Orzeczenie · 2022-12-01

III OSK 6354/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-12-01
NSAAdministracyjneWysokansa
samorząd terytorialnyuchwałarozstrzygnięcie nadzorczewsparcie kobietTrybunał Konstytucyjnykompetencje samorząduprawo miejscoweNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wojewody Zachodniopomorskiego od wyroku WSA w Szczecinie, który uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody stwierdzające nieważność uchwały Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego. Uchwała ta, przyjęta na podstawie statutu województwa, wyrażała stanowisko wspierające kobiety w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego dotyczącym przerywania ciąży, apelując o przeznaczenie środków na program wsparcia prawnego i psychologicznego. Wojewoda zarzucał Sejmikowi brak podstaw prawnych do podjęcia uchwały oraz naruszenie zasady ostateczności orzeczeń TK. Sąd I instancji uznał uchwałę za zasadną, wskazując, że mieści się ona w zakresie zadań samorządu województwa (ochrona zdrowia, pomoc społeczna) i nie podważa orzeczenia TK. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że Sejmik działał na podstawie § 10 pkt 6 Statutu, który pozwalał na zajmowanie stanowiska w sprawach publicznych, a uchwała nie ingerowała w kompetencje TK, lecz wskazywała na potrzebę wsparcia dla kobiet dotkniętych skutkami wyroku TK. NSA uznał również, że uchwała nie narusza przepisów dotyczących programu współpracy z organizacjami pozarządowymi, gdyż stanowiła jedynie apel o przeznaczenie środków.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja kompetencji samorządu województwa do zajmowania stanowiska w sprawach publicznych, zwłaszcza w kontekście wrażliwych kwestii społecznych i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych przypadków, gdzie samorząd podejmuje uchwały o charakterze stanowiska lub apelu.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Sejmik Województwa ma kompetencje do podjęcia uchwały wyrażającej stanowisko wspierające kobiety w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, nawet jeśli nie wynika to wprost z przepisów materialnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Sejmik Województwa ma kompetencje do podjęcia takiej uchwały, jeśli mieści się ona w zakresie zadań samorządu województwa (np. ochrona zdrowia, pomoc społeczna) i jest oparta na postanowieniach statutu województwa.

Uzasadnienie

NSA uznał, że uchwała Sejmiku dotycząca wsparcia kobiet mieści się w zakresie zadań samorządu województwa (art. 14 ust. 1 u.s.w.) i była oparta na § 10 pkt 6 Statutu, który pozwalał na zajmowanie stanowiska w sprawach publicznych. Uchwała nie podważała orzeczenia TK, lecz wskazywała na potrzebę wsparcia.

Czy uchwała Sejmiku wyrażająca stanowisko wspierające kobiety w związku z wyrokiem TK narusza zasadę ostateczności orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała taka nie narusza zasady ostateczności orzeczeń TK, lecz może wskazywać na potrzebę wsparcia w związku z ich skutkami.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że uchwała Sejmiku nie podważa mocy wiążącej i ostateczności wyroku TK, a wręcz przeciwnie, zwraca uwagę na potrzebę wsparcia dla kobiet dotkniętych jego skutkami.

Czy Sejmik Województwa może zawnioskować o przeznaczenie środków na program wsparcia dla organizacji pozarządowych w uchwale innej niż roczny program współpracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, możliwość taka istnieje, gdyż przepis o rocznym programie współpracy nie zakazuje podejmowania odrębnych uchwał w przedmiocie realizacji szczegółowych programów.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 5a ust. 1 u.d.p.p. nie zakazuje Sejmikowi zawnioskowania o przeznaczenie środków na konkretny program wsparcia, nawet jeśli nie jest on ujęty w rocznym programie współpracy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Wojewody Zachodniopomorskiego od wyroku WSA w Szczecinie.

Przepisy (14)

Główne

u.s.w. art. 14 § ust. 1

Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa

u.s.w. art. 18 § pkt 20

Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 16 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 190 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 14 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 18

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.p.p. art. 5a § ust. 1

Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie

u.d.p.p. art. 5 § ust. 1

Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie

u.p.r. art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności i przerywania ciąży

u.p.r. art. 2 § ust. 2a

Ustawa z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności i przerywania ciąży

u.p.r. art. 4a § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności i przerywania ciąży

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Sejmiku mieści się w zakresie zadań samorządu województwa (ochrona zdrowia, pomoc społeczna) i jest oparta na statucie. • Uchwała nie narusza zasady ostateczności orzeczeń TK, lecz wskazuje na potrzebę wsparcia. • Przepis o rocznym programie współpracy z organizacjami pozarządowymi nie wyklucza podejmowania odrębnych uchwał w sprawie konkretnych programów.

Odrzucone argumenty

Brak podstaw prawnych do podjęcia uchwały przez Sejmik. • Naruszenie zasady ostateczności orzeczeń TK. • Naruszenie przepisów dotyczących rocznego programu współpracy z organizacjami pozarządowymi. • Niewyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku WSA stanowiska co do zarzutów proceduralnych dotyczących wycofania projektu uchwały z obrad.

Godne uwagi sformułowania

uchwała w sprawie przyjęcia stanowiska wspierającego kobiety na Pomorzu Zachodnim • solidaryzując się z kobietami na Pomorzu Zachodnim, które manifestują w obronie prawa wyboru i decydowania o własnym życiu • nie może budzić wątpliwości, że diagnoza ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia płodu albo nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu wywiera znaczny wpływ na życie wielu ciężarnych kobiet i ich rodzin, które wymagają w tej sytuacji odpowiedniego wsparcia • nie może budzić wątpliwości, że działanie Sejmiku polegające na przyjęciu niewiążącego stanowiska w formie uchwały, skierowanej do kobiet zamieszkujących Pomorze Zachodnie, Zarządu oraz do innych jednostek samorządu terytorialnego z terenu województwa zajęte w związku z orzeczeniem TK, nie stanowi wejścia przez Sejmik w kompetencje tego Trybunału poprzez zakwestionowanie mocy obowiązującej i ostateczności jego orzeczeń

Skład orzekający

Rafał Stasikowski

przewodniczący

Mirosław Wincenciak

sędzia

Tadeusz Lipiński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja kompetencji samorządu województwa do zajmowania stanowiska w sprawach publicznych, zwłaszcza w kontekście wrażliwych kwestii społecznych i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych przypadków, gdzie samorząd podejmuje uchwały o charakterze stanowiska lub apelu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii społecznej i politycznej (prawo kobiet, wyrok TK) oraz interpretacji kompetencji organów samorządu terytorialnego, co może być interesujące dla prawników i opinii publicznej.

Samorząd może zabierać głos w ważnych sprawach społecznych – NSA potwierdza kompetencje Sejmiku w sprawie wsparcia kobiet.

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst