III OSK 6372/21

Naczelny Sąd Administracyjny2022-10-12
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo oświatowelikwidacja szkołystatus stronypostępowanie administracyjnezażaleniekurator oświatyrodziceuczniowieNSAWSA

NSA oddalił skargę kasacyjną Ministra Edukacji i Nauki, potwierdzając prawo rodziców do bycia stroną w postępowaniu dotyczącym likwidacji szkoły.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Ministra Edukacji i Nauki od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia rodzica na opinię kuratora oświaty w sprawie likwidacji szkoły. Minister zarzucał WSA błędną wykładnię art. 28 k.p.a. i art. 89 Prawa oświatowego, twierdząc, że rodzice nie są stroną w takim postępowaniu. NSA uznał, że rodzice uczniów mają interes prawny i status strony, a tym samym prawo do wniesienia zażalenia, oddalając skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę M.J., uchylając postanowienie Ministra Edukacji i Nauki o niedopuszczalności zażalenia rodzica na opinię kuratora oświaty w sprawie zamiaru likwidacji szkoły. Sąd I instancji uznał, że rodzice uczniów mają status strony postępowania i prawo do wniesienia zażalenia. Skargę kasacyjną wniósł Minister Edukacji i Nauki, kwestionując status strony rodziców. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, zważył, że zgodnie z art. 89 Prawa oświatowego, organ prowadzący szkołę musi zawiadomić rodziców o zamiarze likwidacji szkoły co najmniej na 6 miesięcy przed terminem. Informacja ta musi dotrzeć do każdego z rodziców, ponieważ mają oni interes prawny w tej sprawie, która dotyka ważnych sfer ich życia. NSA potwierdził, że rodzice sprawujący władzę rodzicielską nad dzieckiem mają interes prawny i tym samym status strony w postępowaniu likwidacyjnym szkoły, co uprawnia ich do wniesienia zażalenia. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną Ministra Edukacji i Nauki jako pozbawioną uzasadnionych podstaw, zasądzając jednocześnie od Ministra na rzecz M.J. zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, rodzice posiadają status strony.

Uzasadnienie

Rodzice, jako sprawujący władzę rodzicielską, mają interes prawny w postępowaniu dotyczącym likwidacji szkoły, ponieważ dotyka ono ważnych sfer ich życia. Ustawa Prawo oświatowe gwarantuje im udział w tej procedurze.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

Prawo oświatowe art. 89

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

Szkoła publiczna może być zlikwidowana przez organ prowadzący po zapewnieniu uczniom możliwości kontynuowania nauki w innej szkole. Organ prowadzący musi zawiadomić rodziców uczniów, kuratora oświaty i organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji. Szkoła prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego wymaga pozytywnej opinii kuratora oświaty.

k.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Definiuje stronę postępowania administracyjnego jako każdego, kto ma interes prawny lub obowiązek w postępowaniu.

Pomocnicze

Prawo oświatowe art. 89 § 3

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

Szkoła lub placówka publiczna prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może zostać zlikwidowana po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty.

Prawo oświatowe art. 89 § 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

Organ prowadzący jest obowiązany zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły rodziców uczniów, kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA orzeka o oddaleniu skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rodzice uczniów mają interes prawny i status strony w postępowaniu dotyczącym likwidacji szkoły, co uprawnia ich do wniesienia zażalenia na postanowienie kuratora oświaty.

Odrzucone argumenty

Minister Edukacji i Nauki zarzucał błędną wykładnię art. 28 k.p.a. i art. 89 Prawa oświatowego przez przyjęcie, że rodzice uczniów posiadają status strony postępowania w sprawie wydawania opinii przez kuratora oświaty o zamiarze likwidacji szkoły.

Godne uwagi sformułowania

rodzicom niepełnoletnich uczniów uczęszczających do szkoły objętej zamiarem przekształcenia (likwidacji) w trybie art. 89 ustawy Prawo oświatowe, przysługuje status strony tego postępowania, a tym samym również prawo do skutecznego wniesienia zażalenia rodzice (opiekunowie prawni) uczniów jako sprawujący władzę rodzicielską (bądź pieczę) nad dzieckiem, mają interes prawny aby dostatecznie wcześnie otrzymać informację o zamierzonej likwidacji szkoły publicznej. Wiąże się to bowiem często z ważną sferą ich życiowych spraw.

Skład orzekający

Grzegorz Jankowski

sprawozdawca

Małgorzata Pocztarek

przewodniczący

Rafał Stasikowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie statusu strony rodziców w postępowaniach dotyczących likwidacji lub przekształcenia szkół oraz ich prawa do zaskarżania opinii kuratora oświaty."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury likwidacji szkół publicznych na podstawie Prawa oświatowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praw rodziców w kontekście ważnych decyzji dotyczących edukacji ich dzieci, co może być interesujące dla szerszego grona odbiorców, nie tylko prawników.

Rodzice stroną w sprawie likwidacji szkoły? NSA rozstrzyga!

Dane finansowe

WPS: 240 PLN

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 6372/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-10-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Jankowski /sprawozdawca/
Małgorzata Pocztarek /przewodniczący/
Rafał Stasikowski
Symbol z opisem
6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Wa 1552/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-02-25
Skarżony organ
Minister Edukacji i Nauki
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2020 poz 910
art. 89
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - tj
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, Sędziowie Sędzia NSA Rafał Stasikowski, Sędzia del. NSA Grzegorz Jankowski (spr.), po rozpoznaniu w dniu 12 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Edukacji i Nauki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 1552/20 w sprawie ze skargi M.J. na postanowienie Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...] lipca 2020 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia 1/ oddala skargę kasacyjną, 2/ zasądza od Ministra Edukacji i Nauki na rzecz M.J. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 1552/20 uwzględnił skargę M.J. i uchylił postanowienie Ministra Edukacji Narodowej z [...] lipca 2020 r., nr [...] stwierdzające niedopuszczalność zażalenia.
W niniejszej sprawie Rada Gminy Z. w dniu [...] lutego 2020 r. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w S. wraz z utworzeniem w S. filii Szkoły Podstawowej w R. Następnie postanowieniem z [...] marca 2020 r. [...] Kurator Oświaty pozytywnie zaopiniował zamiar likwidacji Szkoły Podstawowej w S., natomiast postanowieniem z [...] lipca 2020 r. stwierdził niedopuszczalność zażalenia złożonego na rzeczone postanowienie przez M.J. (rodzica ucznia) uznając, że nie jest on stroną niniejszego postępowania.
Sąd I instancji przywołując orzeczenia sądów administracyjnych oraz poglądy doktryny, stanął na stanowisku, że rodzicom niepełnoletnich uczniów uczęszczających do szkoły objętej zamiarem przekształcenia (likwidacji) w trybie art. 89 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2020 r., poz. 910), przysługuje status strony tego postępowania, a więc również prawo do skutecznego wniesienia zażalenia na postanowienie kuratora oświaty zawierające opinię w sprawie tego przekształcenia (likwidacji).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Minister Edukacji i Nauki, zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 k.p.a. w zw. z art. 89 ust. 3 ustawy Prawo oświatowe przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że rodzice uczniów posiadają status strony postępowania w sprawie wydawania opinii przez kuratora oświaty o zamiarze likwidacji szkoły.
W oparciu o powyższe skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Nadto oświadczył, że zrzeka się w niniejszej sprawie rozprawy.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną, skarżący wywodząc, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podać należy, iż z uwagi na brak zgody wszystkich stron na przeprowadzenie rozprawy w trybie zdalnym, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842) przedmiotowa sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329) dalej p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi.
Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlega oddaleniu.
W myśl art. 89 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe szkoła publiczna, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 14-18, może być zlikwidowana z końcem roku szkolnego przez organ prowadzący szkołę, po zapewnieniu przez ten organ uczniom możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, a także kształcącej w tym samym lub zbliżonym zawodzie. Organ prowadzący jest obowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów a w przypadku uczniów pełnoletnich – tych uczniów właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. Szkoła lub placówka publiczna prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może zostać zlikwidowana po uzyskania pozytywnej opinii kuratora oświaty (...) – art. 89 ust. 3 ww. ustawy.
Z powyższego wynika, że informacja o zamiarze likwidacji szkoły powinna zostać imiennie skierowana do każdego z rodziców i musi do niego dotrzeć, przy czym ustawa nie określa formy powiadomienia, ważne jest aby faktycznie miało ono miejsce. Rodzice (opiekunowie prawni) uczniów jako sprawujący władzę rodzicielską (bądź pieczę) nad dzieckiem, mają interes prawny aby dostatecznie wcześnie otrzymać informację o zamierzonej likwidacji szkoły publicznej. Wiąże się to bowiem często z ważną sferą ich życiowych spraw.
Zatem przepisy ustawy Prawo oświatowe zagwarantowały rodzicom udział w procedurze likwidacji szkoły, skutkiem czego uznać należy, że jako sprawujący władzę rodzicielską (pieczę) nad dzieckiem mają interes prawny (będąc tym samym stroną postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a.) w tym postępowaniu, bowiem dotyka ich ważnych spraw życiowych.
Zaskarżone postanowienie [...] Kuratora Oświaty jest częścią tego postępowania, skarżący natomiast jest rodzicem dziecka uczęszczającego do szkoły, której ono dotyczy.
Tym samym w okolicznościach niniejszej sprawy nie może być wątpliwości, że skarżącemu jako rodzicowi niepełnoletniego ucznia uczęszczającego do szkoły objętej zamiarem przekształcenia (likwidacji) w trybie art. 89 ustawy Prawo oświatowe, przysługuje status strony tego postępowania, a tym samym również prawo wniesienia zażalenia na postanowienie kuratora wyrażające opinię w tym przedmiocie.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w oparciu o przepis art. 204 pkt 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI