Orzeczenie · 2025-05-13

III OSK 544/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-05-13
NSAAdministracyjneŚredniansa
szkolnictwo wyższeuchwała senatukomisja wyborczakontrola sądowaautonomia uczelniakty wewnętrzneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiskarżący kasacyjnyodrzucenie skargi

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez A.B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, które odrzuciło skargę na uchwałę Senatu Akademii w sprawie powołania uczelnianej komisji wyborczej. Sąd pierwszej instancji uznał, że uchwała ta ma charakter wewnętrzny i nie podlega kontroli sądów administracyjnych, powołując się na autonomię uczelni i brak podstawy prawnej do zaskarżenia tego typu aktu. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie prawa procesowego, twierdząc, że uchwała narusza jego uprawnienia studenckie. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, oddalił skargę kasacyjną. Sąd potwierdził, że uczelnie wyższe są zakładami administracyjnymi, a ich wewnętrzne akty, takie jak uchwała o powołaniu komisji wyborczej, nie są zaskarżalne do sądów administracyjnych, chyba że mają charakter zewnętrzny i rozstrzygają o prawach lub obowiązkach wynikających z przepisów prawa. Sąd podkreślił, że w przypadku naruszenia prawa na uczelni, właściwym trybem jest zwrócenie się do ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego o podjęcie działań nadzorczych. W związku z tym, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie dopuszczalności kontroli sądowej nad aktami uczelni wyższych oraz zakresu autonomii uczelni.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały Senatu dotyczącej powołania komisji wyborczej; ogólne zasady dotyczące aktów wewnętrznych uczelni.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała Senatu uczelni w sprawie powołania uczelnianej komisji wyborczej stanowi akt lub czynność podlegającą kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała Senatu uczelni w sprawie powołania uczelnianej komisji wyborczej ma charakter wewnętrzny i nie podlega kontroli sądów administracyjnych, ponieważ nie jest decyzją administracyjną ani innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Uzasadnienie

Uczelnia wyższa jest zakładem administracyjnym, a jej wewnętrzne akty, takie jak uchwała o powołaniu komisji wyborczej, nie kształtują bezpośrednio praw i obowiązków wynikających z przepisów prawa w sposób władczy i jednostronny. Kontroli sądów administracyjnych podlegają akty zewnętrzne lub decyzje administracyjne wydane na podstawie przepisów prawa. W przypadku naruszenia prawa na uczelni, właściwym trybem jest nadzór ministra.

Czy student może zaskarżyć uchwałę Senatu uczelni dotyczącą organizacji wewnętrznej, jeśli uważa, że narusza ona jego uprawnienia studenckie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli uchwała ma charakter wewnętrzny i nie rozstrzyga o prawach lub obowiązkach wynikających z przepisów prawa w sposób władczy i jednostronny, nie podlega ona kontroli sądów administracyjnych. Student powinien skorzystać z drogi nadzoru ministra.

Uzasadnienie

Uchwały wewnętrzne uczelni, nawet jeśli dotyczą studentów, nie są bezpośrednio zaskarżalne do sądu administracyjnego. Prawo do kontroli sądowej jest ograniczone do przypadków wyraźnie przewidzianych w ustawie, co wynika z autonomii uczelni. W przypadku wątpliwości co do zgodności z prawem działań uczelni, student powinien zwrócić się do organu nadzoru.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od postanowienia WSA w Łodzi o odrzuceniu skargi na uchwałę Senatu Akademii w przedmiocie powołania uczelnianej komisji wyborczej.

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, obejmujący inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do odrzucenia skargi, gdy przedmiot zaskarżenia nie jest aktem lub czynnością podlegającą kontroli sądu administracyjnego.

Pomocnicze

p.s.w.n. art. 72 § ust. 3

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Przykład sytuacji, w której uczelnia orzeka w drodze decyzji administracyjnej (odmowa przyjęcia na studia).

p.s.w.n. art. 426

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Określa kompetencje ministra w zakresie nadzoru nad uczelniami w zakresie zgodności ich działania z przepisami prawa.

p.s.w.n. art. 427 § ust. 2 pkt 1

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Kompetencja ministra do kontroli każdego aktu podejmowanego przez organ uczelni w ramach nadzoru.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Senatu uczelni w sprawie powołania komisji wyborczej jest aktem wewnętrznym uczelni, niepodlegającym kontroli sądów administracyjnych. • Autonomia uczelni ogranicza możliwość zaskarżania jej wewnętrznych rozstrzygnięć do sądów administracyjnych, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. • W przypadku naruszenia prawa na uczelni, właściwym trybem jest zwrócenie się do ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego o podjęcie działań nadzorczych.

Odrzucone argumenty

Uchwała Senatu uczelni narusza uprawnienia studenta wynikające z przepisów prawa. • Uchwała Senatu uczelni jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

Godne uwagi sformułowania

Uczelnia wyższa jest podmiotem działającym w formie zakładu administracyjnego. • Istotę władztwa zakładowego stanowi zakres upoważnień dla organów zakładu do jednostronnego kształtowania stosunków prawnych z użytkownikami zakładu. • Akty zakładowe wewnętrzne nie podlegają reżimowi Kodeksu postępowania administracyjnego i nie są bezpośrednio zaskarżalne do sądu administracyjnego. • Kognicji sądów administracyjnych podlegają tylko decyzje organów uczelni mające wyraźną podstawę prawną w przepisach p.s.w.n. • Nie każdy przejaw działalności organów uczelni podlega kontroli sądowej.

Skład orzekający

Mirosław Wincenciak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności kontroli sądowej nad aktami uczelni wyższych oraz zakresu autonomii uczelni."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały Senatu dotyczącej powołania komisji wyborczej; ogólne zasady dotyczące aktów wewnętrznych uczelni.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii granicy między autonomią uczelni a kontrolą sądową nad jej działaniami, co jest istotne dla środowiska akademickiego i prawników zajmujących się prawem administracyjnym.

Czy uchwała Senatu uczelni może być zaskarżona do sądu? NSA wyjaśnia granice kontroli sądowej nad autonomią akademicką.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst