III OSK 56/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez funkcjonariusza policji K. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jego skargę na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji o zawieszeniu w czynnościach służbowych. Policjant został zawieszony na okres trzech miesięcy w związku z przedstawieniem mu przez prokuratora zarzutów popełnienia przestępstwa oszustwa na podstawie art. 286 § 1 Kodeksu karnego. K. S. kwestionował zasadność zawieszenia, argumentując, że postępowanie karne nie zostało wszczęte, ponieważ nie ogłoszono mu postanowienia o przedstawieniu zarzutów ani nie przesłuchano w charakterze podejrzanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że art. 39 ust. 1 ustawy o Policji, który stanowi podstawę zawieszenia, jest przepisem prawa administracyjnego, a jego celem jest natychmiastowe odsunięcie od służby osób podejrzanych o popełnienie przestępstw. Sąd I instancji podkreślił, że nie jest rolą organu administracji badanie prawidłowości czynności procesowych organu ścigania. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując skargę kasacyjną, skupił się na zarzucie naruszenia art. 39 ust. 1 ustawy o Policji poprzez błędną wykładnię, polegającą na utożsamieniu wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutu z wszczęciem postępowania karnego. Sąd NSA, odwołując się do przepisów procedury karnej (art. 71 § 1 K.p.k., art. 313 § 1 K.p.k.) oraz orzecznictwa, stwierdził, że wszczęcie postępowania karnego przeciwko osobie może nastąpić już z chwilą sporządzenia postanowienia o przedstawieniu zarzutów, nawet jeśli nie zostało ono od razu ogłoszone i nie przeprowadzono przesłuchania podejrzanego. Sąd podkreślił cel przepisu o zawieszeniu – natychmiastowe odsunięcie od służby – oraz odmienność reżimów prawnych procedury karnej i prawa administracyjnego. NSA podzielił pogląd, że na gruncie ustawy o Policji pojęcie "wydania" postanowienia o przedstawieniu zarzutów może być utożsamione z "sporządzeniem" tego postanowienia, a organ Policji nie ma obowiązku badania prawidłowości czynności procesowych prokuratury. W związku z tym skarga kasacyjna została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'wszczęcie postępowania karnego' na potrzeby zawieszenia funkcjonariusza Policji w czynnościach służbowych oraz relacja między prawem administracyjnym a procedurą karną w tym kontekście.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji i jego zawieszenia, ale może mieć szersze zastosowanie do interpretacji podobnych przepisów w innych służbach mundurowych lub w kontekście innych postępowań administracyjnych powiązanych z postępowaniem karnym.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wydanie przez prokuratora postanowienia o przedstawieniu zarzutów jest równoznaczne z wszczęciem postępowania karnego w rozumieniu art. 39 ust. 1 ustawy o Policji, uzasadniającym zawieszenie funkcjonariusza w czynnościach służbowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wydanie przez prokuratora postanowienia o przedstawieniu zarzutów jest równoznaczne z wszczęciem postępowania karnego przeciwko funkcjonariuszowi w rozumieniu art. 39 ust. 1 ustawy o Policji, co uzasadnia jego zawieszenie w czynnościach służbowych.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że celem art. 39 ust. 1 ustawy o Policji jest natychmiastowe odsunięcie od służby osób podejrzanych o popełnienie przestępstw. Sąd podkreślił, że przepisy procedury karnej dotyczące wszczęcia postępowania (w tym wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów) mogą być stosowane w kontekście prawa administracyjnego, uwzględniając specyfikę służby. NSA podzielił pogląd, że już sporządzenie postanowienia o przedstawieniu zarzutów, nawet przed jego ogłoszeniem i przesłuchaniem podejrzanego, może być uznane za wszczęcie postępowania karnego w rozumieniu ustawy o Policji.
Przepisy (23)
Główne
u.o.P. art. 39 § ust. 1
Ustawa o Policji
Wszczęcie postępowania karnego przeciwko funkcjonariuszowi, rozumiane jako wydanie przez prokuratora postanowienia o przedstawieniu zarzutów, stanowi podstawę do jego zawieszenia w czynnościach służbowych.
Pomocnicze
u.o.P. art. 39a § ust. 1 pkt 6 lit. c
Ustawa o Policji
u.o.P. art. 39b § ust. 1
Ustawa o Policji
u.o.P. art. 39c § ust. 3
Ustawa o Policji
u.o.P. art. 124 § ust. 1
Ustawa o Policji
k.k. art. 286 § § 1
Kodeks karny
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.P. art. 39c § ust. 1 pkt 3, ust. 4 i 5
Ustawa o Policji
u.o.P. art. 41 § ust. 2 pkt 5
Ustawa o Policji
u.o.P. art. 45 § ust. 1
Ustawa o Policji
k.p.a. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.P. art. 39d § pkt 3
Ustawa o Policji
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 313 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy sporządzenia postanowienia o przedstawieniu zarzutów.
k.p.a. art. 314
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 71 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Definiuje pojęcie podejrzanego w postępowaniu karnym.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
u.o.P. art. 25 § ust. 1
Ustawa o Policji
Wymóg nieposzlakowanej opinii dla policjanta.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 39 ust. 1 ustawy o Policji poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wydanie przez Prokuratora postanowienia o przedstawieniu zarzutu jest równoznaczne z wszczęciem postępowania karnego przeciwko funkcjonariuszowi.
Godne uwagi sformułowania
Tylko osoba o nieposzlakowanej opinii może być policjantem. • Nie jest rolą organu administracji badanie prawidłowości i skuteczności czynności procesowych podejmowanych przez organ ścigania. • Przenoszenie [uregulowań procedury karnej] in extenso na inny grunt, zwłaszcza obecnie rozpoznawanej sprawy, nie jest poprawne. • Wykładnia tych pojęć nie jest jednolita, bo też nie są one jednoznacznie sformułowane, zwłaszcza gdy bada się ich wzajemny kontekst.
Skład orzekający
Olga Żurawska - Matusiak
przewodniczący
Mariusz Kotulski
sprawozdawca
Wojciech Jakimowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'wszczęcie postępowania karnego' na potrzeby zawieszenia funkcjonariusza Policji w czynnościach służbowych oraz relacja między prawem administracyjnym a procedurą karną w tym kontekście."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji i jego zawieszenia, ale może mieć szersze zastosowanie do interpretacji podobnych przepisów w innych służbach mundurowych lub w kontekście innych postępowań administracyjnych powiązanych z postępowaniem karnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego na styku prawa karnego i administracyjnego, które ma bezpośrednie przełożenie na sytuację funkcjonariuszy publicznych. Pokazuje, jak interpretacja przepisów może wpływać na prawa i obowiązki obywateli.
“Czy samo postanowienie prokuratora o zarzutach wystarczy, by policjant stracił pracę? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.