska, lub
3) działki znajdujące się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem.
Treść ww. art. 74 ust. 3a wskazuje, że ustawodawca dokonał zawężenia kręgu stron postępowania - poprzez doprecyzowanie definicji legalnej obszaru oddziaływania - w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w porównaniu z obowiązującą regulacją ogólną (art. 28 k.p.a.), w myśl której stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 maja 2020 r., sygn. akt II OSK 910/20; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 4 października 2019 r., sygn. akt II SA/Łd 458/19 - orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w bazie internetowej na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl; K.Gruszecki, Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, LEX/e. 2020).
Na obecnym etapie postępowania sprawa nie ma charakteru merytorycznego, w tym znaczeniu, że przedmiotem kontroli Sądu I instancji była wyłącznie decyzja organu odwoławczego umarzająca postępowanie odwoławcze z uwagi na brak posiadania przymiotu strony przez skarżących kasacyjnie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo podzielił w tym zakresie stanowisko organu odwoławczego. Wynika to z tego, że wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, pojęcie "działek znajdujących się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem" nie może być interpretowane szeroko, w sposób odbiegający od zakresu przedmiotowego ustawy środowiskowej i pojęć w niej użytych (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 kwietnia 2022 r., sygn. akt III OSK 713/21).
W tak zakreślonych ramach prawnych Sąd I instancji dokonał prawidłowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji i szczegółowo przedstawił uwarunkowania faktyczne tej konkretnej sprawy, z których wynika, że skarżący kasacyjnie nie posiadali legitymacji do skutecznego wniesienia odwołania od decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Okoliczności te zostały przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku i brak jest podstaw do ich powielania w tym miejscu.
Należy jedynie podkreślić, że – jak trafnie wskazano w zaskarżonym wyroku - działka skarżących kasacyjnie znajduje się w odległości przekraczającej odległość wskazaną w art. 74 ust. 3a pkt 1 ustawy środowiskowej, a ponadto nie stanowi działki, na której w wyniku realizacji lub funkcjonowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska ani nie jest działką znajdującą się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem (art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 ustawy środowiskowej). Działka skarżących nie znajduje się bowiem w odległości 100 m od granic terenu, na którym będzie realizowana inwestycja. Analizie został też poddany zakres całego przedsięwzięcia, a nie tylko poszczególnych anten. Podkreślenia wymaga, że analizie podano oddziaływanie z uwzględnieniem wszystkich źródeł promieniowania wynikającego z promieniowania instalacji danej stacji bazowej, czyli wszystkich panelowych anten sektorowych z uwzględnieniem zjawiska superpozycji falowej związanej z nakładaniem się wiązek od poszczególnych anten promieniujących na tych samych azymutach. Ocena ta doprowadziła do wniosku, że w przypadku realizacji zamierzonego przedsięwzięcia pola elektromagnetyczne o gęstości mocy równej lub większej niż 0.1 W/m2 występują wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludności.
Nieruchomość skarżących kasacyjnie nie znajduje się na obszarze, na którym w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska lub w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem.
Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej pojęcia "ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości", o którym mowa w art. 74 ust. 3a pkt 3 ustawy środowiskowej nie można utożsamiać z pojęciem "obszar oddziaływania obiektu" zdefiniowanym w art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.). Przepis art. 74 ust. 3a pkt 3 ustawy środowiskowej pozwala bowiem na przyznanie statusu strony podmiotowi, nie tylko w związku z ograniczeniem zagospodarowania nieruchomości i to zgodnie z jej przeznaczeniem ale tylko w przypadku, gdy jest ono wynikiem znajdowania się tej nieruchomości w zasięgu znaczącego odziaływania przedsięwzięcia. Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało, że nieruchomość skarżących kasacyjnie nie znajduje się w zasięgu znaczącego odziaływania przedsięwzięcia, którego skutkiem mogłoby być ograniczenie w zagospodarowaniu nieruchomości zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem, nieruchomość ta bowiem jest użytkowana rolniczo. W konsekwencji prawidłowe jest stanowisko organu II instancji, zaaprobowane przez Sąd I instancji, że skarżący kasacyjnie nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu środowiskowym i dlatego organ był zobligowany do umorzenia postępowania odwoławczego. W niniejszej sprawie przesłanką wydania decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. jest bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego. Postępowanie przed organem wyższej instancji może zostać bowiem uruchomione tylko wskutek inicjatywy uprawnionego podmiotu (strony lub osoby działającej na prawach strony). Rację ma Sąd I instancji wskazując, że bezprzedmiotowość postępowania występuje w sytuacji, gdy środek zaskarżenia zostanie wniesiony przez podmiot, któremu nie można przypisać statusu strony postępowania, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie.
W konsekwencji powyższych rozważań, za niezasadne należało uznać zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 127 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3a pkt 3 ustawy środowiskowej.
Nie zasługują na uwzględnienie również zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 § 1 k.p.a. oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a.
Stosownie do przytoczonego w podstawie kasacyjnej art. 77 § 1 k.p.a., na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zebrania w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego sprawy niezbędnego do jej wyjaśnienia. Postępowanie wyjaśniające prowadzone przez organ administracji publicznej powinno być zakończone po zbadaniu wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla danej sprawy, których zakres określają przepisy prawa materialnego mające zastosowanie w sprawie. Z kolei w uzasadnieniu decyzji organ powinien m.in. wskazać dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (art. 107 § 3 k.p.a.). Zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organy administracji publicznej są również zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.).
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, poprzez analizę dokumentów zawartych w aktach administracyjnych, Wojewódzki Sąd Administracyjny zasadnie nie dopatrzył się tego rodzaju uchybień, które musiałyby skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanej decyzji. Po wnikliwej analizie materiału sprawy i procedur poprzedzających wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia, trafnie stwierdził, że Kolegium wypełniło zawarty w art. 7 k.p.a. nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, oraz określony w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Przyjęta w sprawie faktyczna podstawa rozstrzygnięcia ustalona została z uwzględnieniem wymogów wynikających z przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Sąd zasadnie uznał, że organ ustalił wszystkie istotne do załatwienia sprawy okoliczności faktyczne i prawne, a zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ma walor kompletności, zaś jego ocena nie nosi znamion dowolności. Na gruncie reguł i norm procesowych wyprowadził logicznie uprawnione i merytorycznie trafne wnioski. Trafnie też ocenił, że orzekający w sprawie organ prawidłowo uzasadnił, z jakich powodów umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Wójta 4 sierpnia 2020 r. o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. W tych okolicznościach zgodzić należy się z Sądem I instancji, który w całości podzielił ustalenia organu i wyrażoną przez SKO ocenę prawną stanu faktycznego. Z tego powodu nie można podzielić twierdzeń skarżących kasacyjnie, że Sąd I instancji dokonał nieprawidłowej kontroli poczynionych przez organ ustaleń faktycznych i oceny materiału dowodowego, w oparciu o niepełny materiał dowodowy. Wszystkie okoliczności faktyczne – relewantne dla oceny dopuszczalności odwołania – zostały należycie wyjaśnione, a umorzenie postępowania odwoławczego znajdowało uzasadnienie w prawidłowej wykładni prawa materialnego i prawidłowych ustaleniach faktycznych.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można w tym przypadku mówić także o naruszeniu przez organ przepisu art. 8 § 1 i 2 k.p.a. wyrażającego zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Za naruszające tę zasadę uznać należy niewątpliwie m.in. takie działania organów administracji publicznej, które polegają na zmienności poglądów prawnych wyrażonych w decyzjach wydanych na tle takich samych stanów faktycznych, ze wskazaniem tej samej lub bardzo zbliżonej podstawy prawnej decyzji i bez bliższego uzasadnienia tej zmiany (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2020 r., sygn. akt II OSK 263/19). Z taką sytuacją w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia.
Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.
W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, przez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1485/11). Treść uzasadnienia powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i - w razie kontroli instancyjnej - Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności bądź niezgodności z prawem zaskarżonego aktu.
Uzasadnienie zaskarżonego wyroku niewątpliwie realizuje powyższe wymagania. Wynika bowiem z niego, jaki stan faktyczny został w tej sprawie przyjęty przez Sąd, dokonano też jego oceny, jak również zawarto rozważania dotyczące wykładni i zastosowania art. 155 k.p.a. To, że skarżąca kasacyjnie nie zgadza się z dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny oceną prawną, nie oznacza, że został naruszony przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. i nie uprawnia do czynienia takiego zarzutu. Za pomocą tego zarzutu nie można bowiem zwalczać zaaprobowanej przez Sąd podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, czy też stanowiska co do wykładni lub zastosowania prawa materialnego. Podkreślenia dodatkowo wymaga, że z art. 141 § 4 p.p.s.a. nie wynika dla sądu administracyjnego obowiązek szczegółowego omówienia w uzasadnieniu każdej okoliczności, czy każdego argumentu lub twierdzenia, jakie pojawiło się w badanej sprawie. Sam fakt braku wyraźnego odniesienia się przez Sąd I instancji do niektórych zarzutów skargi czy też odpowiedzi na skargę lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie stanowi podstawy do uznania, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 września 2017 r., sygn. akt I GSK 1329/15).
Mając na względzie powyższe skarga kasacyjna jako nieoparta na usprawiedliwionych podstawach prawnych została oddalona na podstawie art. 184 p.p.s.a.