III OSK 5711/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną funkcjonariusza Policji, uznając, że jego zwolnienie ze służby było uzasadnione interesem społecznym, mimo zarzutów o naruszenie procedury i prawa materialnego.
Funkcjonariusz Policji złożył skargę kasacyjną po tym, jak WSA oddalił jego skargę na rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby. Zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących okresu absencji chorobowej oraz nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę za bezzasadną, podkreślając, że interes służby ma pierwszeństwo przed interesem strony, a zarzuty dotyczące naruszenia procedury nie zostały skutecznie wykazane.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez funkcjonariusza Policji, S.B., od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił jego skargę na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji o zwolnieniu ze służby. S.B. zarzucał naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i sądowo-administracyjnego, w tym art. 145 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, kwestionując sposób zaliczania okresu absencji chorobowej do wymaganego 12-miesięcznego okresu od zaprzestania służby, a także naruszenie art. 108 § 1 k.p.a. w zakresie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Skarżący argumentował, że był zdolny do służby i posiadał pozytywne opinie. Naczelny Sąd Administracyjny, związany granicami skargi kasacyjnej, w pierwszej kolejności odniósł się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA nie narusza art. 141 § 4 p.p.s.a., a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. nie zostały prawidłowo powiązane z przepisami p.p.s.a. Sąd podkreślił, że WSA nie stosuje bezpośrednio przepisów k.p.a., lecz kontroluje ich stosowanie przez organ administracji. Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, NSA uznał, że skarżący nie wykazał błędnej wykładni art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji i nie przedstawił własnej, odmiennej interpretacji przepisu. Sąd podkreślił, że niedopuszczalne jest kwestionowanie ustaleń faktycznych za pomocą zarzutu naruszenia prawa materialnego. W kwestii rygoru natychmiastowej wykonalności, NSA potwierdził stanowisko organu i WSA, że interes służby jest nadrzędny nad interesem strony, a zwolnienie ze służby ma na celu zapewnienie prawidłowego funkcjonowania Policji. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako bezzasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji poprzez niewłaściwą wykładnię został uznany za bezzasadny. Sąd nie zakwestionował ustaleń faktycznych organu dotyczących okresu absencji.
Uzasadnienie
NSA nie znalazł podstaw do odmiennej wykładni przepisu, podkreślając, że niedopuszczalne jest kwestionowanie ustaleń faktycznych za pomocą zarzutu naruszenia prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.o. Policji art. 41 § 2 pkt 7
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
Podstawa do zwolnienia funkcjonariusza ze służby w przypadku nieprzerwanej nieobecności trwającej dłużej niż 12 miesięcy.
k.p.a. art. 108 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywatela.
k.p.a. art. 10 § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada oceny dowodów.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez WSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Interes służby ma pierwszeństwo przed interesem strony w kwestii nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego nie zostały prawidłowo powiązane z przepisami p.p.s.a. i nie wykazano ich istotnego wpływu na wynik sprawy. Niedopuszczalne jest kwestionowanie ustaleń faktycznych za pomocą zarzutu naruszenia prawa materialnego.
Odrzucone argumenty
Niewłaściwa wykładnia art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji w zakresie zaliczania okresu absencji chorobowej. Niewłaściwe zastosowanie art. 108 § 1 k.p.a. w zakresie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku WSA. Naruszenie przepisów k.p.a. (art. 7, 10, 77, 80) przez organ administracji, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Godne uwagi sformułowania
interes służby jest interesem nadrzędnym nad interesem strony nie można skutecznie powoływać się na zarzut niewłaściwego zastosowania lub niezastosowania prawa materialnego, o ile równocześnie nie zostaną także skutecznie zakwestionowane ustalenia faktyczne sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko - radcowskim
Skład orzekający
Tamara Dziełakowska
przewodniczący
Małgorzata Masternak - Kubiak
członek
Mariusz Kotulski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia funkcjonariuszy ze służby, znaczenie interesu służby, wymogi formalne skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji i jego absencji chorobowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa administracyjnego – zwolnienia ze służby funkcjonariusza i relacji między interesem służby a prawami jednostki. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i sprawach funkcjonariuszy.
“Czy długotrwała choroba zawsze oznacza koniec służby w Policji? NSA wyjaśnia.”
Sektor
służby mundurowe
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 5711/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-09-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-07-27 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Masternak - Kubiak Mariusz Kotulski /sprawozdawca/ Tamara Dziełakowska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji Hasła tematyczne Policja Sygn. powiązane III SA/Gd 861/20 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2021-03-18 Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 2325 art. 145 § 1lit. a, art. 141 § 4 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2020 poz 360 art. 41 ust. 2 pkt 7 Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj. Dz.U. 2020 poz 256 art. 108 § 1, art. 10 § 1 i 2, art. 81, art. 77 § 1, art. 80, art. 7 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant: asystent sędziego Dominika Daśko po rozpoznaniu w dniu 27 września 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Gd 861/20 sprawy ze skargi S. B. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 18 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Gd 861/20 oddalił skargę S.B. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Komendant Powiatowy Policji w L. rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...], działając w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 7 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360 ze zm., zwana dalej: "Ustawa o Policji") oraz art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; zwana dalej: "k.p.a."), zwolnił st. sierż. S.B. (dalej: "skarżący") ze służby w Policji z dniem [...] kwietnia 2020 r. Wymienionej decyzji organ pierwszej instancji nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Od powyższego rozkazu personalnego S.B. wniósł odwołanie. Rozkazem personalnym z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...], Komendant Wojewódzki Policji w [...] (zwany także: "Komendantem Wojewódzkim"), po rozpatrzeniu odwołania st. sierż. S.B., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 i art. 268a k.p.a., utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...]. S.B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w [...] wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w powołanym wyżej wyroku oddalił skargę S.B. uznając, że zaskarżony rozkaz personalny został wydany zgodnie z prawem. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że wbrew zarzutom skargi, organy podejmując decyzję w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów postępowania, zaś Wojewódzki Komendant w uzasadnieniu decyzji ustosunkował się do podnoszonych przez stronę zarzutów oraz wskazał przesłanki, którymi kierował się przy wydaniu orzeczenia oraz dowody, na których się oparł. Mając na uwadze treść art. 7 k.p.a., który nakazuje uwzględnić interes społeczny i słuszny interes obywatela, organy dokonały ich wyważenia i uzasadniły przyjęcie interesu społecznego, który wynika ze szczególnego charakteru Policji, jako formacji opartej na dyspozycyjności funkcjonariuszy i ich gotowości do wykonywania zadań dla dobra społeczeństwa. Sąd I instancji stwierdził, że nie można uznać, aby doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Nie każde bowiem stwierdzenie naruszenie prawa pozwala Sądowi na uchylenie decyzji w całości lub w części. Unormowanie zawarte w art. 145 § 1 pkt 1 a, b, c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), stanowi o naruszeniu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszeniu prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku powoływania się na naruszenie przepisów prawa, skuteczne podniesienie zarzutów w tym zakresie wymaga wykazania, że powołane naruszenie miało wpływ lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, w świetle poczynionych uwag, nie pozwala na stwierdzenie istnienia takiego rodzaju wadliwości w niniejszej sprawie. Nie można również uznać, aby przywołane przez pełnomocnika skarżącego uchybienia w świetle poczynionych rozważań, taki charakter miały. Organy zbadały istotne okoliczności faktyczne sprawy. Nie naruszyły przy tym podstawowych zasad postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, w tym zasady prawdy obiektywnej (art. 7, art. 75 i art. 77 § 1 k.p.a.) oraz oceniły dowody zgodnie z art. 80 k.p.a. Zdaniem Sądu zgromadzony w sprawie materiał był wystarczający dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Fakt, że skarżący nie zgadza się z oceną i argumentacją organów, nie uzasadnia zarzutu naruszenia prawa w zakresie postępowania. Ponadto, zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. może odnieść skutek tylko wówczas, gdy strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku organy w sposób dostateczny uzasadniły swoje stanowisko, które nie nosi cech dowolności. Przedstawiona w nich argumentacja zasługuje na uwzględnienie, a uzasadnienie faktyczne jest wystarczające dla prawidłowego rozstrzygnięcia. Niewątpliwe nie mamy do czynienia z przekroczeniem granic uznania administracyjnego, ani wpływu wytkniętych uchybień na wynik sprawy. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł S.B., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu: 1. naruszenie art. 145 § 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 41 ust. 2 pkt. 7 ustawy o Policji poprzez jego niewłaściwą wykładnię i uznanie, iż okres 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby nie musi być nieprzerwany, a czas przebywania na urlopie ojcowskim, sprawowania opieki nad zdrowym dzieckiem, wlicza się do czasu absencji z powodu choroby, a w konsekwencji jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji o zwolnieniu, mimo iż funkcjonariusz był zdrowy i zdolny do pełnienia służby, bez rozważenia interesu policjanta i interesu społecznego przemawiającego za pozostawieniem go w służbie tj. gdy w sytuacji w której skarżący ukończył studia wyższe uzyskując tytuł licencjata oraz magistra na wydziałach pedagogicznych o kierunkach edukacji obronnej oraz bezpieczeństwa publicznego i zarządzania kryzysowego, a w toku służby uzyskiwał pozytywne opinie służbowe, nagrody oraz pochwały, a jedyną przesłanką do jego zwolnienia ze służby była absencja chorobowa; 2. naruszenie art. 145 § 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 108 § 1 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy brak było przesłanek wynikających z tego przepisu, który stanowi zamknięty katalog okoliczności uzasadniających nadanie decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności tj. nie było to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony, zaś policjant był zdolny do pełnienia służby, nie został zwolniony dyscyplinarnie i zwolnienie nastąpiło w okresie obowiązywania stanu epidemii na terenie RP nakładającego na policjantów dodatkowe zadania związane z ochroną zdrowia i życia ludności. 3. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się do wszelkich zarzutów podniesionych w skardze, w tym w szczególności do faktu naruszenia przez organ II instancji szeregu przepisów proceduralnych przy wydawaniu zaskarżonej decyzji oraz uchylenie się od dokonania szczegółowej oceny uzasadnienia decyzji w części uznaniowej w tym poprzez pominięcie istotnych okoliczności niniejszej sprawy w tym faktu, iż skarżący spełniał wszelkie wymagania stawiane wobec funkcjonariuszy Policji, był zdolny do służby oraz był gotów ją pełnić, niezdolność do służby nie miała charakteru trwałego, skarżący był funkcjonariuszem z prawie 8-letnim doświadczeniem, a w toku służby uzyskiwał pozytywne opinie służbowe, nagrody oraz pochwały; 4. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.: a) w zw. z art. 10 § 1 i 2 k.p.a. i art. 81 k.p.a. na skutek nieuwzględnienia skargi mimo, iż: - organ II instancji wydał decyzję jedynie w oparciu o dostępne mu dowody bez umożliwienia skarżącemu czynnego udziału postępowaniu oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, w sytuacji w której, organy administracji publicznej są zobowiązane do zapewnienia czynnego udziału strony w taki sposób, by nie miał on charakteru pozornego i mogą odstąpić od tej zasady jedynie w przypadkach wyraźnie wskazanych w ustawie, a które to nie wystąpiły w niniejszej sprawie, - organ II instancji pominął dowody z dokumentów załączone do odwołania na okoliczność poprawy stanu zdrowia na skutek zastosowanego leczenia i przywrócenia sprawności funkcjonariuszowi wcześniej niż przewidywano pierwotnie oraz okresu usprawiedliwionej nieobecności na służbie z powodu problemów z kręgosłupem; b) w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo, iż: - organ II instancji pominął dokumenty przedłożone przez stronę a załączone do odwołania od decyzji oraz podważał w wydanej decyzji wiarygodność dokumentacji lekarskiej lekarza prowadzącego oraz orzeczenia lekarza orzecznika stwierdzającą brak przeciwwskazań do pełnienia służby, - braku przeprowadzenia wnikliwej analizy akt osobowych skarżącego i wydanych w toku służby rozkazów świadczących o pozytywnej opinii służbowej skarżącego, udzielonych nagrodach oraz pochwałach, - organ II instancji uwzględnił jedynie przebieg ostatniego roku służby przy jednoczesnym pominięciu okoliczności, które przemawiałyby za pozostawieniem funkcjonariusza w służbie, tj. faktu, iż skarżący jest funkcjonariuszem z prawie 8-letnim doświadczeniem oraz iż aktualne na dzień wydania decyzji zaświadczenie lekarskie z dnia 10 marca 2020 roku potwierdza zdolność do służby w Policji bez ograniczeń oraz w dniu wydania decyzji skarżący był w pełni zdolny do pełnienia obowiązków służbowych, zaś niezdolność do służby nie miała charakteru trwałego; c) w zw. z naruszeniem art. 7 k.p.a. i wynikającej z tego przepisu zasady prawdy obiektywnej poprzez aprobatę decyzji organu II instancji mimo braku konkretnej i realnie istniejącej przyczyny, dla której dalsze pozostawanie policjanta w służbie nie było możliwe, w sytuacji, w której skarżący spełniał wszelkie wymagania stawiane wobec funkcjonariuszy Policji, był zdolny do służby oraz byt gotów ją pełnić; co skutkowało aprobatą przez WSA wydania decyzji jedynie w oparciu o dokumenty zgromadzone w aktach postępowania tj. zwolnienia lekarskie, ewidencję czasy pracy oraz wnioski/raporty związane z udzieleniem dni wolnych oraz nieuwzględnienie okoliczności, które przemawiałyby za pozostawieniem funkcjonariusza w służbie tj. faktu iż w dniu wydania decyzji skarżący był w pełni zdolny do pełnienia obowiązków służbowych, jest funkcjonariuszem z prawie 8-letnim doświadczeniem i zwolnienie policjanta ze służby w sytuacji, w której nie upłynął nieprzerwany okres 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uwzględnienie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, zasądzenie zwrotu niezbędnych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także rozpoznanie sprawy na rozprawie. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Wojewódzki Policji w [...] wniósł o jej oddalenie i przeprowadzenie rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art.174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji, gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego. Odnosząc się zatem wpierw do zarzutów naruszenia przepisów postępowania stwierdzić należy, że uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie można zarzucić, że nie realizuje ono niezbędnych elementów uzasadnienia określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a., a których zamieszczenie pozwala odtworzyć sposób rozumowania Sądu. Sporządzenie uzasadnienia jest czynnością następczą w stosunku do podjętego rozstrzygnięcia, stąd też tylko w nielicznych sytuacjach naruszenie tej normy prawnej może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej. Pamiętać bowiem należy, że usprawiedliwiony będzie zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a tylko wówczas, gdy pomiędzy tym uchybieniem a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego będzie istniał potencjalny związek przyczynowy. Do sytuacji, w której wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, należy zaliczyć tę, gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2009 r. I OSK 487/08). Co więcej Sąd ma obowiązek zwięzłego przedstawienia stanu sprawy, co obejmuje nie tylko przytoczenie ustaleń dokonanych przez organ administracji publicznej, ale także ich ocenę pod względem zgodności z prawem. Tymczasem te wszystkie elementy znajdują się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, a uzasadnienie części prawnej wyroku jest wystarczające dla uzyskania informacji o przesłankach rozstrzygnięcia. Fakt, że strona skarżąca kasacyjnie nie zgadza się z argumentacją Sądu I instancji zaprezentowaną w uzasadnieniu, nie została nią przekonana, a wręcz uważa ją za błędną nie oznacza eo ipso naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Należy także zwrócić uwagę, iż oczywiście bezpodstawny są zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., gdyż Sąd I instancji nie stosował tych przepisów, a podstawą wyrokowania był art. 151 p.p.s.a. W konsekwencji wskazane, jako naruszone przepisy art. 7 k.p.a., art. 10 § 1 i 2 k.p.a. i art. 81 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. nie zostały prawidłowo powiązane z przepisami prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stosowanymi przez Sąd I instancji. Tymczasem sąd administracyjny nie stosuje wprost przepisów regulujących postępowanie przed organami administracji publicznej, stąd też jego związanie tymi przepisami sprowadza się do obowiązku sformułowania oceny prawnej, czy proces podjęcia decyzji stosowania prawa przez organ administracji był prawidłowy. Nie budzi wątpliwości, że sformułowanie tej oceny wymaga odpowiedzi na szereg pytań, pytań takich samych jak te, na które musi odpowiedzieć organ administracji bezpośrednio stosujący te przepisy. To nie wojewódzki sąd administracyjny stosuje te przepisy, lecz posługuje się nimi jedynie, jako matrycą porównawczą, w celu ustalenia, czy postępowanie organu w tym zakresie jest zgodne z ustalonym porządkiem prawnym. I w uzasadnieniu kontrolowanego wyroku Sąd I instancji dał wyraz swojej argumentacji odnosząc się do całokształtu sprawy i zgromadzonego przez organy administracyjne materiału dowodowego. Uchybienie przez sąd przepisom regulującym postępowanie organów administracji publicznej ma charakter pośredni i wynikać może jedynie z uchybienia przez sąd I instancji wyraźnie wskazanym przepisom p.p.s.a. Oznacza to, że procedując wojewódzki sąd administracyjny nie stosuje przepisów k.p.a., lecz kontroluje, czy postępowanie organów odpowiadało tym przepisom. W konsekwencji zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego skarżący kasacyjnie powinien prawidłowo powiązać je z naruszeniem przez Sąd I instancji odpowiednich przepisów postępowania sądowoadministracyjnego – czego w niniejszej skardze kasacyjnej nie uczynił. W tym kontekście podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że wyjaśniono wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, a materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony w sposób wyczerpujący. Nadto w odniesieniu do powyższego zarzutu należy wskazać, że naruszenie przepisów postępowania może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania skarżący powinien nadto wykazać możliwość istotnego wpływu wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Tymczasem skarżący kasacyjnie, ani w treści zarzutów, ani w uzasadnieniu skargi kasacyjnej (zob. str. 7 uzasadnienia) nie wskazuje postaci naruszenia tych przepisów, ani też nie wykazuje możliwości istotnego wpływu wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Skarga kasacyjna nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej, usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami, sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko - radcowskim (art. 175 § 1 - 3 p.p.s.a). Opiera się on na założeniu, że powierzenie czynności sporządzenia skargi kasacyjnej wykwalifikowanym prawnikom zapewni jej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający Sądowi kasacyjnemu dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia. Ubocznie jedynie zaznaczyć należy, że prawidłowo organ II instancji oparł się na zebranym w sprawie materiale dowodowym. Skarżący kasacyjnie nie wykazał, żadnych innych dowodów i materiałów, które miałyby istotne znaczenie dla oceny stanu faktycznego sprawy. Organ II instancji nie pominął też dowodów z dokumentów, z których wynikał stanu zdrowia skarżącego oraz okres usprawiedliwionej nieobecności na służbie z powodu problemów z kręgosłupem. Nie podważał też wiarygodności dokumentacji lekarskiej lekarza prowadzącego oraz orzeczenia lekarza orzecznika stwierdzającą brak przeciwwskazań do pełnienia służby. Nie pominął także analizy akt osobowych skarżącego, przebiegu jego służby oraz prawie 8-letniego doświadczenia. W konsekwencji nie jest zasadny także zarzut naruszenia art. 41 ust. 2 pkt. 7 ustawy o Policji poprzez jego niewłaściwą wykładnię. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa. Autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jaką wykładnię danego przepisu przyjął sąd I instancji, a następnie jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Tymczasem skarżący kasacyjnie nie wskazał własnej wykładni powołanego przepisu, a jedynie ograniczył się w zasadzie do przytoczenia jego brzmienia. Zatem nie została zaprezentowana odmienna wykładnia art. 41 ust. 2 pkt. 7 ustawy o Policji od tej, którą stosował organ. Samo uzasadnienie zarzutu sprowadza się do zakwestionowania przyjętego w sprawie stanu faktycznego i do jego odmiennej oceny. W związku z tym należy podkreślić, że zgodnie z ugruntowanymi poglądami prezentowanymi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalne jest za pomocą zarzutu naruszenia prawa materialnego kwestionowanie ustaleń faktycznych. Nie można skutecznie powoływać się na zarzut niewłaściwego zastosowania lub niezastosowania prawa materialnego, o ile równocześnie nie zostaną także skutecznie zakwestionowane ustalenia faktyczne, na których oparto skarżone rozstrzygnięcie (zob. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2013 r., I OSK 1171/12, LEX nr 1298298). Próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd pierwszej instancji nie może nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego. Na koniec tej części rozważań należało ustosunkować się do zarzutu naruszenia art. 108 § 1 k.p.a. Organ wskazał, iż nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest uzasadnione interesem społecznym, przez który tu rozumie się interes służby. Intencją tego było niezwłoczne usunięcie skarżącego kasacyjnie ze służby, a to dla umożliwienia właściwego funkcjonowania jednostki Policji, w której służył. Dalsze pozostawanie w służbie ten interes naruszało. Stanowisko to podzielił Sąd I instancji. Podziela je również Naczelny Sąd Administracyjny. Dodać tylko trzeba, że jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 maja 2012 r., sygn. akt I OSK 1892/11 (LEX nr 1219418) rozstrzygnięcie w tej materii organ wydaje w ramach tzw. uznania administracyjnego, ale nie dowolnie, i w zależności od okoliczności sprawy orzeka w kwestii natychmiastowego wdrożenia decyzji w życie. Instytucja przewidziana w art. 108 § 1 k.p.a. ma charakter wyjątku od zasady niewykonywania decyzji nieostatecznych, dlatego przesłanki uzasadniające rygor natychmiastowej wykonalności muszą być poddawane ścisłej wykładni. Omawiany rygor może być nadany decyzji tylko w sytuacji, gdy jest to niezbędne dla ochrony wartości wskazanych w art. 108 § 1 k.p.a. Niezwłoczne wdrożenie decyzji w życie będzie niezbędne wówczas, gdy nie można się obejść w danym czasie istniejącej sytuacji bez natychmiastowego wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym. Wypada jeszcze dodać, że w przekonaniu składu orzekającego Naczelnego Sądu Administracyjnego interes służby jest interesem nadrzędnym nad interesem strony, co wynika z samego tylko sformułowania przepisu, który stanowi o uwzględnieniu interesu społecznego albo wyjątkowo ważnego interesu strony. Zatem w konkurencji obu przesłanek pierwszeństwo ma interes służby. W ramach stosunku służbowego nie ma wszak równości podmiotów. Zwolnienie ze służby nie jest karą też za korzystanie z uprawnień, lecz ma zapewnić prawidłowe działanie Policji. Z tych powodów uprawnioną jest konkluzja, że do naruszenia art. 108 § 1 k.p.a. nie doszło, a organ stosując go nie przekroczył granic uznania administracyjnego. W konsekwencji opisanej wyżej analizy zasadny jest wniosek o niezasadności zarzutów podniesionych w rozpoznawanej skardze kasacyjnej i konkluzja, iż zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI