Orzeczenie · 2024-09-10

III OSK 614/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-09-10
NSAAdministracyjneWysokansa
służba celnazwolnienie ze służbysłużba przygotowawczaopinie okresoweKrajowa Administracja Skarbowanieprzydatność do służbykontrola sądowapostępowanie administracyjne

Sprawa dotyczyła funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej, R.K., który został zwolniony ze służby przygotowawczej na podstawie art. 179 ust. 1 pkt 4 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, z powodu nieprzydatności do służby stwierdzonej w opinii okresowej. Opinia ta, wydana po okresie służby przygotowawczej, została utrzymana w mocy po wniesieniu odwołania przez funkcjonariusza. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi R.K. oraz Związku Zawodowego Celnicy PL, uznając, że negatywna opinia okresowa, po przejściu procedury odwoławczej, stanowi obligatoryjną przesłankę do zwolnienia ze służby. Sąd podkreślił, że organy administracyjne i sąd administracyjny nie mogą badać merytorycznej treści opinii okresowej, a jedynie jej formalną poprawność i wyczerpanie trybu odwoławczego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, oddalił ją, podzielając stanowisko WSA. Sąd NSA wskazał, że przesłanka nieprzydatności do służby stwierdzona w opinii okresowej jest obligatoryjna i nie podlega dalszej merytorycznej kontroli w postępowaniu o zwolnienie. Podkreślono autonomiczność postępowania o zwolnienie od postępowania opiniującego, a także fakt, że opinia służbowa jest wiążąca dla organu zwalniającego po jej ostateczności. NSA odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. w zakresie czynnego udziału strony w postępowaniu, uznając, że w tym konkretnym przypadku uchybienia te nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie obligatoryjności zwolnienia ze służby przygotowawczej na podstawie negatywnej opinii okresowej oraz ograniczeń kontroli sądowej nad opiniami służbowymi w służbach mundurowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy służby przygotowawczej w Służbie Celno-Skarbowej, choć zasady mogą być analogiczne w innych służbach mundurowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd administracyjny może badać merytoryczną zasadność opinii okresowej stwierdzającej nieprzydatność funkcjonariusza do służby przygotowawczej, która stanowi podstawę do obligatoryjnego zwolnienia ze służby?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie może badać merytorycznej zasadności opinii okresowej stwierdzającej nieprzydatność funkcjonariusza do służby przygotowawczej. Kontroli podlega jedynie formalna poprawność wydania opinii i wyczerpanie procedury odwoławczej od niej. Opinia ta, po jej ostateczności, stanowi obligatoryjną przesłankę do zwolnienia ze służby.

Uzasadnienie

Postępowanie o zwolnienie ze służby na podstawie negatywnej opinii okresowej jest autonomiczne wobec postępowania opiniującego. Opinia służbowa, po przejściu procedury odwoławczej, jest wiążąca dla organu zwalniającego i nie podlega dalszej merytorycznej weryfikacji w postępowaniu o zwolnienie.

Czy naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących czynnego udziału strony w postępowaniu (brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania, brak możliwości zapoznania się z aktami) zawsze skutkuje uchyleniem decyzji administracyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących czynnego udziału strony w postępowaniu nie zawsze skutkuje uchyleniem decyzji. Strona musi wykazać, że zarzucane uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

W przypadku obligatoryjnego zwolnienia ze służby na podstawie negatywnej opinii, udział strony w postępowaniu jest ograniczony i często nie ma wpływu na rozstrzygnięcie. W tej sprawie funkcjonariusz nie wykazał, że brak zawiadomienia wpłynął na wynik sprawy, zwłaszcza że złożył odwołanie od opinii i skargę do sądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną R.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przepisy (18)

Główne

ustawa o KAS art. 179 § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Funkcjonariusza zwalnia się ze służby w przypadku nieprzydatności do służby, stwierdzonej w opinii okresowej w służbie przygotowawczej.

Pomocnicze

ustawa o KAS art. 158 § 1 i ust. 2

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

ustawa o KAS art. 276 § 5

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 13 lipca 2017 r. w sprawie służby przygotowawczej w Służbie Celno-Skarbowej art. 25 § ust. 5 pkt 1

Utrzymanie w mocy zaskarżonej oceny okresowej.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania, jeśli miało istotny wpływ na wynik sprawy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa o KAS art. 156 § ust. 1 i ust. 2

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Reguluje opiniowanie okresowe funkcjonariuszy w służbie przygotowawczej.

ustawa o KAS art. 183 § ust. 1

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Terminy zwolnienia ze służby w określonych przypadkach.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki nieważności postępowania.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi uzasadnienia wyroku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Negatywna opinia okresowa, po przejściu procedury odwoławczej, stanowi obligatoryjną przesłankę do zwolnienia funkcjonariusza ze służby przygotowawczej. • Sąd administracyjny nie bada merytorycznej zasadności opinii okresowej, a jedynie jej formalną poprawność i wyczerpanie procedury odwoławczej. • Postępowanie o zwolnienie ze służby jest autonomiczne wobec postępowania opiniującego. • Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących czynnego udziału strony nie zawsze skutkuje uchyleniem decyzji, jeśli nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące wadliwości merytorycznej opinii okresowej i trybu jej sporządzenia. • Zarzuty dotyczące naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu (brak zawiadomienia o wszczęciu, brak możliwości zapoznania się z aktami).

Godne uwagi sformułowania

organ jest zobowiązany zwolnić funkcjonariusza ze służby w razie 'nieprzydatności do służby, stwierdzonej w opinii okresowej w służbie przygotowawczej'. • organ administracji zatrudniający i zwalniający funkcjonariusza w tego typu przypadkach nie ma żadnego wyboru, lecz zobligowany jest podjąć ściśle określone rozstrzygnięcie. • postępowanie dotyczące zwolnienia ze służby jest autonomiczne względem postępowania dotyczącego wydania opinii o przydatności do służby sporządzonej w okresie służby przygotowawczej. • nie można zarzucić organom, że nie wzięły pod uwagę dotychczasowego przebiegu służby funkcjonariusza i tego, że w toku służby przygotowawczej otrzymał trzy pozytywne opinie okresowe w sytuacji, w której, w świetle art. 179 ust. 1 pkt 4 ustawy o KAS, wydanie opinii o nieprzydatności funkcjonariusza do służby jest przesłanką obligatoryjnego zwolnienia go ze służby.

Skład orzekający

Przemysław Szustakiewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Rafał Stasikowski

członek

Kazimierz Bandarzewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obligatoryjności zwolnienia ze służby przygotowawczej na podstawie negatywnej opinii okresowej oraz ograniczeń kontroli sądowej nad opiniami służbowymi w służbach mundurowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy służby przygotowawczej w Służbie Celno-Skarbowej, choć zasady mogą być analogiczne w innych służbach mundurowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy w służbach mundurowych – kryteriów i procedur zwolnienia ze służby przygotowawczej. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy dotyczące opinii służbowych i ich wpływu na dalszą karierę.

Negatywna opinia to koniec kariery w Służbie Celno-Skarbowej? NSA wyjaśnia.

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst