Orzeczenie · 2025-10-23

III OSK 623/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-23
NSAAdministracyjneWysokansa
policjasłużbazwolnienie ze służbykara dyscyplinarnapostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A.K. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił jego skargę na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach o zwolnieniu ze służby. Policjant został zwolniony na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji, po tym jak prawomocnie orzeczono wobec niego karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Policjant argumentował, że powinien zostać zwolniony na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji, ponieważ złożył raport o wystąpieniu ze służby. WSA w Gliwicach uznał, że organ Policji był związany prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym i miał obowiązek wykonać karę wydalenia ze służby. Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy organ dysponuje inną podstawą do zwolnienia policjanta ze służby, wybór trybu zwolnienia należy do organu, a wniosek policjanta o dobrowolne zwolnienie nie ma bezwzględnego pierwszeństwa. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych (art. 141 § 4 P.p.s.a., art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a.) są bezzasadne, a także zarzut naruszenia przepisów materialnych (art. 41 ust. 1 pkt 3 i art. 41 ust. 3 ustawy o Policji). NSA wyjaśnił, że zwolnienie na podstawie kary dyscyplinarnej i zwolnienie na wniosek to odrębne tryby, a organ ma prawo wyboru podstawy zwolnienia, jeśli istnieją ku temu przesłanki. Skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia policjanta ze służby w przypadku orzeczenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby oraz w sytuacji złożenia przez funkcjonariusza wniosku o dobrowolne wystąpienie ze służby. Potwierdzenie zasady, że prawomocne orzeczenie dyscyplinarne obliguje organ do zwolnienia, a wniosek policjanta nie ma pierwszeństwa.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji i przepisów ustawy o Policji. Interpretacja może być pomocna w innych służbach mundurowych, jeśli obowiązują podobne regulacje.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w sytuacji, gdy policjant złożył raport o wystąpieniu ze służby, organ Policji ma obowiązek zwolnić go na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji, czy też może zwolnić go z urzędu na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji, jeśli orzeczono wobec niego karę dyscyplinarną wydalenia ze służby?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organ Policji ma obowiązek wykonać prawomocne orzeczenie dyscyplinarne o wydaleniu ze służby. Wniosek policjanta o dobrowolne zwolnienie nie ma bezwzględnego pierwszeństwa, jeśli organ dysponuje inną, obligatoryjną podstawą do zwolnienia.

Uzasadnienie

Ustawa o Policji przewiduje odrębne podstawy i tryby zwolnienia ze służby. Zwolnienie na podstawie kary dyscyplinarnej jest obligatoryjne i wynika z prawomocnego orzeczenia, podczas gdy zwolnienie na wniosek jest fakultatywne. Organ ma prawo wyboru podstawy zwolnienia, jeśli istnieją ku temu przesłanki, a interes służby może przemawiać za szybszym zwolnieniem.

Czy uzasadnienie wyroku WSA narusza art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez brak odniesienia się do zarzutów skargi, co uniemożliwia kontrolę instancyjną?

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie wyroku WSA nie narusza art. 141 § 4 P.p.s.a., ponieważ zawiera wszystkie obligatoryjne elementy i pozwala na jednoznaczną ocenę podstawy prawnej rozstrzygnięcia, mimo że stanowisko sądu jest odmienne od stanowiska skarżącego.

Uzasadnienie

Wadliwość uzasadnienia może stanowić podstawę kasacyjną tylko wtedy, gdy uniemożliwia kontrolę kasacyjną lub prowadzi do niezgodnego z prawem załatwienia sprawy. W tym przypadku uzasadnienie jest wystarczające do oceny stanowiska sądu pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A.K. od wyroku WSA w Gliwicach, który utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach o zwolnieniu ze służby w Policji.

Przepisy (12)

Główne

u.o. Policji art. 41 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Policjanta zwalnia się ze służby w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Jest to obligatoryjna przesłanka do wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu.

Pomocnicze

u.o. Policji art. 41 § 3

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Policjant może zostać zwolniony ze służby na jego pisemne zgłoszenie o wystąpieniu ze służby. Organ nie może zwolnić policjanta na tej podstawie, jeśli wszczęto postępowanie o zwolnienie na innej podstawie.

u.o. Policji art. 135o § 4

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Przełożony właściwy w sprawach osobowych po uprawomocnieniu się orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu ze służby niezwłocznie wykonuje karę przez wydanie rozkazu personalnego o zwolnieniu.

k.p.a. art. 108 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozkazowi personalnemu nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 125 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ Policji jest związany prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym i ma obowiązek wykonać karę wydalenia ze służby. • Wniosek policjanta o dobrowolne zwolnienie ze służby nie ma bezwzględnego pierwszeństwa, jeśli organ dysponuje inną, obligatoryjną podstawą do zwolnienia (np. orzeczoną karą dyscyplinarną). • Zwolnienie na podstawie kary dyscyplinarnej (art. 41 ust. 1 pkt 3 u.o. Policji) i zwolnienie na wniosek (art. 41 ust. 3 u.o. Policji) to odrębne tryby, a wybór podstawy zwolnienia należy do organu.

Odrzucone argumenty

Policjant powinien zostać zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji, ponieważ złożył raport o wystąpieniu ze służby, a organ nie powinien był wydawać rozkazu o zwolnieniu na podstawie kary dyscyplinarnej. • Zaskarżone orzeczenie zostało wydane z naruszeniem przepisów o właściwości lub z datą przyszłą, mimo że przed tą datą upłynął termin na rozpatrzenie raportu o wystąpieniu ze służby. • Sąd powinien był zawiesić postępowanie, ponieważ aktualność decyzji zależała od losów innej sprawy dotyczącej kary dyscyplinarnej.

Godne uwagi sformułowania

Organ Policji jest bowiem związany prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym i ma obowiązek go wykonać. • W ocenie Sądu I instancji, redakcja tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że właściwy organ Policji ma obowiązek zwolnienia policjanta ze służby, jeżeli wobec tego policjanta została prawomocnie orzeczona kara dyscyplinarna wydalenia ze służby, która jest koniecznym i wystarczającym warunkiem do wydania orzeczenia w oparciu o ten przepis. • W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że jeżeli organ do upływu terminu przewidzianego w art. 41 ust. 3 ustawy o Policji dysponuje inną podstawą do rozwiązania z policjantem stosunku służbowego, to wybór trybu dokonywanego zwolnienia należy do uprawnionego organu. • Nie istnieje, na podstawie przepisów ustawy o Policji, jedna sprawa administracyjna dotycząca zwolnienia policjanta ze służby.

Skład orzekający

Zbigniew Ślusarczyk

przewodniczący

Przemysław Szustakiewicz

sprawozdawca

Ireneusz Dukiel

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia policjanta ze służby w przypadku orzeczenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby oraz w sytuacji złożenia przez funkcjonariusza wniosku o dobrowolne wystąpienie ze służby. Potwierdzenie zasady, że prawomocne orzeczenie dyscyplinarne obliguje organ do zwolnienia, a wniosek policjanta nie ma pierwszeństwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji i przepisów ustawy o Policji. Interpretacja może być pomocna w innych służbach mundurowych, jeśli obowiązują podobne regulacje.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego sytuacji funkcjonariuszy służb mundurowych, gdzie konflikt między karą dyscyplinarną a dobrowolnym odejściem może mieć istotne konsekwencje dla dalszej kariery i praw funkcjonariusza.

Kara dyscyplinarna czy dobrowolne odejście? Sąd Najwyższy rozstrzyga o losach policjanta.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst