III OSK 511/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Stowarzyszenia na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił postanowienie Ministra Edukacji i Nauki o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie uchylenia statutu Szkoły Podstawowej im. [...]. Stowarzyszenie wniosło o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu uchylenia postanowień statutu sprzecznych z prawem oraz o dopuszczenie do udziału w tym postępowaniu. Kurator Oświaty odmówił wszczęcia postępowania, a Minister utrzymał tę decyzję w mocy. WSA uchylił postanowienia organów, uznając, że organ nie może odmówić wszczęcia postępowania, które leży w jego wyłącznej kompetencji. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, oddalił ją, stwierdzając, że zaskarżony wyrok WSA, mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. NSA wyjaśnił, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące udziału organizacji społecznych (art. 31 KPA) mają zastosowanie do postępowań wszczynanych na podstawie art. 114 Prawa oświatowego. Organ pierwszej instancji powinien był rozpoznać wniosek Stowarzyszenia w formie postanowienia, oceniając jego zasadność pod kątem celów statutowych i interesu społecznego. NSA podkreślił, że błędne uzasadnienie WSA nie stanowiło podstawy do uchylenia jego wyroku, gdyż rozstrzygnięcie o uchyleniu postanowień organów było zasadne. Sąd odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego z uwagi na szczególnie uzasadniony przypadek, wskazując, że przyczyną postępowania kasacyjnego było wadliwe uzasadnienie orzeczenia WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów KPA dotyczących udziału organizacji społecznych w postępowaniach administracyjnych, w szczególności w sprawach dotyczących uchylania statutów szkół.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku organizacji społecznej o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie uchylenia statutu szkoły, z uwzględnieniem przepisów Prawa oświatowego i KPA.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organizacja społeczna może żądać wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie uchylenia statutu szkoły lub jego postanowień na podstawie art. 31 KPA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy KPA dotyczące udziału organizacji społecznych mają zastosowanie do postępowań w przedmiocie uchylenia statutu szkoły na podstawie art. 114 Prawa oświatowego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że przepisy KPA, w tym art. 31, znajdują zastosowanie do postępowań w przedmiocie uchylenia statutu szkoły, ponieważ Prawo oświatowe nie zawiera regulacji wyłączających ich stosowanie, a samo postępowanie kończy się decyzją administracyjną i przewiduje środek odwoławczy.
Czy organ administracji publicznej może wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem organizacji społecznej na podstawie art. 31 KPA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ administracji publicznej jest zobowiązany wydać postanowienie rozstrzygające o żądaniu organizacji społecznej, czy to o wszczęciu postępowania, czy o odmowie jego wszczęcia.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że w sytuacji, gdy organizacja społeczna składa wniosek o wszczęcie postępowania, organ administracji publicznej ma obowiązek wydać postanowienie o wszczęciu postępowania lub o odmowie jego wszczęcia, oceniając żądanie pod kątem celów statutowych i interesu społecznego.
Czy WSA błędnie zinterpretował przepisy KPA, uchylając postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego?
Odpowiedź sądu
Tak, WSA błędnie zinterpretował przepisy KPA, jednak jego wyrok, mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu, ponieważ postanowienia organów były niezgodne z prawem.
Uzasadnienie
NSA uznał, że uzasadnienie WSA było wadliwe w zakresie oceny możliwości odmowy wszczęcia postępowania, ale samo rozstrzygnięcie o uchyleniu postanowień organów było zasadne. NSA wskazał, że organ pierwszej instancji powinien był rozpoznać wniosek Stowarzyszenia zgodnie z art. 31 KPA.
Przepisy (9)
Główne
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.o. art. 114
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe
k.p.a. art. 31 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu, lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie.
k.p.a. art. 31 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 207 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy KPA dotyczące udziału organizacji społecznych mają zastosowanie do postępowań w przedmiocie uchylenia statutu szkoły na podstawie art. 114 Prawa oświatowego. • Organ administracji publicznej jest zobowiązany wydać postanowienie rozstrzygające o żądaniu organizacji społecznej, czy to o wszczęciu postępowania, czy o odmowie jego wszczęcia.
Odrzucone argumenty
WSA błędnie zinterpretował przepisy KPA, uznając, że organ nie może odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem organizacji społecznej.
Godne uwagi sformułowania
zaskarżony wyrok mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu • organ nie tylko nie musi, ale wręcz nie może odmawiać komukolwiek wszczynania takiego postępowania • organ pierwszej instancji powinien zatem procesowo ustosunkować się do wniosku skarżącego kasacyjnie Stowarzyszenia uwzględniając wykładnię przepisów zaprezentowaną przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Skład orzekający
Małgorzata Masternak - Kubiak
przewodniczący
Paweł Mierzejewski
sprawozdawca
Teresa Zyglewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA dotyczących udziału organizacji społecznych w postępowaniach administracyjnych, w szczególności w sprawach dotyczących uchylania statutów szkół."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku organizacji społecznej o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie uchylenia statutu szkoły, z uwzględnieniem przepisów Prawa oświatowego i KPA.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawem organizacji społecznych do inicjowania postępowań administracyjnych i ich udziału w nich, co ma znaczenie praktyczne dla wielu organizacji.
“Czy organizacje społeczne mogą wpływać na uchylanie statutów szkół? NSA wyjaśnia zasady postępowania administracyjnego.”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.