III OSK 510/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wyższej Szkoły Sportu [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę uczelni na uchwałę Prezydium Polskiej Komisji Akredytacyjnej (PKA) z dnia 9 czerwca 2022 r. w przedmiocie negatywnej oceny programowej kierunku sport. Sąd pierwszej instancji uznał, że uchwała PKA nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 P.p.s.a., a zatem skarga była niedopuszczalna. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podzielił to stanowisko. Sąd wyjaśnił, że PKA jest organem powołanym do ewaluacji jakości szkolnictwa wyższego. W przypadku uczelni nieposiadających odpowiedniej kategorii naukowej, negatywna ocena programowa PKA skutkuje wszczęciem przez ministra właściwego postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na utworzenie kierunku studiów. Uchwała PKA ma w tym kontekście charakter opinii, a nie aktu administracyjnego wywołującego bezpośrednie skutki prawne. Uczelnia będzie mogła kwestionować ustalenia PKA dopiero w ramach postępowania administracyjnego prowadzonego przez ministra. NSA podkreślił, że postępowanie uchwałodawcze PKA nie jest postępowaniem administracyjnym, a sama uchwała nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach uczelni w sposób władczy. W związku z tym, skarga kasacyjna została oddalona jako niezasadna, a postanowienie WSA o odrzuceniu skargi uznano za prawidłowe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie zakresu kontroli sądów administracyjnych nad uchwałami organów opiniodawczych, w szczególności Polskiej Komisji Akredytacyjnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji oceny programowej kierunków studiów przez PKA i jej braku bezpośredniego wpływu na prawa i obowiązki uczelni w rozumieniu przepisów P.p.s.a.
Zagadnienia prawne (1)
Czy uchwała Prezydium Polskiej Komisji Akredytacyjnej w przedmiocie negatywnej oceny programowej kierunku studiów jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającym kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała PKA w przedmiocie negatywnej oceny programowej nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 P.p.s.a. i nie podlega kontroli sądu administracyjnego.
Uzasadnienie
PKA pełni funkcję opiniodawczą dla ministra właściwego ds. szkolnictwa wyższego. Negatywna ocena programowa nie wywołuje bezpośrednich skutków prawnych dla uczelni, a jedynie stanowi podstawę do wszczęcia przez ministra postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na prowadzenie studiów. Uchwała PKA nie ma charakteru władczego rozstrzygnięcia o prawach i obowiązkach uczelni.
Przepisy (15)
Główne
P.p.s.a. art. 3 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Definiuje akty i czynności podlegające kontroli sądu administracyjnego. Uchwała PKA nie mieści się w tym katalogu.
P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1 i § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do odrzucenia skargi w przypadku niedopuszczalności.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania NSA.
P.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania NSA.
Pomocnicze
ustawa art. 245 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Podstawa wydania uchwały przez PKA.
ustawa art. 258 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Zakres zadań PKA, w tym ocena programowa.
ustawa art. 258 § ust. 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Podstawa wszczęcia postępowania w sprawie oceny programowej.
ustawa art. 53 § ust. 7-9
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Określa uczelnie, których negatywna ocena programowa nie skutkuje automatycznym cofnięciem pozwolenia.
ustawa art. 426 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Określa organ nadzoru nad uczelniami.
ustawa art. 54 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Podstawa uzyskania pozwolenia na utworzenie studiów przez uczelnię.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia zaskarżonego aktu lub czynności.
P.p.s.a. art. 3 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądów administracyjnych.
P.p.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres i cel postępowania sądowoadministracyjnego.
P.p.s.a. art. 203
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Nie ma zastosowania do postanowień kończących postępowanie.
P.p.s.a. art. 204
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Nie ma zastosowania do postanowień kończących postępowanie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała PKA w przedmiocie oceny programowej nie jest aktem administracyjnym podlegającym kontroli sądu administracyjnego, ponieważ PKA pełni funkcję opiniodawczą, a uchwała nie wywołuje bezpośrednich skutków prawnych dla uczelni.
Odrzucone argumenty
Uchwały PKA, zwłaszcza po wejściu w życie nowej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, powinny być uznawane za akty administracyjne, ponieważ negatywna ocena programowa bezpośrednio oddziałuje na prawa i obowiązki uczelni (konieczność zaprzestania prowadzenia kierunku).
Godne uwagi sformułowania
uchwała PKA nie mieści się w katalogu aktów publicznoprawnych, mogących być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego • PKA nie jest organem nadzoru nad uczelniami, ani nawet organem administracji publicznej • uchwała PKA stanowi jedynie wynik kontroli, który wskazuje wyłącznie określone uchybienia oraz dokonuje ustaleń faktycznych, a tym samym nie dotyczy przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia bądź obowiązku, wynikających z przepisów prawa • PKA jest tu bowiem wyłącznie instytucją opiniodawczą dla ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego, pełniącą w postępowaniu rolę swego rodzaju instytucjonalnego biegłego, oceniającego jakość kształcenia na studiach.
Skład orzekający
Przemysław Szustakiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Masternak-Kubiak
sędzia
Małgorzata Pocztarek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu kontroli sądów administracyjnych nad uchwałami organów opiniodawczych, w szczególności Polskiej Komisji Akredytacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji oceny programowej kierunków studiów przez PKA i jej braku bezpośredniego wpływu na prawa i obowiązki uczelni w rozumieniu przepisów P.p.s.a.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego w kontekście działalności organów opiniodawczych w szkolnictwie wyższym. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i prawem o szkolnictwie wyższym.
“Czy uchwała o negatywnej ocenie studiów może trafić do sądu? NSA wyjaśnia granice kontroli sądowej.”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.