III OSK 4964/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku Związku Zawodowego Pracowników [...] o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej składników wynagrodzeń pracowników Urzędu Miasta Olsztyna na dzień 31 grudnia 2019 r. Organy administracji (Prezydent O. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O.) odmówiły udostępnienia informacji, uznając ją za informację przetworzoną, która wymaga wykazania szczególnego interesu publicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę związku zawodowego, podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji. Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały w sposób należyty, iż żądane informacje mają charakter przetworzony. Podkreślono, że organy jedynie 'wskazały' czynności, które miałyby być potrzebne do przygotowania informacji, zamiast 'wykazać' je dowodami. NSA zwrócił uwagę, że informacje o wynagrodzeniach pracowników są zazwyczaj informacją prostą, a ich przygotowanie w formie tabelarycznej, nawet dla 640 pracowników, niekoniecznie musi oznaczać informację przetworzoną, chyba że wymagałoby to nadzwyczajnych, pracochłonnych czynności. Sąd wskazał na potrzebę wykazania konkretnych nakładów pracy i środków, a także na wątpliwości wynikające z faktu, że podobne informacje były wcześniej udostępniane bez kwalifikowania ich jako przetworzone. NSA podkreślił również naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących zbierania i rozważania materiału dowodowego oraz wymogów formalnych uzasadnienia decyzji (brak wskazania dowodów, brak wskazania osób decyzyjnych). Sąd uchylił zaskarżony wyrok i decyzje, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, który ma zastosować się do oceny prawnej NSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że organy administracji muszą wykazać dowodami, a nie tylko wskazać, że informacja publiczna jest przetworzona. Podkreślenie, że informacje o wynagrodzeniach są zazwyczaj informacją prostą. Wymogi formalne uzasadnień decyzji odmownych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wynagrodzenia, ale zasady dotyczące wykazywania przetworzenia informacji i wymogów formalnych decyzji są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (4)
Czy informacje dotyczące składników wynagrodzeń pracowników urzędu, przedstawione w formie tabelarycznej, stanowią informację publiczną przetworzoną, czy prostą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Informacje dotyczące wynagrodzenia pracownika mają charakter informacji prostych, gdyż zestawienia kwot wynagrodzeń dla poszczególnych pracowników są sporządzane dla celów płacowych co miesiąc. Dopiero konieczność sporządzenia informacji według specyficznych kryteriów podanych przez wnioskodawcę, wyodrębnienia tylko niektórych składników i wskazania ich powiązania z konkretnym wydziałem/stanowiskiem, przy uwzględnieniu dużej liczby pracowników, może spowodować zakwalifikowanie informacji jako przetworzonej.
Uzasadnienie
NSA uznał, że organy administracji nie wykazały, iż żądane informacje o wynagrodzeniach są przetworzone. Organy jedynie 'wskazały' czynności potrzebne do ich przygotowania, zamiast 'wykazać' je dowodami. Informacje o wynagrodzeniach są zazwyczaj proste, a ich przygotowanie nie powinno wymagać nadzwyczajnych nakładów, chyba że zostanie to udowodnione.
Czy organ administracji prawidłowo ustalił stan faktyczny dotyczący możliwości przygotowania żądanej informacji publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy administracji zaniechały zebrania i rozważenia całego materiału dowodowego, opierając się na niepopartych dowodami twierdzeniach o konieczności przetworzenia informacji.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że organy nie uwzględniły faktu istnienia listy płac za grudzień 2019 r., która już zawierała wnioskowane dane, ani nie wykazały, dlaczego system informatyczny nie pozwala na ich wyodrębnienie. Brak było również dowodów na pracochłonność czynności.
Czy uzasadnienie decyzji organów administracji spełnia wymogi formalne dotyczące wskazania dowodów i podstaw faktycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienia decyzji nie zawierały wskazania dowodów, na których oparły się ustalenia organów co do pracochłonności przygotowania informacji, co uniemożliwiało kontrolę ich zasadności.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że decyzje nie spełniały wymogów art. 107 § 3 k.p.a. i art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p., ponieważ nie wskazano dowodów potwierdzających twierdzenia organów o przetworzeniu informacji ani nie wymieniono osób, które zajęły stanowisko w sprawie.
Czy organ administracji wykazał, że udostępnienie informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, gdy informacja została zakwalifikowana jako przetworzona?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ organy nie wykazały, że informacja jest przetworzona, nie było podstaw do żądania wykazania szczególnego interesu publicznego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. przez przedwczesne uznanie informacji za przetworzoną i żądanie wykazania interesu publicznego był zasadny.
Przepisy (14)
Główne
u.d.i.p. art. 3 § 1 pkt 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacja przetworzona może być udostępniona tylko w przypadku szczególnego uzasadnienia interesu publicznego.
Pomocnicze
u.d.i.p. art. 16 § 2 pkt 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji powinno zawierać imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy fakt został udowodniony.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać wskazanie faktów, dowodów, na których się oparł organ, oraz przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stosuje środki przewidziane w ustawie dla załatwienia sprawy.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA uchyla zaskarżony wyrok i rozpoznaje skargę, jeśli istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uchylając wyrok, związany jest oceną prawną wyrażoną w tym wyroku.
p.p.s.a. art. 203 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracji nie wykazały, że żądana informacja jest przetworzona, a jedynie ją 'wskazały'. • Istnienie listy płac za grudzień 2019 r. podważa twierdzenia o konieczności tworzenia informacji od nowa. • Uzasadnienia decyzji organów nie spełniały wymogów formalnych (brak dowodów, brak wskazania osób decyzyjnych). • Podobne informacje były wcześniej udostępniane bez kwalifikowania ich jako przetworzone.
Godne uwagi sformułowania
Sąd pierwszej instancji nie dostrzegł bowiem, że organy administracji zaniechały zebrania i rozważenia całego materiału dowodowego niezbędnego do rozstrzygnięcia sprawy, w tym faktów znanych organowi z urzędu. • Między sformułowaniem wskazał a wykazał występuje istotna różnica, albowiem, wskazanie danego faktu, jest jedynie twierdzeniem faktycznym, przytoczeniem faktu, zaś wykazanie faktu jest równoznaczne z poparciem twierdzenia o faktach wiarygodnymi dowodami. • Informacje dotyczące wynagrodzenia pracownika mają charakter informacji prostych, gdyż zestawienia kwot wynagrodzeń dla poszczególnych pracowników są sporządzane dla celów płacowych co miesiąc. • Przyjęcie za prawidłową oceny Sądu pierwszej instancji mogłoby prowadzić do sytuacji, że organy będą odmawiać udostępnienia informacji publicznej, lub bezzasadnie domagać się wykazania przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego, w oparciu o fikcyjne, niepolegające na prawdzie twierdzenia, wskazujące na rzekomą potrzebę przetworzenia wnioskowanej informacji.
Skład orzekający
Tamara Dziełakowska
przewodniczący
Zbigniew Ślusarczyk
sprawozdawca
Grzegorz Jankowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że organy administracji muszą wykazać dowodami, a nie tylko wskazać, że informacja publiczna jest przetworzona. Podkreślenie, że informacje o wynagrodzeniach są zazwyczaj informacją prostą. Wymogi formalne uzasadnień decyzji odmownych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wynagrodzenia, ale zasady dotyczące wykazywania przetworzenia informacji i wymogów formalnych decyzji są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego prawa do informacji publicznej i pokazuje, jak organy mogą próbować unikać jej udostępnienia, a także jak sąd administracyjny weryfikuje ich działania. Jest to ważny przykład dla obywateli i prawników.
“Czy informacje o Twoich zarobkach w urzędzie to tajemnica? NSA wyjaśnia, kiedy organy muszą je ujawnić.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.