III OSK 5098/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T. K. i H. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, który oddalił ich skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla budowy farmy fotowoltaicznej o mocy do 1 MW. Skarżący kasacyjnie podnieśli szereg zarzutów, w tym naruszenie art. 64e p.p.s.a. przez WSA w Kielcach, który miał przekroczyć granice rozstrzygania sprzeciwu, a także naruszenie art. 142 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 141 § 2 p.p.s.a. przez brak doręczenia im wyroku WSA z poprzedniego etapu postępowania. Zarzucano również naruszenie Konstytucji RP oraz przepisów k.p.a. dotyczących ustaleń faktycznych, w tym odległości od zabudowań, natężenia hałasu i pola elektromagnetycznego, a także wadliwe powołanie podstawy prawnej w decyzji organu I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem wysoce sformalizowanym i wymaga precyzyjnego przyporządkowania zarzutów do podstaw kasacyjnych. W odniesieniu do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, NSA stwierdził, że nawet jeśli doszło do pewnych uchybień proceduralnych, nie miały one istotnego wpływu na wynik sprawy. W szczególności, sąd uznał, że skarżący nie mogli być uczestnikami postępowania wszczętego sprzeciwem inwestora, co wykluczało zarzut braku doręczenia im wyroku. Kwestie hałasu i pola elektromagnetycznego uznano za niezasadne lub przedwczesne do oceny na tym etapie. Błędne powołanie podstawy prawnej w decyzji organu I instancji również nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż przedsięwzięcie i tak kwalifikowało się jako mogące znacząco oddziaływać na środowisko na gruncie obowiązujących przepisów. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących postępowania w sprawach sprzeciwu od decyzji kasacyjnej, dopuszczalności zarzutów dotyczących wadliwości poprzednich orzeczeń w skardze kasacyjnej, a także ocena wpływu uchybień proceduralnych na wynik sprawy.
Dotyczy specyficznego trybu postępowania (sprzeciw od decyzji kasacyjnej) oraz specyfiki spraw środowiskowych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprzeciw od decyzji, może przekroczyć granice rozstrzygania ustalone dla tego trybu postępowania, a jeśli tak, czy późniejszy sąd jest związany tym rozstrzygnięciem?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd rozpoznający sprzeciw nie powinien przekraczać granic tego trybu. Jednakże, jeśli sąd pierwszej instancji oceni zgromadzony materiał dowodowy jako kompletny i wystarczający do wydania decyzji merytorycznej, a następnie uchyli decyzję organu, późniejszy sąd rozpoznający skargę kasacyjną może uznać tę ocenę za prawidłową.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że sąd rozpoznający sprzeciw ma prawo wskazywać na braki materiału dowodowego, ale także ocenić jego kompletność. W sytuacji, gdy WSA w wyroku ze sprzeciwu uznał materiał dowodowy za kompletny i uchylił decyzję SKO, późniejszy sąd rozpoznający skargę kasacyjną może podzielić tę ocenę, uznając ją za akceptację materiału dowodowego przez organ pierwszej instancji.
Czy w postępowaniu wszczętym sprzeciwem od decyzji kasacyjnej, skarżący (niebędący stroną wnoszącą sprzeciw) powinni być zawiadamiani o jego wniesieniu i otrzymywać korespondencję z tego postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z przepisami p.p.s.a. dotyczącymi sprzeciwu od decyzji, w postępowaniu tym uczestniczy tylko strona wnosząca sprzeciw oraz organ administracji publicznej. Inni uczestnicy postępowania, w tym skarżący, nie biorą udziału w tym postępowaniu.
Uzasadnienie
NSA powołując się na art. 64b § 1 i 3 p.p.s.a. oraz art. 33 § 3 p.p.s.a. wyjaśnił, że postępowanie wszczęte sprzeciwem od decyzji jest ograniczone do strony wnoszącej sprzeciw i organu. Wyłączenie od udziału w postępowaniu obejmuje zarówno uczestników na prawach strony, jak i innych uczestników. W związku z tym, skarżący nie mogli być zawiadamiani o wniesieniu sprzeciwu ani otrzymywać korespondencji z tego postępowania.
Czy wadliwe powołanie w decyzji organu pierwszej instancji nieobowiązującego przepisu prawa (rozporządzenia) stanowi naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli mimo wadliwego powołania przepisu, kwalifikacja przedsięwzięcia jako mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko jest prawidłowa na gruncie obowiązujących przepisów, to takie naruszenie nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy.
Uzasadnienie
NSA uznał, że choć organ I instancji wadliwie powołał nieobowiązujące rozporządzenie, to planowane przedsięwzięcie (farma fotowoltaiczna o powierzchni 2,12 ha na obszarze chronionego krajobrazu) bezspornie przekraczało limit powierzchni pozwalający na zakwalifikowanie go do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, zarówno na gruncie starego, jak i nowego rozporządzenia. Tym samym, błędne powołanie podstawy prawnej nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Czy zarzuty dotyczące odległości od zabudowań, natężenia hałasu i pola elektromagnetycznego, oparte na twierdzeniach hipotetycznych i niepotwierdzone dowodami, mogą stanowić podstawę do uchylenia decyzji?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli zarzuty są hipotetyczne, niepoparte dowodami (np. opinią biegłego) na etapie postępowania administracyjnego, a kwestie oddziaływania akustycznego i pola elektromagnetycznego mogą być monitorowane po uruchomieniu farmy, to takie zarzuty są niezasadne i przedwczesne.
Uzasadnienie
NSA uznał zarzut dotyczący odległości za nieistotny, gdyż oddziaływanie farmy mieści się w granicach działki inwestycyjnej. Zarzut dotyczący hałasu został uznany za niezasadny, ponieważ Karta Informacyjna Przedsięwzięcia nie wykazała przekroczenia norm, a zarzuty skarżących miały charakter hipotetyczny. Kwestie oddziaływania akustycznego i pola elektromagnetycznego mogą być badane po uruchomieniu farmy.
Przepisy (29)
Główne
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 64e
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64b § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 142 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądach administracyjnymi
p.p.s.a. art. 78
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 78
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 176
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 174 § pkt. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 33
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2019 poz. 1839 art. 3 § ust. 1 pkt 54
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
u.o.p. art. 6 § ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
u.o.p. art. 6 § ust. 1 pkt 1 – 3
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Dz.U. 2010 nr 213 poz. 1397 art. 3 § ust. 1 pkt 52
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
u.o.p. art. 6 § ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak istotnego wpływu stwierdzonych uchybień proceduralnych na wynik sprawy. • Prawidłowość oceny materiału dowodowego przez sąd pierwszej instancji. • Skarżący nie byli stroną w postępowaniu ze sprzeciwu, co wyklucza zarzut braku doręczenia im wyroku. • Kwalifikacja przedsięwzięcia jako mogącego znacząco oddziaływać na środowisko była prawidłowa na gruncie obowiązujących przepisów, mimo wadliwego powołania podstawy prawnej.
Odrzucone argumenty
Rażące naruszenie art. 64e p.p.s.a. przez WSA w Kielcach. • Rażące naruszenie art. 142 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 2 p.p.s.a. przez brak doręczenia wyroku WSA z 28 maja 2020 r. • Naruszenie art. 78 i 176 Konstytucji RP przez związanie sądu orzeczeniem co do istoty sprawy z poprzedniego wyroku. • Obraza przepisów postępowania (art. 7 i 77 k.p.a.) w zakresie ustaleń dotyczących odległości, hałasu i pola elektromagnetycznego. • Naruszenie art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a. przez przywołanie nieobowiązującego przepisu.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. • Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. • Skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym wysoce sformalizowanym. • Dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący kasacyjnie wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia. • Błędne zacytowanie w decyzji podstawy prawnej, nie uzasadnia jeszcze ani stwierdzenia nieważności tejże decyzji ani nawet jej uchylenia jeśli odpowiada ona prawu tzn. tym przepisom, które obowiązują i które w konkretnym przypadku mają zastosowanie.
Skład orzekający
Rafał Stasikowski
przewodniczący
Sławomir Wojciechowski
sprawozdawca
Ireneusz Dukiel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania w sprawach sprzeciwu od decyzji kasacyjnej, dopuszczalności zarzutów dotyczących wadliwości poprzednich orzeczeń w skardze kasacyjnej, a także ocena wpływu uchybień proceduralnych na wynik sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania (sprzeciw od decyzji kasacyjnej) oraz specyfiki spraw środowiskowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a także kwestii środowiskowych związanych z farmami fotowoltaicznymi, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.
“NSA rozstrzyga: Czy błędy proceduralne w sądzie mogą unieważnić decyzję środowiskową?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.